Дания корольдарының туысқандық байланыстары: Хемминг І және оның замандастары

Кіріспе

I Хеминг (812 жылы қайтыс болған) – Данияның 810 жылдан өліміне дейін патшалық құрған патшасы. Ол өзінің інісі Гудфред патшаның ізбасары болды.

Отбасы

Хеминг I Франк патшалық жылнамаларында Гудфредтің аты аталмаған бауырының ұлы ретінде еске алынады. Адам Бремендіктің Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum еңбегінде Хеминг пен Гудфредті «patruelis», яғни әке жағынан туыс деп санайды. Гудфредтің бірнеше ұлы Даниялықтардың бірлескен билеушілері болған. Дегенмен, олар көбінесе «Гудфредтің ұлдары» деп аталады, олардың есімдері мен жеке тарихы көрсетілмейді. Тек Хорик I ғана 827 жылға дейін жалғыз билеуші болып сақталған. Олардың барлығын Хемингтің әке жағынан туыстары деп санауға болады. Гудфредтің тағы бір немере інісі Реджинальд туралы Франк патшалық жылнамаларында айтылады. Ол Гудфредтің аты аталмаған бауырының ұлы ретінде танылады. Ол Хемингтің бауыры болуы мүмкін. Егер Гудфредтің бірнеше бауыры болса, Хеминг пен Реджинальд әке жағынан бірінші туысқандар болуы мүмкін. Реджинальд 808 жылғы жазбада Гудфредтің ободриттерге қарсы жорығы туралы егжей-тегжейлі мәлімет береді. Гудфред «ободриттердің үштен екі бөлігін бағындырған. Бірақ ол ең жақсы және ең тәжірибелі әскерлерін жоғалтты. Олармен бірге ол өзінің бауырының ұлы Реджинальдты жоғалтты, ол қаланың қоршауы кезінде көптеген даниялық ақсүйектермен бірге қаза тапты». Хемингтің екі бауыры болған, олар Ханкуин мен Ангандео. Оның таққа таласқан екі қарсыласының бірі – Сигифрид, сондай-ақ Гудфредтің немере інісі ретінде еске алынады. Ол Хемингтің бауыры немесе туысы болуы мүмкін. Хемингтің тағы бір қарсыласы Ануломен және Анулоның бауырларымен байланысы одан да аз түсінікті. Адам Бремендік Сигифрид пен Анулоны бір отбасының мүшелері деп есептейді, екеуін де Гудфредтің немерелері деп атайды. Бұл қарым-қатынас Патшалық жылнамаларында көрсетілмеген. Дегенмен, жылнамаларда осы байланысты қолдайтын түсініксіз сөз бар: «Ануло, Хериолдтың және бұрынғы патшаның немере інісі». Латын тіліндегі «Herioldi, et ipsius regis» сөзі «Харольд және патшаның өзі» немесе «Харольд, бұрынғы патша» деп аударылған. Франк жылнамаларындағы осы патшаларды Саксо Грамматикус және сагалар сияқты дәстүрлі тарихшылардың жазбаларында кездесетін аңыз патшалармен сәйкестендіруге әртүрлі әрекеттер жасалды. Генри Уитонның «Солтүстік адамдарының немесе даниялықтар мен норманндардың тарихы» (1831) еңбегінде Хемингтің Рагнар Лодброктің тікелей ұрпағы болғаны айтылады. Бұл Сигефридті Лотброктің дәстүрлі ұлы Жыланмен теңестіріп, Гудфридті Сигурдтің бауыры етіп көрсетеді. Басқа нұсқада Гудфред Вестфольдтың жартылай аңызға айналған патшасы Йнглингталь Гудродқа ұқсас. Басқа ғалымдар бұл сәйкестендірулерді және олар байланыстыруға тырысатын аңыздарды қабылдамайды, жылнамаларды ғана шынайы тарихты көрсететін құжат деп есептейді.

Hemming I is mentioned in the Royal Frankish Annals as son to an unnamed brother of Gudfred. Though Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum by Adam of Bremen considers Hemming and Gudfred to be "patruelis", paternal cousins. Gudfred had several sons who served as co rulers of the Danes. However, they are typically called "sons of Gudfred" without mention of their names or personal histories. The sole exception was Horik I who seems to have survived his siblings and was sole ruler by 827. They can all be considered paternal cousins of Hemming. Another nephew of Gudfred, Reginold, is mentioned in the Royal Frankish Annals. He is also identified as son to an unnamed brother of Gudfred. He could be a sibling to Hemming. Assuming Gudfred had more than one sibling, Hemming and Reginold could also be paternal first cousins. Reginold appears in an 808 entry detailing a campaign of Gudfred against the Obotrites. Gudfred reportedly "made two thirds of the Obodrites tributary. But he lost the best and most battle tested of his soldiers. With them he lost Reginold, his brother's son, who was killed at the siege of a town along with a great number of Danish nobles." Hemming had two siblings identified in the Annals, Hankwin and Angandeo. Sigifrid, one of his two rival successors on the throne, is also mentioned as a nephew of Gudfred. He could also be either a sibling or cousin to Hemming. Less clear is the relation of Hemming to the other rival successor, Anulo, and to the siblings of Anulo. Adam of Bremen considered Sigifrid and Anulo to be members of the same family, identifying both as nephews of Gudfred. The relation does not appear in the Royal Annals. However, there is an obscure phrase of the Annals which could support the relation. "Anulo, the nephew of Heriold and of the former king". The vague Latin phrase "Herioldi, et ipsius regis" has been translated variously as "Harald, and the king himself" and "Harald, previous king". Various attempts have been made to harmonize these kings from the Frankish annals with the legendary kings found in the accounts of traditional historians such as Saxo Grammaticus and the sagas. History of the Northmen, or Danes and Normans, from the earliest times to the Conquest (1831) by Henry Wheaton suggested that Hemming was a direct descendant of Ragnar Lodbrok, equating Sigefrid of the annals with Sigurd Snake in the Eye, the traditional son of Lothbrok, while making successor Gudfrid Sigurd's brother. An alternative reconstruction would make Gudfred identical to the Gudröd of Ynglingatal, semi legendary king of Vestfold and himself son of Halfdan the Mild, who would then be the grandfather of Hemming. Other scholars reject these identifications and the legends to which they attempt to link, only crediting the annals as representing authentic history.

Билік

Патшалық франк жылнамасында Хемингтің қысқа ғана билік етуі тіркелген. 810 жылы Шарль және Гудфред арасында қақтығыс болды. Гудфред Фризияға шапқындап, жергілікті халықтан салық жинады. Сосын ол Данияға қайтып келді. Шарль Рейн өңірінде әскер жинап, қарсы жорыққа дайындалып жатты. Ол жиналған әскерді Везер өзеніне Аллер өзені құятын жерге жеткізді. Сол жерде Гудфредтің қайтыс болғаны туралы хабар келді. "Фризияны тонаған флот үйіне оралды, ал король Годофридті оның бір шақырулысы өлтірді". Шарль жорықты тоқтатты. 810 жылғы соңғы жазбада: "Дания королі Годофрид қайтыс болғаннан кейін, оның інісінің ұлы Хеминг таққа отырып, императормен бейбітшілік жасады" делінген. 811 жылғы жазбаларда Хеминг пен Шарль арасындағы келіссөздердің толық мәліметтері келтірілген. "Император мен дания королі Хеминг арасында жарияланған бейбітшілік, қыстың суық болуына және екі тараптың арасындағы жолдың жабылуына байланысты, қару үстінде расталды. Көктем келгенде және қатты аяз салдарынан жабылып қалған жолдар ашылғанда, әр тараптан он екі салтанатты адам, яғни франктар мен даниялықтар, Хелигендегі Эйдер өзенінде кездесіп, әдет-ғұрыптарына сәйкес ант беру арқылы бейбітшілікті бекітті". "Франк жағынан граф Валах, Бернардтың ұлы, граф Бернард, граф Унрок, граф Одо, граф Мегинхард, граф Эгберт, граф Теотари, граф Або, граф Осдаг және граф Вигман болды. Дания жағынан Хемингтің інілері Хенквин мен Ангандео, сондай-ақ, осы халықтың ішіндегі басқа да белгілі адамдар: Турдимуло лақап атымен Осфрид, Варштейн, Суоми, Урм, тағы бір Осфрид, Хелигеннің ұлы, Осфрид Шонненнен, және Хебби мен Аовин болды". 811 жылдың қараша айында Хемингтің елшілері Аахенде Шарльмен кездесуге келді. "Шарль қараша айының ортасында Аахенге келді. Хеминг королінің елшілері Аовин мен Хевби онымен кездесіп, сыйлықтар мен бейбітшілікке кепілдік берді". 811 жылғы жазбалар Шарль Кішінің (811 жылдың 4 желтоқсаны) қайтысы және Шарльдің Аахенде қыстауы туралы мәліметтермен аяқталады. 812 жылғы жазбалар Даниядағы жағдай туралы хабармен басталады. "Содан көп ұзамай Дания королі Хемингтің қайтыс болғаны туралы жаңалық келді. Король Годофридтің жүйесі Сигифрид және Хериолдтың жүйесі Ануло, бұрынғы корольдың жүйесі, екеуі де оның орнына отыруды қалады. Кімнің король болуы керектігін шеше алмағандықтан, олар әскер жинап, шайқасты. Алайда Анулоның жақтастары жеңіп, ағалары Хериолд пен Регинфридті король етті. Жеңілген тарап Анулоның жақтастарымен бірігіп, ағайындыларды король ретінде қабылдады. Олар сол шайқаста он мың тоғыз жүз қырық адамның қаза болғанын айтады". Геральд, көбінесе Харольд деп аударылады, ол Харольд Клак еді. "Фулденс жылнамалары" да осы патшалық туралы шамамен бірдей мәлімет береді. Бұл таңқаларлық емес, өйткені 714 жылдан 830 жылдарға дейінгі "Фулденс жылнамаларының" жазбалары бұрынғы көздерден, соның ішінде Корольдік франк жылнамаларынан материалдарды қабылдады. Хеминг 810 жылғы Адам Бременнің Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum кітабында да кездеседі. "Олардың королі Гудфред (латынша: Gotafridus) фриздерді және сондай-ақ Нордальбингтерді, Абодриттерді және басқа да славян халықтарын салыққа бағындырғаннан кейін, тіпті Шарльге де соғыс жариялады. Бұл дау императордың Гамбургқа қатысты мақсатына үлкен кедергі келтірді. Соңында, Құдайдың қалауымен Гудфред қайтыс болғанда, оның інісі Хеминг таққа отырып, императормен бейбітшілік жасады, Эдер өзенін корольдіктің шекарасы ретінде қабылдады". Латын тілінде қолданылған "patruelis" термині әке жағынан туысқанды білдіреді.

The Royal Frankish Annals recorded the brief reign of Hemming. In 810, Charlemagne and Gudfred were in conflict. Gudfred had invaded Frisia and imposed tribute on its local population. He had then returned to Denmark. Charlemagne was preparing a retaliation campaign, gathering troops in the area of the Rhine. He led the assembled troops in the area where the Aller flows into the Weser River. There news reached him that Gudfred had died. "The fleet which ravaged Frisia had returned home and King Godofrid had been murdered by one of his retainers". Charlemagne called off the campaign. The last entry for year 810 mentions "After the death of Godofrid, king of the Danes, Hemming, the son of his brother, succeeded to his throne and made peace with the emperor." The entries for 811 include detailed accounts of the negotiations between Hemming and Charlemagne. "The peace announced between the emperor and Hemming, the king of the Danes, was only sworn on arms because of the severity of the winter, which closed the road for traveling between the parties. Only with the return of spring and the opening of the roads, which had been closed because of harsh frost, did twelve magnates of each party and people, that is of Franks and Danes, meet on the River Eider at Heiligen and confirm the peace by an exchange of oaths according to their customs." "The nobles of the Frankish side were Count Walach, son of Bernard, Count Burchard, Count Unroch, Count Odo, Count Meginhard, Count Bernard, Count Egbert, Count Theothari, Count Abo, Count Osdag, and Count Wigman. On the Danish side there were Hankwin and Angandeo, Hemming's brothers, and in addition, other men distinguished among this people: Osfrid nicknamed Turdimulo, Warstein, Suomi, Urm, another Osfrid, son of Heiligen, and Osfrid of Schonen, and Hebbi and Aowin. New envoys of Hemming are reported meeting Charlemagne in Aachen during November, 811. "About the middle of November he [Charlemagne] came to Aachen. The envoys of King Hemming, Aowin and Hebbi, came to meet him and brought presents and assurances of peace." The entries in 811 end by mentioning the death of Charles the Younger (4 December 811) and Charlemagne wintering in Aachen. The entries in 812 begin with mention of the situation in Denmark. "Not much later the news arrived that Hemming, king of the Danes had died. Sigifrid, the nephew of King Godofrid, and Anulo, the nephew of Heriold and of the former king, both wished to succeed him. Being unable to agree on who should be king, they raised troops, fought a battle, and were both killed. The party of Anulo won, however, and made his brothers Heriold and Reginfrid their kings. The defeated party out of necessity had to go along with Anulo's party and did not reject the brothers as their kings. They say that ten thousand nine hundred and forty men died in that battle." Heriold, usually translated Harald, this man was Harald Klak. The Annales Fuldenses give an almost identical account of this reign. This is not surprising as the entries of the Annales Fuldenses from 714 to the 830s were adopting material from earlier sources, including the Royal Frankish Annals. Hemming also appears in an 810 entry of the Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum by Adam of Bremen. "After their king Gudfred (Latin: Gotafridus) had subjected the Frisians and likewise the Nordalbingians, the Abodrites, and other Slavic peoples to tribute, he threatened even Charles with war. This strife very seriously retarded the emperor's purpose with respect to Hamburg. When at length, by the dispensation of Heaven, Gudfred died, Hemming, his cousin, succeeded and soon made peace with the emperor, accepting the Eider River as the boundary of the kingdom." The term used in Latin was "patruelis" which would mean a paternal cousin.