Кіріспе

аралдар тобы Филиппиндегі аралдар тобы. Оның ішінде Калаян аймағы бар, ал аралдар тобындағы ең биік шыңы – Бабуян-Клародағы Пангасун тауы.

Флора мен фауна

Аралдар тобындағы барлық аралдарды Харибон қоры және BirdLife International биологиялық әртүрлілік маңызды аймақтары, немесе географиялық және биологиялық маңыздылығының арқасында ерекше әмбебап құндылыққа ие жерлер деп жіктейді. Аралдар тобындағы барлық аралдар ешқашан ірі құрлықтың бөлігі болған емес, сондықтан олардың бірегей флорасы мен фаунасы бар, олардың көпшілігі басқа еш жерде кездеспейді. Қоршаған орта және табиғи ресурстар министрлігі жүргізген зерттеулер аймақта кем дегенде 5 фауналық аймақ бар екенін көрсетті, бұл әлемдегі жеке фауналық аймақтардың ең жоғары концентрациясының бірі. Аралдар Филиппиндегі ең қауіпті құс түрі – Калаян қасқырқұмырсығының (тек шағын Калаян аралында ғана кездеседі) және Филиппиндегі ең қауіпті жылан түрі – Росс қасқыр жыланының (тек кішкентай Далупири аралында ғана кездеседі) мекені болып табылады. Бұл аралдар тобы құрып кету қаупі төнген жұмсақ киттердің Оңтүстік-Шығыс Азиядағы сирек кездесетін жиналатын жері болып табылады. Табиғатқа және Филиппиннің биологиялық әртүрлілігіне құйылған құндылығының арқасында, әртүрлі ғылыми және табиғатты қорғау ұйымдары оны ұлттық парк деп жариялау және ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енгізу үшін күш салып келеді. Жұмсақ киттер бұл аймаққа қайта оралды, ал Бабуян аралдары Филиппиндегі бұл түрлердің жалғыз қыстау орнына айналды, бірақ Бабуян аралдарындағы тарихи жазбалар әлі расталған жоқ.

Үкімет

Бүкіл архипелаг Кагаян провинциясының басқаруында, Бабуян, Калаян, Камигуин және Далупири аралдары Калаян муниципалитетін құрайды, ал Фуга Апарри қаласының юрисдикциясында. Бабуян және Далупири аралдары Калаян муниципалитетіндегі жеке барангайлар болып табылады, олар тиісінше Бабуян Кларо және Далупири деп аталады, ал Фуга аралы да Апарри қаласындағы жеке барангай, оның атауы Фуга аралы.