1798 жылғы шетелдіктер мен үкіметке сын айтуға қатысты АҚШ заңдары

Кіріспе

1798 жылы иммиграцияны шектеу және үкіметке сын айтуды қылмыстық қылық деп санайтын АҚШ заңдары.

Шетелдіктер мен бүлік туралы заңдар – 1798 жылы қабылданған, АҚШ-та иммиграция мен сөз бостандығына шектеулер енгізген төрт заңнан тұратын жиынтық. Азаматтыққа қабылдау туралы заң азаматтық алу талаптарын күшейтті, шетелдік достар туралы заң президентке шетел азаматтарын тұтқындауға және елден шығаруға рұқсат берді, шетелдік жаулар туралы заң президентке соғыс кезінде шетел азаматтарын ұстауға қосымша өкілеттіктер берді, ал бүлік туралы заң федералды үкімет туралы жалған және жала жабушылық мәлімдемелерді қылмыстық қылық деп жариялады. Шетелдік достар туралы заң мен бүлік туралы заң мерзімі бітіп күшін жойды, ал 1802 жылы азаматтыққа қабылдау туралы заң жойылды. Шетелдік жаулар туралы заң әлі де күшінде. Шетелдіктер мен бүлік туралы заңдар қырқыс дау тудырды. Оларды Федералист партиясы қолдады, ал олардың жақтастары бұл заң жобалары Франциямен 1798-1800 жылдар аралығында болған, жарияланбаған теңіз соғысы кезінде ұлттық қауіпсіздікті нығайтады деп мәлімдеді. Демократиялық-республикалықтар бұл заңдарды сайлаушылардың құқығын шектеу және Бірінші түзетуде қарастырылған сөз бостандығын бұзу деп айыптады. Олар қолданыста болған кезде, Шетелдіктер мен бүлік туралы заңдар, әсіресе бүлік туралы заң, Демократиялық-республикалықтармен байланысты баспагерлерді қысымға алу үшін пайдаланылды, соның салдарынан бірнеше баспагер Адамс әкімшілігін сынағандары үшін тұтқындалды. Демократиялық-республикалықтар 1800 жылы билікті басып алды, бұл Шетелдіктер мен бүлік туралы заңдарға наразылықтың нәтижесінде болды, ал келесі Конгресс шетелдік жаулар туралы заңнан басқа барлық заңдарды жойды. Шетелдік жаулар туралы заң содан бері бірнеше рет қолданылды, әсіресе Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде. Шетелдіктер мен бүлік туралы заңдар қазіргі тарихшылар тарапынан көбінесе жағымсыз бағаланады, ал АҚШ Жоғарғы Соты заңдардың кейбір аспектілері қазіргі заманда конституцияға қайшы деп танылуы мүмкін екенін көрсетті.

Шетелдік достар туралы заң

Шетелдіктер туралы заң (ресми түрде «Шетелдіктерге қатысты заң») президентке «Америка Құрама Штаттарының тыныштығы мен қауіпсіздігіне қауіпті» деп танылған кез келген шетел азаматын еркімен елден шығаруға уәкілдік берді. Егер шетел азаматы қауіпті деп табылса немесе үкіметке қарсы құлық жасады деген күдік туса, президент оның елден кетуі үшін ұсыныс жасауға лайықты мерзім белгілей алатын болды, ал белгіленген мерзімнен кейін қалу үш жылға дейінгі мөтелдеуге алып келуі мүмкін еді. Заң тікелей қолданылмағанмен, Адамс әкімшілігінің сынағандарын басу үшін оны көбінесе бүлік туралы заңмен бірге пайдаланды. Заң қабылданғаннан кейін, Шетелдіктер туралы заң екі жылға бекітілді және осы мерзім аяқталғанда күші жойылды. Демократиялық-республикалықтар заңға қарсы болды, Томас Джефферсон оны «8 немесе 9 ғасырларға лайықты ең жақтырылмайтын нәрсе» деп атады. Заң тікелей қолданылмаса да, одан қорқып, өз еріктерімен елдерін тастап кеткен шетелдіктердің саны көбейді. Адамс әкімшілігі олардың кетуіне ынталанды, ал Мемлекеттік хатшы Тимоти Пикеринг кемелерге жол беруді қамтамасыз етті. Адамс соңғы шешімді қабылдау билігін өкілеттік беруге ұсынылмаса да, Пикеринг хатшы Шетелдіктер туралы заңның орындалуын қадағалауға жауапты болды. Адамс пен Пикеринг заңның тиімді болуы үшін тым әлсіз деп санады; Пикеринг заңның кепілдік талап етуін және депортацияға дейін ұстауға рұқсат беруін қалады. Көптеген француз азаматтары депортацияға қарастырылды, бірақ оларға өз еріктерімен кетуге рұқсат берілді немесе Адамс оларға қарсы шаралар қолданудан бас тартты. Бұл тұлғаларға философ Константин Франсуа де Шассебёф, Вольни графы, генерал Виктор Коллот, ғалым Медерик Луи Эли Моро де Сент-Мери, дипломат Виктор Мари дю Понт, журналист Уильям Дюэн, ғалым Джозеф Пристли және журналист Уильям Коббет кірді. Пикеринг хатшы сондай-ақ актіні АҚШ-тағы француз дипломатиялық делегациясына қарсы қолдануды ұсынды, бірақ Адамс бас тартты. Журналист Джон Дейли Бёрк бүлікшілдік үшін сотталудан қашу үшін акті бойынша бейресми түрде елден кетуге келісті, бірақ актінің мерзімі аяқталғанға дейін Вирджинияда жасырын өмір сүрді. Бұл заңға сәйкес, президент 14 жастан асқан кез келген еркек балаларды тұтқындауға, басқа жерге көшіруге немесе елден шығаруға уәкілдік алды. Сондай-ақ, ол заңға бағынатындарды заң жүзінде қорғауға мүмкіндік берді. Басқа актілерден айырмашылығы, бұл актіге Демократиялық-республикалықтар қарсылық білдірмеді. Шетелдік жаулар туралы заңның басқа Шетелдік және бүлік туралы заңдармен бірге күші жойылған жоқ және ол АҚШ Кодексінің 50-тарауының 3-тарауы, 21-24-тараулары ретінде күшінде қалады. Президент Джеймс Мэдисон 1812 жылғы соғыс кезінде британдық азаматтарға қарсы осы заңды қолданды. Президент Вудро Вильсон Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Орталық державалардың азаматтарына қарсы осы заңды қолданды. 1918 жылы заңға енгізілген түзетулер бойынша заңның еркектерге ғана қатысты деген ережесі алынып тасталды. 1941 жылдың 7 желтоқсанында Пёрл-Харборға жасалған шабуылға жауап ретінде президент Франклин Д. Рузвельт қайта қарастырылған Шетелдік жаулар туралы заңның өкілеттігін пайдаланып, #2525 (Шетелдік жаулар – жапондықтар), #2526 (Шетелдік жаулар – немістер) және #2527 (Шетелдік жаулар – италиялықтар) президенттік жарлықтарын шығарды. Рузвельт кейіннен соғыс уақытындағы қосымша өкілеттіктерді пайдаланып, 9066-шы атқарушы бұйрықты шығарды, ол шетелдік жаулар туралы заңқа қатысы жоқ өкілеттіктерді пайдалана отырып, жапондық американдықтарды тұтқындады. 1945 жылдың мамыр айында Германия мен Италиямен жаулық аяқталды, ал президент Гарри С. Трумэн 14 шілдеде #2655 президенттік жарлығын шығарды. Бұл жарлық Бас прокурорға АҚШ-тың құрлықтағы аумағындағы жау шетелдіктерге қатысты оларды «Америка Құрама Штаттарының қоғамдық тыныштығы мен қауіпсіздігіне қауіпті» деп тануға, оларды елден шығаруға бұйрық беруге және оларды елден шығаруға қатысты ережелерді жасауға уәкілдік берді, Шетелдік жаулар туралы заңға сілтеме жасап. 1945 жылдың 8 қыркүйегінде Трумэн #2662 президенттік жарлығын шығарды, ол АҚШ-қа Латын Америкасы елдерінен жіберілген жау шетелдіктерін елден шығаруға Мемлекеттік хатшыны уәкілеттік берді. 1946 жылдың 10 сәуірінде Трумэн #2685 президенттік жарлығын шығарды, ол бұрынғы жарлықты өзгертті және елден шығару үшін 30 күндік мерзім белгіледі. Лудеке Ваткинске қарсы (1948) ісінде Жоғарғы Сот Шетелдік жаулар туралы заңға сәйкес босату уақытын түсіндірді. Неміс шетелдік Курт Г. В. Лудеке 1941 жылы 2526 Жарлығына сәйкес ұсталды және жаулық әрекеттер тоқтағаннан кейін де ұсталып тұрды. 1947 жылы Лудеке Бас прокурор оны елден шығаруға бұйрық бергеннен кейін босату туралы талап арыз берді. Сот 5–4 дауыспен Лудекені босатуға келісті, бірақ Шетелдік жаулар туралы заң жаулық әрекеттер тоқтағаннан кейін де, жау мемлекет немесе үкіметпен бейбіт келісімге қол қойылғанша ұстауға рұқсат беретінін де анықтады.

The Alien Friends Act (officially "An Act Concerning Aliens") authorized the president to arbitrarily deport any non citizen that was determined to be "dangerous to the peace and safety of the United States." Once a non citizen was determined to be dangerous, or was suspected of conspiring against the government, the president had the power to set a reasonable amount of time for departure, and remaining after the time limit could result to up to three years in prison. The law was never directly enforced, but it was often used in conjunction with the Sedition Act to suppress criticism of the Adams administration. Upon enactment, the Alien Friends Act was authorized for two years, and it was allowed to expire at the end of this period. Democratic Republicans opposed the law, with Thomas Jefferson referring to it as "a most detestable thing worthy of the 8th or 9th century." While the law was not directly enforced, it resulted in the voluntary departure of foreigners who feared that they would be charged under the act. The Adams administration encouraged these departures, and Secretary of State Timothy Pickering would ensure that the ships were granted passage. Though Adams did not delegate the final decision making power, Secretary Pickering was responsible for overseeing enforcement of the Alien Friends Act. Both Adams and Pickering considered the law too weak to be effective; Pickering expressed his desire for the law to require sureties and authorize detainment prior to deportation. Many French nationals were considered for deportation, but were allowed to leave willingly, or Adams declined to take action against them. These figures included: philosopher Constantin François de Chassebœuf, comte de Volney, General Victor Collot, scholar Médéric Louis Élie Moreau de Saint Méry, diplomat Victor Marie du Pont, journalist William Duane, scientist Joseph Priestley, and journalist William Cobbett. Secretary Pickering also proposed applying the act against the French diplomatic delegation to the United States, but Adams refused. Journalist John Daly Burk agreed to leave under the act informally to avoid being tried for sedition, but he went into hiding in Virginia until the act's expiration. Under this law, the president could authorize the arrest, relocation, or deportation of any male over the age of 14 who hailed from a foreign enemy country. It also provided some legal protections for those subject to the law. Unlike the other acts, this act was largely unopposed by the Democratic Republicans. The Alien Enemies Act was not allowed to expire with the other Alien and Sedition Acts, and it remains in effect as Chapter 3, Sections 21–24 of Title 50 of the United States Code. President James Madison invoked the act against British nationals during the War of 1812. President Woodrow Wilson invoked the act against nationals of the Central Powers during World War I. In 1918, an amendment to the act struck the provision restricting the law to males. On December 7, 1941, in response to the bombing of Pearl Harbor, President Franklin D. Roosevelt used the authority of the revised Alien Enemies Act to issue presidential proclamations #2525 (Alien Enemies – Japanese), #2526 (Alien Enemies – German), and #2527 (Alien Enemies – Italian), to apprehend, restrain, secure, and remove Japanese, German, and Italian non citizens. Roosevelt later cited further wartime powers to issue Executive Order 9066, which interned Japanese Americans using powers unrelated to the Alien Enemies Act. Hostilities with Germany and Italy ended in May 1945, and President Harry S. Truman issued presidential proclamation #2655 on July 14. The proclamation gave the Attorney General authority regarding enemy aliens within the continental United States, to decide whether they are "dangerous to the public peace and safety of the United States," to order them removed, and to create regulations governing their removal, citing the Alien Enemies Act. On September 8, 1945, Truman issued presidential proclamation #2662, which authorized the Secretary of State to remove enemy aliens that had been sent to the United States from Latin American countries. On April 10, 1946, Truman issued presidential proclamation #2685, which modified the previous proclamation, and set a 30 day deadline for removal. In Ludecke v. Watkins (1948), the Supreme Court interpreted the time of release under the Alien Enemies Act. German alien Kurt G. W. Ludecke was detained in 1941, under Proclamation 2526, and continued to be held after cessation of hostilities. In 1947, Ludecke petitioned for a writ of habeas corpus to order his release, after the Attorney General ordered him deported. The court ruled 5–4 to release Ludecke, but also found that the Alien Enemies Act allowed for detainment beyond the time hostilities ceased, until an actual treaty was signed with the hostile nation or government.

Реакция

Көпшілікке жағымсыз болған "Шетелдіктер және бүлік туралы" заңдар қабылданғаннан кейін, ел бойынша наразылықтар болды, олардың ең ірілері Кентукки штатында тіркелді. Көшелер мен Лексингтон қаласының орталық алаңы толған соншалық, адамдар тығырықтап қалды. Сыншылар бұл заңдардың негізгі мақсаты – Федералистік партияның ұстанымдарымен келіспейтін сайлаушылардың құқығын шектеу екенін, АҚШ Конституциясының Бірінші түзетуімен кепілденген сөз бостандығын бұзу екенін айтты. Олар сондай-ақ, "Шетелдіктер және бүлік туралы" заңдардың федералды атқарушы билікке штаттық үкіметтер мен федералды үкіметтің басқа да органдарына қарағанда артық билік беруіне қатысты алаңдаушылық білдірді. Халық арасындағы наразылықты байқаған Демократиялық-республикалықтар 1800 жылғы президенттік сайлау кампаниясында "Шетелдіктер және бүлік туралы" заңдарды маңызды мәселе ретінде көтерді. Үкіметтік органдар шетелдіктерді депортациялау тізімін жасап жатқанда, көптеген шетелдіктер осы заңдар талқыланып жатқан кезде елден қашып кетті, ал Адамс ешқашан депортация жарлығына қол қоймады. Вирджиния және Кентукки штаттарының заң шығарушы органдары Томас Джефферсон мен Джеймс Мэдисон жасырын авторлық құқығымен жасалған Кентукки және Вирджиния резолюцияларын қабылдады, олар федералды заңнаманы айыптады. Резолюциялардың соңғы нұсқасы Мэдисонның "араласу" ұстанымын қолдаса, Джефферсонның бастапқы жобасы заңдарды жоюға және тіпті сецессияға (үшінші тарапқа өтуге) қауіп төндірген. Джефферсонның өмірбаяушысы Дюмас Малоун, егер оның әрекеттері сол кезде белгілі болғанда, Джефферсонның мемлекетке опасыздық жасағаны үшін импичментке тартылуы мүмкін екенін айтты. Кентукки резолюциясын жазу кезінде Джефферсон "егер қақпада тоқтатылмаса", "Шетелдіктер және бүлік туралы" заңдар "осы штаттарды революция мен қан төгіске жетелейтінін" ескертті. "Шетелдіктер және бүлік туралы" заңдар ешқашан Жоғарғы Сотқа шағымданылмады, оның сот шешімдерін қайта қарау құқығы 1803 жылы "Марбери және Мэдисон" ісі арқылы белгіленді. Жоғарғы Соттың 20-ғасырдың ортасынан бастап қабылдаған шешімдерінде, бүгінде "Үкімге қарсы әрекет туралы" заң конституцияға қайшы деп табылғаны айтылды. Көптеген қазіргі тарихшылар "Шетелдіктер және бүлік туралы" заңдарға теріс көзқараспен қарап, оларды қателік деп санайды.

After the passage of the highly unpopular Alien and Sedition Acts, protests occurred across the country, with some of the largest being seen in Kentucky, where the crowds were so large they filled the streets and the entire town square of Lexington. Critics argued that they were primarily an attempt to suppress voters who disagreed with the Federalist party and its teachings, and violated the right of freedom of speech in the First Amendment to the U. S. Constitution. They also raised concerns that the Alien and Sedition acts gave disproportionate power to the federal executive compared to state governments and other branches of the federal government. Noting the outrage among the populace, the Democratic Republicans made the Alien and Sedition Acts an important issue in the 1800 presidential election campaign. While government authorities prepared lists of aliens for deportation, many aliens fled the country during the debate over the Alien and Sedition Acts, and Adams never signed a deportation order. The Virginia and Kentucky state legislatures also passed the Kentucky and Virginia Resolutions, secretly authored by Thomas Jefferson and James Madison, denouncing the federal legislation. While the eventual resolutions followed Madison in advocating "interposition", Jefferson's initial draft would have nullified the Acts and even threatened secession. Jefferson's biographer Dumas Malone argued that this might have gotten Jefferson impeached for treason, had his actions become known at the time. In writing the Kentucky Resolutions, Jefferson warned that, "unless arrested at the threshold", the Alien and Sedition Acts would "necessarily drive these states into revolution and blood". The Alien and Sedition Acts were never appealed to the Supreme Court, whose power of judicial review was not established until Marbury v. Madison in 1803. Subsequent mentions in Supreme Court opinions beginning in the mid 20th century have assumed that the Sedition Act would today be found unconstitutional. Most modern historians view the Alien and Sedition Acts in a negative light, considering them to have been a mistake.

Негізгі дереккөздер

Рэндольф, Дж. В. 1799–1800 жылдарға арналған Вирджиния есебі, шетелдіктер мен бүлік заңдарына байланысты; 1798 жылғы 21 желтоқсандағы Вирджиния қаулыларымен бірге, Вирджиния Делегаттар палатасындағы талқылаулар мен мәжілістер протоколы, сондай-ақ есеп пен қаулыларды толықтыратын бірнеше басқа құжаттар.