Кіріспе
Герман Хот (12 сәуір 1885 – 25 қаңтар 1971) – неміс армиясының қолбасшысы, соғыс қылмыскері және жазушы. Ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Вермахтта жоғары дәрежелі танк командирі болып қызмет етті, Франция шайқасында және Шығыс майданда елеулі рөл атқарды. Замандастары мен кейінгі тарихшылар Хотты соғыстың ең дарынды броньдық әскер қолбасшыларының бірі деп есептейді. Ол нацизмнің жақтаушысы болды, оның басқаруындағы бөлімдер соғыс қылмыстарын жасады, оның ішінде соғыс тұтқындары мен бейбіт азаматтарды өлтіру де бар. Пруссияда дүниеге келген Хот, жастық шағында әскери мансапқа қадам басты. Корольдік Пруссия әскери академиясын бітіргеннен кейін, ол Германия империясының әскер қатарында өрледі. Хот Бірінші дүниежүзілік соғыста түрлі штабтарда қызмет етті, соғыс аяқталғаннан кейін жаңадан құрылған Веймар Республикасының қарулы күштерінде де қызметін жалғастырды. Гитлер Германияны басып алғаннан кейін Хот тез өрледі және Вермахтта моторизацияны қолдаушы ретінде танылды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Хот Польша мен Францияға жасалған неміс шабуылдары кезінде XV армия корпусын сәтті басқарды. 1941 жылы «Барбаросса» операциясы барысында 3-ші танк тобының құрамында болды, осы лауазымда бірнеше совет әскерлерін талқандауға көмектесті. 1941 жылдың қазан айынан бастап Хот 17-ші армияға жетекшілік етті, осы кезеңде Кеңес Одағына қарсы тотальді соғыс жүргізуді, партизандарды аяусыз жоюды және еврейлерді өлтіруді жақтады. 1942 жылғы жазғы шабуыл кезінде Хот 4-ші танк армиясын басқарды және Сталинград шайқасына қатысты. 1942 жылдың қарашасында Сталинградта Германияның 6-шы армиясы қоршауға түскенде, Хоттың армия тобы оларды құтқаруға сәтсіз тырысты. Содан кейін Хот Харьковтың үшінші шайқасына және Курск шайқасына қатысты, бірақ денсаулығы нашарлап, шаршап қалды. Ол Днепр шайқасы кезінде Шығыс Украинадағы неміс қорғанысын басқарды, бірақ 1943 жылдың қарашасында Киевті совет әскерлерінің күтпеген шабуылы салдарынан Адольф Гитлер оны қызметтен босатып жіберді. Соғыстың қалған бөлігінде ол көбінесе маңызсыз лауазымдарда болды. Соғыстан кейін Хот Жоғарғы Басшылықтың ісінде соғыс қылмыстары мен адамзатқа қарсы қылмыстар жасағаны үшін айыпталып, сотталды, негізінен «комиссарлар бұйрығын» орындауы және соғыс тұтқындары мен бейбіт азаматтарға қатысты жасалған зұлпымдар үшін жазаланды. Ол 15 жылға түрмеге кесілді, бірақ 1954 жылы мерзімінен бұрын босатылды. Кейіннен Хот авторлық қызметпен айналысып, броньдық соғыс, Батыс Германияның әскери дамуы және «таза Вермахт» туралы мифтерді тарату туралы еңбектер жазды.
Hermann Hoth (12 April 1885 – 25 January 1971) was a German army commander, war criminal, and author. He served as a high ranking panzer commander in the Wehrmacht during World War II, playing a prominent role in the Battle of France and on the Eastern Front. Contemporaries and later historians consider Hoth one of the most talented armoured warfare commanders of the war. He was a strong believer in Nazism, and units under his command committed several war crimes including the murder of prisoners of war and civilians. Born in Prussia, Hoth embarked on a career as a military officer early in his youth. After graduating from the Royal Prussian Military Academy, he slowly rose in the ranks of the Imperial German Army. Hoth mainly served in various staff positions in World War I, and after the conflict's conclusion continued to do so in the armed forces of the newly formed Weimar Republic. Following Hitler's seizure of control in Germany, Hoth began to rapidly rise in the ranks and became known as a proponent of motorization in the Wehrmacht. When World War II broke out, Hoth successfully led the XV Army Corps during the German invasions of Poland and France. He commanded the 3rd Panzer Group during Operation Barbarossa in 1941, a position in which he assisted in the destruction of several Soviet armies. From October 1941, Hoth headed the 17th Army, a period during which he advocated for a war of annihilation against the Soviet Union, the merciless destruction of partisans, and the murder of Jews. In the Wehrmacht's 1942 summer offensive, Hoth led the 4th Panzer Army and took part in the Battle of Stalingrad. When the German 6th Army was encircled at Stalingrad in November 1942, Hoth's army group made an unsuccessful relief attempt. Afterwards, Hoth was involved in the Third Battle of Kharkov as well as the Battle of Kursk, while increasingly suffering from near burnout. He led the German defense in eastern Ukraine during the Battle of the Dnieper, but was sacked by Adolf Hitler due to the surprise Soviet reconquest of Kiev in November 1943. For the rest of the war, he was mostly relegated to powerless positions. After the war, Hoth was convicted of war crimes and crimes against humanity in the High Command Trial, mainly regarding his implementation of the criminal Commissar Order and the mistreatment of POWs as well as civilians. He was sentenced to 15 years in prison, but released on parole in 1954. Hoth subsequently became an author, writing about armoured warfare, the development of West Germany's military, and in support of the myth of the clean Wehrmacht.
Ерте мансап
1885 жылдың 14 сәуірінде Нюрруппин қаласында дүниеге келген Хот Деммин қаласында өсті. Оның әкесі – Пруссия штаб офицері, хирург Герман Хот, анасы – Маргарет Хот (қызметтес аты – Хюбенер) болды. 1894-1896 жылдары Деммин гимназиясында оқыды, содан кейін Потсдам кадет корпусына, ал 1900-1904 жылдары Пруссия әскери академиясына түсті. Офицерлік дайындық пен оқу барысында Хот кейіннен өзі мойындаған, күшті билікке бағынуға бейімділігін дамытты, тіпті білімін аяқтағаннан кейін де толығымен жеңіп ала алмады. Кадет корпусының педагогтары Хотқа монархиялық идеологияны сіңірді және социал-демократияны қабылдамауға үйретті. 1903 жылы Пруссия армиясының лейтенанты болып тағайындалды, бірақ шендік өсуі баяу болды. 1910-1913 жылдары Пруссия штаб колледжінде оқыды, онда орыс тілін үйренді, 1912 жылы оберлейтенант, ал 1914 жылы гауптман шеніне ие болды. Ол кезде Германия Бас штабында қызмет етіп жүрген. 1913 жылы оның тұңғыш ұлы Ханс Йоахим дүниеге келді. Хот Бірінші дүниежүзілік соғыстың басым бөлігін жоғары штабта штаб офицері ретінде өткізді және тек төрт апта ғана фронт желісінде болды. Орыс тілін жақсы білгендіктен, 1914 жылдың тамызында Шығыс майданындағы 8-ші армияға тағайындалды. Осы қызметінде 1914 жылы Шығыс Пруссияға ресейлік әскерлердің басып кіруіне куә болды. Бұл науқан Хотқа терең әсер етті, өйткені ол ресейліктердің "адамдықтан шеткерген қатыгездікпен" соғыс жүргізіп жатқанын көрді. Осы кезеңде генерал-фельдмаршал Пол фон Гинденбургтің қол астында қызмет етті, соның ішінде Танненберг шайқасында, және жоғары лауазымдағы басшысына зор құрметпен қарады. 1916 жылдың маусымында Батыс майданына ауыстырылды. Соғыс жылдарында Хот Германия Бас штабында, түрлі армияларда және бөлімшелерде, соның ішінде Luftstreitkräfte (Императорлық неміс армиясының әуе күштері) құрамында қызмет етті. Соғыс кезінде екі класты Темір крест орденімен марапатталды. 1918 жылы Германия капитуляциялағанда, Хот Берлиндегі жаңадан құрылған демократиялық үкіметке қарағанда Гинденбургке көбірек адал болды. 1918-1919 жылдардағы неміс революциясында Хот Рейхсвер офицері болып қызмет етті және Галле қаласындағы солшыл көтерілістерді басуға көмектесті. Осы кезеңде коммунизмнің кез келген түріне деген жек көрушілігі күшейді. Хот сондай-ақ оңшыл Капп төңкерісінің сәтсіз аяқталуы әскерилердің саясатта теріс пайдаланылуына жол бермеу керектігін көрсетті деп сенді. 1918 жылы Лола Шуберингке үйленді. 1923 жылы Хоттың екінші ұлы Герман дүниеге келді. Соғыстар аралық кезеңде Рейхсверде (Веймар Республикасының қарулы күштерінде) қызметін жалғастырды, Бас штабтың ұйымдастыру бөлімінде жұмыс істеді. 1924 жылы майор шеніне көтерілді. Үш жылдан кейін Хот құпия әскери ынтымақтастық миссиясының құрамында Совет Одағына жіберілді. 1929 жылы оберстлейтенант шеніне ие болды.
Нацистік режимдегі алғашқы қызмет
1920 жылдары Хот нацистік партияға қызығушылық танытпады, тіпті оның қызметін Рейхсвер үшін бөгет деп санады. Оның көзқарасы 1930 жылғы Германия Федералды сайлауында нацистік партия екінші ең күшті саяси күшке айналғанда өзгерді. Хот Гитлердің ұлтшылдық амбицияларын мақұлдап, нацистердің жұмысшыларға көрсеткен назарын бағалай бастады, оңшыл партия үшін мұны ерекше деп есептеді. Ол Гитлердің билікті басып алуына ең жағымды көзқараспен қараған офицерлердің бірі болды, оны әскери күштерді жақсарту мүмкіндігі ретінде қарастырды. Хайнц Гудериан және Георг Ханс Рейнхардт сияқты басқа да Рейхсвер офицерлері сияқты Хот, нацистер басқаратын үкімет оған көбірек моторизация және бронетехникалық соғысқа қатысты идеяларын іске асыруға мүмкіндік береді деп үміттенеді. Бірақ, билікті басып алғаннан кейін Хот (сол кезде оберст шеніне көтерілген) Брауншвейгте коммунистер мен социал-демократтарды өлтіргеніне сын айтқандықтан нацистік партияның шенеуніктерімен келіспеді, нәтижесінде ол Любекке ауыстырылды. Өзінің айтуынша, Хот келесі жылдары нацистік партияның идеологиясын жан-жақты зерттеді; тарихшы Йоханнес Хюртер мұны жоғары шенді неміс офицерлері үшін ерекше деп санайды, олардың көпшілігі саяси нейтралдылықты сақтай алады деп сенді. Хот нацистік партияның мақсаттары мен жетістіктерін жақсы қабылдады, бірақ неміс еврейлерін жою туралы алаңдаушылық білдірді. Дегенмен, соңында ол еврейлердің тағдыры Германиядағы коммунизмді жоюдан және Германияның әлемдік аренадағы тең мәртебелі орнын қалпына келтіруден кем маңызды деп санады. 1932 жылдың қазан айында ол 17-ші жаяу әскер полкінің бастығы болып тағайындалды, ал 1933 жылдың тамызында 6-шы жаяу әскер полкіне қолбасшы болып ауыстырылды. 1934 жылы генерал-майор шеніне көтерілді. 1935 жылы Германия әскерінің Вермахтқа қайта ұйымдастырылуынан кейін Хот 18-ші жаяу әскер дивизиясының қолбасшысы болып тағайындалды. Ол сол кездегі ең прогрессивті Вермахт офицерлерінің бірі саналды, моторизация және басқа да жаңартуларды қолдады. 1936 жылы генерал-лейтенант, екі жылдан кейін генерал-де-Инфантерия шеніне ие болды. 1938 жылы Судет аймағын басып алған кезде 18-ші жаяу әскер дивизиясын басқарды.
Польша мен Францияға шабуыл
1938 жылы Хотқа XV моторизацияланған корпустың басшылығы берілді, ол келесі жылы Польшаға басып кіруге жетекшілік етті. Ол кезде бұл корпустың құрамында танк, жаяу әскер және артиллерия бөлімдерінен құралған екі "жеңіл" дивизия болды. Гитлердің басшылық қабілетіне сенімді Хот, жаңа соғыстың жоғары мақсатқа қызмет ететініне және неміс халқының тағдырын шешетініне сенді. Хоттың басшылығымен XV моторизацияланған корпусы бастапқыда аз қарсылыққа тап болып, жылдам ілгеріледі. 1939 жылдың 4 қыркүйегіне дейін Хоттың корпусы Операциялық топ Кильцеге қарасты үш поляк дивизиясын жеңіп, Кильце қаласының маңызды өнеркәсіп орталығына қарай жол ашты. Содан кейін Хоттың XV моторизацияланған корпусы "Шиллингтің Краков армиясын құртуға тырысты". Тарихшы Роберт Форчик Хотты Польшаға басып кіру кезінде "әрекетке белсенді" қолбасшы деп сипаттады және ол осы науқандағы әскери жетістіктері үшін Темір крестің рыцарь дәрежесімен марапатталды. Хот XV моторизацияланған корпустың, соның ішінде "жеңіл" дивизиялардың Польшаға басып кіру кезінде "күтілгеннен де жақсы көрсеткеніне" сенді. Дегенмен, оның корпусының жеңіл дивизиялары келесі Батыс науқанына қарай танк дивизияларына айналдырылды, мүмкін "көп шығынға" ұшырағандықтан. Хот 1940 жылдың мамыр айынан бастап Францияға басып кіру кезінде XV армия корпусын басқаруын жалғастырды. Арденн аймағы арқылы генерал-оберст Гюнтер фон Клюгенің 4-армиясының алғашқы неміс шабуылына сол жағынан генерал-дер-панцертруппе Гудерианның XIX моторизацияланған корпусы, ал оң жағынан Хоттың корпусы жетекшілік етті. Хоттың корпусы 5-ші және 7-ші танк дивизияларынан тұрды, соңғысына генерал-майор Эрвин Роммель басшылық етті. Арденн аймағынан өткесімен, Хотқа Динант маңындағы Мез өзенін форсировать тапсырмасы берілді. Оның күштері 12/13 мамыр күні өзен арқылы екі көпір басын тез басып алды, жергілікті француз армия бөлімдерінің ұйымдаспауы мен тым кеңейіп кетуін пайдаланды. Бастапқыда 102-ші бекініс дивизиясының қарсылығына байланысты көпір басында шектелген XV моторизацияланған корпусы бұзып өтіп, 14/15 мамырға дейін француздың 9-шы армиясының сол қанатына қарай жылжи бастады. 18 мамырда Маубеж маңындағы француздың қарсы шабуылдары Хоттың ілгерілеуіне уақытша қауіп төндірді, бірақ XV моторизацияланған корпусын тоқтатуға жеткіліксіз болды, бұл Камбре қаласын басып алуға мүмкіндік берді. Одақтастардың қарсы шабуылдары жалғасқанда, Хот 21 мамырда немістер басып алған Аррас қаласына қарай жылжи бастады. Дюнкерк шайқасында Хоттың корпусы 27 мамырда Ла-Бассе каналындағы британдық экспедициялық корпустың қорғаныс шебін бұзып, Лильде Рене Приу басқаратын француздың 1-армиясын қоршауға көмектесті. 6-7 маусымда Хоттың дивизиялары Айрайн және Форж-ле-Водада маңызды жетістіктерге қол жеткізіп, француздың 10-армиясын екіге бөлді. Айрайнды басып алғаннан кейін XV корпустың сарбаздары француз әскери тұтқындарын, көбінесе Шарль Н'Тхорере сияқты қара түсті колониялық сарбаздарды өлтірді. Неміс бөлімдері, соның ішінде XV моторизацияланған корпусы, Руан қаласын басып алып, Сент-Валери-ан-Кодағы одақтастардың үлкен күштерін қоршап, шамамен 10 000 британдық сарбазды тұтқындау үшін бұл жетістікті пайдаланды. Содан кейін Хоттың корпусы Сена өзеніндегі одақтастардың қорғаныс шебін бұзып өтті. Одан кейін ол күштерін бөліп, оңтүстікке қарай Ла-Рошельге қарай жылжудан бұрын, Бретань және Нормандиядағы маңызды нысандарды басып алды. Франциядағы жетістіктері Хотты Вермахттың ең танымал генералдарының біріне айналдырды. Ол 1940 жылдың шілде айында Гитлердің "жаппай жарнамалау" акциясының бөлігі ретінде генерал-оберст шеніне көтерілді.
3-панцерлік топтың жетекшісі
Хот 1941 жылы Барбаросса операциясы барысында 3-ші танк тобының командирі болды. Бұл құрамға XXXIX танк корпусы, LVII танк корпусы, V армия корпусы және VI армия корпусы кірді, олар төрт танк дивизиясынан (7-ші, 12-ші, 19-шы және 20-шы), үш моторизацияланған дивизиядан (14-ші, 20-шы, 18-ші) және төрт жаяу әскер дивизиясынан (5-ші, 6-шы, 26-шы, 35-ші) тұрды. 3-ші танк тобы шабуылдың бастапқы кезеңінде 626 танкты қолданысқа енгізді. Оның күнделіктерінде Хоттың басып кіруге күмән келтірмегені және қарсылық көрсетпегені айтылған, бұл көптеген жоғары шенді неміс командирлерінің пікірін көрсетеді. Моральдық және идеологиялық тұрғыдан алғанда, Хот Ресейді "жүйттік большевизмнің" басып алғанына сенді, бұл елдің еуропалық мұрасынан бас тартып, оны экспансионистік, азиялық және деспотиялық мемлекетке айналдырды, сондай-ақ Германиямен қақтығысқа түсуіне әкелді. Хюртер Хоттың сенімдері Гитлердің нанымдарымен ұқсас екенін айтты. Соғыстан кейін де Хот басып кіру осы аргументтерге негізделгеніне сенді. Ол басып кірудің қажеттілігіне сенгенімен, Хот стратегиялық жоспарлау мен оның іске асырылуына қатысты алаңдаушылық білдірді. Ол өзінің жоғары офицері генерал-фельдмаршал Федор фон Бокқа 3-ші танк тобының жоғары командалық штабтың (ОКХ) жоспарлағаннан гөрі Совет Одағына тереңірек шабуыл жасауға дайын болуы керектігін көндіруге тырысты. Бок бұл өтініштерді қабылдамады. Алаңдаушылығына қарамастан, Хот шабуыл кезінде қабылданған жоспарлар мен Бок бұйрықтарына көбінесе бағынды. Зерттеуші Роберт Кирчубель оны "командалық ойыншы" және Барбаросса операциясы кезінде дағдарыстық жағдайларда сенімді деп сипаттады. Барбаросса операциясының алғашқы кезеңдерінде Хоттың 3-ші танк тобы советтік шекаралық қорғанысын салыстырмалы түрде оңай бұзып өтті. Соның салдарынан Бок Хотты 9-шы армиядан босатып, оған еркін әрекет етуге мүмкіндік берді. Гудерианның 2-ші танк тобы мен Хоттың 3-ші танк тобы Орталық армия тобының операциясы аясында Минскі қоршауға алып, 300 000 Қызыл Армия сарбазын тұтқынға алып, 2 500 танкты жойды немесе басып алды. Осы сәтте Хот 3-ші танк тобының совет аумағына тереңірек еніп, жау әскерін одан әрі қоршауға алуы керектігін мәлімдеді. Бұл жолы Бок оны қолдады, бірақ ОКХ бұл шешімді қабылдамады. Гудерианның 2-ші танк тобымен бірге Хот Смоленскке шабуыл жасауға алға жылды. Қалаға жеткенге дейін Гудериан мен Хоттың танк топтары жабдықтау желілеріне жақындап қалды, бірақ тұтқынға алынған советтік отын қоймаларының арқасында қозғала берді. Хот күштерін екіге бөліп, 3-4 шілдеде Даугава өзенінің маңызды өткелдерін бақылауға алды. Оның танк тобы Даугава мен Днепр арасында алға жылжи отырып, Витебскіні басып алды. Даугава-Днепр желісінде Хоттың 3-ші танк тобының шабуылы үш советтік армияны қоршауға мүмкіндік берді. Вермахттың алға жылжуы кезінде Қызыл Армияның күдікті сарбаздарына немесе азаматтық киім киген дезертирлерге қатысты сұрақтар туындады. Хот 3-ші танк тобының офицерлеріне мұндай адамдарды шектеулі тексеруге тапсырды; егер офицерлер тұтқындардың Қызыл Армия сарбаздары екеніне көз жеткізсе, оларды ату керек еді. Шығыс майданындағы барлық неміс әскерлері сияқты, Хоттың танк тобы да комиссарлар бұйрығын орындады. Соғыстан кейін Хот советтік саяси комиссарларын ресми сарбаздар деп санауға болмайды деп сеніп, бұйрықпен келіскен жалғыз неміс генералы болды. Төменгі бөлімшелерден алынған мәліметтерге сәйкес, бұйрық кең ауқымда орындалды. 1941 жылдың шілде айының ортасында 3-ші танк тобы Солтүстік армия тобына бағынышты болды, бұл Ленинградты басып алуға бағытталған үлкен операцияның бір бөлігі болды. Хоттың күштері 20 шілдеде Қызыл Армия күштері неміс желілерін бұзып, Бок оларды солтүстік-шығысқа тым шапшаң шабуылдағаны үшін сынаған кезде кері қайтарылды. Тамыз айының басында Гитлер Брянск маңындағы неміс шабуылын оңтүстікке бұруға бұйрық берді, бұл көптеген жетекші неміс офицерлерінің, соның ішінде Хоттың қарсылығына қарамастан, олар Мәскеуге тікелей шабуылды жалғастыруды ұсынды. Тамыз айының ортасынан соңына дейін Хоттың күштері ауыр шығынға ұшырап, күш-жігерін шашыратудан басқа сәтсіздікке ұшырады: қатты күшейтілген советтік 19-шы армияға қарсы 7-ші танк дивизиясын жаяу әскердің қолдауысыз жіберді, бұл тарихшы Дэвид Стахел "апаттық" деп сипаттады. Дивизияның шабуылы нығайтылған советтік позицияларына соқтығысып, 30 танкты жоғалтып, кері қайтарылды. Қыркүйек айындағы үздіксіз шайқастар Хоттың күштерін қатты әлсіретті, өйткені 3-ші танк тобында 250-ге жуық танк қалды. Содан кейін Хоттың танк тобы Мәскеуді басып алуға бағытталған "Тайфун" операциясына қатысты. Сол жақ фланқта орналасқан оның күштері мен 9-шы армия Дukhovshchina қаласынан Vyazma қаласына шабуыл жасауы керек еді. "Тайфун" операциясының жоспарлары ОКХ және майдан командирлері тарапынан талқыланған кезде, Хот шабуылды бір күнге кейінге қалдыруды ұсынды, бірақ оның ұсынысы қабылданбады. "Тайфун" операциясы басталғанда, 3-ші танк тобы жақсы прогресс көрсетті, бірақ советтік авиацияның шабуылдары мен кейбір бөлімдерінің тозуына байланысты баяулады. Хоттың күштері мен 9-шы армия Днепр өзенінен шығысқа қарай Kholm Zhirkovsky маңындағы екі көпірді сәтті басып алып, Vyazma қаласына жақын, тағы бір қоршауға жақындады, бірақ 3 қазан күні генерал Иван Коневтың тапсырысымен жасалған қарсы шабуылдар тоқтатты. Нәтижесіндегі шайқастар мен отын қорының таусылуы 3-ші танк тобын 6 қазанға дейін ұстап тұрды, содан кейін Хот шабуылды қайта бастап, Vyazma-Bryansk қалталарын жапты. Содан кейін оған Ржев және Калинин қалаларын басып алу үшін солтүстікке қайта бағытталды, бұл тиімді түрде 3-ші танк тобын Мәскеу шайқасынан шығарды. Гитлер мен ОКХ Vyazma-Bryansk шайқасында Қызыл Армияға "өлім соққысы" берілгенін сенді және одан да көп әскерді қоршауға алуды үміттенеді.
17-ші армияның қолбасшысы қызметіне тағайындалды
9 қазанда Хот Украинадағы 17-ші армияның қолбасшысы болып тағайындалды. Бұл армияның бұрынғы қолбасшысы Карл Генрих фон Штульпнагель өзінің "әлсіз басшылығы" үшін сынға түсті, ал ОКХ Хотты 17-ші армияны күштірек итеруге қабілетті дұрыс адам деп санады. Бұл шешімге Солтүстік армия тобының қолбасшысы Вильгельм Риттер фон Либтің бағалауы ықпал етті, ол Хотты "ақылды, салмақты, операциялық мәселелерді жақсы түсінетін, жақсы басшылық ететін" және "армия қолбасшысы ретінде лайықты" деп сипаттады. 17-ші армия басшысы лауазымына тағайындалу – жоғарылау болғанымен, Хот 3-ші танк тобында қалуды сұрады, бірақ Федор фон Бок "тамаша броньдық қолбасшыны" жоғалтқысы келмейтінін айтып, қарсылық білдірді. 17-ші армияға келгеннен кейін Хот Лозоваға шабуыл жасауға бұйрық берді және екі күннен кейін қаланы басып алды. Содан кейін ол армияны екіге бөліп, Изиум және Сталиноға бірдей шабуыл жасады. Алайда, аймақтағы неміс операциялары нашар ауа райы мен инфрақұрылымның кең ауқымда бұзылуына байланысты баяулады, нәтижесінде Гитлер Харьковқа күш салуды бұйырды. 17-ші армия да осы операцияға көмектесуге тиіс болды, сондықтан үш бағытта шабуыл жасауға мәжбүр болды. Кенеттен үлкен аумаққа тараған Хоттың әскерлері, қызыл әскердің Донбасты қорғауға шамамен 150 000 жұмыскер жұмылдырғанына байланысты қатты қарсылыққа тап болды. 17-ші армия ортаңғы Донның көп бөлігін басып алғанымен, оның ілгерілеуі баяу және қымбатқа түсті. Соңында Хот логистикалық қиындықтар мен әскерлерінің шаршауына байланысты шабуылдық операцияларды тоқтатуды ұсынды. Хот Кеңес Одағына қарсы жойғыш соғысты (Vernichtungskrieg) белсенді түрде қолдады және әскерлеріне "жәйттерді қатаң жазалау" қажеттілігін түсінуге шақырды. Хоттың басшылығымен 17-ші армияның бөлімдері өзінің бақылауындағы аумақтағы яһудилерді іздеуге және өлтіруге қатысты. Вальтер фон Райхнаудың қатаңдық туралы бұйрығына жауап ретінде ол 1941 жылдың қарашасында күн тәртібімен сөз сөйледі. Құжат салыстырмалы түрде ұзақ тарих талқылауымен басталды, ол еврейлердің Еуропаға тигізген зиянын айыптады, содан кейін неміс жеңістерін "азиялық варварлықтан еуропалық мәдениетті құтқару" миссиясының бөлігі ретінде мақтап, Кеңес Одағының жақындап келе жатқан құлауын және толық "жойғыштығын" уәделеді, бұл "құлдыққа түскен және қуанышсыз ел". Соңында ол өзінің қол астындағы әскерлерге келесідей директива берді:
Большевиктік агитаторлардың еврейлер тарапынан белсенді немесе пассивті қарсылық көрсетуінің немесе кез келген түрдегі іс-қимылдары дереу және аяусыз жойылсын. Бұл шеңберлер – большевизмнің зиялық тірегі, оның қанды ұйымдастырушылары, партизандардың көмекшілері. Осы еврейлердің сорпасы біздің Отанымызға ұлтқа және өркениетке қарсы әрекеттері арқылы көп зиян келтірді, бүкіл әлемде неміске қарсы көзқарастарды таратып, кек алудың алға басушылары болады. Оларды жою – біздің өмір сүруіміздің қажетті шарты. Хюртер бұл бұйрықтың Хоттың Холокосттің барысы туралы толыққанды хабардар екенін көрсеткенін айтты және ол әскерлеріне еврейлерді олардың неміске қарсы элементтерді қолдағандары үшін ғана емес, болашақта кек алудан сақтану үшін де өлтіруге шақырды. Зерттеуші Линден Лайонстың сөзіне қарағанда, бұйрық Хоттың Гитлерге деген "құлшынысын", Бірінші дүниежүзілік соғыстың "ұлттық травмасын" еврей большевигіне жүктеуін және Рейхнаудың бұйрығының шектен тыс радикализмін "асыруға" тырысуын көрсетеді. Манштейннің өмірбаянын жазған зерттеуші Марсель Штайн бұл бұйрықтың тұтастай алғанда "Хоттың саналылығына күмән тудыратынын" және "қайталанатын у мен жеккөруге толы" екенін айтты. Бұйрығының негіздемесіне сүйене отырып және қызыл әскердің де өте қатыгездікпен әрекет ететінін мәлімдеп, Хот 17-ші армияның сарбаздарына барлық күдікті партизандарды өлтіруді бұйырды. Ол төменгі шендегі офицерлерге кеңестік әскерлерге деген жеккөрушілікті қарапайым неміс сарбаздарының арасында күшейтуді ұсынды. Хот сондай-ақ орманды кездестірген кез келген азаматтарды атуды бұйырды, өйткені олар партизандарды қолдауы мүмкін. Ол сондай-ақ басып алынған қалаларда ашаршылыққа себеп болғанына қарамастан, азық-түлікті жаппай тартып алуға келісті және бұйырды. Күнделіктерінде Хоттың кеңшілдікке қарсылықтың басты себебі екеніне сенгенін жазды, сондықтан неміс қауіпсіздік күштері кез келген қарсылықты аяусыз жоюы керек. Сонымен қатар, Хот ОКХ-ның кейбір өте экстремалды бұйрықтарын жұмсартты; мысалы, ол әскерлеріне Украинаны отар ретінде қарастырмауға және жергілікті азаматтарға құрмет көрсетуге бұйырды. Хот украиндердің Еуропадағы жаңа тәртіптің бір бөлігіне айналатынына сенді.
Кеңестердің қысқы шабуылдары және көк іс
1942 жылдың қаңтар айының басында Хот бүкіл Оңтүстік армия тобының әрекеттік командирі болды, советтік қысқы шабуылдары басталар алдында. Барвенково-Лозовая шабуылында Қызыл Армия 17-ші армияны сәтті кері шегіндіріп, Изиум маңында неміс майданында ойыс жасады. Хоттың осы науқан кезінде реттелген шегіну туралы өтініштерін, Оңтүстік армия тобының бақылауын алған Бок қабылдамады. 25 қаңтарда совет әскері Изиумды кеңейткен соң, Хот Бокқа 17-ші армияның Днепропетровскіні қорғауға назар аударуы керектігін және неміс қорғаушыларына екі нұсқа ғана қалғанын айтты: Қызыл Армияның Днепропетровскіге жетуін тоқтату үшін «батыл» қарсы шабуыл жасау немесе басқа аймақтардан әскерлерді «жылдам» ауыстыру. Бок бұл ұсыныстарды Хоттың бүкіл армиясын батысқа жылжытумен қорқытып отырғанын түсіндіріп, резервтер келгенше орнында тұруға бұйырды. Хот пен оның штабы «шаршаған» деген қорытындыға келген Бок сондай-ақ 17-ші армия басшылығын уақытша Пол Людвиг Эвальд фон Клейстке беруге шешім қабылдады. «Көптеген неміс қолбасшыларынан кем» болған Хот бұл өзгеріске қарсы болмады. Уақытша ауыстырылғанына қарамастан, ол жұмыстан босатылмай, немістер Дондағы Ростовты жоғалтқаннан кейін оңтүстік майданды тұрақтандыруға көмектесті. 1942 жылдың мамырында Харьковтың екінші шайқасында Хот бастапқыда 17-ші армияны басқарды, бірақ 1942 жылдың 15 мамырында 4-ші танк армиясының командирі ретінде генерал Рихард Руоффты алмастырды. «Көк операция» аясында, немістердің Оңтүстік Совет Одағындағы жазғы шабуылы кезінде Хот «үлкен операциялық басқару шеберлігін» көрсетті. Оның басшылығымен 4-ші танк армиясы бастапқыда Брянск майданының советтік қорғаныс желісін бұзып өтті. 5 шілдеде армия Дон өзеніне жетіп, Воронежге шабуыл жасады. Қалада қарсылық көрсеткендердің маңызды топтары қалды, бірақ Гитлер Хотқа алға жылжуды жалғастыруды бұйырды. Совет әскері Александр Лизюковтың басшылығымен Воронежді қайтару үшін қарсы шабуылға шықты. ОКХ бастапқыда 4-ші танк армиясының бүкіл советтік танк армиясымен және бірнеше танк корпусымен бетпе-бет келгенін мойындамады және қарсы шабуылды «маңызсыз» деп санады. Сондықтан 4-ші танк армиясы тиісті түрде нығайтылмады, бірақ Хот әлі де тиімді қорғаныс ұйымдастыра алды. 15 шілдеде советтік қарсы шабуылдар тойтарылып, 4-ші танк армиясы қайтадан алға жылжыды. Хот пен оның күштері кейін Гитлердің бұйрығымен Донбастағы А армия тобын қолдауға бағытталды, бұл «Көк операцияның» бастапқы жоспарларын елемейтін, онда 4-ші танк армиясы Сталинградқа тікелей ілгерілеуді жалғастырмақ еді. 4-ші танк армиясы мен осы «қауіпті ойынға» қатысқан басқа неміс күштері отын тапшылығына тап болғанмен, қайта бағытталған шабуыл бастапқыда үлкен жетістікке жетті. Хоттың күші мен 1-ші танк армиясы Миллероводан батысқа қарай бес совет армиясын қоршады, бірақ оларды толығымен тоқтата алмады және совет күштерінің көп бөлігі кері шегіне алды. Нәтижесіне қарамастан, А армия тобын қолдауға бағытталған бұл күштердің ауытқуы немістердің Сталинградқа тікелей ілгерілеуін өте баяулатты. Осы жағдайға наразы болған Гитлер Хоттың күшінің басым бөлігін 6-шы армияның Сталинградты басып алуына көмектесуге ауыстырды, 4-ші танк армиясын екі корпус пен бірнеше қолдаушы күштермен қалдырды. 31 шілдеде қалған 4-ші танк армиясының көп бөлігі де 6-шы армияға қайта тағайындалды, бірақ Хотқа оңтүстікте бір танк корпусын қалдыруға бұйрық берілді. Бұл қайта ұйымдастыруды 4-ші танк армиясы нашар қабылдады, өйткені олардың мүшелері қаладағы соғысқа қатысудың орнына совет күштерін ашық жерде Кавказға қууда пайдалануды күткен. Хот өз кезегінде жағдайдың өзгеруіне 4-ші танк армиясының Сталинградты қоршауға арналған операциясын әзірлеу арқылы жауап берді. Хоттың танктері Сталинградты оңтүстік-батыстан Калмык даласы арқылы қоршауға тырысты, бұл советтік Сталинград майданының қолбасшысы Андрей Еременконы 4-ші танк армиясын баяулату үшін күштерінің көп бөлігін шоғырландыруға мәжбүр етті. Оның күші екі корпусқа дейін қысқарған және советтік қарсылық күшейген кезде, Хоттың әскерлерінің ілгерілеуі баяулады. 11 тамызға дейін қоршау әрекеті сәтсіз аяқталды, өйткені Хоттың советтік қорғанысты жеңу үшін жеткілікті күші болмады. Сондықтан танк армиясы Сталинградқа тікелей шабуылға қатысуға бағытталды. 17 тамыздан 2 қыркүйекке дейін солтүстікке қарай жылжуда, 6-шы армияның қысымын азайтуға көмектесті және әскер саны мен танктерінің азаюына қарамастан, бірнеше совет армияларын жеңді. 6-шы армиямен толық байланыс орнатып, Сталинград маңына жеткен кезде, 4-ші танк армиясы «аты ғана танк армиясы» болды, бір ғана әлсіз танк корпусынан тұрды. Қыркүйектің ортасында 4-ші танк армиясы Сталинградтың бетонды астық қоймасына шабуыл жасады; қорғаушылардан әлдеқайда көп болғанына қарамастан, немістер 21 қыркүйекте ұзақ шайқастан кейін ғана оны басып алды. Осы кезде Қызыл Армия кең ауқымды қарсы шабуылға дайындалып жатқан күштерді шоғырландырып жатты. Көптеген неміс генералдары совет әскерінің шаршағанын және тек бір шабуылға ғана қабілетті екенін, оның А орталық армия тобына бағытталатынын сендірді. Хот 6-шы армияның оңтүстік фланкіне советтік шабуыл қауіпті болуы мүмкін екенін сезген немiс қолбасшыларының санатында болды. Оның 6-шы армияның оңтүстік фланкі туралы ескертулері көбінесе назарсыз қалды. Қазан айында Гитлер Хотқа соңғы толыққан танк дивизиясын 6-шы армияға беруге бұйырды.
Уран, Қысқы дауыл және Кішкентай Сатурн операциялары
12 қарашада Хот Қызыл Армия 4-ші танк армиясының қарсы жағына күш жинап жатқанын байқады және кеңес әскерінің тек қорғанысын жақсартумен ғана айналыспағанын түсінді. 1942 жылдың 19 қарашасында Кеңес Одағының "Уран" операциясы Румынияның 3-ші армиясына солтүстік жақтан күшті шабуыл жасаумен басталды. 3-ші армия тез арада жеңіліске ұшырады, ал немістер оңтүстіктен күштерді ауыстырып, құлап бара жатқан сол қанатын нығайтуға тырысты. Бұл олардың оңтүстік қанатын одан да осал қалдырды. Содан кейін Қызыл Армия Сталинградтың оңтүстігіне шабуыл жасап, Оқпан сызығын бұзып өтті, ал Хот қорғанысқа жинақталуға тырысты. Тіпті оның бас штабы да қауіп астында болды және 4-ші танк армиясы кері шегінуге мәжбүр болды. Кеңес әскерлерінің ілгерілеуімен және 6-шы армияны қоршау қаупі туғанда, Гитлер оған "орнынан қозғалмауға" бұйрық берді, ал Хотқа Паулусқа теміржол желілерін ашық ұстауға көмектесу тапсырылды. Алайда, қарашаның соңына қарай 6-шы армия Сталинградта қоршауға түсті, сондай-ақ Хоттың 4-ші танк армиясының жартысы да. Қоршаудан тыс, 4-ші танк армиясының қалған бөлігі және Румынияның VI және VII корпустары "Хот армия тобы" деп аталды және Котельниководан солтүстікке қарай Қызыл Армияның ілгерілеуін тежеуге тырысты. Содан кейін Хот 4-ші танк армиясының 6-шы армияны құтқару жоспарын жасады, оны "Қысқы дауыл" операциясы деп атады және 3 желтоқсанда жоспарды бекітті. Алайда, оның шабуылдық күштерін толықтыру үшін 17-ші танк дивизиясы уақытында келмеді; оның жеткіліксіз күштері 12 желтоқсанда генерал-фельдмаршал Эрих фон Манштейннің "Дон" армия тобының басқаруымен құтқару операциясын бастады. Хоттың әскері 15 желтоқсанға дейін Верхнекумскийде тоқтады, бұл Кеңес Одағының 2-ші гвардиялық армиясына Мишкова өзеніндегі позицияларын нығайтуға және "Кіші Сатурн" операциясына дайындалуға мүмкіндік берді. 16 желтоқсанда үш совет армиясы "Кіші Сатурн" операциясын бастады, "Дон" армия тобының қанатына қауіп төндіріп, 4-ші танк армиясын тоқтатты. 25 желтоқсанға қарай "Қысқы дауыл" операциясы сәтсіз аяқталды және Манштейн Хотқа шабуыл әрекеттерін тоқтатуға бұйрық берді. Оның орнына, советтердің "Кіші Сатурн" операциясы "Дон" армия тобының тылына қауіп төндірген кезде, неміс қорғанысын нығайтуға көмектесуге бағытталды. Алайда, 4-ші танк армиясы енді майданның үлкен бөлігін қамтуға қабілетсіз болды. Жалпы алғанда, Хоттың күштері осы операциялар кезінде ауыр шығынға ұшырады және Украинаның шығысына шегінуге мәжбүр болды.
Харьковтың үшінші шайқасы
18 ақпанда Хот өзінің әскерлерінің басқаруын, сол кезде Миус майданының құрамында болған, Карл Адольф Холлидтке тапсырды. Одан кейін ол Днепропетровскіде Манштейнмен кездесті, онда оған 4-ші танк армиясы қайта құрылып жатқаны хабарланды. Оның құрамында екі танк корпусы, екі танк дивизиясы, екі жаяу әскер дивизиясы және Waffen SS бөлімшелері, соның ішінде II SS танк корпусы, "Das Reich" және "Totenkopf" кірді. Оның басшылығымен бұл күшке Днепропетровск қаласының шығысында кеңес 1-ші гвардиялық және 6-шы армияларын тоқтатып, оларды Самара өзенінен кері итеруге бұйрық берілді. Бұл операция Харьковтың үшінші шайқасының бөлігі болды, ол Донбасс аймағында кеңес әскерлерінің шабуылына қарсы шабуылды қамтамасыз етті. Жаңадан құрылған 4-ші танк армиясы 21 ақпанда шабуылға шықты. Неміс әскерлері кеңес әскерлерінің жылдам шабуыл тобын кесіп, солтүстікке қарай жорығын жалғастырды, ал Хоттың әскерлері 28 ақпанда Харьковқа шабуыл жасады. Алайда наурыздың басында ерте қар ерігені салдарынан неміс әскерлерінің алға жылжуы қиындыққа тап болды; Хот пен Манштейн 4-ші танк армиясы бұған қарамастан алға жылжуын жалғастыру керек деп шешті. 15 наурызда Харьков, 18 наурызда Белгород қайта басып алынды. Вермахт пен Қызыл Армияның шаршауы және көктемгі батпақтың басталуына байланысты қозғалыс мүмкіндігінің жоғалтылуы екі тараптың да наурыздың ортасына қарай операцияларды тоқтатуына әкелді. Контршабуыл неміс бақылауындағы Курск қаласының маңындағы кеңістікке дейін созылып, "Цитадель" операциясына жол ашты.
Курск, Днепр шайқастары және соңғы бұйрықтар
1943 жылдың шілдесінде Хот 4-ші танк армиясына қолбасшылық етіп, Оңтүстік армиялар тобы құрамында Курск шайқасына қатысты. "Цитадель" операциясы Курсты қоршауға бағытталған екі жақты қоршауды көздеді, советтік қорғанысты толықтай оқшаулау мақсатында. Оңтүстік армиялар тобы Хоттың 4-ші танк армиясын, сондай-ақ Кемпф армиялық тобын жұмылдырды. Осы кезде Хот Вермахттың ең тәжірибелі, жоғары деңгейдегі танк командирлерінің бірі саналды, бірақ соғыстың алдыңғы кезеңдерімен салыстырғанда оның басшылығының тиімділігі төмендеді. Форчик Хоттың "күйзеліске ұшырап бара жатқанын" айтты. Курск шабуылы бірнеше рет кешіктірілгендіктен, Хот кеңестік қорғаныстың күшейе түсуіне байланысты "Цитадель" операциясының сәтті аяқталу мүмкіндігіне күмәнмен қарады. Дегенмен, Хот та, сол атпен аталған армиялық топтың командирі Вернер Кемпф та, неміс инженерлері советтік миналарды оңай алып тастайды деп есептегендіктен, Курскте кедергілерді жеңуге дайындық жасаудан бас тартты. Олар Николай Ватутиннің қорғаныс желісінің тереңдігі мен күшін де дұрыс бағаламады. Немістердің жоспарлаудағы қателіктері салдарынан, Хот пен Кемпф арасындағы үйлесім шабуыл кезінде нашар болды, олардың әрқайсысы дербес шайқас жүргізді. "Цитадель" операциясы басталғанда, Пол Хаузер басқаратын II СС танк корпусымен күшейтілген Хоттың дивизиялары бірнеше советтік қорғаныс шебін бұзып өтті, бірақ Прохоровка шайқасында тоқтатылды. Бұл Хоттың қанаттарына советтік қарсы шабуылдарының қауіп төндіргендіктен, алға жылжуды жалғастырудан тартынғандығының салдары болды, ал Кемпфтің күштері ілесе алмады. Форчик Хоттың Манштейннің бұйрықтарын дұрыс түсініп, Герман Брайттың сәтсіз шабуылдарын күшейтуге бағытталған бұйрықтарды "дәл" елемегенін айтты. Жалпы алғанда, Курск шайқасы советтік армияның маңызды жеңісі болды. Курск шайқасынан кейін Қызыл Армия Днепрді кесіп өтетін бірқатар сәтті шабуылдар жасады. Хот өзендегі советтік плацдармдарды жоя алмады. 1943 жылдың қыркүйегінде Хоттың армиясы Қызыл Армия бөлімшелерімен жеңіліп, тіпті шегінетін кезінде де тұрақты майдан шебін сақтай алмады. Армия Днепрді Киевтің оңтүстігі мен солтүстігінен ауыр шығындармен кесіп өтті. Осыған қарамастан, ол осы стратегиялық шегінуі мен Днепрдегі қорғанысы үшін Емен жапырақтары мен қылыштармен безендірілген Темір крестің рыцарь дәрежесін алды. Қарашада Қызыл Армия Хоттың қорғанысын бұзып, Киевті қайтарып алды және немістерді Шығыс Украинадан ығыстырып шығарды. Киевтің жылдам жоғалуы Гитлердің Хотты кінәлаған "ұятқа" әкелді. Тарихшы Эрл Ф. Зимке сонымен қатар Гитлердің осы кезде "бір дюйм де бермейтін генералдарды" қалағанын айтты, ал Хот мобильді қорғаныс саласындағы сарапшы болды. 1943 жылдың қарашасында Хот "демалу" үшін демалысқа жіберілді және 1943 жылдың 10 желтоқсанында қолбасшылықтан босатылды. Форчик Днепр шайқасындағы неміс сәтсіздіктерінің себебі Гитлердің тактикалық мәселелерге араласуы және Хот сияқты Вермахт командирлерінің советтік әрекеттерді болжауға қабілетсіздігі болғанын айтты. Оның сөзіне қарағанда, олар Қызыл Армияның тез дамуын мойындаған жоқ. Ол лауазымынан алынғаннан кейін Гитлер оны "жаман ниетті құс" және "ең нашар типтегі жеңілісшілдікке ұлтаған" деп айыптады. Ол келесі уақытты Фюрер резервінде өткізді. 1944 жылдың сәуірінде ол Рудных таулардың командирі болып тағайындалғанмен, бұл лауазым "толыққанды мағынасыз" болды. 1945 жылдың сәуірінде ғана Хот қайтадан шақырылды. Ол Саале армиясының командирі болып тағайындалды және 12-ші армия жауынгерлік дайындыққа келгенге дейін Халле-Лейпциг аймағын қорғауға бұйрық берілді. Ол Мулде және Эльбада қорғаныс шебін ұйымдастырды және күштері жеңіліске ұшырағанға дейін АҚШ қарулы күштерінің шабуылына белсенді қарсылық көрсетті. Содан кейін ол 7 мамыр 1945 жылы АҚШ әскерлеріне бағынғанға дейін Рудных таулардың командирі болып қайтадан қызмет етті.
Сот
Соғыс аяқталғаннан кейін Хот Нюрнберг процесінде, Жоғары Басшылар процесінде сотталды.
Хоттың дәлелі
Ол 1941 жылы қарашадағы бұйрығын тек "большевиктік еврей қарсылығын" жоюға бағытталған деп түсіндірді. Ол Холокост туралы ешқандай білімі жоқ екенін айтты және оның нұсқаулары әскерлерінің тек сергек болуын және моральдық жағдайды жақсартуды мақсат еткенін мәлімдеді: "Неміс әскерінің жақсы мінезі олардың әлі де жау территориясында екенін ұмытуы оңай болды" және "большевизмнің күші бұзылуы керек еді". Ол әскерлерінің "таза қолымен" орындаған бұл шараның нәтижесінде азаматтарға ешқандай зиян келтірілмегенін мәлімдеді. Хот егер еврейлер өлтірілсе, оның неміс күштеріне қарсы жасалған қылмыстармен байланысы болғандықтан деп өкілдік етті. "Ресейде саботаж, тыңшылық және басқа да әрекеттерге еврейлердің үлкен үлестес екені жалпыға мәлім болды", - деді Хот. Алайда, ол ресейліктердің қатаң басшылыққа инстинктивті бейімделгенін және мейірімділікті әлсіздік деп санайтынын айтты. Хот бұл аргументтің неміс оккупациясының қатыгездігін толық ақтауға жеткілікті деп сенді. Қылмыстық комиссарлар бұйрығына қатысты Хот, оны өзінің бағынышты әскерлеріне беруге "мәжбүр болғанын" айтты, әйтпесе оны одан да ынталы офицер алмастыратын еді. Ол сондай-ақ комиссарлар бұйрығын орындауды талап еткенін жоққа шығарды, оған қарсы болғанын мәлімдеді. Ол өзінің бағыныштыларының оның бұйрыққа наразы екенін білетінін айтты, бірақ ол оған ешқашан тікелей қарсылық білдірмеген. Осыған қарамастан, ол өзінің сөздерінде қайшылықтарға тап болды. Біріншіден, ол Гитлер өзінің командирлеріне қылмыстық әрекеттер жасауға бұйрық бермейтінін, Фюрердің мақсаты тек комиссарлардан – "қанға толы жануарлардан" солдаттарды "қорғау" болғанын мәлімдеді. Хот сондай-ақ Гитлердің кез келген бұйрығы неміс әскери қылмыстық кодексінің 48-бабын жоққа шығаратынын, онда солдаттар анық қылмыстық бұйрықтарды орындауға міндетті емес екені айтылған. Өзінің әскерлерінің кепілдерді өлтіргенін көрсететін дәлелдерге жауап ретінде Хот мұны да жоққа шығарды. Оның орнына ол тек партизандардың өлтірілгенін айтты және партизандық соғыстың қатыгездігі үшін кеңес басшысы Иосиф Сталинді кінәлады. Сонымен қатар, ол совет әскерлеріне әрқашан жақсы қарағанын айтты, тұтқындарға "Иван" деген лақап ат қою "біздің әскерлеріміздің орыс тұтқындарымен отбасылық қарым-қатынаста болғанын" көрсетеді деп мәлімдеді. Трибуналды ықпал ету үшін Хоттың адвокаты оның жақсы мінез-құлқына куәлік ететін 92 құжат ұсынды. Халықаралық әскери трибунал Хоттың аргументтерін сенімсіз деп тапты. Штайнның сөзіне сүйенсек, "Вёлерден басқа, ешбір генерал Жоғары командалық сотта одан көп мазаққа ұшыраған жоқ". Хоттың еврейлердің қырғыны туралы білмегендігіне қатысты трибунал Артемовск қырғынына назар аударды. 1941 жылдың 14 желтоқсанында Sicherheitsdienst (SD) Артемовскіде 1224 еврейді және 93 басқа тұтқындарды өлтірді; ол өзіне жаппай өлтіру туралы хабарланғанын мойындады. Трибунал оның SD-нің еврейлерді өлтіруі туралы толық білетінін, бірақ Хоттың 17-ші армиясы тұтқындарды SD-ге беруді және агенттікпен ынтымақтастықты жалғастырғанын айтты. Бұдан басқа, Хот комиссарлар бұйрығын толық білімімен және мақұлдауымен жібергеніне айқын дәлелдер болды және бірнеше есептер оның жүздеген тұтқынға алынған комиссарлардың өлім жазасына кесілгенін білгенін растады. Сонымен қатар, Хоттың партизандарды ғана емес, сонымен қатар "партизандық күдіктілерді немесе оларға көмектесушілерді" жаппай өлтіру туралы білімі мен мақұлдауына куәлік ететін көптеген дәлелдер болды. Хоттың басшылығымен тұтқындарға жасалған қатыгездікке қатысты трибунал 1941 жылдың 25 қарашасында Хотқа 17-ші армияның Oberquartiermeister (бас квартирмейстері) жіберген есепке сілтеме жасады, онда кісі өлтіру, қасақана аштық, адамдарды қалқан ретінде пайдалану және тұтқындардың әл-ауқатын жалпысынан елемеу жағдайлары сипатталған. Трибунал "барлық жағдайлар Хотқа жатқызылмайды" екенін мойындады, бірақ командир оларға қарсы әрекет етпеген және кейбір жағдайларда қатыгездікке жол берген. Хот сондай-ақ тұтқындарды мәжбүрлі еңбекке және оқ-дәрі тиеуге пайдалануға бұйрық берген.
Сотталу және жаза
Хот бірінші және төртінші тармақ бойынша ақталды. Ол екінші тармақ бойынша Комиссарлық бұйрыққа қатысты және соғыс тұтқындарына қатысты заңсыз әрекеттер үшін сотталды. Сонымен қатар, ол үшінші тармақ бойынша соғыс қылмыстары және адамзатқа қарсы қылмыстар жасағаны үшін сотталды, оның ішінде партизандармен және еврейлермен байланысы бар деген күдікпен азаматтарды өлтіруге қатысты қылмыстар. Халықаралық әскери трибунал Хотқа келесі үкімді шығарды:
Оның куәлігі оның бағыныштыларының миында катодтық сәулелі түтіктер болуы керек екенін көрсетеді, бұл оларға оның ардақты мінезінен туындаған ойларды қабылдауға мүмкіндік берер еді. Ол олардың бұйрыққа бағынбауға батылдығы болуы керек деп ойлады, ал өзінде мұндай батылдық болмады. Оның мінезінен шыққан сәулелер тым әлсіз болды, немесе оның бағыныштыларының миы оларды түсінуге жеткілікті деңгейде жетілмеген болуы мүмкін. 1948 жылдың 27 қазанында ол 15 жылға бас бостандығынан айырылды. Хот Ландсберг-ам-Лех түрмесінде жазасын өтеді. Ол өзінің кінәсіз екенін айта отырып, түрмедегі міндеттерін орындады. 1951 жылдың қаңтар айында Хоттың үкімі өзгеріссіз қайта қарастырылды. 1954 жылдың сәуір айында ол мерзімінен бұрын босатылды; оның жазасы 1957 жылы өтелген мерзімге дейін қысқартылды.
Кейінгі өмірі мен мұрасы
Бостандыққа шыққаннан кейін Гослар қаласында қоныстанды және өмірінің соңына дейін сол жерде тұрды. Ол Харц тауларында серуендеуді хобби ретінде таңдап, Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысты тақырыптарды зерттеп, жазуға кірісті. 1956 жылы Хот «Panzer Operationen» атты кітап жазды. Бұл кітап 1961 жылы «Tankovye operacii» деген атпен орыс тіліне, ал 2015 жылы «Panzer Operations: Germany's Panzer Group 3 During the Invasion of Russia, 1941» деген атпен ағылшын тіліне аударылды. Ағылшын тіліндегі аударманы қарастырған Крис Бакхэм оны «өте оқылымды және ойландыратын» деп сипаттады. Хот «Wehrkunde» журналына бірнеше мақала да жазды. Осы мақалалардың бірінде ол Батыс Германияның жаңа қарулы күштері – Бундесвердің күшті танк дивизияларын жұмылдыруға «дегенге дейін шақыру» жасады. Ол Фридрих Форцш сияқты Бундесверге қабылданған Вермахт офицерлерімен байланысын үзбеді. 1960 жылдары неміс тарихшыларының соғысты зерттеп, нацистік Германияның жасаған қылмыстарын жариялап бастауына қарсы сөйледі. Хот неміс ардагерлерінің соғыс туралы пікір қалыптастыруға «артық құқығы» бар екенін мәлімдеді. Оның ойынша, соғыс туралы есептер жеңілістерге емес, Бундесвердің болашақ офицерлерін қызметке шақыруға ынталандыру үшін Вермахттың «батырлық бейнесін» сақтауға бағытталуы керек. Өмірінің соңғы жылдарында ол неміс әскерилерінің беделін «сақтауға» тырысып, журналистер мен тарихшыларға сұхбат берді. Сонымен қатар, Хот, Фриц Байерлейн және бірнеше бұрынғы СС офицерлері Пол Кареллмен тығыз жұмыс істеп, оған «Unternehmen Barbarossa» (1963 жылы жарық көрді) атты кітап жазуға көмектесті. Карелл Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде неміс пропагандисі болған, ал «Unternehmen Barbarossa» кітабы таза Вермахт туралы аңызды, сондай-ақ Ваффен СС мүшелерін қалыпты сарбаздар ретінде көрсетуді қолдады, Холокост және басқа да неміс соғыс қылмыстарын елемеді. «Unternehmen Barbarossa» кітабын жазу барысында Хот Кареллге Манштейннің Сталинград шайқасындағы рөлін оң жағынан көрсетуге ықпал етті. Рецензент Реймонд Л. Гартофф «Unternehmen Barbarossa» кітабының ағылшын тіліндегі аудармасы – «Hitler Moves East: 1941–1943» – «жоғары сапалы әскери тарихи баяндама» екенін айтса да, Вермахтқа жақпайтындығын және «неміс жетістіктерін көбінесе жіберіп жіберуге» бейім екенін атап өтті. Майкл Пэриш кітапты «неміс армиясын даңқтауға және кінәні ең қолайлы айыпталушы – Адольф Гитлерге таңуға» бағытталған әрекет деп сипаттап, оның фактілердегі қателіктері мен қасақана жіберілгенлерге толы екенін айтты. Тарихшылар Рональд Смельзер мен Эдвард Д. Дэвис келісіп, «Hitler Moves East: 1941–1943» кітабының көбінесе шатастыратын, «Вермахтты батырлар ретінде» көрсетіп, «азиялық коммунизм күштерімен» күрескенін бейнелейтінін, ал барлық зұлымдықтар мен неміс жеңілісі үшін Гитлерді кінәлі екенін айтты. 1965 жылдан бастап Хот Бундесвердің бас инспекторы Ульрих де Майзиермен жақын байланыс орнатты. Екеуі Екінші дүниежүзілік соғыстан бері бір-бірін білген, алғаш рет Вермахтта қызмет еткен кезде танысқан. Соғыстан кейінгі алғашқы кездесулерін олардың ортақ танысы Фридрих Форцш ұйымдастырды, де Майзиер олардың танк бөлімдері Батыс Германия әскерінің негізін құруы керек деген сенімде екенін анықтады. Екеуі тақырыптарды үнемі талқылай бастады, ал Бас инспектор Хотқа жоғары баға берді. Хот 1971 жылдың 25 қаңтарында Гослар қаласында қайтыс болды. Оның артында әйелі Лола қалды. Тарихшылар Дэвид Гланц пен Джонатан Хаус Хотты «Германияның ең тәжірибелі броньдық тактиктерінің бірі» деп сипаттады. Займке Хоттың жорықтарында «ұтқыр қорғаныстың шеберлігін» көрсеткенін айтты. Бакхемнің сөзіне сүйенсек, Хотты «көптегендер Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде неміс армиясында қызмет еткен ең ұлы броньдық қолбасшылардың бірі деп санайды». «Panzer Operations» кітабын аударған зерттеуші Линден Лайонс Хоттың «Екінші дүниежүзілік соғыстағы ең дарынды танк командирлерінің бірі болғанына күмән жоқ, бірақ оның нацизмнің экспансиялық және расистік идеологиясына деген ынтасы оның жетістіктерін көлеңкеге түсіреді» деп мәлімдеді. Штайн Хотты «керемет танк командирі» деп сипаттады, бірақ соғыс тарихының кең контекстінде ол «ешкім емес» еді. Соғыс кезінде Хот «Хальдер күнделіктерімен» салыстыратын көлемде кеңейтілген жазбалар жасады. Бұл жазбалар ұзақ уақыт бойы тарихнамада назарсыз қалған болса да, Хюртер Хоттың жазбаларының жоғары құндылығы бар екенін, өйткені олар Халдердің күнделіктеріндегі ақпаратты толықтырады деп мәлімдеді. Мысалы, Хот Барбаросса операциясы алдында Гитлердің жоғары шенді офицерлеріне арналған сөзін басқа ешбір дерек көзідей толқықпен сипаттады, неміс стратегиялық және идеологиялық мақсаттарын көрсетеді.