Кіріспе

Жатыр мойнының медициналық тексеруі

Колпоскопия (κόλπος + skopos 'қарау') – жатыр мойнымен қатар, кіндік және сыртқы жыныс мүшелерін колпоскоп көмегімен визуалды тексеруге арналған медициналық диагностикалық процедура. Колпоскопияның басты мақсаты – жатыр мойны қатерлі ісігін ерте анықтау және емдеу арқылы алдын алу. Адам папиллома вирусы (АПВ) – жиі кездесетін инфекция және жатыр мойны қатерлі ісігінің басты себебі. Темекі шегу жатыр мойнының бұзылуларының пайда болу ықтималдығын да арттырады. Пациенттің колпоскопиядан өтуінің басқа себептері: аналық безде диэтилстильбестролға (ДЭС) жүктілік кезінде ұшырауын бағалау, иммундық жүйесінің әлсіреуі, жатыр мойнының қалыптан тыс көрінісі немесе жыныстық шабуылға қатысты сот-медициналық сараптаманың бір бөлігі ретінде. Колпоскопия колпоскоп арқылы жасалады, ол тексерілетін аймақтарды үлкейтілген және жарықтандырылған түрде қарауға мүмкіндік береді. Бұл колпоскопистке қалыпты және қалыптан тыс тіндерді, мысалы, тіндердің зақымдануын немесе өзгерістерін (зақымдануларды) визуалды түрде ажыратуға және қажет болған жағдайда, қосымша патологиялық зерттеу үшін бағытталған биопсия алуға мүмкіндік береді. Бұл процедураны неміс дәрігері Ханс Хинсельман Эдуард Виртспен бірге әзірлеген. Колпоскопияны дамыту үшін Аушвицтегі еврей тұтқындарына тәжірибе жасау қажет болды.

Процедура

Алғашқы бағалау кезінде науқастың медициналық тарихы алынады. Процедура науқасқа толыққанды түсіндіріледі. Кейбір жағдайларда процедурадан бұрын жүктілік тесті жасалуы мүмкін, содан кейін науқас келісім нысанына қол қояды. Колпоскопия кезінде әйел арқасына жатып, аяқтары тіреуіштерге орналастырылып, жамбас үстелдің төменгі жиегінде болады (бұл позиция дорсальды литотомия позициясы деп аталады). Кіндік безінің кез келген күдікті зақымдануын тексергеннен кейін, қынапқа спекулум енгізіледі. Аномальды тіндердің көрінетін белгілерін анықтау үшін колпоскоп қолданылады. Ол жарықтандырылған бинокльдік немесе монокулярлық микроскоп ретінде жұмыс істейді, жатыр мойны, қынап және кіндік безінің бетін үлкейтуге мүмкіндік береді. Беткі қабаттың жалпы архитектурасын бағалау үшін төмен үлкейту (2x-тен 6x-қа дейін) қолданылуы мүмкін. Қынап пен жатыр мойнын бағалау үшін 8x-тен 25x-қа дейінгі үлкейту пайдаланылады. Жоғары үлкейту, көбінесе жасыл сүзгімен бірге, қатерлі ісікке дейінгі немесе қатерлі ісікке дейінгі зақымданулардың болуын көрсететін нақты қан тамыр үлгілерін анықтау үшін жиі қолданылады. Сквамоколондық біріктіру, немесе "трансформация аймағы" – жатыр мойнындағы қатерлі ісікке дейінгі және қатерлі ісікке дейінгі зақымданулардың көбінесе пайда болатын маңызды аймақ. Трансформация аймағын және кез келген зақымданудың толық көлемін көру мүмкіндігі, жеткілікті колпоскопиялық тексеру жүргізілуін анықтайды. Ацетат қышқылының ерітіндісі мақта тампондарды пайдаланып жатыр мойнының бетіне жағылады, бұл аномальды аймақтарды жақсы көруге көмектеседі. Ацетат қышқылы қолданғаннан кейін ақ түске өзгеретін (ацетобелсенділік) немесе аномальды қан тамыр үлгісі бар жатыр мойнының аймақтары көбінесе биопсияға жіберіледі. Егер зақымданулар көрінбесе, аномалия аймақтарын анықтау үшін иод ерітіндісі жатыр мойнына жағылуы мүмкін. Толық тексеруден кейін колпоскопист көрінетін аномалияның ең жоғары деңгейі бар аймақтарды анықтайды және осы аймақтардан биопсия алу үшін ұзын биопсиялық құралдарды қолдануы мүмкін, мысалы, пунсонды қысқыш, SpiraBrush CX немесе SoftBiopsy. Көптеген дәрігерлер мен науқастар анестезияны қажетсіз деп санайды; алайда, кейбір колпоскопистер науқастың дискомфортын азайту үшін лидокаин сияқты жергілікті анестетик немесе жатыр мойнының блокадасын ұсынады және қолданады, әсіресе көптеген биопсиялық үлгілер алынса. Кез келген биопсиядан кейін эндоцервикалды кюретаж (ЭКК) көбінесе жасалады. ЭКК үшін ұзын тік кюретка, бір мезгілде тінді жинау үшін матадан жасалған жұмсақ ЭКК кюреткасы немесе цитобраш (кішкентай құбыр тазалағыш сияқты) жатыр мойны каналының ішкі бетін сүрту үшін қолданылады. ЭКК жүкті әйелдерге ешқашан жасалмауы керек. Қан кетуді тоқтату үшін Монсел ерітіндісі үлкен мақта тампондармен жатыр мойнының бетіне жағылады. Бұл ерітінді горчицаға ұқсайды және қанмен байланысқанда қара түске өзгереді. Процедурадан кейін бұл материал табиғи жолмен шығарылады: Науқастар процедурадан кейін бірнеше күнге дейін кофе ұнтағына ұқсас жұқа сұйықтықты күте алады. Балама ретінде, кейбір дәрігерлер күміс нитратымен гемостазға қол жеткізеді.

Қадағалау

Бұл процедураның сәттілігі үшін жеткілікті бақылау маңызды. Маңызды зақымдануларды емдеуге абляциялық емдеулер (криотерапия, термокоагуляция және лазерлік абляция) және экзизициялық әдістер (бұрандалы электрохирургиялық экзициялық процедура немесе LEEP, немесе жатыр мойны конизациясы) кіреді.