Кіріспе

Oncale v. Sundowner Offshore Services, 523 U. S. 75 (1998) - АҚШ Жоғарғы Сотының маңызды шешімі. Бұл іс мұнай платформасының жұмысшысы жыныстық дискриминацияға байланысты сотқа жүгінгеннен туындады, ол өзінің жұмыс берушісінің рұқсатымен еркек әріптестерінен қайталап жыныстық қанаушылыққа ұшырағанын мәлімдеді. Сот 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VII тарауындағы "жынысына байланысты" жұмыс орнындағы дискриминацияға қарсы қорғау, бір жынысты адамдар арасындағы жұмыс орнындағы қанаушылыққа да қатысты деп шешті.

Өмірбаян

1991 жылдың қазан айының соңында Джозеф Онкаль Мексика шығанағындағы Chevron USA Inc. мұнай платформасында Sundowner Offshore Services компаниясында жұмыс істеді. Ол сегіз адамнан тұратын бригадада жұмыс істеді. Бірнеше рет Oncale команданың қалған мүшелерінің куәлігінде оған қатысты жыныстық сипаттағы, қорлаушылық әрекеттер күштеп жасалды. Oncale-ге сондай-ақ сабынмен зорлық жасалып, зорлаумен қорқытылды. Oncale-дің басшылыққа шағымдары ешқандай түзету шараларына әкелмеді. Оның орнына, компанияның қауіпсіздік жөніндегі инспекторы оны гомосексуализмді білдіретін сөзбен атады. Ақырында Oncale жұмыстан кетіп, жұмыстан босату туралы құжатында "жыныстық қысым мен сөздік зорлық-зомбылықтан өз еркімен кеткенін" көрсетуді сұрады. Oncale, Луизиана штатының Шығыс округіндегі АҚШ округтік сотына Sundowner компаниясына қарсы шағымданып, өзінің жынысына байланысты жұмыста кемсітуге ұшырағанын мәлімдеді. Бұрынғы сот шешімдеріне сүйене отырып, округтік сот сотталушыға қанағаттандырылмайтын шешім шығарды: "Оңкал мырза, ер адам, VII тарау бойынша ер адамдардан зорлық көруге байланысты шағымдануға құқығы жоқ". Oncale апелляциялық шағым берді, ал Бесінші апелляциялық округтік сот бұл шешімді күшінде қалдырды. Жоғарғы Сот кассациялық шағымды қабылдап, бұл шешімді жойды.

Шешім

Сотталушы Скала бір ауыздан шешім қабылдаған сот (Томас судьяның қосылуымен) аудандық соттың шешімін жойды және істі қайта қарауға жіберді, VII тарауға сәйкес, ер адамдар бір жынысты адамдар тарапынан кемсітуге ұшырауы мүмкін деген нұсқаумен. Oncale v. Sundowner Offshore Services ісі, "сексуалдық құштарлық" мотивациясы болмаған кезде бір жынысты қысым көрсету және сексуалдық қысым көрсетуді талдау үшін прецедент құрды, осылайша, жәбірленушінің немесе қысым көрсетушінің жынысына қарамастан, егер кемсітушілік жәбірленушіні объективті түрде нашар жұмыс жағдайына қойса, кез келген жынысқа негізделген кемсітушілік әрекетке алып келеді. Апелляциялық соттың Бесінші округі бұл істі қайтадан қарауға жіберді. Содан кейін бұл іс соттан тыс келісіммен шешілді.

Тиімділігі мен жүзеге асырылуы

Онкале ісі төменгі федералды соттарда белгілі бір қиындықтар тудырды, олар бір жынысты адамдарға қатысты кез келген қысымның «жыныс негізінде» болатынын анықтауға күш салды. Әсіресе, соттар нақты немесе қабылданатын сексуалдық бағдарға негізделген сияқты қысымды қалай қарастыру керектігімен күресті, себебі сексуалдық бағдарға негізделген жұмысқа қабылдаудағы дискриминация федералды заңмен тікелей тыйым салынбаған. 2015 жылдың шілдесінде Тең жұмыс мүмкіндіктері жөніндегі комиссия (EEOC) 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VII тарауы бойынша сексуалдық бағдарға негізделген жұмыс берудегі дискриминацияның заңсыз екенін анықтады және бұл үшін Oncale шешімін негіз ретінде пайдаланды. «Жыныс негізінде» қысымға қатысты үрдіс орнатқандықтан, Oncale v. Sundowner ісі геилердің құқықтары бойынша маңызды іс ретінде бағаланды, тіпті оған қатысқандардың барлығы гетеросексуал болғанмен. Oncale ісіндегі сот шешімінде, бір жынысты адамдар арасындағы сексуалдық дискриминацияны VII тараудың қорғалатын санатына енгізу, § 2000e 2(a)(1) бойынша қорғалатын санаттарды түсіндіруді кеңейтудің маңызды үрдісін құрды. Бұл үрдіс кейіннен Bostock v. Clayton County ісінде және тағы екі маңызды істе қарастырылды, олардың барлығы 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VII тарауына қатысты «жыныс» сөзінің мағынасын қарастырды.