АҚШ Жұмыс орындарындағы дискриминацияға қарсы тең мүмкіндік комиссиясы

Кіріспе

АҚШ-тың жұмыс орнындағы кемсітушілікке қарсы азаматтық құқықтарды қорғайтын мемлекеттік агенттігі.

АҚШ-тың Тең мүмкіндіктер жөніндегі комиссиясы (EEOC) – 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңға сәйкес жұмыс орнындағы кемсітушілікке қарсы азаматтық құқықтарды қорғайтын заңдарды басқару және күшіне енгізу мақсатында құрылған федералдық агенттік. EEOC адамның нәсілі, тері түсі, ұлттық шығу тегі, діні, жынысы (оның ішінде сексуалдық бағдары, жүктілік және гендерлік идентификациясы), жасы, мүгедектігі, генетикалық ақпараты және кемсітушілікке қатысты шағымдануы немесе кемсітушілік әрекеттерге қарсылық білдіруіне байланысты кемсітушілік шағымдарын тергейді. Комиссия жыл сайын тергеу жүргізу алдында мыңдаған кемсітушілік шағымдарын келісу арқылы шешеді. EEOC сондай-ақ, жәбірленушілердің атынан жұмыс берушілерге қарсы азаматтық шағымдануға және федералдық агенттіктерге қарсы туындаған кемсітушілік талаптарын қарауға өкілетті. 2021 жылдан бері EEOC төрағасы – Шарлотта Берроуз.

Процесс

EEOC тергеуі шағым тіркелгенге дейін құпия болып табылады, сол кезде EEOC жұмыс берушіге шағым туралы хабарлауға 10 күні бар. Анонимділікті сақтау үшін шағымды басқа біреудің атынан беруге болады, мысалы, ата-ана өзінің кәмелетке толмаған баласының атынан шағым тіркеуі мүмкін.

Дауларды шешудің баламалы әдістері

Барлық федералдық агенттіктер дауды сотқа дейін шешудің баламалы тәсілдерін ұсынуға міндетті болғандықтан, EEOC сыртқы немесе ішкі кәсіби медиаторлардың қатысуымен дауды ерікті түрде шешудің баламасы ретінде келісуді ұсынады, бұл әдетте тез қортындылауға мүмкіндік береді. 2020 қаржы жылында (FY) EEOC 6000-нан астам келісу өткізілді, оның нәтижесінде келісу, жарасу және татуласу арқылы алынған 333,2 миллион доллар көлеміндегі көмектің жартысына жуығы қамтамасыз етілді. Келісу тергеуді бастау алдында немесе кемсітушілік анықталғаннан кейін, жарасу кезінде ұсынылуы немесе сұралуы мүмкін. Егер EEOC шағымның негізді еместігін анықтаса, ол келісуді ұсынбайды және оны сұрауға рұқсат бермейді. EEOC-мен жүргізілетін келісудің орташа ұзақтығы үш айды құрайды. EEOC жұмыс берушіден куәгерлермен сұхбаттасу, орын басында сұхбаттасу немесе қызметкерлердің іс-қағаздары мен ережелері сияқты қосымша ақпарат сұрауы мүмкін. Тергеуші кемсітушілік орын алған-алмағанын анықтау үшін негіз бар-жоғын анықтайды. 2020 қаржы жылында EEOC шағымдану істерінің 17,4%-ы негізді деп танылды. EEOC кемсітушілік анықталған әрбір жағдайда сотқа шағымдануға жеткілікті ресурстарға ие емес және сотқа жүгінуге бармауды шешу үшін оның ауырлығын және ықтимал әсерін бағалайды. 2020 қаржы жылында EEOC 93 негізді сот ісі арқылы 106 миллион доллар көлемінде көмек алды, оның 13-і жүйелік сипатта болды және ол көмектің 69,9 миллион долларын құрады. 15-100 қызметкері бар жұмыс берушілер үшін лимит 50 000 доллар құрайды. 101-200 қызметкері бар жұмыс берушілер үшін лимит 100 000 доллар құрайды. 201-500 қызметкері бар жұмыс берушілер үшін лимит 200 000 доллар құрайды. 500-ден астам қызметкері бар жұмыс берушілер үшін лимит 300 000 долларға тең.

Тергеуді орындау саясаты

EEOC айыптауды тергеу кезінде жауап берушілер ақпарат беруге жармасқан жағдайда тергеуді міндетті түрде сақтау саясатын қолданады. Егер жауап беруші сұралған ақпаратты ұсынбаса, аймақтық кеңселер сол ақпаратты сотқа шақыруға, айыптаудың мәні бойынша тікелей сотқа жүгінуге немесе жауап берушіге қарсы жағымсыз презумпцияны қолдануға құқылы, яғни ұсталған ақпарат жауап берушіге қарсы екенін болжайды.

Тарих

1961 жылғы 6 наурызда президент Джон Кеннеди 10925-ші жарлыққа қол қойды. Ол бойынша, мемлекеттік меркемелер контракторылар "үміткерлердің нәсіліне, дініне, түсіне немесе ұлтына қарамастан жұмысқа қабылдануын және қызмет еткен кезеңде оларға қатысты қарастырылуын қамтамасыз ету үшін белсенді шаралар қолдануға" міндеттелді. Ол Президенттің Тең жұмыспен қамту жөніндегі комитетін құрды, оны вице-президент Линдон Джонсон басқарды. Бұл EEOC-нің алғашқы үлгісі болды. EEOC 1965 жылғы 2 шілдеде құрылды. 715-ші басқару директивасы – федералдық агенттіктерге тең мүмкіндікпен жұмыспен қамту заңдарын сақтау және есеп беру талаптары туралы комиссияның нормативтік нұсқаулық құжаты. EEOC-нің алғашқы шағымданушылары әйелдер бортсеріктер болды. Дегенмен, EEOC бастапқыда жыныстық дискриминация шағымдарын назарға алмады және жұмысқа орналасудағы жыныстық дискриминацияға тыйым салу келесі бірнеше жыл бойы күшінде болмады. Бір EEOC директоры бұл тыйымды "заңсыз туған сәттілік" деп атады. Бұл, мүмкін, EEOC 1991 жылғы бастапқы айыппұлдардың көп бөлігін инфляцияға сәйкес түзетпегендіктен, EEOC істерінің қалыптасуы қорқытутың әлсіреуін көрсетеді. 2011 жылы Комиссия 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VII тарауы бойынша жыныстық дискриминацияның бір түрі ретінде лесбиянка, гей және бисексуалдарға қатысты "жыныстық стереотиптерді" енгізді. 2012 жылы Комиссия VII тарауда қамтылған қорғауды трансгендерлік статусы мен гендерлік идентификацияға дейін кеңейтті. 2015 жылы ол VII тарау бойынша жыныстық дискриминацияға сексуалдық бағдарға негізделген дискриминация да кіретінін қорытындылады. Жоғарғы Сот 2020 жылы R. G. & G. R. Harris Funeral Homes Inc. v. Equal Employment Opportunity Commission ісінде бұл ұстанымды қолдады. 2012 жылы EEOC 2002 қаржы жылынан бері көрілмеген екінші жыл қатарынан шағымдар тізімін айтарлықтай қысқартты. Бірлескен күш-жігердің нәтижесінде EEOC жеке сектордағы күтілетін шағымдар инвентаризациясын 2011 қаржы жылынан бастап 10 пайызға қысқартты, бұл инвентаризация деңгейін 70 312-ге жеткізді. Бұл шағымдар инвентаризациясының қатарынан екінші рет шамамен 10 пайызға төмендеуі. 2020 қаржы жылында EEOC жұмыс орнында дискриминацияға ұшырағандарға рекордтық сомада – 535 миллион доллардан астам ақша қайтарды. Сонымен қатар, агенттік жеке сектордағы шағымдар инвентаризациясын шамамен 4 пайызға қысқартты, бұл 14 жылдағы ең төменгі деңгей. Айта кетерлігі, агенттік шешілген шағымдардың үлесін арттырды және шағымданушы тарапқа тиімді нәтиже бергендердің үлесі шамамен екі пайызға өсіп, 17,4 пайызға жетті.

On March 6, 1961, President John F. Kennedy signed Executive Order 10925, which required government contractors to "take affirmative action to ensure that applicants are employed and that employees are treated during employment without regard to their race, creed, color, or national origin." It established the President's Committee on Equal Employment Opportunity, which then Vice President Lyndon Johnson was appointed to head. This was the forerunner of the EEOC. The EEOC was established on July 2, 1965. Management directive 715 is a regulatory guidance document from the commission to all federal agencies regarding adherence to equal opportunity employment laws and reporting requirements. The EEOC's first complainants were female flight attendants. However, the EEOC at first ignored sex discrimination complaints, and the prohibition against sex discrimination in employment went unenforced for the next few years. One EEOC director called the prohibition "a fluke conceived out of wedlock." That may again be showing that because the EEOC has not adjusted many of their initial 1991 fines for inflation, the backlog of EEOC cases illustrates erosion of deterrence. In 2011, the Commission included "sex stereotyping" of lesbian, gay, and bisexual individuals, as a form of sex discrimination illegal under Title VII of the Civil Rights Act of 1964. In 2012, the Commission expanded protection provided by Title VII to transgender status and gender identity. In 2015, it concluded that for Title VII, sex discrimination includes discrimination based on sexual orientation. The Supreme Court upheld this position in R. G. & G. R. Harris Funeral Homes Inc. v. Equal Employment Opportunity Commission in 2020. In 2012, the EEOC achieved a second consecutive year of a significant reduction in the charge inventory, something not seen since FY 2002. Due to a concerted effort, the EEOC reduced the pending inventory of private sector charges by 10 percent from FY 2011, bringing the inventory level to 70,312. This inventory reduction is the second consecutive decrease of almost ten percent in charge inventory. During FY 2020, the EEOC secured a record amount of recovery, more than $535 million, for victims of discrimination in the workplace. Also, the agency reduced the private sector charge inventory by nearly 4 percent to the lowest level in 14 years. Notably, the agency increased the percentage of charges resolved and those with an outcome favorable to the charging party increased by nearly two percent, to 17.4 percent.

Қызметкерлер саны, жұмыс жүктемесі және артта қалған жұмыстар

1975 жылы тергеуге жатқызылған 100 000-нан астам шағым жиналғанда президент Джеральд Фордтың сұраған 62 миллион долларлық толық бюджеті мақұлданды. 1978 жылы Филадельфияда «Қалдық істер бөлімі» құрылды. Ол Мемлекеттік қызмет комиссиясынан қалған мыңдаған федералды тең жұмыспен қамту шағымдарын қарау үшін құрылды. 1980 жылы Элеонора Холмс Нортон Конгреске ұсынған есептерінде қалдық істерді «жұмыс көлемі» деп қайта сипаттай бастады, осылайша қалдық істерді жою туралы берген уәдесін орындады. 2006 жылдың маусым айында азаматтық құқықтар мен еңбек одақтарының өкілдері бюджет пен штатты қысқарту, сондай-ақ шағымдарды қарауды нашар дайындықтан өткен жеке компанияға тапсыру EEOC-нің тиімділігіне нұқсан келтіріп жатқанына наразылық білдірді. 2006 жылы бюджеттің жартылай тоқтатылуы агенттікке бос лауазымдарды толтыруға мүмкіндік бермеді, ал штат саны 2001 жылдан бері шамамен 20 пайызға азайды. Буш әкімшілігінің өкілі бұл қысқартулардың себебін қорғаныс және ұлттық қауіпсіздікке көбірек қаржы жұмсау қажеттігімен түсіндірді. 2008 жылға қарай EEOC соңғы сегіз жылда штаттың 25 пайызын жоғалтты, оның ішінде істерді тергеушілер мен заңгерлер де болды. 2008 жылғы қаржы жылында тергеуге түскен шағымдардың саны 95 400-ге жетті, бұл 2006 жылмен салыстырғанда 26 пайызға көп. Канзастағы Pearson Government Solutions компаниясына аутсорсинг жасау агенттікке 4,9 миллион долларға түсті және 2006 жылы EEOC қызметкерлерінің кәсіподағының төрағасы оны «үлкен қаржы ысырабы» деп атады. 2007 жылдың 30 қыркүйегінен бастап EEOC-нің EEO 1 есебі нәсілдік немесе этникалық дискриминацияның негіздерін анықтауда жаңа нәсілдік және этникалық анықтамаларды пайдалануы тиіс. Егер қызметкер өзін «испаниялық немесе латиноамерикандық» және сонымен қатар белгілі бір нәсілге жатқызатын болса, нәсілі EEO 1 есебінде көрсетілмейді, бірақ жұмыс өтілімінің құрамында сақталады. Адамның терісінің түсі немесе сыртқы келбеті де нәсілдік дискриминацияға себеп болуы мүмкін. Ұлттық тегіне байланысты дискриминация да дискриминациялық іс қозғауға негіз болуы мүмкін.

Жетістіктер

2013 жылдың 1 мамырында Айова штатының Давенпорт қаласындағы қазылар алқасы АҚШ-тың Тең жұмыспен қамту мүмкіндігі жөніндегі комиссиясына (EEOC) жалпы сомасы 240 миллион доллар болатын залапты өтеуді бекітті. Бұл федералдық агенттіктің тарихындағы ең ірі үкім. Қазылар алқасы EEOC-нің пікірін қолдады, яғни Хилл округінің фермалары, «Генридің түйеқұсы қызметі» деген атпен жұмыс істеп, 2007 жыл мен 2009 жыл аралығында, алдыңғы 20 жыл бойы да сондай жағдайды бастан өткізген, зиятектері шектеулі 32 ер адамға қатысты ауыр зорлық-зомбылық пен кемсітушілікке ұшыратқан. 2015 жылдың 1 маусымында АҚШ Жоғарғы Соты судья Антонин Скалия жазған 8:1 дауыспен қабылдаған шешімінде, жұмыс берушінің діни наным-сенімдерін қанағаттандыру қажеттілігінен құтылу ниетімен үміткерді жұмысқа алудан бас тартуға құқығы жоқ екенін мәлімдеді. Мұндай әрекет 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VII тармағында қамтылған діни кемсітушілікке қатысты тыйымды бұзу болып табылады. EEOC-нің бас кеңесшісі Дэвид Лопес бұл шешімді құттықтады. «Бұл істің мәні – американдық діни еркіндік пен төзімділік принциптерін қорғауда», – деді Лопес. «Бұл шешім біздің әртүрлі дамитын қоғамымыз үшін жеңіс, және біз Саманта Элауфтың осы мәселені шешудегі батылдығы мен табандылығын жоғары бағалаймыз».

EEOC 1980 жылы «Sears, Roebuck & Co.» сауда желісіне қарсы қозғалған сот ісіндегі қатаң тактикасы үшін сынға ұшырады. Адвокат Чарльз Морган, Жр. өкілдік еткен «Sears» компаниясы, әйелдерді сату және басқару лауазымдарына үміткерлерді ынталандырғанын, бірақ әйелдер комиссиялық сатуға қарағанда, тұрақты күндізгі жұмыс кестесімен және төмен жалақымен жұмыс істеуге бейімділігін көрсеткенін, ал комиссиялық сату кешкі және демалыс күндерін талап ететін және әрбір жалақы төлем кезеңіндегі сату көлеміне байланысты айлық төлемнің күрт өзгеруімен сипатталатынын дәлелдеді. 1986 жылы сот барлық айыптаулар бойынша «Sears» компаниясының пайдасына шешім шығарды және EEOC кемсітушілікке ұшыраған бірде-бір куәгерді ұсынбағанын және әйелдерге қатысты кемсітушілік саясаты бар екенін анықтамағанын атап өтті. 2011 жылы EEOC-ге қарсы шешім шығарған судья Лоретта А. Преска агенттіктің жүкті әйелдерге қатысты кемсітушілік туралы «Bloomberg, L. P.» компаниясына қарсы қозғалған сот ісінде нақты деректерге емес, әңгімелерге тым көп сүйенгенін мәлімдеді. «Нью-Йорк Таймс» газетінде «қатаң түрде жазылған» деп сипатталған шешімде Преска «заң «жұмыс және жеке өмірдің теңгерімін» талап етпейді» деп жазды және «Bloomberg» компаниясы қызметкерлерден жоғары деңгейдегі адалдықты күткенімен, жүктілік демалысына шыққан әйелдерге басқа себептермен демалысқа шыққан әйелдерден өзгеше қараған жоқ екенін қосты. Трамп әкімшілігі кезінде EEOC тиімсіздік танытқаны үшін сынға ұшырады. Конгресс EEOC-ге бөлген бюджет оны қысқартуға мәжбүр етті, бастапқы штаттық құрамын 40%-дан астамға қысқарды.

Комиссия мүшелері

Комиссияның барлық құрамы мен комиссияның бас кеңесшісі лауазымы АҚШ Президенті тарапынан тағайындалады, бірақ Сенаттың бекітуіне жатады.

Ағымдағы

Аты Лауазымы Партиясы Қызметке кірген күні Мерзімі аяқталатын күні Шарлотта Берроуз Төраға Демократиялық 13 қаңтар 2015 1 шілде 2028‡ Джоселин Сэмюэлс Төрағаның орынбасары Демократиялық 11 қазан 2020 1 шілде 2026† Кит Зондерлинг Комиссар Республикалық 30 қыркүйек 2020 1 шілде 2024 Андреа Р. Лукас Комиссар Республикалық 23 қазан 2020 1 шілде 2025 Калпана Котагал Комиссар Демократиялық 9 тамыз 2023 1 шілде 2027 ‡ Үшінші рет қатарынан қайта тағайындалды.† Екінші рет қатарынан қайта тағайындалды.

Орындықтар

Жоқ. EEOC төрағасы Фото Қызмет мерзімінің басталуы Қызмет мерзімінің аяқталуы Президент(тер) 1 Франклин Д. Рузвельт кіші 26 мамыр 1965 11 мамыр 1966 Линдон Джонсон 2 Стивен Н. Шульман 14 қыркүйек 1966 1 шілде 1967 3 Клиффорд Александр кіші 4 тамыз 1967 1 мамыр 1969 Ричард Никсон 4 Уильям Х. Браун III 5 мамыр 1969 23 желтоқсан 1973 5 Джон Х. Пауэлл кіші 28 желтоқсан 1973 8 тамыз 1974 8 тамыз 1974 18 наурыз 1975 Джеральд Форд Міндетін атқарушы Этель Бент Уолш 18 наурыз 1975 27 мамыр 1975 6 Лоуэлл В. Перри 27 мамыр 1975 15 мамыр 1976 Міндетін атқарушы Этель Бент Уолш 15 мамыр 1976 27 мамыр 1977 Джимми Картер 7 Элеонор Нортон Холмс 27 мамыр 1977 21 ақпан 1981 Рональд Рейган Міндетін атқарушы Дж. Смит Клей кіші 1981 1982 8 мамыр 1982 Томас Кларенс 6 мамыр 1982 8 наурыз 1990 Джордж Х. Буш 9 Эван Дж. Кемплз кіші 8 наурыз 1990 2 сәуір 1993 Билл Клинтон Міндетін атқарушы Тони Галлегос 5 сәуір 1993 1994 10 Гилберт Каселлас 29 қыркүйек 1994 31 желтоқсан 1997 Міндетін атқарушы Пол Игасаки 1 қаңтар 1998 23 қазан 1998 11 Ида Л. Кастро 23 қазан 1998 13 тамыз 2001 Джордж У. Буш 12 Кари М. Домингес 6 тамыз 2001 31 тамыз 2006 13 Наоми С. Эрп 1 қыркүйек 2006 20 қаңтар 2009 Міндетін атқарушы Стюарт Дж. Ишимару 20 қаңтар 2009 7 сәуір 2010 Барак Обама 14 Жаклин А. Берриен 7 сәуір 2010 2 қыркүйек 2014 15 Дженни Р. Янг 2 қыркүйек 2014 25 қаңтар 2017 Міндетін атқарушы Виктория Липник 25 қаңтар 2017 15 мамыр 2019 Дональд Трамп 16 Джанет Дхиллон 15 мамыр 2019 20 қаңтар 2021 17 Шарлотта Берроуз 20 қаңтар 2021 қазіргі уақытқа дейін Джо Байден