Кіріспе

Дурбан, Оңтүстік Африканың бұрынғы коммерциялық әуежайы (1951–2010)
коммерциялық қызмет көрсету үшін қолданылмайтын әуежай
осы нысанның қазіргі әскери пайдалануы

Дурбан халықаралық әуежайы (бұрынғы Луи Бота әуежайы) 1951 жылдан 2010 жылға дейін Дурбанның халықаралық әуежайы болды, содан кейін солтүстікке қарай орналасқан Король Шака халықаралық әуежайымен алмастырылды. Әуежай Дурбан әуе базасымен бір орында орналасқан.

Тарих

Әуежай 1951 жылы ашылды, бұрынғы Стэмфорд Хилл әуеайлағының орнын басты. Әуежайдың бастапқы атауы Оңтүстік Африка мемлекет қайраткері Луи Ботаның есімімен аталған Луи Бота Халықаралық әуежайы еді. 1994 жылға дейін әуежай осы атаумен танылды, бірақ сол жылы Оңтүстік Африкадағы саяси өзгерістер нәтижесінде атауы Дурбан Халықаралық әуежайы деп өзгертілді. Әуежай ішкі бағыттарды жақсы қамтығанмен, халықаралық жолаушылар ағыны аз болды және толық жүктелген Боинг 747 ұшағының ұшып кетуі үшін ұшу-қону жолағы тым қысқа еді. Ұшу-қону жолағының қысқа болуы және 1990 жылдары қабылданған хаб-сөйлем саясаты (Жоханнесбургтегі OR Тамбо Халықаралық әуежайына басымдық берілді) Дурбанның халықаралық рейстердің көп бөлігінен айырылуына себеп болды. 1970 жылдар мен 2007 жыл аралығында Дурбан Халықаралық әуежайын Ла Мерсиге, Дурбан Халықаралық әуежайынан солтүстікке қарай көшіру жоспарлары бірнеше рет ұсынылып, кейін тоқтатылды. Король Шака Халықаралық әуежайы болашақ құрылысы 2007 жылдың қыркүйегінде басталды. Жаңа әуежайдың құрылысы 2010 жылы аяқталды, Дурбан Халықаралық әуежайы 2010 жылдың 30 сәуірінде соңғы рейсін қабылдады, ал барлық рейстер бір түнде Король Шака Халықаралық әуежайына ауыстырылды.

Апаттар мен оқиғалар

1962 жылғы 30 маусымда Оңтүстік Африка әуе компаниясының Йоханнесбургтен Дурбанға бағытталған Дуглас DC 4 (тіркеу нөмірі ZS BMH) ұшағы Оңтүстік Африка әуе күштеріне қарасты Гарвард оқу-жаттығу ұшағымен соқтығысты. DC 4 46 жолаушы және 5 экипаж мүшесімен сәтті апаттық қону жасады; Гарвард оқу-жаттығу ұшағы экипажының екеуі парашютпен қауіпсіз жерге түсті. DC 4 кейін жөнделді. 1973 жылғы 28 желтоқсанда Executive Funds компаниясы басқаратын Дуглас DC 3 (ZS DAK) ұшағы соңғы тұғырға бұрылғанда екі қозғалтқышын жоғалтып, Үнді мұхитына құлады. 22 жолаушы мен 3 экипаж мүшесінің арасында бір жолаушы суға батып қайтыс болды. 1981 жылғы 26 қарашада Air India B707 300 (тіркеу нөмірі VT DVB) ұшағы әуежайда жерге қонуға мәжбүр болды. Ұшақ Сейшель аралдарындағы сәтсіз төңкерістен қашқан жалдамалы сарбаздар тарапынан ұрланған болатын. 79 жолаушы мен экипаж мүшелерін босатып алған соң, жалдамалы сарбаздар өздерін тапсырды. 2008 жылғы 18 маусымда British Airways әуе компаниясының ZS OKD (Comair компаниясы) тіркелген Boeing 737 200 ұшағы (6203 рейсі, Йоханнесбургтен) қолайсыз ауа-райы жағдайында қону кезінде ұшу-қону жолағынан сығарып кетті. Ұшақ жолдың ылғалды бөлігіне соқтығысып, оң қону доңғалағы қоршаған топыраққа батып кеткені хабарланды. Оқиға салдарынан әуежай бірнеше сағатқа кіру-шығу үшін жабылды. 87 жолаушы мен 6 экипаж мүшесі ауыр жарақатсыз құтылды. 2009 жылғы 24 қыркүйекте Оңтүстік Африка Airlink әуе компаниясының 8911 рейсі Дурбан халықаралық әуежайынан ұшып шыққаннан кейін Меребанк қалашығында апатқа ұшырады, нәтижесінде үш экипаж мүшесі мен жердегі бір адам жарақат алды, ал кейіннен ұшқыш ауруханада алған жарақатынан көз жұмды.

Жоспарлар

2010 жылғы ФИФА әлем чемпионаты кезінде әуежай Оңтүстік Африка әуе күштері мен полиция әуе қанатының қызметінде болды, содан кейін пайдаланудан тоқтатылды. 2012 жылы әуежайдың меншік құқығы Airports Company South Africa компаниясынан Transnet компаниясына берілді, жаңа порт құрылысы үшін. 2017 жылы порт құрылысы жоспарлары "кем дегенде 2030 жылға дейін" тоқтап тұрғаны хабарланды. KSIA жоспарланған және салынып біткен кезде DIA-дағы Оңтүстік Африка әуе күштері базасын орналастыру үшін ешқандай дайындық жасалмады, осылайша AFB Durban, 15 эскадрилья және оларға көмекші бөлімшелер осы әуежайдан әлі де жұмыс істеп келеді.