Капиз провинциясы: Филиппиннің теңіз өнімдерінің астанасы мен тарихы

Кіріспе

Филиппин провинциясы Капиц, ресми атауы Капиц провинциясы (Capiznon/Hiligaynon: Kapuoran sang Capiz;), Филиппиннің Батыс Висая аймағының орталық бөлігінде орналасқан провинция. Оның астанасы Роксас қаласы. Капиц Панай аралының солтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан, солтүстікте Аклан, батыста Антик және оңтүстікте Илоиломен шектеседі. Капиц солтүстік жағынан Сибуян теңізіне қарап жатыр. Капиц Placuna placenta ұлуының қабығымен әйгілі, ол жергілікті жерде осы атпен белгілі және әшекейлеуге, шамдар, табақтар, терезелер мен есіктер жасауға қолданылады. Сонымен қатар, провинция "Филиппиннің теңіз өнімдерінің астанасы" деп аталады және Филиппиндегі ең көп талданған 15 орынның бірі болған. Капиц – Азиядағы ең ірі католик шіркеуінің қоңырауы орналасқан Панай қаласындағы әйгілі коралл тастан салынған Санта Моника шіркеуінің орны. Бұл қоңырау қала тұрғындары сыйлаған 70 қап алтын және күміс монетадан құйылған. Диаметрі жеті фут, биіктігі бес фут, салмағы 10 400 килограмм, яғни 10 тоннадан астам салмақты Панай қоңырауы Капицке келетін туристердің арасында танымал.

Испанияның отаршылдық дәуірі

Алғашқы испан саяхатшыларының Капис және оның халқы туралы айтқандары 1566 жылы испандықтардың Баника өзенінің сағасына бас сұққан кезге дейін жетеді. Алғашқы елді мекендер Панай қаласында пайда болды. Қаланың бастапқы аты Бамбан болған. Кейін испандықтар оның атын «өзен сағасы» деген мағына беретін Панай деп өзгертті. Осы жерде 1570 жылдың соңында Хуан де ла Исла салған бекініс орналасқан. 1566 жылғы Paseo de Evangelización қала алаңында бой көтеріп, оның құрылысына дін қызметкері Бенджамин Ф. Адвинкула еңбек етті. 1569 жылы Мигель Лопес де Легаспи бастаған испандықтар Мексикадан келіп, Панайға қонғанда денесіне сурет салынған адамдарды кездестірді де, аралды Исла де лос Пинтадос деп атады. Аралдың қалай Панай деп аталғаны әлі анық емес. Аета (негрито) тайпасы оны Анинипа деп атаған, ол аралда көптеп өсетін бір түрлі өсімдік еді. Аңыз бойынша, Лопес де Легаспи мен оның серіктері азық іздеп аралға келгенде, «осы аралда нан бар!» деп шулаған екен. Панай аралы пішін жағынан жүрекке ұқсайды, ал Иса Мәсіхтің жүрегі Эвхаристиялық наннан көрінеді деп есептеледі. Содан кейін испандықтар келіп, Баника өзенінің сағасында алғашқы елді мекендерін құрып, оны Панай деп атады. Бұл Филиппинде Сан-Мигельден кейін құрылған екінші испандық елді мекені болды. Көптеген адамдар білмейтіні, Панайдағы Калле Революсьон Филиппиндегі ең көне көшелердің бірі, ал Орталық Висайядағы Себу қаласындағы Калле Колоннан кейін екіншісі. Кейін, 1569 жылы Лопес де Легаспи жіберген капитан Диего де Артиеда Панай қаласына келіп, оны провинцияның астанасы деп жариялады. Кейін испандықтар Капиз қаласын (провинция емес, қазіргі Роксас қаласы) құрып, астананы сол жерге көшірді, себебі ол теңізге жақын орналасқан және кемелерді тоқтатуға қолайлы болды. 1716 жылы провинция жеке энкоменда болып құрылды, ал кейін саяси-әскери бірлікке біріктірілді. 1700 жылдардың соңында Каписте 11 459 жергілікті отбасы және 89 испан-филиппин отбасы тұрған. Панайлықтардың асыл мінезі мен патшалық қаны кейінгі ғасырларда жарқырады, олардың отандастары Илоило қаласында Испания патшайымынан «Ең адал және асыл қала» деген атақ алды, себебі олар Испания империясындағы ең адал және берілген қала болды және империя құлаған кезде де Испанияға адал қалды. Капиз Тагалогтар бастаған Филиппин революциясына қосылса да, испандықтар Тагалогтарға емес, Илоило халқына бас иді, содан кейін Илоило мен Капиз Висайя Федеративтік Республикасының құрамына кірді. Бұл республика Бірінші Филиппин Республикасының құрамындағы суб-мемлекет болды, ал оның бірінші астанасы Кавитеде орналасқан. Америка Құрама Штаттары бастапқыда қолдаған Филиппин революциясына опасыздық жасады, ал ықпалды американдық офицерлер оған адалдыққа ант берді. Алайда, бұл офицерлер анттарына адал болмай, Маниланы басып алды.

The account of early Spanish explorers about Capiz and its people was traced back in 1566 when the Spaniards set foot in the mouth of Banica river. Early settlements were seen in the town of Panay. The town was originally called Bamban. The name was changed by the early Spaniards to Panay, a word which means "mouth of the river." This is also the location of a fortress built by Juan de la Isla in late 1570. The Paseo de Evangelización 1566 can be found in the town plaza and was erected through the efforts of Rev. Msgr. Benjamin F. Advíncula. When the Spaniards led by Miguel López de Legazpi came to Panay from Cebu in 1569, after sailing from Mexico, they found people with tattoos, and so they called the island Isla de los Pintados. How the island itself came to be called Panay is uncertain. The Aeta (Negritos) called it Aninipay, after a plant that abounded in the island. Legend has it that López de Legazpi and his men, in search of food, exclaimed upon the island, pan hay en esta isla! "There is bread in this island"! and the island of Panay closely resembles the shape of a heart and the heart of Jesus Christ is considered present in the Eucharistic Bread. The Spanish then came and established their first settlement on the island at the mouth of the Banica River and called it Panay. This was the second Spanish settlement in the Philippines, following San Miguel, Cebu. Unknown to many, Calle Revolución in Panay is the second oldest street in the Philippines after Calle Colón in Cebu City, Central Visayas. Later in 1569, Captain Diego de Artieda, who was sent by López de Legazpi, landed in the town of Panay and proclaimed it as the capital of the province. Later, the Spaniards moved the capital to its present site upon founding the town of Capiz (not the province, and now Roxas City) which was near the sea and provided docking facilities. In 1716, the province was created a separate encomienda and was later organized into a politico military unit. By the end of the 1700s, Capiz had 11,459 native families and 89 Spanish Filipino families. The Panayanon's noble character and royal blood shone out in later centuries when fellow people from Panay island, at Iloilo City was given by the Queen of Spain, the Royal Title of "Most Loyal and Noble City" for being the most ardent and faithful city in the Spanish Empire and had remained loyal to Spain while the entire empire collapsed. Although Capiz joined the Tagalog led Philippine Revolution, the Spaniards didn't surrender to the Tagalogs but they did surrender to the people of Iloilo and eventually Iloilo and Capiz were part of the same Federal Republic of the Visayas a substate which was formed within the First Philippine Republic, the first capital of which was in Cavite while the United States of America had betrayed the Philippine Revolution which they initially supported and influential American officers swore allegiance to. These American officers betrayed their oaths and occupied Manila.

Американың басып кіру дәуірі

Американың Филиппин аралдарын жаулап алуы 1901 жылдың 15 сәуірінде Капис қаласында 115-ші актінің күшімен азаматтық үкімет орнатуға әкелді.

Жапондықтардың басып алуы

1942 жылдың 16 сәуірінде Жапон императорлық әскерлері Капиц қаласына қонды және провинцияның қалған бөлігін басып алды. Бірақ 1944 жылдың 20 желтоқсанында Капизанон партизандары, олардың күштері провинцияның көп бөлігін бұрыннан басып алған болатын, астананы жапондықтардан азат етті, осылайша провинция толығымен босатылды.

Филиппиннің тәуелсіздігі

Капиз және Аклан 1956 жылдың 25 сәуіріне дейін бір провинция болып біріктірілген, содан кейін президент Рамон Магсайсей екі аймақты бөліп, 1414 Республикалық заңға қол қойды.

География

Капиз Панай аралының солтүстік-шығыс бөлігін алып жатыр және Батыс Висая аймағын құрайтын бес провинцияның бірі болып табылады. Нангтуд тауы – Капиздің ең биік тауы, оның биіктігі 6804 фут (2074 м) және ол Капиз-Антик шекарасында орналасқан. Басқа шыңдар: Тигас тауы – 4760 фут (1451 м), Агудо тауы – 2736 фут (834 м). Провинция 473 барнагай, 16 муниципалитет және бір қаладан тұрады. Маниладан әуемен 45 минуттық қашықтықта орналасқан Роксас қаласы, ірі теңіз кемелері жүретін бағыттардың ішінде жатыр. Бұрын Панай өзені онда көптеген қолтырауырлардың өркендегенімен әйгілі болған. Капиз Сибуян теңізімен және Панай, Локтуган және Ивисан өзендерімен шектеседі.

Әкімшілік бөлімшелер

Капиз 1 қаладан (Роксас) және 16 муниципалитеттен тұрады, бұл 473 барангайға және 2 конгресс округіне бөлінеді.

| Қала/Муниципалитет | Округ | Халық саны | Аудан (км²) | Тығыздық (/км²) | Барангай (барлығы) | Координаттар |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Куартеро | 2-ші | 27,408 | 22 | | | |
| Дао | 2-ші | 32,496 | 20 | | | |
| Думалаг | 2-ші | 29,466 | 19 | | | |
| Думарао | 2-ші | 46,157 | 33 | | | |
| Ивисан | 2-ші | 29,055 | 15 | | | |
| Жаминдан | 2-ші | 36,677 | 30 | | | |
| Маяон | 1-ші | 38,416 | 32 | | | |
| Мамбусао | 2-ші | 39,644 | 26 | | | |
| Панай | 1-ші | 46,114 | 42 | | | |
| Панитан | 1-ші | 40,289 | 26 | | | |
| Пилар | 1-ші | 45,287 | 24 | | | |
| Понтеведра | 1-ші | 46,428 | 26 | | | |
| Президент Роксас | 1-ші | 29,676 | 22 | | | |
| Роксас қаласы † | 1-ші | 167,003 | 47 | | | |
| Сапиан | 2-ші | 25,821 | 10 | | | |
| Сигма | 2-ші | 30,134 | 21 | | | |
| Тапаз | 2-ші | 51,313 | 58 | | | |
| **Барлығы** | | **804,952** | **2,594.64** | | **473** | |

Демография

Капистің 2020 жылғы санақтағы халқы 804 952 адам, тығыздығы болды.

Тұрғындар саны

Тарихшылар мен этнологтар Капизді мекендеген үш түрлі халықты анықтады: Атис/Аита, көбінесе Негритостар деп танылатын; Орталық Панайдағы Мундо тайпасының индонезиялық ұрпақтары; және Малайлар.

Сулод тайпасы

Тапаз қаласында орналасқан Сулуднондар, сондай-ақ Тумандок, Панай Букиднондар немесе Панайон Сулуд деп те аталады, Филиппиннің Висайан аралдарындағы Капиз Ламбунао таулы аймағында және Панайдың Антик Илоило таулы аймағында тұратын мәдени тұрғыдан жергілікті Висайан халқы. Олар Игбок тілінде сөйлейді (сонымен қатар Лигбок немесе Сулод тілі деп те аталады), бұл австронезиялық тілдер отбасындағы Батыс Бисайя тілдері тобына жатады.

Дін

Рим католиктік діні Капиз тұрғындарының өмірінде, әсіресе саясат, білім беру және тіпті күнделікті жеке шешімдерінде маңызды рөл атқарады. 70 пайыз тұрғын Рим католиктері болса, Iglesia Filipina Independiente 20 пайызбен елеулі азшылықты құрайды. Басқа діни топтарға Church of God International (MCGI) мүшелері, Жаңа өмірленген христиандар, Iglesia ni Cristo, Методистер, Иса Мәсіхтің соңғы күнгі қасиеттілер шіркеуі, Баптистер, Ехоба куәгерлері және Седьмой күн адвентистері кіреді.

Тілдер

Екі негізгі жергілікті тіл бар: Капизнон және Хилигайнон. Филиппин және ағылшын тілдері де әкімшілік және іскерлік тілдер ретінде қолданылады және түсініледі, сонымен қатар екінші тіл ретінде кеңінен таралған. Акланон тілі Акланға жақын Сапиан, Джаминдан және Мамбусао қалаларында қолданылады. Капизнон Панай аралының солтүстік-шығысындағы Капиз провинциясында кең таралған. Бұл Висая тілдері отбасының құрамына кіреді және оны қолданушылар Висая этнолингвистикалық тобының бір бөлігі болып табылады, ол Филиппиннің ең ірі этнолингвистикалық тобы болып есептеледі. Бұл тіл Хилигайнон/Илонго тілімен байланысты, бірақ олар көбінесе шатастырылады. Дегенмен, Капизнонның өзіне тән сөздік қоры мен айтылуы бар, сондай-ақ тек осы тілге ғана тән бірнеше сөздер де кездеседі.

Аудандық өкілдер

Конгресс төменгі палатасының өкілдері Бірінші округ Екінші округ Эммануэль А. Биллонес Джейн Т. Кастро

Экономика

80 шақырымдық жағалауы мен кең батпақты жерлері, оңай балық шаруашылығына айналдырылатын мүмкіндіктері бар Капиц "Филиппиннің теңіз өнімдерінің астанасы" деп аталады. Бұл ең бай балық аулау аймақтарының бірі және Филиппиннің су өнеркәсібіне маңызды үлес қосады. Ауыл шаруашылығы мен балық аулау халықтың негізгі табыс көзі болып табылады. Жер мен теңіздің біріккен табиғи байлығы жанды тағам өнеркәсібін қамтамасыз етеді. Басты ауыл шаруашылығы шикізаттары – күріш, жүгері, кокос, қант қамысы, банан және кескіш гүлдер. Ауыл шаруашылығы өнімдерінің молдығынан өзге, Капиц креветка мен сүт балығын (бангус) жеткізуде де маңызды рөл атқарады. Басқа агроөнеркәсіптік өнімдеріне көк марлин, кальмар, устрица, креветка, теңіз шөптері және «періште қанаттары» жатады. Бай балық шаруашылықтары инвесторларды креветка өсіруге, креветка жеміне, теңіз шөптерін өсіруге және басқа да теңіз өнімдерін тарату мен өңдеуге тартуда. 445 246 адамнан тұратын жұмыс күшінің сауаттылық деңгейі 92,04% құрайды. Оның салыстырмалы түрде зерттелмеген үңгірлерінде әктас, алтын және металл сияқты минералдық ресурстардың көп қоры бар деген пікір бар.

Телекоммуникациялар

Төрт ірі телекоммуникациялық компания телеграф, телекс және телефон қызметтерін ұсынады. Филиппиннің алыс қашықтықтағы телефон компаниясы (PLDT), Телекоммуникация бюросы (BUTEL), PT&T, RCPI Bayantel, Globelines Islacom және ұялы телефон операторлары: Smart, Globe, Dito, Touch Mobile және Sun Cellular байланыс мүмкіндіктерін қамтамасыз етеді. PLDT Vibe сияқты интернет-қызметтері де қолжетімді.

Телерадио хабарларын тарату

Эфирлік ақпарат құралдары 3 AM радиостанциясымен қамтамасыз етіледі: AM IBC DYJJ, DYOW Bombo Radyo, DYVR RMN Roxas. FM станциялары, мысалы, Star FM, Love Radio, Radyo Todo, Baskog Radyo, Radyo Badera, Brigada News FM, IFM Roxas, DABIG C Radio және кіші FM станциялары, сияқты CAP Rhythm, Spirit FM Roxas және соңғы XFm Roxas. Телевизиялық хабар тарату мүмкіндіктері Илоило арқылы қалаға жетеді. Екі кабельдік теледидар провайдері бар: Wesfardell Cable Services және Filvision, Inc. (Altocable). GMA Network және SMNI қазір қалада жұмыс істейтін екі теледидар ретрансляциялық станциясы.

Баспа ісі

Капизде цифрлық жаңалықтарды жариялау платформалары да бар. Capiz News – Google Maps және Google My Business деректері бойынша, Думалаг қаласында, Капиз облысында орналасқан цифрлық жаңалықтар сайты. Сондай-ақ, Capiz Brew деп аталатын бюллетень Капизде цифрлық түрде жарияланады.

Банктер

Облыста 60-тан астам банк мекемесі және 116 делдалдық ұйым жұмыс істейді.

Капиц өнімдері

Кейбір танымал Capiz қабықшасы чиптерінің безендіру дизайнына сыйлық заттары, интерьер және экстерьердегі әшекейлер кіреді. Capiz чиптерінен жасалған өнімдер қатарына фонарьлар, шамдардың көлеңкелері, терезе жақтаулары, люстралар, перделер, суреттер мен сурет рамалары, Capiz қабықшасынан жасалған шарлар, тарелкалар, сәндік ыдыстар, шам ұстағыштар, плиткалар, гүл вазалары, есікке ілінетін қоңыраулар, сабын сақтағыштар, әшекейлер, глобус шамдар, әшекей мойын тізбектері, моншақтар, құс клеткалары, еден шамдарының тіректері, жалған люстралар, сыйлық қораптары, коллекциялық заттар тіректері және тағы да көптеген нәрселер жатады. Бұлақ немесе кептірілген балық маңызды өнім болып табылады. Capiz-де кептірілген балықтың көптеген түрлерін табуға болады.

Бизнес процесстерін аутсорсингке беру

PETRA Academy – үнсіз аутсорсингтік компания, корей азаматтарына онлайн ағылшын тілі сабақтарын ұсынады. Компания Роксас қаласында, Бургос көшесі мен Инзо Арнальдо көшелерінің қиылысындағы JC TIU ғимаратының 3-қабатында орналасқан. ePerformax Contact Center and BPO – Капис және Солтүстік Панайдағы ең ірі BPO компаниясы. ePerformax Contact Center and BPO Roxas City 2018 жылдың 15 маусымында ашылды, 2020 жылға қарай 1000-нан астам қызметкері бар және 2022 жылға қарай 3000 қызметкерге жетуді жоспарлап отыр. Ол PEZA бекіткен 7,4 гектарлық Pueblo de Panay технопаркінде, 769 гектарлық Pueblo de Panay қалашығының ішінде орналасқан. ePerformax Contact Center and BPO Metro Manila және Cebu қалаларында да филиалдары бар. Xilium Капиз Үкімет және Бизнес орталығында орналасқан. Бұл Филиппиннің Илоило қаласынан шыққан, өзін-өзі дамытқан BPO компаниясы. Ол 2011 жылы Илонга Ванесса Беллеза және америкалық серіктес Дон Викельгрен құрған. Компания 5 адамнан бастап 100-ден астам қызметкері бар толыққанды ұйымға және Роксас қаласындағы екінші филиалына дейін дамыды. Xilium АҚШ денсаулық сақтау есебі үшін виртуалды медициналық көмекшілерді (ВМА) жұмысқа қабылдауда.

Мәдениет

Капиз жарқын Капиз қабықшасымен әйгілі, ол терезелерде, шамдарда, әшекейлерде, вазалар мен басқа да заттарда қолданылады. Капиз қабықшасы инжу жемісінің жылтырлығына ұқсас.

Әнұран

Капиздің ресми әнұраны, О, Капиз 2006 жылдың маусым айында Санггуньянг Панлалавиганның қаулысымен бекітілді. Провинцияның бұрынғы губернаторы Висенте Бермехо әнұранның қабылдануын қолдап: "Бізге жақсырақ Капиз үшін арманымызға жетуге шабыттандырып, күш-жігерімізді біріктіретін әуен қажет" деді.

Халық билері

Капиз – Филиппиннің филиппин халық билеріне зор үлес қоскан жерлерінің бірі. Осы провинцияда ғана "Tинолабонг", "Гайонг-гайонг", "Тимава", "Дагит-дагит", "Бенерасион", "Татай Мерой Кариноса", "Пукол", "Хабанера Каписенья", "Кабатинган", "Саад", "Питик Мингау", "Куратса Каписенья" және "Паломита Кокитана" сияқты 19 Висай халық билері кездеседі.

Фестивальдар

Саот Капиз – Мәдени таныстырылым – Бірінші Капиз би маусымы Роксас қаласындағы Капиз облыстық паркінде әр сенбі сайын өткізіледі. Синадия са Халаран – Роксас қаласының "Синадия" мерекесі мен облыстың "Халаран" тойының бірігуі. "Sinadya sa Halaran" – Роксас қаласының қасиетті қамқоршысы, Таза ұғымның мерекесіне арналған және алғыс айту рәсімі. Бұл сөздердің тікелей мағынасы – "Бөлісудің қуанышы және алғыс айту". Мерекелік шаралар мен дәстүрлерге фейерверк, әсем шерулер, өзендегі процессиялар, жәрмеңкелер мен тағам фестивальдары, көше билері және көрмелер кіреді. Кейіннен, Халаран фестивалі таратылып, қаланың мерекесі Безуалилік Ұғымға қайта бағытталды, соның нәтижесінде фестиваль "Sinadya sa Inmaculada Concepcion" деп аталды. Роксас қаласы өзінің басқару құрылымын құруын тойлау үшін әр жылдың мамыр айында "Сугиланон фестивалі" өткізеді, әдетте 12 мамыр – қаланың жарғы күніне дейінгі немесе кейінгі аптада. Пангау фестивалі – Жаминданның жергілікті халқының мол өнімге алғыс айту мерекесі. Гюйум Гююман фестивалі – "Кагуюман" – Понтеведраның ежелгі атауы, құмырсқалардың үйі деген мағына береді. Бұл атау құмырсқалардың қонысы үшін ерекше болған, өйткені бұл муниципалитет бір кезде Панай муниципалитетінің бір бөлігі болған және жағалау мен таулы аймақтардағы мол табиғи ресурстарымен ерекшеленген. Панай, Панитан, Маайон және Президент Роксас қалаларының тұрғындары сауда үшін құмырсқалар тобындай базарға ағылатын. Бұл бай дәстүр қазір барлық Кагуямандықтар үшін өмірді тойлау және алғыс айту күніне айналды. Талахонг фестивалі – Талаба мен Тахонг осы аймақтарда көптеп өндіріледі. Жағалау бойында жүзден астам балықшы тұрады. Сапиан теңіз өнімдеріне бай болғандықтан, жергілікті билік бірлігінің бастамасымен әр мамыр айының екінші жұмасы мен сенбісінде жергілікті өнімдерді насихаттау мақсатында Талахонг фестивалі (Талаба Тахонг) ұйымдастырылды. Тагбуан фестивалі – Бұл фестиваль испандықтар келгенге дейінгі дәуірде пайда болды, сол кезде таулы аймақтарда аэта тайпалары тұрған.

Saot Capiz – A cultural presentation – The First Capiz Dance Season held every Saturday at the Capiz Provincial Park, Roxas City. Sinadya sa Halaran – Is a merging of the Roxas City Fiesta "Sinadya" and the Province celebration of "Halaran". "Sinadya sa Halaran" is a commemoration of the feast of the patroness of Roxas City, which is the Immaculate Conception and a thanksgiving. It literally means "Joy in Sharing and Thanksgiving". Rituals and festivities include fireworks, grand parades, fluvial processions, fair and food festivals, street dancing, and exhibits. Later, the festival was renamed "Sinadya sa Inmaculada Concepcion" with the dissolution of the Halaran Festival and the re direction of the city's celebration to its patron, the Immaculate Concepcion. The City of Roxas, to celebrate the organization of its government, now also celebrates "Sugilanon Festival" in May of every year, usually in the week leading to or after May 12, which is the charter day of the city. Pangahaw Festival – A thanksgiving for a bountiful harvest by the Indigenous Peoples of Jamindan. Guyum Guyuman Festival – "Caguyuman" the old name of Pontevedra, meaning anthill, a name distinct for ants' house was once a part of the municipality of Pan ay mainly because of its abundant natural resources both from the coastal and upland areas. People from the nearby municipalities of Panay, Panitan, Maayon and President Roxas, would thrive in the market place like swarm of ants for trading. This rich tradition is now a celebration of life and thanksgiving for all Caguyumanons. Talahong Festival – Talaba and tahong is very rich in production in these areas. More than a hundred fisherfolk live along the coast. Since Sapian is abundant with seafoods, it was the initiative of the Local Government Unit to organize a Talahong Festival (Talaba Tahong) every 2nd Friday and 2nd Saturday of May that promotes the local products. Tagbuan Festival – It was conceptualized during the Pre Spanish time, wherein there were aetas in the upland barangay.

Ауа

Роксас әуежайы – Роксас қаласының және провинцияның астанасының жалпы аймағына қызмет ететін әуежай. Филиппиннің азаматтық авиация басқармасы бұл әуежайды 1-ші классқа жататын маңызды әуежай деп санайды. Роксас әуежайы Philippine Airlines, Cebu Pacific және AirAsia Philippines авиакомпаниялары арқылы күніне 3 рейс, ал кейбір күндері 4 рейс қабылдайды.

Жер

Роксас қаласы мен Капиз провинциясының басқа муниципалитеттеріндегі негізгі көлік құралы – трицикл. Муниципалитеттер арасындағы қатынайды әдетте джипнилер, микроавтобустар және Ceres компаниясының автобустары қамтамасыз етеді. "Capiz Cab" – Роксас қаласы және Капиз провинциясының 16 муниципалитетінде жұмыс істейтін қалалық такси. Capiz Cab Филиппинде Ниной Акино халықаралық әуежайынан басқа, чек шығаратын алғашқы такси қызметі болып табылады.

Теңіз

Тұрғындардың және олардың жүктерінің облысішілік және облысаралық қозғалысын фургон, автобус және джипниктер қамтамасыз етеді. Теңіз тасымалын (жүк кемесі) Роксастан Манилаға Moreta Lines жүзеге асырады. Roll On Roll Off (Ro Ro) қызметін Super Shuttle Roro 2 және 2GO деп аталатын екі кеме компаниясы Роксас қаласынан Батангас қаласына Одионган, Ромблон арқылы жолаушыларды тасымалдау арқылы көрсетеді. Аралық аралдық кеме қатынасы Роксас қаласынан келесі бағыттар бойынша жүзеге асырылады: Балуд, Масбате; Мандаон, Масбате; Сибуян аралы, Ромблон; Кадис, Негрос Оксиденталь; Гимарас аралы; және Эстансия, Илоило.