Кіріспе
Қатты мата – мамықтан (кейде зығыр немесе жылқы шашынан) жасалған, әр түрлі тығыздықпен, көбінесе еріген, мюслин және басқа да жай тоқыма маталарға ұқсас мата. Букрамды жасау үшін мата бидай крахмалы қоспасы, желім (мысалы, ПВА желім) немесе пироксилин (1910 жылы дамытылған гелатиндi нитроцеллюлоза) сияқты қатайтқыш заттарға малындырып, кептіріледі. Оны қайтадан ылғалданғанда немесе жылытқанда кітап мұқабалары, бас киімдер және киімдердің элементтері үшін берік, нығайтылған мата жасауға болады.
the cloth
Buckram is a stiff cotton (occasionally linen or horse hair) cloth with a plain, usually loose, weave, produced in various weights similar to muslin and other plain weave fabrics. For buckram, the fabric is soaked in a sizing agent such as wheat starch paste, glue (such as PVA glue), or pyroxylin (gelatinized nitrocellulose, developed around 1910), then dried. When rewetted or warmed, it can be shaped to create durable firm fabric for book covers, hats, and elements of clothing.
Этимология
Орта ғасырларда "бокерам" (кейде орта ағылшын тілінде осылай жазылатын) жұмсақ, сапалы мақта матасын білдірген. Бұл терминнің этимологиясы әлі де нақты емес; Оксфорд ағылшын сөздігі Бохара қаласының атынан туындаған деген кең таралған пікірді күмәнді деп санайды.
Кітапты байлауда қолдану
Кітапты баулауда букрамның бірнеше тартымды қасиеттері бар. Ол өте берік болумен қатар, кітап байлаушының желімі кітаптың алдыңғы және артқы мұқабаларында түс өзгертуге немесе дақтар пайда болуына себеп болмайды. Кітапты баулауда пироксилинмен сіңдірілген букрам суға, жәндіктерге, саңырауқұлақтарға және жалпы тозуға төзімділігі үшін жиі таңдалады. Бұл, әсіресе кітапханалық кітаптарды баулау үшін маңызды, себебі көптеген адамдар бір кітапты қайта-қайта қолданады. Дегенмен, пироксилин маталары крахмалмен толтырылған маталарға қарағанда химиялық тұрақтылығы төмен және жоғары температураның әсеріне ұшырауы мүмкін.
Шапан жасау
Милинерлік букрам крахмалмен сіңдірілген, ол суға батырылғанда жұмсарып, қалыпқа келтіріліп, қатты нысанға дейін кептіріледі. Милинерлік букрам түрлі тығыздықтарда келеді, оның ішінде жеңіл немесе балалар букрамы (әдетте балалар мен қуыршақтардың бас киімдеріне қолданылады), бір қабатты букрам және екі қабатты букрам (театрлық букрам немесе тәж букрамы деп те аталады).