Кіріспе

Шафтсберидегі аббат, Дорсет

Шафтсбери аббаттығы Дорсет графтығының Шафтсбери қаласындағы қатындар монастыры болған. Ол шамамен 888 жылы негірленді және 1539 жылы Англия реформациясы кезінде король Генрих VIII-нің кеңесшісі Томас Кромвельдің бұйрығымен таратылды. Сол кезде ол Англиядағы ең бай қатындар монастырының екіншісі еді, тек Сион аббаттығынан кейін.

Тарих

Альфред Ұлы шамамен 888 жылы монастырь негіздеп, қызы Этельгифуды алғашқы аббатиса етіп тағайындады. Альфредтің немересі, король Эдмунд I-нің әйелі Эльфгифу Шафтсбериде жерленді және көп ұзамай қасиетті саналды, ал монастырь оны нағыз негізін қалаушы деп есептеді. Әйелінің сүйектері Уорхемнен көшіріліп, аббатханада зор салтанатпен қабылданып, жерленді. Мүрделерді көшіруге Сент-Дунстан және Мерсияның эалдорманы Эльфхер басшылық етті. Бұл 981 жылдың 13 ақпанында басталған үлкен шерумен өтті; қалдықтар жеті күннен кейін Шафтсбериге жетті. Аббатхананың монахтары қалдықтарды қабылдап, құрбандық тақтасының солтүстік жағына құрметпен жерледі. Көшіру туралы баяндамада Уорхемнен Шафтсбериге бара жатқан жолда керемет оқиға болғаны айтылады: екі мүгедек адам табытқа жақындатылып, оны көтеріп жүргендер денесін олардың деңгейіне түсіргенде, мүгедектер бірден толыққанды денсаулыққа ие болды. Бұл шеру мен оқиғалар 1000 жылдан кейін 1981 жылы қайтадан көрсетілді. Шафтсбериден Едуардтың арашалығы арқылы көптеген кереметтердің орын алғаны туралы хабарлар аббатхананың қажылық ортасы ретінде танылуына көмектесті. 1001 жылы Едуардтың қабірі үнемі жерден көтеріліп тұрғаны хабарланды. Этельред патша епископтарға ағасының қабірін жерден көтеріп, лайықты жерге қоюды бұйырды. Епископтар қалдықтарды басқа қасиетті қалдықтармен бірге киелі орынға орналастырды. Эдуардтың қалдықтарын көтеру 1001 жылдың 20 маусымында болды. Шафтсбери аббатханасы Құдай анасы мен Сент-Эдвардқа қайта бағышталды. Сент-Эдвардтың қабірінде көптеген кереметтер орын алды, оның ішінде мәйектілер мен соқырларды емдеу де бар. Аббатхана Англиядағы ең бай бенедиктиндік әйелдер монастырына, маңызды қажылық ортасына және қаланың орталық нүктесіне айналды. Аббатхананың Уилтширдегі иеліктерін басқару үшін Тисбериде үлкен шаруашылық құрылды. Малмесберилік Уильям өзінің "Англия корольдерінің тарихы" еңбегінде аббатхана тұрғындарының "тазалығын сақтаудағы тұрақтылығына" және олардың дұғаларының ынтасы мен тиімділігіне ризашылық білдірді. 1093 жылы, архиепископ болып сайлануға аздай уақыт қалғанда, Кентерберийлік Анзельм сол кезде аббатиса болған Эулалияға оған дұға етуді сұрап хат жазды; ортағасырлық ғалым және тарихшы Кэти Энн Мари Бугис бұл олардың дұғаларының "жылдамдығына және қамқорлығына" деген сенімін көрсетеді деп мәлімдеді. Анзельм он жылдан кейін Шафтсбериге тағы бір хат жазды, онда Эулалия оған жауап беріп, қауым оның дұға ету туралы өтінішін орындағанын айтты; ол сондай-ақ Англиядан жер аударылған кезінде олар үшін дұға еткені үшін алғыс білдірді және қайтып келген кезде олардың жалғасуын сұрады. "Егер Шафтсбери аббатисасы мен Гластонбери аббаты үйленсе, олардың ұлы Англия королінен бай болар еді" деп болжам жасалды, өйткені оларға көптеген жерлер мұрагерлік етіп берілген. Бұл сыйлықты король Генрих VIII атынан Томас Кромвельтің өткізіп жіберуі мүмкін емес еді. 1539 жылы соңғы аббатиса Элизабет Зуше берілу туралы келісімге қол қойды, аббатхана қиратылды және оның жерлері сатылды, бұл қалада уақытша құлдырауға әкелді. Сэр Томас Арунделл, Уордурдың 1-ші бароны Арунделл 1540 жылы аббатхананы және қаланың көп бөлігін сатып алды, бірақ ол кейіннен мемлекетке опасыздық жасағаны үшін жер аударылғанда, оның жерлері тәркіленді, ал жерлер Пемброк графына, содан кейін Шафтсберидің 7-ші графы Энтони Эшли Куперге және ақырында Гровенорларға өтті.

Шафтсбери абатшылығы мұражайы

Шафтсбери абаттығы мұражайында абаттың қираған орындарынан қазылып алынған тас жұмыстары, оның ішінде англосаксон мүсіндері мен ортағасырлық еден плиткалары қойылған. Көрмелер бенедикттік әйелдер монастыры мен оның тұрғындарының тарихын баяндайды. Мұражай сәуірден қазан айына дейін ашық, ал аумақта сонымен қатар ортағасырлық бақша және жеміс ағаштары бар.

Қазіргі Аббатхана

Шафтсбери аббаттығының орны ашық ауада фильм көрсетулерді, драмалық шеберлік сабақтары мен қойылымдарды, сондай-ақ тарихи лекцияларды өткізу үшін пайдаланылады. Бұл орын қалада шілде айының басында өтетін "Gold Hill Fair" кезіндегі музыкалық көрмеге де үйінді болып табылады және жергілікті музыканттарға өнер көрсетуге мүмкіндік береді.