Кіріспе

Англиядағы нағыз қылмыстар тізілімі – "Жазаланғандардың қанды тізілімі" деген қосымша атауға ие Ньюгейт күнтізбесі, 18-19 ғасырларда Англиядағы күнә, қылмыс және оларды жасаған қылмыскерлер туралы нұсқаулық әңгімелер жинағы болды. Алғашқыда бұл Лондонның Ньюгейт түрмесінің бастығы шығарған ай сайынғы атқарылған жазалар туралы хабарламалар жинағы еді, бірақ "Күнтізбе" атауын басқа баспагерлер де пайдаланды, олар Сауни Бин, Дик Турпин және Молл Катпурс сияқты әйгілі қылмыскерлер туралы шағын өмірбаяндық кітаптар шығарды.

Шолу

Бұл әңгімелердің жинақталған басылымдары 18 ғасырдың ортасында пайда бола бастады, ал 1774 жылы бес томдық жинақ стандартты нұсқаға айналды. Оның көптеген деректері жоғары дәрежеде көркемделіп айтылған және/немесе басқа көздерден сынсыз алынған болса да, олар жанды және оқиғаларға толы, сонымен қатар замандас оқиғалар мен әлеуметтік мәселелерге жиі сілтеме жасайды. Киелі кітап пен Джон Буньянның "Көшпенділердің жолы" кітабымен бірге, бұл Күнтізбе әдеттегі үйлерде ең көп табалатын үш кітаптың бірі болып есептелді. Жазбалар өздерінің нысандарына, оның ішінде католицизмге, Протекторат пен Достастыққа, Ұлыбританияның саяси жауларына (мысалы, француздарға), маскүнемдікке, жезөкшелікке ("ұятсыз әйелдер"), құмар ойындарға, жалпы "әдепсіздікке" және басқа да "керіліктерге" қарсы күшті редакциялық пікір білдіреді, ал протестантизмді, Англия шіркеуін, ағылшын монархиясын және құқықтық жүйесін, ортақ құқықты және қанды кодексті мақтайды, тек сирек ерекшеліктермен. Бір басылымның кіріспесінде алаяқтық жасаудың (тағы) өлім жазасына кесілетін қылмыс болуы ұсынылған. Эндрю Кнапп пен Уильям Болдуин, екі заңгер, 1824-1826 жылдары төрт томдық жаңа басылымын шығарды, ал 1826 жылы ол "Жаңа Ньюгейт Күнтізбесі" деген атпен жарық көрді. "Жаңа Ньюгейт Күнтізбесінің" бір пенилік басылымы 1863-1866 жылдар аралығында жарық көрді.