Кіріспе
Тәжікстанның сыртқы қатынастары Тәжікстанның тәуелсіздігін сақтап, шетелдік инвестицияларды тарту және аймақтық қауіпсіздікті нығайтуға бағытталған. Қазіргі Тәжікстан Сыртқы істер министрі – Сироджидин Аслов.
Foreign relations of Tajikistan are based on a desire to secure foreign investment and promote regional security while ensuring Tajikistan's independence. Sirodjidin Aslov is the current Foreign’s Minister of Tajikistan.
Даулар
Ерекше шекара келіссөздеріне Өзбекстанмен миналардан тазалау және шекараларды белгілеу бойынша басталған әңгімелер кіреді; алайда, Исфара аңғарындағы даулар Қырғызстанмен шекараны толық белгілеуді кешіктіруде.
Екіжақты қатынастар
Ел 1992 жылы ресми қарым-қатынас басталды. Екі елді құрайтын аймақтар бір кездері, әсіресе Саманидтер, Газнавидтер және Тимуридтер дәуірінде байланысты болған. 1750 жылы Ауғанстанның Ахмад Шах Дуррани мен Бұхараның Мұхаммед Мурад Бегі арасындағы достық келісімінен кейін Аму Дарья (Оксус өзені) Ауғанстанның ресми шекарасы болды. Екі елде де парсы тілі кеңінен қолданылады, ал Ауғанстанда тәжік халқы Тәжікстаннан сәл көп. 2007 жылдың қаңтар айында АҚШ қаржысымен Ауғанстан мен Тәжікстан екі елді байланыстыратын Пянж өзенінің үстінен көпір ашты. Мақсаты сауданы жақсарту болса да, Тәжікстан президенті бұл есірткі айналымын да арттыра алады деп алаңдаушылық білдірді. 2008 жылдың наурызында Иран, Ауғанстан және Тәжікстан экономикалық және мәдени қарым-қатынастарды кеңейту, соның ішінде қауіпсіздікті жақсарту туралы бірлескен коммюнике шығарды. 2009 жылдың қаңтар айында Ауғанстан үкіметі Тажикстанның Пянж өзенінің бойындағы 3000 гектар даулы жерге ие екеніне келісті. Бұл мәселе өзен ағысының ауысуынан, өзеннің ауған жағында бірнеше тәжік мақта өсіретін жерлер қалған кезде туындады. 9 қараша 2007 Екі ел де 2007 жылдың 9 қарашасында дипломатиялық қатынастар орнатты. Екі ел де Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының толыққанды мүшелері болып табылады. Армения Тәжікстанда Түрікменстанның Ашхабад қаласындағы елшілігі және Душанбедегі құрметті консулдығы арқылы өкілдік етеді. Тәжікстанның Армениядағы өкілдігі Ресейдің Мәскеудегі елшілігі арқылы жүзеге асырылады. Екі ел де Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына, Ұжымдық қауіпсіздік туралы келісім ұйымына және Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы еркін сауда аймағына мүше. Австралияның Тәжікстанда өкілдігі Мәскеудегі елшілігі арқылы жүзеге асырылады. Екі ел де ТМД-ға мүше болса да, Әзірбайжан мен Тәжікстан арасындағы экономикалық қатынастар маргиналды деңгейде қалып отыр. 2012 жылдың шілдесінде Тәжікстанның Алюминий компаниясы (TALCO) мен Әзірбайжанның Azeraluminium компаниясы Тәжікстан Республикасының Президенті Эмомали Рахмонның Әзірбайжан Республикасына ресми сапары кезінде Тәжікстанның оңтүстігінде мұнай өңдеу зауытын салу туралы ынтымақтастық туралы келісімге қол қойды. 1 наурыз 1992 21 желтоқсан 2017 Екі ел де дипломатиялық қарым-қатынасты 21 желтоқсан 2017 жылы орнатты. 4 қаңтар 2013 Екі ел де дипломатиялық қарым-қатынасты 4 қаңтар 2013 жылы орнатты. 29 наурыз 1996 Бразилияның Исламабадтағы (Пакистан) елшілігінен Тәжікстанға аккредиттеу. Тәжікстанның Бразилияда аккредиттелген елшілігі жоқ. 1992 Канаданың Қазақстан Республикасының Астана қаласындағы елшілігі Тәжікстанға аккредиттелген. Тәжікстан Канадаға АҚШ-тың Нью-Йорктегі Біріккен Ұлттар Ұйымы жанындағы тұрақты миссиясынан аккредиттелген. Тәуелсіздік алған кезде Тәжікстанның Қытай Халық Республикасымен шекарасының бөлігі анықталмаған. Бұл шекаралық дау 2002 жылы қол қойылған келісімдермен шешілді, бұл Қытайға Памир тауларының 1000 км2 бөлігін беруге, ал Қытай 28000 км2 жерді Тажикстанға беруді талап етеді. 2016 жылы Қытай Халық Республикасының ресми баспасөз агенттігі мемлекет Пәкістан, Ауғанстан және Тәжікстанмен терроризмге қарсы одақ құратынын мәлімдеді. 1 сәуір 1999 Екі елдің арасындағы дипломатиялық қарым-қатынас 1999 жылдың 1 сәуірінде орнатылды. Екі ел де Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының толыққанды мүшелері болып табылады. Екі ел арасында денсаулық сақтау және медицина саласындағы ынтымақтастық туралы екіжақты келісімдер бар. Екі ел де Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының толыққанды мүшелері. 1 сәуір 1993 Тәжікстанның Каирдегі елшілігі бар. 2006 Тәжікстанның Минсктегі (Белоруссия) елшілігінен Эстонияға аккредиттеу. Екі ел де Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының толыққанды мүшелері болып табылады. 26 ақпан 1992 Тәжікстанның Минсктегі (Белоруссия) елшілігінен Финляндияға аккредиттеу. Грузияның Тәжікстанда өкілдігі Ташкенттегі елшілігі арқылы жүзеге асырылады. Тәжікстан Грузияда Бакудегі елшілігі арқылы өкілдік етеді. Екі ел де Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының толыққанды мүшелері болып табылады. 1992 Германияның Душанбедегі елшілігі бар. Тәжікстанның Берлиндегі елшілігі бар. 1992 Грекия–Тәжікстан қарым-қатынастарына қараңыз. Грекияның Ресейдің Мәскеудегі елшілігі Тәжікстанға аккредиттелген. Тәжікстан Грекияға Түркияның Анкара қаласындағы елшілігінен аккредиттелген. Астанадағы (Қазақстан) Индонезия елшілігі Тәжікстан үшін ұсынылады. Тәжікстан Индонезияда Куала-Лумпурдағы елшілігі арқылы өкілдік етеді. Үндістан мен Тәжікстан арасындағы дипломатиялық қарым-қатынас 1991 жылы Кеңес Одағының ыдырауынан кейін Тәжікстан тәуелсіздік алғаннан кейін орнатылды. Тәжікстан Орталық Азияда стратегиялық маңызды жағдайға ие, Ауғанстанмен және Қытай Халық Республикасымен шектеседі және Пәкістаннан кішкентай аумақпен бөлінген. Үндістанның Талибан мен әл-Қаидаға қарсы күрестегі рөлі және Қытай мен Пәкістанмен стратегиялық бәсекелестігі оның Тәжікстанмен қарым-қатынасын стратегиялық және қауіпсіздік саясатына маңызды етті. Үндістанның әскери қатысуы мен әрекеттері маңызды болды, ол Үндістанның Ауғанстанның Талибанға қарсы Солтүстік одағына (ANA) кең көлемді қолдауынан басталды. 2002 жылы Үндістан Тәжікстанның Айнидегі ескі советтік әскери базасын жаңартуға 10 миллион долларлық жобаны жүзеге асырды, ол Солтүстік одақтың күштерін қолдайтын болады. Базада Талибанға қарсы күресшілерді емдеуге арналған аурухана да болды. Үндістан Тәжікстанға кең көлемді бүлікке қарсы әскери оқыту ұсынды және оларға жаңа ұшақтармен де жабдықтады. 2003 жылы екі ел әскери оқу-жаттығуларын өткізді, бұл Орталық Азиядағы үнді әскерлерінің алғашқы соғыс ойыны болды. Талибан режимі Ауғанстанда құлағаннан кейін екі ел әскери ынтымақтастықты арттыруға келісімге келді. Осы келісімге сәйкес Үндістан Фархор әуе базасында 17 Mil Mi 17 тікұшағы мен 150 үнді әскерін орналастырды, сондай-ақ кем дегенде 12 IAF MiG 29 ұшағын орналастыруды жоспарлады. Бірлескен күш-жігеріне қарамастан, екіжақты сауда салыстырмалы түрде төмен болды, 2005 жылы 12,09 миллион АҚШ долларына бағаланды; Үндістанның Тәжікстанға экспорті 6,2 миллион АҚШ долларына, ал импорты 5,89 миллион АҚШ долларына бағаланды. Тәжікстанның Үндістанға электр қуатын беру туралы ұсынысы қазіргі уақытта қаралып жатыр. Үндістан 2008 жылғы Орталық Азиядағы энергетикалық дағдарыс кезінде Тәжікстанға 2 миллион долларлық шұғыл көмек берді. 1991 Кеңес Одағының құлауынан бері Тәжікстан Иранмен жақын қарым-қатынаста, оған ортақ парсылық идентитігі көмектесті. Иран Душанбедегі елшіліктің бірінші мемлекеті болды. Сондай-ақ ол 1991 жылы жаңа тәуелсіз Тәжікстанды дипломатиялық тұрғыдан танушы алғашқы елдердің бірі болды. Иран дипломатиялық көмек көрсетті және Тәжікстан ішінде жаңа мешіттер салды. Тәжікстан ішіндегі ирандық мәдениеттің жаңаруына байланысты Иран конференциялар, медиа және кинофестивальдер арқылы мәдени алмасуды ынталандырды. Ирандық телебағдарламалар, журналдар және кітаптар Тәжікстанда кеңінен таралды. Алайда, екі елдің көптеген ортақ нәрселеріне қарамастан, үлкен айырмашылықтар да бар. Тәжікстанның посткоммунистік үкіметі секулярлық болса, Иранның үкіметі ислами. Сонымен қатар, Иран басым түрінде шииттік мемлекет болса, Тәжікстан сүнниттік. Тәжікстандағы ислами жаңару қозғалысының жетекші тұлғалары Иран Тәжікстан үшін қандай да бір ислами үкіметті жақтаса, оған үлгі болмайды деп мәлімдеді. 2011 жылдың мәліметі бойынша Иран Қытайдан кейін Тәжікстандағы екінші ірі инвестор болып табылады. 1992 жылдың сәуір айында екі ел дипломатиялық қарым-қатынас орнатты. 7 қаңтар 1993 14 қаңтар 1993 2 ақпан 1992 Жапония мен Тәжікстан арасындағы дипломатиялық қарым-қатынас 2 ақпан 1992 жылы орнатылды. Жапония Душанбеде елшілік ашты...
Greece is accredited to Tajikistan from its embassy in Moscow, Russia. Tajikistan is accredited to Greece from its embassy in Ankara, Turkey. Indonesia embassy in Astana (Kazakhstan) is presented for Tajikistan. Tajikistan is represented in Indonesia via its embassy in Kuala Lumpur. Diplomatic relations between India and Tajikistan were established soon after Tajikistan gained independence following the 1991 dissolution of the Soviet Union. Tajikistan occupies a strategically important position in Central Asia, bordering Afghanistan and the People's Republic of China and separated by a small strip of Afghan territory from Pakistan. India's role in fighting the Taliban and al Qaeda and its strategic rivalry with both China and Pakistan have made its ties with Tajikistan important to its strategic and security policies. India's military presence and activities have been significant, beginning with India's extensive support to the anti Taliban Afghan Northern Alliance (ANA). In 2002, India undertook a US$10 million project to upgrade an old Soviet military base in Ayni, Tajikistan which would support the Northern Alliance forces. The base also had a hospital to treat injured anti Taliban forces. India provided extensive counter insurgency military training to Tajikistan and also supplied them with new aircraft. In 2003, the two countries also held a military exercise, the first such war game by Indian troops in Central Asia. Following the downfall of the Taliban regime in Afghanistan, the two countries signed a military agreement to increase military cooperation. Under this agreement, India has deployed 17 Mil Mi 17 helicopters and 150 Indian Army personnel at the Farkhor Air Base with a plan to deploy at least 12 IAF MiG 29s. Despite their common efforts, bilateral trade has been comparatively low, valued at US$12.09 million in 2005; India's exports to Tajikistan were valued at US$6.2 million and its imports at US$5.89 million. A Tajik proposal to transmit electric power to India is currently under review. India gave US$2 million worth emergency aid to Tajikistan during the 2008 Central Asia energy crisis.1991Since the collapse of the Soviet Union, Tajikistan has enjoyed a close relationship with Iran, helped along via a shared Persian identity. Iran was the first nation to establish an embassy in Dushanbe. It was also one of the first countries to extend diplomatic recognition of the newly independent Tajikistan in 1991. Iran provided diplomatic assistance and built new mosques within Tajikistan. Due to the resurgence of Iranian culture within Tajikistan, Iran helped encourage cultural exchange through conferences, media, and film festivals. Iranian television programs, magazines, and books became increasingly common in Tajikistan. However, despite the many things the nations have in common, there are also vast differences. Tajikistan's post communist government is secular while Iran's is Islamic. Furthermore, Iran is a predominantly Shia nation while Tajikistan is Sunni. The leading figures of the Islamic revival movement in Tajikistan have stated that Iran would not be a model for whatever Islamic government they advocate for Tajikistan. As of 2011 Iran is the second largest investor in Tajikistan after China. April 1992Both countries established diplomatic relations in April 1992. 7 January 199314 January 19932 February 1992Diplomatic relations between Japan and Tajikistan were established on 2 February 1992. Japan opened an embassy at Dushanbe in January 2002, and Tajikistan opened an embassy in Tokyo in November 2007. Laos embassy in Moscow (Russia) is presented for Tajikistan. Tajikistan does not have an embassy accredited to Laos.11 May 1994 Tajikistan is accredited to Latvia from its embassy in Minsk, Belarus. Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe.13 April 1992 Tajikistan is accredited to Lithuania from its embassy in Minsk, Belarus. Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe.11 March 1992Tajikistan has an embassy in Kuala Lumpur.25 September 2007Both countries established diplomatic relations on 24 September 2007. Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe.14 January 1992 Mexico is accredited to Tajikistan from its embassy in Tehran, Iran. Tajikistan is accredited to Mexico from its Permanent Mission to the United Nations in New York City, United States.24 April 1992 Mongolia is accredited to Tajikistan from its embassy in Astana, Kazakhstan. Tajikistan is accredited to Mongolia from its embassy in Astana, Kazakhstan. 23 August 2006. Both countries established diplomatic relations on 23 August 2006. Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe.13 September 2005Both countries established diplomatic relations on 13 September 2005. the Netherlands is accredited to Tajikistan from its embassy in Astana, Kazakhstan. Tajikistan is accredited to the Netherlands from its embassy in Brussels, Belgium. Relations between the two states were established when the republic of Tajikistan became independent following the collapse of the USSR. Trade and cooperation has steadily grown between the two nations, with several summits being held on how to improve trade between the two nations. Although relations between the two countries had been strained by the situation in Afghanistan which shares a border with both countries. In March 2008 Said Saidbaig, the Tajik Ambassador, announced that his country would be able to export cheap electricity to Pakistan and Iran. There are hundreds of thousands Tajiks living in Pakistan, although nearly all are from Afghanistan, not Tajikistan. 11 February 1992Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe.20 July 1992Both countries established diplomatic relations on 20 July 1992. Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe. Until 2005, Russia had 11,000 border guards manning the Tajik frontier with Afghanistan. In September 2012, and after months of negotiating, Russia and Tajikistan have reached an agreement on what Russia will pay for its bases in Tajikistan and extended the lease to 20 or 29 years. The bases are used for 9,000 Russian troops of the 201st Motor Rifle Division. The new deal with Tajikistan makes it worthwhile for Russia to upgrade the four army camps and one air base they occupy. To get the long lease, Russia agreed to sell Tajikistan weapons and military equipment at a sharp discount and train Tajik officers in Russian schools, for free, for the duration of the deal. Tajikistan also promises to help keep the heroin out of Russia.9 September 1995Both countries have established diplomatic relations on 9 September 1995, Tajikistan strongly supports Serbia in Kosovo issue. In 2011, the total trade value amounted EUR 5,64 million. From 1992 to 1993 South Korea has provided Tajikistan with $50,000 worth of aid and with $500,000 worth of equipment during the Afghanistan crisis. 4 August 1992 Spain is accredited to Tajikistan from its embassy in Astana, Kazakhstan. Tajikistan is accredited to Spain from its embassy in Geneva, Switzerland.9 December 1992Both countries established diplomatic relations on 9 December 1992. Both countries are full members of the Organization for Security and Co operation in Europe. Jan. 29, 1992 Tajikistan has an embassy in Ankara. Turkey has an embassy in Dushanbe. Both countries are members of Asia Cooperation Dialogue, Economic Cooperation Organization, OIC and WTO. Trade volume between the two countries was 274 million USD in 2019 (Tajik exports/imports: 131/143 million USD.24 April 199315 January 1992Tajikistan established diplomatic relations with the United Kingdom on 15 January 1992. Tajikistan maintains an embassy in London. The UK maintains an embassy in Dushanbe. Both countries share common membership of the Organization for Security and Co operation in Europe. U. S. Tajik relations have developed considerably since the September 11 attacks. The two countries now have a broad based relationship, cooperating in such areas as counter narcotics, counter terrorism, non proliferation, and regional growth and stability. In light of the Russian border forces' withdrawal from the Tajik Afghan border, the U. S. Government leads an international donor effort to enhance Tajikistan's territorial integrity, prevent the transit of narcotics and material or technology related to weapons of mass destruction (WMD), and support a stable, peaceful Tajikistan in order to prevent the spread of influence and activities of radical groups and terrorists. Tajikistan has an embassy in Washington, D. C.
United States has an embassy in Dushanbe.22 October 199214 July 1992 Tajikistan is accredited to Vietnam through its embassy in Beijing, China. Vietnam is accredited to Tajikistan through its embassy in Moscow, Russia.