Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Теодор Бранас немесе Вранас (Theodōros Branas), кейде Теодор Комнен Бранас деп аталса, Византия империясының және одан кейін Константинопольдің Латын империясының генералы болды. Латын үкіметі кезінде оған Цезарь атағы берілді және 1206 жылы ол Адрианопольдің губернаторы және иесі атанды. Төртінші крест жорығының батыс шежірешілері, оның ішінде Джефрой де Вильярдуан оны Ливернас деп атады.
Theodore Branas or Vranas (, Theodōros Branas), sometimes called Theodore Komnenos Branas, was a general under the Byzantine Empire and afterwards under the Latin Empire of Constantinople. Under the Latin regime he was given the title Caesar and in 1206 he became governor and lord of Adrianople. He is called Livernas by western chroniclers of the Fourth Crusade, including Geoffroi de Villehardouin.
Шығуы және ерте мансабы
Теодор генерал және протосебаст Алексиос Бранас пен Анна Комнене Вататзинаның ұлы болды. Ол, мүмкін, Адрианопольде дүниеге келді, онда оның отбасы мұрагерлік жерлерді иеленген. Ол ата-анасы арқылы Комнендер императорлық әулетінің ұрпағы болды және Мануил I Комненнің үлкен немересі еді. Оның әкесі, Демитриц шайқасында Византияға сикуло-нормандардың шабуылын жеңген, 1187 жылы Исаак II Ангелосқа қарсы көтеріліс жетекшілігінде қаза тапты. 1193 жылы, Труа-Фонтендік шежіреші Альберик айтуынша, Теодор 22 жастағы жесір император Аннаның сүйіктісі болды. Ол Франция королі Людовик VII-нің үшінші әйелі Адель Шампандықтан туған қызы және Франция королі Филипп II-нің қарындасы еді. Ол бастапқыда Константинопольге Алексий II Комненға үйлену үшін келген, бірақ Алексийді 1183 жылы оның тең императоры және регенті Андроник I Комнен өлтірді. Содан кейін ол Андроникқа тұрмысқа шықты және 1185 жылы оның қайтысынан кейін тағы да жесір қалды. Француз тумасы болғанымен, Анна мәдениеті мен тілі жағынан толыққанды византиялық және грек тілінде сөйлейтін болды; ол француз тілін мүлдем ұмытып қалғанын айтып, крестшілер тобымен сөйлескенде аудармашы қолдануды талап етті. Теодор Исаак II Ангелос қол астында шектеулі жетістіктерге жетті. Алан жалдамалы әскерлерінің командирі ретінде, ол 1189 жылы Филиппополь маңындағы Проусеноста болған қақтығыста неміс крестоносшыларына қарсы тұрған жалғыз византиялық басшы болды. Иоанн Петралифас, Михаил Кантакузен және басқалармен бірге ол 1195 жылы Исақтың орнына оның бауыры Алексий III Ангелосқа алмастыру жоспарына қатысты. Ол Алексий III қол астында түрлі жаулармен күресті және Адрианополь мен Дидимотейхонның (облыстық губернатор) темасының дуксы болып тағайындалды. 1202–1203 жылдары Константинопольді Төртінші крест жорығынан қорғауда маңызды рөл атқарды.
Theodore was the son of general and protosebastos Alexios Branas and of Anna Komnene Vatatzina. He was probably born in Adrianople, where his family held hereditary lands. He was a descendant of the imperial dynasty of the Komnenoi through both his parents, and was a great nephew of Manuel I Komnenos. His father, who defeated the Siculo Norman invasion of Byzantium at the Battle of Demetritzes, was killed in 1187 when leading a rebellion against Isaac II Angelos. In 1193, according to the chronicler Alberic of Trois Fontaines, Theodore became the lover of the dowager empress Anna, then aged 22. She was the daughter of King Louis VII of France by his third wife Adèle of Champagne, and the sister of Philip II of France. She had originally come to Constantinople to be married to Alexios II Komnenos, but Alexios was murdered by his co emperor and regent Andronikos I Komnenos in 1183. She was then married to Andronikos, and was again widowed on his violent death in 1185. Though of French birth, Anna became thoroughly Byzantine in culture and Greek in language; she insisted on employing an interpreter when talking to a party of crusaders, claiming to have completely forgotten the French language. Theodore fought with limited success under Isaac II Angelos. As the commander of the Alan mercenaries, he was the only Byzantine leader to resist the German crusaders in a clash at Prousenos near Philippopolis in 1189. Together with John Petraliphas, Michael Kantakouzenos and others, he was involved in the successful plot to replace Isaac with his brother Alexios III Angelos in 1195. He fought against various enemies under Alexios III, and was appointed doux of the theme of Adrianople and Didymoteichon (provincial governor). He was prominent in the initial defence of Constantinople against the Fourth Crusade, in 1202–1203.
Латын империясындағы өмір
1204 жылы Константинополь құлағаннан кейін Теодор жаңа латын үкіметімен жылдам келісімге келгендей көрінеді. Теодор мен Анна үйленді, олардың некесінің күні белгісіз, олардың кем дегенде бір қызы болды, ол Наржо де Тусиге тұрмысқа шықты. 1204 жылдан кейін бірнеше жыл бойы Теодор және, болжамды түрде Анна, Империяға құнды көмек көрсетті. Теодор оған бірден қолдау білдірген санаулы гректердің бірі болды және, мүмкін, 1206 жылы оған жауап ретінде Цезарь атағы берілді. Бранас, Алексиос Аспиеттің басшылығымен, Филиппопольдегі гректер партиясының жетекшісі болды, бұл болгар патшасы Калоянның билеуіне қарсы болды. Ол болгарлардың қаланы шабуылдауынан қашып құтылды, содан кейін Аспиеттің өліміне кесілді. Болгарияға қарсы грек және Фракияда туған адам болғандықтан, ол болгар патшасына қарсы тұратын жалғыз күш болған латындықтармен жақын байланыстарды дамытты. Калоянның жойқын қатыгездігі гректердің латындықтарға қашуының басты себебі болды. Хониаттың айтуынша, Бранас Константинопольдегі латын үкіметімен келісім жасаған грек әскерлерінің басшысы болып сайланды. 1206 жылы Теодор Бранас Генрих Фландриялық пен Адрианополь және Дидимотейхон гректері арасында делдалдық жасады, олар болгарлардан қорқып, қалаларына латындықтардан қорғау іздеді. Бранасқа жергілікті грек әскерлері мен 40 латын рыцарінен тұратын Адрианополь гарнизоны берілді, кейіннен ол Дидимотейхонды Калоян қоршағанда және тонағанда (20 тамыз 1206) сәтті қорғады. 1207 жылдың көктемінде Калоян тағы да шабуылға шықты және Адрианопольді қоршауға алды. Константинопольден келген көмек күші келгенге дейін қоршау тоқтатылды. Император Генрихтің басшылығымен латын және адрианопольдық әскерлер болгар жерлерін шапты. Теодор Адрианополь, Дидимотейхон және Апрос (латын тілінде Неаполь немесе Наполи деп аталған) билеушісі болды. 1206 жылға жатқан Pactum Adrianopolitanum құжатында Константинопольдің венециялық подстасы Марино Зеноның «мұрагер билеуші және капитан, ең лайықты Цезарь, ең асыл Комненос, лорд Теодор Бранас» Адрианопольді және оның аймақтарын гректердің дәстүрлеріне сәйкес басқару құқығын мойындағаны тіркелген. Бранның міндеті Венецияға қажет болған кезде 500 атты әскерді ұсыну болды. Венеция, өз кезегінде, Бранас пен адрианопольдықтарды барлық жаулардан қорғауға міндеттенді. Алайда, Бранас Апрос қаласын тікелей латын императорынан алған, ал басқа аймақтардың Венецияға тәуелділігі толығымен теориялық болды. Теодор Бранас туралы соңғы мәлімет 1219 жылға қатысты, онда оның күйеу баласы Наржо де Туси сияқты, ол қысқа мерзімге Константинопольді регент ретінде басқарды.
After the fall of Constantinople in 1204 Theodore seems to have speedily come to an accommodation with the new Latin regime. Theodore and Anna married, the date of their marriage is unknown, they had at least one daughter, who married Narjot de Toucy. For several years after 1204 Theodore, and presumably Anna, were of invaluable assistance to the Empire. Theodore was one of the few notable Greeks to offer it his immediate support, and, possibly in 1206, received the title of Caesar in return. Branas was a leader, under Alexios Aspietes, of the Greek party in Philippopolis in opposition to the rule of the Bulgarian Tsar Kaloyan. He managed to escape the violent sacking of the city by the Bulgarians, after which Aspietes was executed. Being an avowed anti Bulgarian Greek and a native of Thrace, he developed even closer ties with the Latins, who were the only force actively confronting the Bulgarian Tsar. Kaloyan's destructive ruthlessness was a major cause of Greek desertions to the Latins. Choniates states that Branas was elected the leader of Greek troops who had made peace with the Latin regime in Constantinople. In 1206 Theodore Branas acted as a mediator between Henry of Flanders and the Greeks of Adrianople and Didymoteichon, who were menaced by the Bulgarians and wished to seek Latin protection for their cities. Branas was given command of the garrison of Adrianople, consisting of local Greek troops and 40 Latin knights, and later unsuccessfully defended Didymoteichon when it was besieged and sacked by Kaloyan (20 August 1206). In spring of 1207 Kaloyan went on the offensive again, and laid siege to Adrianople itself. The siege was abandoned even before a relief force from Constantinople arrived. A joint Latin and Adrianopolitan army, under Emperor Henry, then raided Bulgarian territory. Theodore was Lord of Adrianople, Didymoteichon and Apros (known to the Latins as Naples or Napoli). The Pactum Adrianopolitanum dating to 1206, records the recognition by Marino Zeno, Venetian Podestà of Constantinople, of the right of "the hereditary ruler and captain, most worthy Caesar, most noble Komnenos, lord Theodore Branas", to govern Adrianople and its territories according to the customs of the Greeks. The lordship was feudal in nature, Branas as his service was to provide Venice with 500 cavalry when required. Venice, in turn was obliged to support Branas and the Adrianopolitans against all enemies. However, Branas held the town of Apros directly from the Latin emperor, and the dependency of the other territories on Venice was entirely theoretical. The last record of Theodore Branas is in 1219, when, like his son in law Narjot de Toucy, he briefly governed Constantinople as regent.
Мұра
Теодор Бранас Адрианополь лорды қызметін Бальдуин Бетун (Батыста rex Adronopili деп аталған), шамасы, Бальдуин Бетунның ұлы, Аумале графының титулды ұлы іске қосты. Лордтық мұрагерлік болғандықтан, Бальдуин Бранастың басқаша белгілі емес қызына үйленген деп есептеледі. Бальдуин, Византияның протовестиарий және себастократор титулдарына ие болған Коно Бетунның туысы болды. Бранас әулеті 13 ғасырдың аяғында Анатолиядағы Смирна маңында кең аумақтарға иелік етті, олар Византиялық қоғамға толыққандай қайта оралған сияқты, ал Теодордың немересі Ирен Палеологтер әулетінің императорлық отбасына үйленді.
Theodore Branas was succeeded as Lord of Adrianople by Baldwin of Béthune (called rex Adronopili in the West), probably a son of Baldwin of Béthune, titular Count of Aumale. As the lordship was hereditary it is assumed that Baldwin married an otherwise unattested daughter of Branas. Baldwin was a relative of Cono of Béthune who held the Byzantine titles of protovestiarios and sebastokrator. The Branas family in the later 13th century held extensive estates around Smyrna in Anatolia, they seem to have returned fully into Byzantine society and Theodore's granddaughter Irene married into the imperial family of the Palaiologoi.