Ирактың Аралық Үкіметі: 2003-2004 жылдардағы Кеңес
Iraqi Governing Council
Ирак үкіметі кеңесі (2003-2004): АҚШ басшылығымен құрылған уақытша үкімет, Ирактың басқаруындағы маңызды кезең. 25 мүшеден тұрады, этникалық және діни құрамы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
2003–2004 жылдар аралығындағы Ирактың уақытша үкіметі
2003–2004 provisional government of Iraq
Ирактың Басқарушы Кеңесі (ИБК) 2003 жылдың 13 шілдесінен 2004 жылдың 1 маусымына дейін Ирактың уақытша үкіметі болып табылды. Ол АҚШ басшылығымен құрылған Коалициялық Уақытша Әкімшілік (КУӘ) арқылы құрылып, оның бағынысында жұмыс істеді. ИБК-ға КУӘ тағайындаған, елдің 2004 жылдың маусымында Ирактың Уақытша Үкіметіне (оның орнына 2005 жылдың мамырында Ирактың Ауысу Үкіметі, ал келесі жылы бірінші тұрақты үкімет келді) егемендікті беруге дейін кеңес беруге және басшылық етуге шақырылған түрлі ирактық саяси және тайпалық лидерлер кірді. Кеңес 25 мүшеден тұрды. Оның этникалық және діни құрамында 13 шиит, бес суннит, бес күрд (сонымен қатар сунниттер), бір түркімен және бір ассириялық болды. Оның үш мүшесі әйелдер еді. 2003 жылдың қыркүйегінде Ирактың Басқарушы Кеңесі Араб Лигасынан аймақтық мойындау алды, ол Ирактың төрағалық орындығында өкілін отырғызуға келісті. 2004 жылдың 1 маусымында Кеңес мүшесі Гази Машал Ажил әл-Яверді жаңа Ирактың Уақытша Үкіметінің президенті етіп таңдағаннан кейін таратылды. Толық егемендік 28 маусымда Уақытша Үкіметке берілді (және КУӘ таратылды).
The Iraqi Governing Council (IGC) was the provisional government of Iraq from 13 July 2003 to 1 June 2004. It was established by and served under the United States led Coalition Provisional Authority (CPA). The IGC consisted of various Iraqi political and tribal leaders who were appointed by the CPA to provide advice and leadership of the country until the June 2004 transfer of sovereignty to the Iraqi Interim Government (which was replaced in May 2005 by the Iraqi Transitional Government, which was then replaced the following year by the first permanent government). The Council consisted of 25 members. Its ethnic and religious breakdown included 13 Shias, five Sunnis, five Kurds (also Sunnis), one Turkmen and an Assyrian. Three of its members were women. In September 2003, the Iraqi Governing Council gained regional recognition from the Arab League, which agreed to seat its representative in Iraq's chair at its meetings. On 1 June 2004, the Council dissolved after choosing member Ghazi Mashal Ajil al Yawer as the president of the new Iraq interim government. Full sovereignty was transferred to the interim government (and the CPA dissolved) on 28 June.
Жалпы ақпарат
CPA әкімшісі Пол Бремердің билігінде болса да, кеңестің өзіне тән бірнеше маңызды өкілеттігі болды. Олардың міндеттеріне Біріккен Ұлттар Ұйымына өкілдер тағайындау, Ирактың бос қалған министрлік лауазымдарына уақытша министрлерді тағайындау және уақытша конституцияны, Яғни, Уақытша Әкімшілік Заңын (TAL) жасау кірді. TAL Ирактың уақытша үкіметін басқару қағидаларын, Ұлттық Жиналысқа сайлау өткізу мерзімін, Ирак халқы дауыс беретін тұрақты конституцияны әзірлеуді және тұрақты үкіметті сайлау жоспарын баяндады. CPA-ға есеп беруге міндетті болғанына қарамастан, түрлі топтар келіспеушілік тудыратын ұстанымдар қабылдады. Діни экстремистер 2003 жылдың 29 желтоқсанында 137-ші директива қабылданғанда айқын жеңіске жетті. Кеңес бұл директиваны 15 минуттан да аз уақытта қабылдап, Ирактың бұрынғы секулярлық отбасылық құқығын шариғат отбасылық құқығымен алмастырды. Бұл шешім көптеген ирактық әйелдердің наразылығын тудырды, олар неке, алимент және тағы басқа көптеген мәселелер бойынша өздерінің шешім қабылдау еркіндігіне нұқсан тиеді деп қорқады. Бұған дейін Ирак әйелдер құқығы саласында Араб әлемінде көшбасшы болған. Кеңес қабылдаған басқа да заңдарға Бағдадтың құлау күнін ұлттық мереке деп жариялау, бұрынғы үкімет басшыларын соттау үшін арнайы трибунал құруға дауыс беру және қарсылықты қолдайтын телеарналарды тыйым салу кірді. Саддамнан кейінгі Ирак үшін кеңес таңдаған жаңа ту көп дау тудырды, себебі оның түсі мен дизайны Израильдің туымен ұқсас болды, нәтижесінде ту қабылданбады. Ирак мемлекетінің өтпелі кезеңдегі басқару туралы заңына сәйкес, Кеңес бекіткен уақытша конституция бойынша, Кеңес 2004 жылғы 30 маусымнан бастап қызметін тоқтатуға тиіс болды, содан кейін толық егемендік Иракқа қайтарылып, үкімет жаңа, тәуелсіз уақытша үкіметке берілетін еді. Бірақ кеңес ертерек таратылуды жөн көрді.
Though subject to the authority of the CPA administrator Paul Bremer, the council had several key powers of its own. Their duties included appointing representatives to the United Nations, appointing interim ministers to Iraq's vacant cabinet positions, and drafting a temporary constitution, the Transitional Administrative Law (TAL). The TAL spelled out the provisions which were to govern the Iraqi Interim Government, and the timeline for holding elections to a National Assembly, drafting of a permanent constitution to be voted on by the Iraqi people, and elections to a permanent government. Despite having to answer to the CPA, different factions took on controversial stands. Religious hardliners won a solid victory when Directive 137 was passed on 29 December 2003. Passed by the council in less than 15 minutes, it replaced Iraq's former secular family law code with Shari'a family law. This move met with wide protest among many Iraqi women fearful of how it will affect their freedom to make their own decisions about marriage, alimony, and many other issues where Iraq used to be a leader in the Arab world for women's rights. Other legislation passed by the council included declaring the day that Baghdad fell to be a national holiday, voting to establish a tribunal to try former government leaders, and banning television stations which are deemed to be supportive of the resistance. A new flag chosen by the council for post Saddam Iraq created much controversy, in part because of the similarity of color and design with the flag of Israel, and the flag was not adopted. According to the Law of Administration for the State of Iraq for the Transitional Period, the interim constitution that the Council approved, the Council would cease to function after 30 June 2004, at which point full sovereignty would return to Iraq, and the government will be handed over to a new, sovereign interim government. Instead, the council chose to dissolve itself prematurely.