Кіріспе

Гандрия ауданына ауылды қоршаған төбелер және көршілес Кастагнола Кассарат ауданынан Италия шекарасына дейін көл бойымен созылатын жерлер кіреді. Сондай-ақ, бұл ауданға көлдің қарсы (оңтүстік) жағындағы, шағын Кент ди Гандрия елді мекенінің төңірегіндегі, тек қайықпен немесе жаяу жолмен қолжетімді төбелер де кіреді. Рим бұл аймақты б.з.б. 196 жылы жаулап алған. Кастагнола және Бре шағын ауылдарынан табылған қабірлер мен заттар римдіктердің бұл жерде болғанын көрсетеді. Алайда, қазіргі Гандрия сол кезде әлі мекенделмеген.

Бірінші есеп айырысу

"Гандрио" есімі алғаш рет 1237 жылы Комо епископының мұрағатында кездеседі. Сол кезде ауыл Маунт-Бре тауының ортасында орналасқан еді – қираған орындары бүгінге дейін Сассо-делла-Предсецияға апаратын жол бойында көрініп тұр. 14 ғасырда көл жағасында, қазіргі орнында жаңа елді мекен құрылды. Көп ұзамай ауылдың жоғарғы бөлігі тасталып қалды, мүмкін өрт салдарынан, немесе көл жағасында тұрудың ыңғайлылығынан. Гандрияға тек қайықпен және тік жолдармен ғана жетуге болатын, сондықтан жергілікті тұрғындар өздерін-өздерімен қамтамасыз етуге мәжбүр болды. Олар бақша шаруашылығымен айналысып, мал өсіруден бөлек, көлдегі көптеген балықтың да пайдасын көрді.

Зәйтүн, жібек және контрабанда

1709 жылы тым қатал қыс зәйтүн ағаштарының көп бөлігін жойғанша, Гандра зәйтүн майымен әйгілі болды. Соңғы жылдары зәйтүн ағаштары қайта отырғызылды және Луганоға (Sentiero dell’olivo) дейінгі көл жағасындағы көрнекті жол бойына ақпараттық тақталар қойылды. 1856 жылы Гандрияда жібек өндірісі басталды, онда жібек құрттарын тамақтандыру үшін жергілікті тутов ағаштарының жапырақтары қолданылды. Шекараны бақылау қиын болғандықтан, Гандрия маңы контрабандамен танымал болды. Швейцарияның кедендік баждарының жоғары болуына байланысты темекі, ет және алкоголь ерекше пайдалы болды. (Швейцария кеден мұражайында саламды контрабандамен тасымалдау үшін қолданылған тәркіленген "суасты кемесі" бар). 1935 жыл Гандрия үшін жаңа кезеңнің басталуы болды, себебі туннельдер мен көл жағасынан жоғары жаңа жол ауылды Лугано және Италиямен байланыстырды.

Луганомен бірігу

2004 жылы Гандрия муниципалитеті Лугано қаласымен бірікті. Гандрия Луганоның құрамына енгеннен бері қажетті инфрақұрылымдық жобалар іске асырылды, оның ішінде 2010 жылдың тамызында пайдалануға берілген кәріздік суды тазарту стансасы. Жер астына электр сымдарын орнату жұмыстары әлі де жүріп жатыр.

Сент-Вигилио шіркеуі

Гандриядағы Сент-Вигилио шіркеуі 1463 жылы салынған. Ең көне бөлігі – көлге қараған сұр, бітірмеген қабырғасы, ол жергілікті белгілі отбасылардың естеліктерімен әсемделген. Барокко стиліндегі фасады 1870 жылдары аяқталды. Шіркеудің алтарінің артында Джованни мен Джузеппе Торричеллидің салған үлкен майлы суреті ілулі тұр, ол Италияның Тренто қаласының епископы Сент-Вигилионың шейіт болуын көрсетеді, ол язычник шопандарымен таспен ұрылып өлтірілген. Гандриямен байланыс Тренто соборының құрылысында жұмыс істеген жергілікті шеберлерге байланысты, олар, әлдебір қамқоршы әулиеге қызыққан болуы мүмкін. Торричелли ағайындары Испанияның Сеговия қаласындағы Бурбон корольдік сарайын жобалап, даңққа ие болған жергілікті сәулетші Вигилио Рабальоның үйінде де суреттер салған. Аймаққа арналған археологиялық нұсқаулықта бұл жерде кельттік тостаған тәрізді ойықтары бар тастар, өткен ғасырларда ауыл тұрғындары әкелген, Сан-Вигилио шіркеуінің қабырғаларында және есік алдында көруге болады делінген.

Халықаралық ауыл

Бүгінде Гандрия дәстүр мен заманауилықтың үйлесімі. Мұнда жыл бойы тұратын 200-ге жуық тұрғынның көпшілігі көп буынға созылған отбасылардан тараған. Ал қалғандары Швейцарияның түрлі кантондарынан, сондай-ақ Колумбия, Германия, Гаити, Италия, Никарагуа, Палестина және АҚШ сияқты алуан елдерден келген. Көпшілік Лугано қаласының жақын орналасқан қаржы орталығында жұмыс істейді, алайда бұл ауылда сәулетшілер, музыканттар, суретшілер, керамика шеберлері және басқа да өнер адамының дәстүрі сақталған.

Көлік

Гандрия ауылы және оның айналасындағы аймақтар Луганомен және Италиямен Лугано көлінің солтүстік жағалауымен өтетін басты жол арқылы байланысты. Бұл жол ауыл орталығынан жоғарырақ өтеді, бірақ ауылдың өте тар көшелері мен тік беткейлеріне байланысты көлік құралдарына кіру мүмкін емес. Басты жолдан өзге, 1936 жылы тасқа қазылған, мемлекеттік күтімдегі Зәйтүн жолы арқылы Гандриядан Луганоға және басқа да айналасындағы ауылдарға жаяу баруға болады. Гандрия мен көлдегі басқа да қалалар арасындағы қайық қызметін Società Navigazione del Lago di Lugano (SNL) компаниясы жүзеге асырады, ол үнемі іске қосылады. Аталған компания Гандрия мен Лугано арасында автобус тасымалын да ұйымдастырады. Гандрияның көлдің оңтүстік жағындағы бөлігі, Кантине ди Гандрия және Швейцария кеден мұражайы маңында жолдар жоқ. Бұл аймақты Каприномен байланыстыратын жағалаудағы жаяу жол тас құлауларына бейім, сондықтан тәжірибесіз жаяу жүргіншілерге ұсынылмайды. SNL Гандрия ауылынан (және Лугано орталығынан) Кантине ди Гандрия мен Кеден мұражайының порттарына күніне бірнеше рейс жасайды.