Кіріспе

Электромеханикалық клавиатуралы музыкалық аспап. Электр пианиносы – пианино стиліндегі музыкалық клавиатурасы бар музыкалық аспап. Онда дыбыс механикалық балғалардың металл ішектерге, қамыстарға немесе сымды тілшелерге соғуы арқылы туындайды, бұл тербеліске әкеледі, содан кейін олар пикаптар (магниттік, электростатикалық немесе пьезоэлектрлік) арқылы электр сигналына айналады. Пикаптар аспап күшейткіші мен динамикке қосылып, орындаушы мен тыңдаушыға жеткілікті дыбыс беруге мүмкіндік береді. Синтезатордан айырмашылығы, электр пианиносы электрондық аспап емес. Керісінше, ол электромеханикалық аспап. Алғашқы электр пианиноларының кейбіреулері дәстүрлі пианино сияқты дыбыс шығару үшін сымдардың ұзындығын пайдаланған. Кішкентай электр пианинолары дыбыс шығару үшін болаттан жасалған қысқа тілшелерді қолданды (клавиатурасы және пикаптары бар ламеллофон). Ең алғашқы электр пианинолары 1920 жылдардың соңында ойлап табылды; 1929 жылғы Neo Bechstein электрлік роялі алғашқы үлгілердің бірі болды. Ықтимал ең алғашқы ішексіз модель – Ллойд Лоардың Vivi Tone Clavier. Электр пианиноларын шығаратын тағы бірнеше танымал компаниялар – Baldwin Piano and Organ Company және Wurlitzer Company. Электр пианиносының алғашқы жазбаларына 1955 жылғы Дьюк Эллингтонның және Sun Ra's India әндері, сондай-ақ 1956 жылғы екінші альбомы Super Sonic Jazz (немесе Super Sonic Sounds) құрамына енген басқа да тректер кіреді. Электр пианиносының танымалдығы 1950 жылдардың соңында Рей Чарльздің 1959 жылғы "What'd I Say" хитінен кейін өсе бастады және 1970 жылдары ең жоғары деңгейге жетті, содан кейін олар электр пианиносының ауыр салмағы мен жылжымалы механикалық бөліктерінің кемшіліктерінен құтылған, пианиноға ұқсас дыбыстарды шығара алатын жеңіл электрондық пианинолармен біртіндеп ығыстырылды. Олардың дамуы мен қабылдануына ықпал еткен тағы бір фактор – танымал музыканың электрленуі және жоғары дыбыс күшеуіне қабілетті портативті клавиатуралық аспаптың қажеттілігі болды. Музыканттар рок және поп музыкасын орындау үшін түрлі үйдегі электр пианиноларын пайдаланды. Бұл олардың өндірушілерін сахнада пайдалану үшін оларды өзгертуге және содан кейін негізінен сахнада пайдалануға арналған модельдерді жасауға итермеледі. Электр пианиносының дыбысын эмуляциялайтын цифрлық пианинолар 2010 жылдары нақты электромеханикалық аспаптардың орнын басты, себебі цифрлық аспаптардың кішкентай көлемі, жеңіл салмағы және әмбебаптығы, олар пианино дыбыстарынан басқа да көптеген дыбыстарды шығара алады (мысалы, Hammond орган дыбыстарын, синтезатор дыбыстарын және т.б.). Дегенмен, кейбір орындаушылар әлі де винтажды электр пианиноларымен орындайды және жазады. 2009 жылы Rhodes электромеханикалық пианинолардың жаңа желісін шығарды, ол Rhodes Mark 7 деп аталды, содан кейін Vintage Vibe ұсыныс жасады.

Тарих

Neo Bechstein электрлік пианиносы 1931 жылы салынды. Vierlang Forster электрлік пианиносы 1937 жылы таныстырылды. RCA Storytone электр пианиносы 1939 жылы Story & Clark және RCA бірлескен кәсіпорнында салынды. Корпусын американдық өнеркәсіптік дизайнер Джон Вассос жасады. Ол 1939 жылғы Әлемдік көрмеде алғаш рет көрсетілді. 2020 жылы Valente Electric Piano коммерциялық тұрғыда қолданысқа енгізілді; қолданысқа енгізілген кезде Валенте Суэтт пианиносынан, 1980 жылдары Бразилияда жасалған тағы бір қамысты электр пианиносынан шабыттанғанын айтты.

Бетпен соғылған дирижабльдер

Мұнда "құбыршақ" дегеніміз – екі дірілдейтін бөлігі бар соққыға түсетін элемент. Fender Rhodes аспаптарында "құбыршақтың" соққыға түсетін бөлігі – қатты болат сымнан жасалған тілше. Құбыршақтың тілшеге параллель және жақын орналасқан екінші бөлігі – тон тақтасы, берік болаттан жасалған тақта, ол резонатор ретінде қызмет етеді және дыбысқа созылғыштық қосады. Тілшеге оның ұзындығы бойынша жылжытылатын серіппе орнатылған, ол тонды өзгертуге және дәлдеуге мүмкіндік береді. Тілшеге, өте жеңілдетілген фортепиано механизмімен (әрбір пернеде демпфермен қоса үш қозғалмалы бөлік бар) іске қосылған кішкентай неопрен (алғашқыда мата) ұшы бар балға соғады. Әрбір тілшеде оның ұшынан сәл артық орналасқан электромагниттік сенсор бар (тон дөңгелегін де қараңыз). Rhodes пианиносы ерекше қоңырау сияқты дыбысқа ие, ол Wurlitzer-ге қарағанда толықтырақ, ұзаққа созылады және күшті ойналғанда "қырсылдайды".

Шұңқырдан алынған қамыс

Hohner Pianet көбік резеңкеге негізделген, терінің өңделмеген бетінен жасалған жабысқақ төсемдерді пайдаланады. Теріге металл қамысты жабыстыру және тарту үшін тұтқыр силикон майы сіңіріледі. Перне босатылғанда, төсем демпфер рөлін атқарады. Wurlitzer-ге ұқсас электростатикалық қабылдағыш жүйе қолданылады. Шығарылатын дыбыс Wurlitzer-ге ұқсас, бірақ ашық әрі ұзақтығы аз, бұл негізінен құрылымындағы тұрақты педаль механизмінің болмауына байланысты. Сол фирманың "Cembalet" моделі резеңке медиаторлар мен бөлек уретан көбік демпферлерін қолданады, бірақ қалған бөлігі жайлы жақын. Hohner-дің кейінгі "Pianet T" үлгісі жабысқақ төсемдердің орнына силикон резеңке сорғыш төсемдерді қолданады және электростатикалық жүйені Rhodes-қа ұқсас пассивті электромагниттік қабылдағыштармен ауыстырады. Pianet T Rhodes аспаптарынан ерекшеленбейтін, әлдеқайда жұмсақ дыбысқа ие. Жоғарыда аталған аспаптардың ешқайсысы тұрақты педальді қосу мүмкіндігін ұсынбайды. "Cembalet"-тің жақын көшірмесі – "Weltmeister Claviset", сондай-ақ "Selmer Pianotron" деп сатылады. Бұл үлгіде батареямен жұмыс істейтін алдын ала күшейткіші бар электромагниттік қабылдағыштар орнатылған, ал кейінгі үлгілерде бірнеше тондық сүзгілер және тұрақты педаль қарастырылған.

Басқа электрлі аспаптар

Техникалық тұрғыдан пианино болмаса да, келесілері электрлі клавесиндер мен клавикордтар болып табылады. Болдуиннің "Solid Body Electric Harpsichord" немесе "Combo Harpsichord" – алюминийден жасалған, дәстүрлі пішінді аспап, дыбыс тақтасы жоқ және екі жиынтық электромагниттік қабылдағышы бар, біреуі медиаторға (плектра) жақын, екіншісі жіптердің орта тұсында орналасқан. Аспаптың дыбысы электр гитарасының сипатына ұқсас және кейде заманауи камералық музыкада гитараның орнына қолданылады. Бермуд үшбұрышы тобының Роджер Пенни Кембридж, Массачусетс штатында орналасқан, клавесин жасаушы Cannon Guild Company үшін бастапқы аспапты жобалау және әзірлеу жұмыстарын жүргізді. Бұл аспапта алюминийден жасалған рама, қарағайдан жасалған дыбыс тақтасы, магниттік қабылдағыштар және ашылатын плексиглас қақпағы болды. Прототиптер мен дизайн Болдуинге сатылды, ол кейбір өзгерістер енгізіп, аспапты өз брендімен шығарды. Хонердің "Clavinet" аспабы – электрлі клавикордтың бір түрі. Әрбір перненің астындағы резеңке төсем арқанды металл тіреуішке басып, арқанның "пернеленген" бөлігін қозғайды. Бұл қозғалысты қабылдағыштар анықтап, оны электр сигналына түрлендіреді.