Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиялық әскери офицер және жалдамалы (1919–2020) далалық хоккейші.
Irish military officer and mercenary (1919–2020)
field hockey player
Томас Майкл "Mad Mike" Хоар (17 наурыз 1919 – 2 ақпан 2020) – британдық әскери офицер және жалдамалы, Симба көтерілісі кезінде шайқасқан және 1981 жылғы Сейшель аралдарындағы төңкеріс талпынысына қатысқан.
Thomas Michael "Mad Mike" Hoare (17 March 1919 – 2 February 2020) was a British military officer and mercenary who fought during the Simba rebellion and was involved in carrying out the 1981 Seychelles coup d'état attempt.
Ерте өмір және әскери мансап
Хоар Ирландиялық ата-аналарының Үндістанда, Калькутта қаласында Сент-Патрик күнінде дүниеге келді. Әкесі – өзен пилоты. Сегіз жасында ол Англиядағы Маргейт колледжіне оқуға жіберілді, содан кейін бухгалтерлік есеп бойынша оқуын бастады. Сандхерстке бара алмағандықтан, ол Аумақтық армияға қосылды. Хоардың балалық шағындағы құрметтейтін адамы – сэр Фрэнсис Дрейк. 20 жасында ол Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Лондондық ирландтық атқыштар полкіне қосылды, кейіннен Корольдік бронетанктік корпусының 2-ші барлау полкіне 2-ші лейтенант ретінде қабылданып, Бирмадағы Аракан науқанында және Үндістандағы Кохима шайқасында шайқасты. Ол майор шеніне дейін көтерілді. 1945 жылы Нью-Делиде Элизабет Стоттқа үйленді, олардың үш баласы болды. Соғыстан кейін ол бухгалтерлік есепші мамандығы бойынша білімін аяқтады және 1948 жылы аттестат алды. Хоар Лондон өмірін жалықтырып, Оңтүстік Африкаға көшуді шешті. Дурбанда Хоар мазасыздықтан марафонмен жүгіріп, Кейптауннан Каирге дейін мотоциклмен саяхат жасады және Калахари шөліндегі жоғалған Калахари қаласын іздеді.
Hoare was born on Saint Patrick's Day in India in Calcutta to Irish parents. His father was a river pilot. At the age of eight he was sent to school in England to Margate College and then commenced training for accountancy and, as he was not able to attend Sandhurst, he joined the Territorial Army. Hoare's childhood hero was Sir Francis Drake. Aged 20 he joined the London Irish Rifles at the beginning of the Second World War, later he then joined the 2nd Reconnaissance Regiment of the Royal Armoured Corps as a 2nd lieutenant and fought in the Arakan Campaign in Burma and at the Battle of Kohima in India. He was promoted to the rank of major. In 1945, he married Elizabeth Stott in New Delhi, with whom he had three children. After the war, he completed his training as a chartered accountant, qualifying in 1948. Hoare found life in London boring and decided to move to South Africa. In Durban, Hoare was restless and sought adventures by marathon walking, riding a motorcycle from Cape Town to Cairo and seeking the rumoured Lost City of the Kalahari in the Kalahari desert.
Катанга
Хоардың алғашқы жалдамалы әрекеті 1961 жылы Катангада болды, ол жаңадан тәуелсіздік алған Конго Республикасының провинциясы болатын және көтеріліс жасауға тырысып жатқан еді. Оның жасағы "4 Коммандо" деп аталды.
Hoare's first mercenary action was in 1961 in Katanga, a province trying to rebel from the newly independent Republic of the Congo. His unit was named "4 Commando".
Симба көтерілісі
1964 жылы конголық премьер-министр Моиз Тшембе, оның Катангадағы жұмыс берушісі, Хоарды 5-ші коммандо, Армэ Нэшенель Конгоа 5-ші коммандо (кейін Джон Петерс басқарды; Ұлыбританияның Екінші дүниежүзілік соғыстағы 5-ші коммандосынан шатастырмау керек) деп аталатын әскери бөлімге командир етіп тағайындады. Бұл бөлімге шамамен 300 адам кірді, олардың көп бөлігі Оңтүстік Африкадан келгендер еді. Оның оң қол ассистенті – бұрынғы британ армиясының офицері, командир Алистер Уикс болды. Бөлімнің міндеті – Симба көтерілісі деп белгілі көтеріліске қарсы күрес жүргізу еді. Тшембе Конго Ұлттық армиясының қолбасшысы Жозеф Дезире Мобутуға сенімсіздікпен қарады, ол бұған дейін екі төңкеріс жасаған еді және Симба көтерілісі кезінде де конголық армияны әлсіз ұстауды қалаған. Сондықтан Тшембе Катангада өзі үшін соғысқан жалдамалы әскерлерді кәсіби әскери күш ретінде пайдаланды. Әскерін жинау үшін Хоар Йоханнесбург пен Солсбериде (қазіргі Хараре, Зимбабве) дене шынықтырылған, күніне 20 шақырым жүре алатын, ұрысқа құштар және "5-ші коммандоға" қосылуға "өте романтикалық" ақ еркектерге арналған газет жарнамаларын жариялады. Хоар журналистерге: "Коммунистерді өлтіру – зиянкестерді өлтіру сияқты. Африкалық ұлтшылдарды өлтіру – жануарларды өлтірумен тең. Мен олардың екеуін де ұнатпаймын. Мен және менің адамдарым Конгода өткізген жиырма ай ішінде бес-он мың конголық көтерілісшіні өлтірдік" деді. Хоар баспасөзге "5-ші коммандо" жалдамалы емес, Конгодағы коммунизмге қарсы идеалдық күрес жүргізіп жатқан "еріктілер" екенін мәлімдеді. Хоар мен оның 5-ші коммандосы Симбалардың қолынан құтқарған 2000 еуропалықтың өмірін сақтап қалғандықтары үшін әйгілі болды. "Operation Dragon Rouge" операциясы туралы ол: "Стэнливиллді бағындыру – "Жабайы қаздардың" ең үлкен жетістігі еді. 300 адамның істей алатыны шектеулі, бірақ біз үлкен шабуылдың бір бөлігі болдық және Стэннен көтерілісшілерді тазалау біздің тарапымыз үшін маңызды жеңіс болды" деп жазды. Қызметін аяқтағаннан кейін ол БАҚ-қа 5-ші коммандоның 5000-нан 10000-ға дейін Симбаны өлтіргенін айтты. Кейін Хоар 1960-жылдардағы Конгодағы жалдамалы соғыста 5-ші коммандоның рөлі туралы өзінің естеліктерін жазды, бастапқыда "Конго жалдамалысы" деп аталды, ал кейін көптеген рет "Жалдамалы" ( "Жалдамалы соғыстың классикалық есебі" деген қосымша атаумен) аттарымен қайта басылды. Конгодағы Хоар мен 5-ші коммандоның ерлігі ондаған жылдар бойы тойланды және жалдамалы өмір салтын даңздауға үлкен үлес қосты, "Soldier of Fortune" сияқты журналдармен қатар, Хоардың бейнесімен үлгіленген кейіпкерлерді көрсететін көптеген детективтік романдарға әсер етті. 1960-жылдардан бастап қазіргі уақытқа дейін Африкадағы жалдамалы жауынгерлердің танымал бейнесі – өзінің қалауынша өмір сүретін, көп ішетін, әйелдермен араласатын және қауіпті оқиғаларға толы мачо-қаһармандықпен өмір сүретін адамдар.
In 1964, Congolese Prime Minister Moïse Tshombe, his employer in Katanga, hired Hoare to command a military unit named 5 Commando, Armée Nationale Congolaise 5 Commando (later commanded by John Peters; not to be confused with No.5 Commando, the British Second World War commando force) composed of about 300 men, most of whom were from South Africa. His second in command was a fellow ex British Army officer, Commandant Alistair Wicks. The unit's mission was to fight a revolt known as the Simba rebellion. Tshombe distrusted General Joseph Désiré Mobutu, the commander of the Armée Nationale Congolaise who had already commanded two coups, and preferred to keep the Congolese Army weak even during the Simba rebellion. Hence, Tshombe used mercenaries who had already fought for him in Katanga to provide a professional military force. To recruit his force, Hoare placed newspaper advertisements in Johannesburg and Salisbury (modern Harare, Zimbabwe) for physically fit white men capable of marching 20 miles per day who were fond of combat and were "tremendous romantics" to join 5 Commando. Hoare himself told journalists "Killing communists is like killing vermin. Killing African nationalists is like killing animals. I don’t like either of them. My men and I killed between five and ten thousand Congolese rebels during the twenty months I spent in the Congo". To the press, Hoare insisted that the 5 Commando were not mercenaries, but rather "volunteers" who were waging an idealistic struggle against Communism in the Congo. Hoare and the 5 Commando are estimated to have saved the lives of 2,000 Europeans taken hostage by the Simbas, which made him famous around the world. About Operation Dragon Rouge, he wrote: "Taking Stanleyville was the greatest achievement of the Wild Geese. There is only so much 300 men can do, but here we were, part of a very big push and clearing the rebels out of Stan was a major victory for our side." After completing his service, he told the media that he estimated that 5 Commando had killed between 5,000 10,000 Simbas. Later, Hoare wrote his own account of 5 Commando's role in the 1960s Congo mercenary war, originally titled Congo Mercenary and much later repeatedly republished in paperback simply as Mercenary (subtitled "The Classic Account of Mercenary Warfare"). The exploits of Hoare and 5 Commando in the Congo were much celebrated for decades afterward and helped contribute significantly to the glorification of the mercenary lifestyle by magazines such as Soldier of Fortune together with many pulp novels that featured heroes clearly modeled after Hoare. The popular image of mercenaries fighting in Africa from the 1960s to the present is that of a macho adventurers defiantly living life on their own terms together with much drinking and womanizing mixed with perilous adventures.
Жабайы қаздар
1970-ші жылдардың ортасында Хоаре "Жабайы қаздар" фильміне техникалық кеңесші ретінде шақырылды. Фильмде Африкадағы, Цомбеге ұқсайтын, ал Африканың орталық бөлігі Конгоға еске түсетін, құлатылған африкалық президентті құтқаруға жалданып келген жалдамалы сарбаздар тобының қияли тарихы көрсетілген. "Полковник Аллен Фолкнер" (Ричард Бертон сомдаған) кейіпкері Хоаренің бейнесімен жасалған. Фильмдегі актерлердің бірі, Иан Юл, бұрын Хоаренің басқаруындағы жалдамалы әскерде болған, ал оған дейін Ұлыбританияның парашют полкінде және Арнайы Әуе күштерінде (SAS) қызмет өткерген. Жалдамалы сарбаздар рөлін сомдаған актерлердің төртеуі Африкада туған, екеуі бұрынғы соғыс тұтқындары, ал көпшілігі әскери оқудан өткен. Сұхбатының бірінде Хоаре "Жабайы қаздар" фильмін Африкадағы жалдамалы сарбаздың өмірінің шынайы бейнесі деп бағалап: "Жақсы жалдамалы топта олардың бәрі өз еркімен келеді. Әрине, себебі көбінесе көп ақша табу, бірақ олардың бәрі осыны қалайды. Олардың бәрі еріктілер" деді. Фильмнің Африқаға Цомбе сияқты батысшыл саясатшылар қажеттігін және мұндай саясатшылар үшін күрескен жалдамалылардың батырлар екенін көрсететін ойы Хоаренің ықпалынан туған сияқты көрінеді.
During the mid 1970s, Hoare was hired as technical adviser for the movie The Wild Geese, the fictional story of a group of mercenary soldiers hired to rescue a deposed African president who resembled Tshombe while the central African nation the story was set in resembled the Congo. The character "Colonel Allen Faulkner" (played by Richard Burton) was modelled on Hoare. At least one of the actors of the movie, Ian Yule, had been a mercenary commanded by Hoare, before which he had served in the British Parachute Regiment and Special Air Service (SAS). Of the actors playing mercenaries, four were born in Africa, two were former POWs, and most had received military training. In an interview, Hoare praised The Wild Geese as an authentic picture of the mercenary lifestyle in Africa saying: "In a good mercenary outfit, they're all there because they want to be. All right, the motive is probably the high money they earn, but they all want to do it. They're all volunteers". The movie's message that Africa needed pro Western politicians like Tshombe and that mercenaries who fought for such politicians were heroes seemed to represent Hoare's influence.
Өмірбаян
1978 жылы Оңтүстік Африкадағы Сейшель аралдарынан жер аударылғандар, бұрынғы президент Джеймс Маншамның тапсырмасымен, Оңтүстік Африка үкіметінің өкілдерімен жаңа президент Франция Альберт Ренеге қарсы мемлекеттік төңкеріс жасау мүмкіндігін талқылады. Маншам елде болмаған кезде Рене премьер-министрліктен президенттікке өзіндік түрде көтерілген болатын. АҚШ-тың Диего Гарсия аралындағы жаңа әскери базасына қол жеткізу, Сейшель аралдарынан Диего Гарсияға операцияларды көшіру қажеттігі және Рене АҚШ-қа ыңғайлы болмайтын тұлға деген қорытындыға байланысты Вашингтондағы кейбір саясаткерлер бұл идеяны жақсы қабылдады.
In 1978, Seychelles exiles in South Africa, acting on behalf of ex president James Mancham, discussed with South African Government officials the possibility of a coup d'état against the new president France Albert René, who had "promoted" himself from prime minister while Mancham was out of the country. The idea was considered favorably by some in Washington, D. C., due to the United States' concerns over access to its new military base on Diego Garcia island, the necessity to move operations from the Seychelles to Diego Garcia, and the determination that René was not someone who would be in favour of the United States.
Дайындық
Маншамның серіктестері Оңтүстік Африкада азаматтық тұрғын ретінде болған Хоармен байланысқа түсті, ол ақырында 55 адамнан тұратын күш жинады, оның ішінде Оңтүстік Африканың арнайы күштері (Recces), бұрынғы Родезия сарбаздары және бұрынғы Конго жалдамалылары болды. 1981 жылдың қарашасында Хоар оларды 1920-жылдардағы ағылшынның қайырымдылық әлеуметтік клубының атымен "Ескі Көпіршілер Ордені" (AOFB) деп атады. Жоспардың орындалуы үшін ол жалдамалыларды регби клубы ретінде жасырды және AK-47 автоматтарын олардың багажының түбіне жасырды, бұл туралы ол өзінің "Сейшель ісі" кітабында былай түсіндірді:
Associates of Mancham contacted Hoare, then in South Africa as a civilian resident, who eventually raised a force of about 55 men including ex South African Special Forces (Recces), former Rhodesian soldiers, and ex Congo mercenaries. During November 1981, Hoare dubbed them "Ye Ancient Order of Froth Blowers" (AOFB) after a charitable English social club of the 1920s. In order for the plan to work, he disguised the mercenaries as a rugby club, and hid AK 47s in the bottom of their luggage, as he explained in his book The Seychelles Affair:
Біз Йоханнесбургте сыра ішетін клуб едік. Біз аптасына бір рет Брамфонтейндегі сүйікті пабимізде ресми түрде кездесетінбіз. Біз регби ойнайтынбыз. Жылына бір рет мүшелеріміз үшін демалыс ұйымдастыратынбыз. Біз арнайы бағамен билеттер алатынбыз. Өткен жылы Маврикийге бардық. Бастапқы AOFB-ның дәстүрі бойынша біз мұқтаж балаларға арналған ойыншықтарды жинап, жетімдер үйіне тараттық. Ойыншықтардың мүмкіндігінше көлемді және жеңіл болуын қамтамасыз еттім. Регби доптары осыған өте қолайлы болды. Олар қарудың салмағын теңдестіру үшін жалған түбі бар арнайы багажға салынды.
We were a Johannesburg beer drinking club. We met formally once a week in our favourite pub in Braamfontein. We played Rugby. Once a year we organised a holiday for our members. We obtained special charter rates. Last year we went to Mauritius. In the best traditions of the original AOFB we collected toys for underprivileged kids and distributed them to orphanages I made sure the toys were as bulky as possible and weighed little. Rugger footballs were ideal. These were packed in the special baggage above the false bottom to compensate for the weight of the weapon.
Ұрысу
Қақтығыс Хоардың бірінің адамы кездейсоқ түрде "мәлімдеме жасау керек" тізіміне тұрып қалғанда ертерек басталды, сол кезде кеден қызметкері оның сөмкесін тексеруді талап етті.
The fighting started prematurely when one of Hoare's men accidentally got into the "something to declare" line at which the customs officer insisted on searching his bag.
Тергеу және сот
Алты жалдамалы әскер аралдарда қалды; төртеуі Сейшель аралдарында мемлекетке қарсы қылмыс жасағаны үшін сотталды. Хоар 33 ай түрмеде отырды, содан кейін Рождество күні президенттің кешірімімен босатылды. Түрмеде өткен 33 айда Хоар Шекспирдің өлеңдерін жаттап, көңілін көтерді. 2013 жылы ол жетінші кітабын шығарды – Францияның оңтүстік-батысындағы катарлардың орта ғасырлардағы қудалануы туралы "Катарлардың соңғы күндері" атты тарихи роман. Ол есепшіліктен бас тартып, автокөлік бизнесін басқарды. 1954 жылы ол Кейптаундан Каирге дейін Африканы мотоциклмен кезіп өтті. 1959 жылы ол Калахари және Окаванго дельтасында сафари бизнесін құрды. Теңізге құмар болған ол Дурбанда яхтаға ие болды, кейіннен 23 метрлік "Сильвия" атты Балтық кемесін сатып алып, отбасымен бірге үш жыл Батыс Жерорта теңізінде саяхаттап, осы саяхат туралы кітап жазды. 1960 жылы ажырасқаннан кейін, 1961 жылы ол әуекомпания стюардессасы Филис Симске үйленді және олардың екі ұлы болды – Майкл Джереми мен Саймон. Ол Африкия Эйрвейздің 771 рейсінде қаза тапқан кезде бұл кітап әлі жарияланбаған еді. Хоардың ұлы Крис Хоар әкесі туралы "Mad Mike" Hoare: The Legend" атты өмірбаян жазды.
Six of the mercenary soldiers stayed behind on the islands; four were convicted of treason in the Seychelles. Hoare spent 33 months in prison until released after a Christmas Presidential amnesty. During his 33 months in prison, Hoare consoled himself by memorising Shakespeare. In 2013, he published his seventh book, a historical novel entitled The Last Days of the Cathars about the medieval persecution of the Cathars in the south west of France. He quit accountancy and managed a motor car business. In 1954, he motorcycled across Africa from Cape Town to Cairo. In 1959 he established a safari business in the Kalahari and the Okavango delta. A keen sailor, he had a yacht in Durban, then later bought a 23 metre Baltic trader named Sylvia in which he sailed the Western Mediterranean for three years with his family and wrote a book about the travels. After divorcing in 1960, he married airline stewardess Phyllis Sims in 1961 and they had two children, Michael Jeremy and Simon. which remained unpublished at the time of her death on Afriqiyah Airways Flight 771. Hoare's son Chris Hoare wrote a biography on his father, titled 'Mad Mike' Hoare: The Legend.
Өлім
Хоар 2 ақпан 2020 жылы Дурбандағы әлеуметтік қызмет көрсету орталығында табиғи себептерден 100 жасында қайтыс болды.
Hoare died of natural causes on 2 February 2020 in a care facility in Durban at the age of 100.