Кіріспе

Дульсинея дель Тобосо – Мигель де Сервантестің «Дон Кихот» романында көрінбейтін, ойдан шығарылған кейіпкер. Дон Кихот мырзаның әйелге деген сенімі бар, себебі ол рыцарлық дәрежесі оны талап етеді деп қате пікірде. Ол болмағандықтан, оны ойлап тауып, әйелдік кемелділіктің үлгісі етеді: «Оның есімі Дульсинея, оның елі Эль Тобосо, Ла-Манча ауылы, оның дәрежесі кем дегенде ханшайымның дәрежесі болуы керек, өйткені ол менің патшайымым және ханым, ал оның сұлулығы адамнан асып түседі, себебі ақындар өз әйелдеріне қолданатын сұлулықтың барлық мүмкін емес және қиялданған сипаттары оған толық сәйкес келеді; өйткені оның шашы алтын, маңдайы – Елисей далалары, қабаулары – жаңбыр, көздері – күн, екі жағы – раушан, еріндері – маржан, тістері – інжу, мойны – алабастр, кеудесі – мәрмәр, қолы – азу, сұлулығы – қар, ал көздің қарашығынан жасырылған тартымдылығы, менің ойымша, тек ақыл-еспен бағалануға лайық, салыстыруға келмейді» (Жохан Ормстың аудармасы, 1-бөлім, 13-тарау). Дон Кихот романның бойымен әрі тамаша («әрі ол шын мәнінде осы ұлылықты мидың мыңдаған әшекейлерімен бірге сүйкімділікпен толықтырмайды ма!» «Оның қолымен пісірілген нан, сөзсіз, ең ақ нан болатын») әрі күлкілі болып бейнеленеді. Санчо мұны біледі және Дульсинеяға «егер сіздің ғибадат етуіңіз теңіз түбінде дәмділік іздесе» дегендей құлшыныспен қарайды. Дульсинея испан сөзі dulce (тәмді) негізінде жасалған, және тым сәнді «тәмділік» дегенді білдіреді. Бүгінгі күнге дейін біреуді «Дулсинея» деп атау оған деген идеалистік бағышталу мен сүйіспеншілікті білдіреді.

Жұмыстың жалған ІІ бөлімі

1614 жылы Алонсо Фернандес де Авельянеда деген псевдониммен белгісіз жазушы «Дон Кихот» романының II бөлігін жариялады. Авельянеданың Дюльцинея туралы пікірі «Дон Кихот» романының I бөлімінде кездеседі, бірақ ол керемет, қиял жемісі Дюльцинеяға көп қызығушылық танытпайды. Ғалымдардың пікірінше, осы және Авельянеда жасаған көптеген басқа да қате түсініктер Сервантесті қатты ренжіткендіктен, ол өзінің аяқталмаған II бөлігін аяқтауға бейімделді, ол келесі жылы жарық көрді. ("әсіресе менің сүйікті ханым, принцесса Дюльцинея, ол сананы шатырлатады." "Олар ешкілердей секіріп, шабысып, жасыл далаларда жүгіріп жүрді.")

Опера

Жюль Массенің "Дон Кихот" операсында Дульцине маңызды кейіпкер ретінде көрсетілген, ол жергілікті патшайым болып, оған асыл-қазыналарын қайтарып әкелу үшін рыцарьды жорыққа жібереді.

Танымал мәдениетте

Алдонза есімді жезөкше – «Ла Манча адамы» пьесасының (Кихот тарихының бейімделуі және оның кейінгі киноадаптациясы) басты әйел персонажы, және ол «Дулсиния» деп танылады. Француз композиторы Морис Равел 1932–33 жылдары баритонға және аккомпанементке арналған үш әннен тұратын «Дон Кихотқа Дулсиния» («Don Quichotte à Dulcinée») циклын жазды. Дулсиния «Күшелік мысықтың оқиғалары» телесериалындағы басты әйел рөлінде. Дулсиния жапондық «Zukkoke Knight – Don De La Mancha» сериалында да пайда болады. Оның нағыз аты Федора (ағылшын дыбыстауында). Ол бандит патша Пуэрмуттың қызы. Оның міндеті – банкрот болған әкесіне ұрлық арқылы көмектесу, бірақ ол көбінесе сәтсіздікке ұшырайды. Ол Дон Кихотты өзіне көмектесуге алдайды. Оның даусы Мами Коямаға тиесілі. «Дулсиния» – Syfy телеарнасының «The Expanse» сериалының бірінші эпизодының атауы.