Фердинанд Тённис: Неміс әлеуметтанушысы, экономисі және философы
Ferdinand Tönnies
Фердинанд Тённис – неміс социологы, экономисі, философы. «Қоғам» мен «қауымдастық» ұғымдарын енгізген, 900-ден астам еңбек жазған ғалым. Социология тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс социологы, экономисі және философы (1855–1936)
German sociologist, economist and philosopher (1855–1936)
Фердинанд Тённис (; 26 шілде 1855 – 9 сәуір 1936) – неміс социологы, экономисі және философы. Ол әлеуметтану теориясы мен далалық зерттеулерге маңызды үлес қосты, екі түрлі әлеуметтік топты – Gemeinschaft және Gesellschaft (қауым және қоғам) ажыратуымен танымал. Макс Вебер, Георг Симмель және тағы да көптеген негізін қалаушылармен бірге ол неміс социологиялық қоғамын құрды. 1909 жылдан 1933 жылға дейін қоғамның президенті болды, содан кейін нацистерді сынағандықтан қызметтен алынды. Тённис – тұңғыш неміс социологы деп есептеледі және 900-ден астам еңбек жариялап, социология мен философияның көптеген саласына үлес қосты. Тённис, Макс Вебер және Георг Симмель – классикалық неміс социологиясының негізін қалаушылары саналады. Вебер мен Симмельге деген қызығушылық жаңадан өркендегенмен, Тённиске онша назар аударылмады.
Ferdinand Tönnies (; 26 July 1855 – 9 April 1936) was a German sociologist, economist, and philosopher. He was a significant contributor to sociological theory and field studies, best known for distinguishing between two types of social groups, Gemeinschaft and Gesellschaft (community and society). He co founded the German Society for Sociology together with Max Weber and Georg Simmel and many other founders. He was president of the society from 1909 to 1933, after which he was ousted for having criticized the Nazis. Tönnies was regarded as the first proper German sociologist and published over 900 works, contributing to many areas of sociology and philosophy. Tönnies, Max Weber, and Georg Simmel are considered the founding fathers of classical German sociology. Though there has been a resurgence of interest in Weber and Simmel, Tönnies has not drawn as much attention.
Ерте өмір
Фердинанд Тоннис 1855 жылғы 26 шілдеде Эдерштедт түбегіндегі Олденсворттағы "Де Реап" Хаубаргінде, сол кезде Дания үкімдігінде болған Шлезвигтің Солтүстік Фризиясындағы бай шаруа отбасында дүниеге келді. Тоннис өзінің буынындағы ауылдан шыққан жалғыз әлеуметтанушы болды. Ол шіркеу басшысы және фермер Август Фердинанд Тоннис (1822–1883) отбасының үшінші баласы еді. Оның әйелі Ида Фредерика (туған Мау, 1826–1915) Шығыс Холштейнден шыққан діни отбасынан тегін алады. Оның әкесі фриздік текті болған, сәтті фермер және мал өсіруші еді, ал анасы лютеран пасторларының ұрпағынан шыққан. Олардың жеті баласы болды – төрт ұл және үш қыз. Фердинанд Тоннис туған күні Фердинанд Юлиус деп шомылдырылды. Әкесі 1864 жылы зейнетке шыққаннан кейін, ол Солтүстік теңіздегі Хусумға көшті.
Ferdinand Tönnies was born on 26 July 1855 on the Haubarg "De Reap," Oldenswort on the Eiderstedt Peninsula into a wealthy farmer's family in North Frisia, Schleswig, then under Danish rule. Tönnies was the only sociologist of his generation who came from the countryside. He was the third child of church chief and farmer August Ferdinand Tönnies (1822–1883), and his wife Ida Frederica (born Mau, 1826–1915), came from a theological family from East Holstein. His father, of Frisian ancestry, was a successful farmer and cattle rancher, while his mother hailed from a line of Lutheran ministers. The two had seven children, four sons and three daughters. On the day he was born, Ferdinand Tönnies received the baptismal name of Ferdinand Julius and moved to Husum, on the North Sea, after his father retired in 1864.
Білім және академиялық мансап
1872 жылы орта мектепті бітіргеннен кейін Тённис Страсбург университетіне түсті. Ол өзінің бостандығын пайдаланып, Йена, Бонн, Лейпциг, Берлин және Тюбинген университеттерінің академиялық салаларын зерттеп, саяхат жасады. 22 жасында 1877 жылы Тюбинген университетінде филология ғылымы бойынша докторлық диссертациясын қорғады (көне Сива оазисі туралы латын тіліндегі диссертациясымен). Алайда, осы кезде оның басты қызығушылықтары саяси философия мен әлеуметтік мәселелерге ауысты. Берлин университетінде докторантурадан кейінгі жұмысын аяқтағаннан кейін ол Лондонға барып, 17 ғасырдың ағылшын саяси ойшылы Томас Гоббс туралы зерттеулерін жалғастырды. Тённис 1881 жылы «Gemeinschaft und Gesellschaft» атты маңызды еңбегінің жобасын ұсынғаннан кейін Киль университетінде философиядан 1909 жылдан 1933 жылға дейін жеке доцент болды, бұл оның Habilitationsschrift еңбегі ретінде қабылданды. Ол бұл лауазымда Киль университетінде үш жыл ғана қызмет етті. 1896 жылғы Гамбург портының жұмысшыларының ереуіліне қолдау көрсеткендіктен, консервативті Пруссия үкіметі оны социал-демократ деп санады, және Тённис 1913 жылға дейін профессорлық қызметке тағайындалмады. Ол 1921 жылы Кильге профессор-эмиритус ретінде оралды, онда социологиядан оқытушылық қызметке кірісіп, 1933 жылға дейін оқытты. Бұл жылы нацистер оны бұрынғы жарияланымдары үшін, онда олардың ісін сынап, Социал-демократиялық партияны қолдағандықтан, қызметтен шеттетуге мәжбүр болды. Кильде қалып, ол үш жылдан кейін 1936 жылы үйінде жалғыздықпен қайтыс болды.
Tönnies enrolled at the University of Strasbourg after graduating from high school in 1872. They took the time to utilize his freedom to travel, exploring the academic fields of the University of Jena, Bonn, Leipzig, Berlin, and Tübingen. At age 22, he received a doctorate in philology at the University of Tübingen in 1877 (with a Latin thesis on the ancient Siwa Oasis). However, by this time, his main interests had switched to political philosophy and social issues. After completing postdoctoral work at the University of Berlin, he traveled to London to continue his studies on the seventeenth century English political thinker Thomas Hobbes. Tönnies earned a Privatdozent in philosophy at the University of Kiel from 1909 to 1933 after submitting a draft of his major book, Gemeinschaft und Gesellschaft, as his Habilitationsschrift in 1881. He held this post at the University of Kiel for only three years. Because he sympathized with the Hamburg dockers' strike of 1896, the conservative Prussian government considered him to be a social democrat, and Tönnies would not be called to a professorial chair until 1913. He returned to Kiel as a professor emeritus in 1921 where he took on a teaching position in sociology and taught until 1933 when he was ousted by the Nazis, due to earlier publications in which he had criticized them and had endorsed the Social Democratic Party. Remaining in Kiel, he died three years later in isolation in his home in 1936.
Әлеуметтанушылық үлестер
Оның социологиялық теориялар туралы көптеген жазбалары таза социологияны дамытты, соның ішінде «Gemeinschaft und Gesellschaft» (1887) еңбегі. Ол «Волюнтаризм» метафизикалық терминін енгізді. Төннис әлеуметтік өзгерістерді зерттеуге де үлес қосты, әсіресе қоғамдық пікір, әдет-ғұрыптар мен технология, қылмыс және суицид мәселелерінде. Ол сонымен қатар әдістемеге, әсіресе статистикаға және социологиялық зерттеулерге қызығушылық танытты, статистикалық байланысқа арналған өзінің әдісін ойлап тапты. «Gemeinschaft und Gesellschaft» еңбегін жариялағаннан кейін, Төннис әлеуметтік өмірдің мораль, халықтық салты және қоғамдық пікір сияқты жақтарына назар аударды. Дегенмен, ол «Gemeinschaft und Gesellschaft» жөніндегі жарияланымдарымен танымал, себебі оның кейінгі жұмыстары да осы ұғымдарды әлеуметтік өмірдің түрлі салаларына қолданды.
Many of his writings on sociological theories furthered pure sociology, including Gemeinschaft und Gesellschaft (1887). He coined the metaphysical term Voluntarism. Tönnies also contributed to the study of social change, particularly on public opinion, customs and technology, crime, and suicide. He also had a vivid interest in methodology, especially statistics, and sociological research, inventing his own technique of statistical association. After publishing Gemeinschaft and Gesellschaft, Tönnies focused aspects of the social life such as morals, folkways, and public opinion. However he is best known for his published work on Gemeinschaft and Gesellschaft because his later works applied the same concepts to aspects of social life.
Әсері
Фердинанд Тоннистің социология ғылымына тигізген әсері – топтардың санасыз және саналы түрде бөлінуі. Оның социологияға қосқан үлесі – әлеуметтік өмір арқылы құрылымдық формалар қалыптасатын қауымдастық пен қоғам арасындағы негізгі екіұштылық. Ол жеке сана мен қауымдық сананы ажыратып, қауымдастық сенімдер негізінде, ал қоғам билік пен класс аралық қатынастар арқылы құрылады деген тұжырымды келтіреді.
The impact that Ferdinand Tönnies left on sociology was the division of groups unconsciously and consciously. His contribution to sociology included fundamental dichotomy, community and society—where structural forms are being made through social life. He separates the idea that individual consciousness vs community consciousness by indicating that community is built through beliefs and society is built through power and a separation of classes.