Кіріспе
Британдық адаммен тасымалданатын жер-әуе ракетасы, американдық Javelin танкіге қарсы ракетасы. Javelin – бұрын Британдық және Канада армиялары қолданған британдық адаммен тасымалданатын жер-әуе ракетасы. Оны иықтан немесе үш ракета тасымалдайтын жеңіл көп атқыштарлық құрылғыдан (LML) атуға болады, сондай-ақ көлік құралына орнатуға да болады. Бұл ракета 1970 жылдардағы Blowpipe ракетасының жаңартылған нұсқасы. Blowpipe қолмен басқару жүйесін пайдаланған, оны Фолкленд соғысында тиімді қолдану қиын болды, онда жүйеге екі ғана жойылған ұшақты нақты атрибуциялау мүмкін болды. Javelin қолмен басқару жүйесін жартылай автоматты командалық-көз (SACLOS) жүйесімен алмастырды, ол оператордан нысананы нысана көзімен бағыттап тұруды ғана талап етеді. Ракетаның құрылғысындағы бақылау жүйесі ракетаның орнын көзге түсетін бағытпен салыстырып, радио байланысы арқылы оған басқару командаларын жібереді. Бұл нұсқа 1984 жылы қолданысқа енгізілді және кейін Javelin GL деп аталды. Ракетаны одан әрі жаңарту Javelin S 15-ті жасау үшін толық автоматты басқару жүйесін қосуға мүмкіндік берді. Бұл коммерциялық саудада Starburst жер-әуе ракетасы ретінде жақсы танымал. Олар 1993 жылы британдық армияда GL-ді ауыстыра бастады, бірақ GL оқу жүйесі ретінде қолданыла берді. Екеуі де 1997 жылдан бастап Starstreak ракетасымен ауыстырылды. Javelin GL-ді Канада әскерлері Бірінші Шығанақ соғысына (1990–1991) дайындық кезінде соңғы минуттағы сынақтардан өтпеген Blowpipe ракеталарын ауыстыру үшін асығыс түрде сатып алды. Кейіннен ол 2005 жылы қолданыстан шығарылғанға дейін Javelin S15 ракетасымен ауыстырылды.
the American Javelin anti tank missile
Javelin is a British man portable surface to air missile, formerly used by the British Army and Canadian Army. It can be fired from the shoulder, or from a dedicated launcher named the Lightweight Multiple Launcher (LML), that carries three rounds, and can be vehicle mounted. The missile is an updated version of the earlier Blowpipe of the 1970s. Blowpipe used a manual guidance system which proved hard to use effectively in combat during the Falklands War where only two destroyed aircraft could be definitively attributed to the system. Javelin replaced the manual guidance system with a semi automatic command to line of sight (SACLOS) system that only required the operator to keep their gunsight pointed at the target. A tracking system in the launcher's optics compared the location of the missile to the line of sight and sent it commands over a radio link to guide it. This version entered service in 1984, and was later known as Javelin GL. Further upgrades to the missile added a fully automatic guidance system to produce the Javelin S 15. This was sold commercially, and is better known, as the Starburst surface to air missile. These began to replace the GL in British Army service in 1993, although the GL remained in use as a training system. Both were replaced by Starstreak starting around 1997. Javelin GL was hastily purchased by the Canadian Forces to replace the Blowpipes that failed last minute tests during preparations for the deployment to the Persian Gulf for the First Gulf War (1990–1991). It was later replaced by the Javelin S15 until retired without replacement in 2005.
Тарих
Ракета Фолкленд соғысында екі тараптан да қолданылған, бірақ көбінесе тиімсіз болған "Блоупайп" жеңімпаздыққа жеткізілмейтін зениттік қорғаныс құралын (МАНПАД) алмастыру мақсатында әзірленді. 100-ден астам ұшырылымның ішінде тек екі соққы тіркелді: Аргентина армиясының арнайы күштері (Коммандос ротасы) шабуыл жасаған британдық Harrier GR3 (XZ972) және Гуз Грин шайқасы кезінде Аргентинаның Aermacchi MB 339 (0766 (4 A 114)).
Операциялық пайдалану
Жалпы сыртқы түрі бойынша қолмен басқаруға арналған, радиожиілікпен басқарылатын, көзге көрінетін (MCLOS) бұрғылау құбырына ұқсас, Javelin сәл кішірек, жартылай автоматты командалық көзге көрінетін (SACLOS) радиожиілікпен басқарылатын және жетілдірілген жарылғыш бөлікпен жабдықталған. Оператор 6 есе ұлғайту көзбен және мақсаттарды табу үшін алыс қашықтықтан теледидар (ТВ) камерасымен жабдықталған. Javelin-нің дәлдігі түтінге, тұманға немесе бұлттарға сәл сезімтал болса да, оны жалын шашу арқылы шатыстыру мүмкін емес, өйткені ол инфрақызыл немесе ультракүлгін (УФ) спектрін іздеуді пайдаланбайды. Ол AN/ALQ 144 сияқты инфрақызыл кедергі жасайтын құрылғыларға сезімтал болуы мүмкін.