Кіріспе

Суй әулетінің тәждік ханзадасы Ян Чжао (楊昭) (584 жылдың 21 ақпаны – 606 жылдың 30 тамызы), ресми түрде Юанде ханзадасы (元德太子, сөзбе-сөз "ақылды және тәрбиелі ханзада") деп аталған, ал әкесінен кейін император Сяочэн (孝成皇帝, сөзбе-сөз "ибалы және сәтті император") атағымен және Шицзун (世宗) храмдық есімімен құрметтелген. Ол Суй әулетінің императоры Ян (Ян Гуан)ның үлкен ұлы және әкесінен бұрын қайтыс болды. Ян Чжао денелі, күшті адам ретінде сипатталған.

Өмірбаян

Янг Чжао 584 жылдың ақпанында дүниеге келді, оның әкесі Ян Гуан бабасы Император Вэнь билік еткен кезде Цзинь ханзадасы болған. Оның анасы Ян Гуанның әйелі – Сяо ханшайым, ал ол олардың үлкен ұлы еді. Оның бала кезін әжесі – Император Вэнь мен Император Дугу тәрбиеледі. 590 жылы Император Вэнь оны Хэнань ханзадасы етіп тағайындады. Алғашқыда ол ресми Цюй Хуншеннің (崔弘昇) қызымен әйел және ханшайым ретінде үйленді, бірақ ханшайым Цюйдың әпкесі, оның ағасы Ян Цзюнь, Цинь ханзадасына үйленгеннен кейін, 597 жылы Ян Цзюньнің қарындастарына қызғанышы үшін Ян Цзюньді улағандығы белгілі болды. Сондықтан Янг Чжао әйелінен ажырасып, ресми Вэй Шу (韋壽) ханзадасының қызына үйленді. 600 жылы әкесі Ян Гуан ағасы Ян Ёнді тақтан ығыстырғаннан кейін, 601 жылы Янг Чжао әкесінің бұрынғы лауазымын – Цзинь ханзадасы атағын алды.

Тақ мұрагері ретінде

604 жылы император Вэнь қайтыс болды – дәстүрлі тарихшылардың көпшілігі бұл өлімді Ян Гуанның тапсырысымен жасалған кісі өлтіру деп есептеді, бірақ тікелей дәлелдердің жоқтығын мойындады – және Ян Гуан император Ян ретінде таққа отырды. Көп ұзамай, Чжанчу Тайи (章仇太翼) атты бақсының астана Чанъанды қоршаған аймақтың географиясы оған қолайсыз екенін айтқаннан кейін, император Ян Луоянға қоныстанды және оны шығыс астанасы етіп белгіледі. Ол Чанъанда Ян Жаоға басшылық тапсырды. 605 жылдың көктемінде император Ян Ян Жаоны тақ мұрагері етіп жариялады. Император Ян принцесса Цюйді қайта орнатуды жоспарлады, бірақ мәселені талқылау үшін принцесса Цюйдің туысы Цюй Хундудың (崔弘度) үйіне елші жібергенде, Цюй Хунду император елшісі келгенін түсінбеді, демек жауап бермеді. Император Ян бұған наразы болды және мәселе қайта көтерілмеді. 606 жылы Ян Жао ата-анасын күтіп алу үшін Луоянға барды және бірнеше ай онда болды. Ол Луоянда ұзақ қалғанға рұқсат сұрады, бірақ император Ян рұқсат бермеді. Сонымен қатар, ол әкесінің алдында тізе бүгуге міндетті болды және Луоянда болған кезде оны бірнеше рет жасауға мәжбүр болды, сондай-ақ ол семіз болғандықтан, шаршаудан ауырып, 606 жылдың жазында қайтыс болды. 618 жылы оның ұлы Ян Тонг таққа отырғанда, ол өлгеннен кейін император атағымен құрметтелді.