Кіріспе

Құс түрлері

Қара құйрықты құс (Limosa limosa) – ірі, ұзын аяқты, ұзын мүңкілі бар жаға құсы, оны алғаш рет 1758 жылы Карл Линней сипаттаған. Ол лимоза туысына жатады. Төрт түршесі бар, олардың барлығы көбелек шағында қызғылт сары бас, мойын және кеудесі, ал қыста күңгірт сұр қоңыр түсте болады және әрқашан ерекше қара-ақ қанат жолағына ие. Оның көбею ареалы Исландиядан Еуропа арқылы және Орталық Азияның кейбір аймақтарына дейін созылады. Қара құйрықты құстар (солтүк жарты шарында) қысты Үндістан субконтиненті, Австралия, Жаңа Зеландия, Батыс Еуропа және Батыс Африка сияқты әртүрлі аймақтарда өткізеді. Бұл түр батпақтарда, көл жағаларында, ылғалды шалғындарда, сортаңдарда және батпақтарда көбейеді, ал (солтүк жарты шарында) қыста эстуарийлерді, батпақтарды және су тасқындарын пайдаланады; оны ұқсас бар құйрықты құсқа қарағанда құрлықта және тұщы суда көбірек кездестіруге болады. Әлемдік популяциясы 634 000-нан 805 000 құсқа дейін бағаланады және ол «Жақын қатерде» санатында тіркелген. Қара құйрықты құс – Нидерландының ұлттық құсы.

Сипаттама

Қара құйрықты суырлақ - ұзын томсығы, мойны және аяқтары бар ірі су құсы. Көбейтілу маусымында томсығының түбі сарғыш немесе қызғылт-сары, ал ұшы қара болады; қыста түбі қызғылт түсті. Аяқтары қара сұр, қоңыр немесе қара түсті. Еркек және ұрғашылары бір-біріне ұқсас.

Тамақ және азықтандыру

Олар негізінен омыртқасыздармен қоректенеді, бірақ қыста және көшіп бара жатқанда су өсімдіктерін де жейді. Көбейтілу маусымында азыққа көмекшілер, шыбықтар, жебелер, стрекозалар, шілмектер, гусеницалар, сегменттелген құрттар және моллюскалар кіреді. Сирек жағдайларда балық жұмыртқалары, бақа шағылы мен бунақтар желінеді. Суда ең көп таралған тамақтану әдісі – минутына 36 ретке дейін қарқынды түрде тегістеу, көбінесе басы толығымен суға батырылып. Құрлықта қара құйрықты құсбауырлар жұмсақ топыраққа тегістеп, сондай-ақ олжаны жер бетінен теріп алады.