Кіріспе

Диагностикаға әдетте тексеру, pH өлшеу және бөліністің егісі жатады. Көбінесе репродуктивті жастағы әйелдер зардап шегеді. Инфекцияның болуын келесі белгілер немесе симптомдар көрсетуі мүмкін:

Қынап аймағының тітіркенуі немесе қышынуы
үлкен ерін, кіші ерін немесе перинеум аймағының қабынуы (қорғаныш жасушаларының көп болуынан туындаған тітіркену, қызарту және ісіну)
қынаптан бөлініс
жағымсыз қынап иісі
жыныстық қатынас кезіндегі ауыру/тітіркену.

Гормоналды

Гормоналды вагинитке, көбінесе постменопаузалық әйелдерде кездесетін атрофиялық вагинит кіреді.

Алдын алу

Кандидоз – вагиниттің ең көп кездесетін түрінің алдын алу үшін кең, мақтадан жасалған іш киім кию ұсынылады. Қынап аймағын тек сумен жуу керек. Хош иісті сабындар, душ гельдері және қынап дезодоранттарын қолданудан аулақ болу керек. Дұрыс жуу (душ қабылдау) ұсынылмайды, себебі бұл қынаптағы ашытқылардың қалыпты тепе-теңдігін бұзады және зияны пайдасынан артық. Бактериялық вагиноздың алдын алу үшін салауатты тамақтану, дұрыс мінез-құлықты ұстану және стрессті азайту маңызды, өйткені бұл факторлардың барлығы қынаптың pH балансына әсер етеді. Сонымен қатар, кейбір жағдайларда антибиотиктердің қалыпты схемасын алмастыруға болады. Дегенмен, жақында жарияланған мақалалар олардың қайталанудың алдын алудағы тиімділігіне күмән келтіреді немесе бактериялық вагинозды емдеу үшін пробиотиктерді ұсынуға жеткілікті дәлелдердің жоқтығын көрсетеді.

Аэробты вагинит

Емдеуге қабынуды басу үшін жергілікті стероидтар қолданылуы мүмкін. Аэробты бактериялардың мөлшерін азайту үшін антибиотиктерді қолдану мәселесі әлі де күрес жүріп жатыр. Жергілікті антибиотиктерді пайдалану, әсіресе сіңбейтін, кең спектрлі және ішектегі грамположительді және грамтеріс аэробты бактерияларды қамтитын антибиотиктердің қолданылуы мүмкін. Кейбір жағдайларда, мысалы, амоксициллин/клавуланат немесе моксифлоксацин сияқты жүйелік антибиотиктер көмектесуі мүмкін. Повидон йодымен шаю симптомдарды жеңілдетуге көмектеседі, бірақ бактериялық жүктемені ұзақ мерзімге азайта алмайды. Деквалиний хлориді де емдеуге қолданылуы мүмкін.

Аралас жұқпалы вагинит

Аралас жұқпалы вагинит – бірнеше патогендердің әсерінен туындайтын жағдай, ол қынап ортасының айқын өзгеруіне алып келеді, оның ішінде сүт қышқылы бактерияларының азаюы, қынаптың pH деңгейінің жоғарылауы және жергілікті иммунитеттің әлсіреуі. "Аралас" термині осы аурудың пайда болуына бірнеше патогеннің қатысқандығын көрсетеді. Әйелдің қынабында 50-ден астам әртүрлі микроорганизмдер бар, олар бір-бірімен өзара әрекеттесіп, күрделі микроэкологиялық ортада теңгеріліп тұрады. Бұл микроорганизмдер арасындағы тепе-теңдік бұзылғанда, аралас жұқпалы вагинитке алып келуі мүмкін, мұнда нақты патогендер әрбір жеке жағдайға және сыртқы факторларға байланысты өзгереді. Бұл жағдай көбінесе қынап аймағының қышынуы, күйдіру сезімі және зәр жолдарының тітіркенуі сияқты мазасыз симптомдарға себеп болады, сондай-ақ тиімсіз ем, ұзақ мерзімді контрацепция қолдану немесе нашар жеке гигиена салдарынан дәріге қарсы тұру және қайталану жиілігінің артуымен күрделенуі мүмкін. Бұған қоса, бұл аралас инфекцияға зеке де қатысуы мүмкін, бұл жағдайдың күрделілігін арттырады. Аралас жұқпалы вагинитті емдеудің тиімді жолы – клотримазол мен метронидазолдың үйлесімді қолданылуы.

Балаларда

Балалардағы вульвовагинит "спецификалық емес" болуы мүмкін, яғни белгілі бір инфекциялық себебі жоқ тітіркенуден туындаған, немесе патогенді организмнің әсерінен туындаған инфекциялық болуы мүмкін. Спецификалық емес вульвовагинитті нәжіспен ластану, жыныстық зорлық-зомбылық, созылмалы аурулар, шетел денелер, эстрогенсіз эпителий, химиялық тітіркендіргіштер, экзема, себорея немесе иммуножеткіліксіздік тудыруы мүмкін. Оны жергілікті стероидтармен емдейді; егер қышу екінші инфекцияға әкелсе, антибиотиктер тағайындалуы мүмкін. Жұқпалы вульвовагинитті А тобындағы бета-гемолитикалық стрептококк (жағдайлардың 7-20% құрайды), Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Staphylococcus aureus, Shigella, Yersinia немесе жиі кездесетін ЖҚТБ (Neisseria gonorrhoeae, Chlamydia trachomatis, Trichomonas vaginalis, herpes simplex вирусы және адам папиллома вирусы) тудыруы мүмкін. Жұқпалы вульвовагиниттің белгілері мен емдеуі оны қоздырған организмге байланысты өзгереді. Shigella инфекциясы көбінесе асқазан-ішек трактының инфекциясымен бірге жүреді және шырышты, іріңді бөлінділерге себеп болады. Оны триметоприм-сульфаметоксазолмен емдейді. Стрептококк инфекциясы спецификалық емес вульвовагинитке ұқсас белгілерге себеп болады және амоксициллинмен емделеді. ЖҚТБ-мен байланысты вульвовагинит жыныстық зорлық-зомбылық немесе вертикальді жұқтыру нәтижесі болуы мүмкін және ересектердегі инфекциялар сияқты диагностикаланып, емделеді.