Батыс суқаршысы (Porphyrio porphyrio) – Еуропа мен Солтүстік Африканың сулы жерлерінде кездесетін, жарқын түсті, ерекше құс. Сипаттамасы, таралуы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Су құстарының түрі
Species of waterbird
Батыс батпағы (Porphyrio porphyrio) – Rallidae туысына жататын батпақтардың бір түрі, қызғылт батпақтардың алты түрінің бірі. Француз тіліндегі "talève sultane" атауынан "сұлтан құсы" деп те аталады. Бұл тауықшадай денелі құстың үлкен аяқтары, жарқын қауырсындары, қызыл мүсі және алдыңғы қалқаны оны өзінің табиғи ареалында оңай тануға мүмкіндік береді. Бұрын ол қызғылт батпақтың номинативтік түрі саналған, бірақ қазір жеке түр ретінде танылған. Батыс батпағы Испанияда (ең ірі популяциясы осы жерде), Португалияда, Францияның оңтүстік-шығысында, Италияда (Сардиния және Сицилияда) және Африканың солтүстік-батысында (Марокко, Алжир және Тунис) ылғалды жерлерде кездеседі.
The western swamphen (Porphyrio porphyrio) is a species of swamphen in the rail family Rallidae, one of the six species of purple swamphen. From the French name talève sultane, it is also known as the sultana bird. This chicken sized bird, with its large feet, bright plumage and red bill and frontal shield is easily recognisable in its native range. It used to be considered the nominate subspecies of the purple swamphen, but is now recognised as a separate species. The western swamphen is found in wetlands in Spain (where the largest population lives), Portugal, southeastern France, Italy (Sardinia and Sicily) and northwestern Africa (Morocco, Algeria and Tunisia).
Мінез-құлық
Бұл түр дауыспен қатты, жылдам, есіктің қысқа дауысын және сырыл сияқты дыбыстарды шығарады, бұл дыбыстар құстың дауысына ұқсамайды. Олар көбейтілген кезде ерекше дауыстап тұрады. Ұшуда ұқыпсыз болғанына қарамастан, ұзақ қашықтықтарға ұша алады және жақсы жүзеді, әсіресе тырнақтары жоқ құс үшін.
The species makes loud, quick, bleating and hooting calls which are hardly bird like in tone. It is particularly noisy during the breeding season. Despite being clumsy in flight, it can fly long distances and is a good swimmer, especially for a bird without webbed feet.
Өсіру
Батыс батпақтар, әдетте, маусымдық көбейеді, көптеген жерлерде жауын-шашынның ең жоғары деңгейімен немесе қоңыржай аймақтарда жаз маусымымен сәйкес келеді. Жұптар үлкен, бірімен-бірі тоғысқан қамыс жапырақтарынан және т.б. жасалған ұя салады, ол жүзіп жүрген қоқыстардың үстінде немесе су деңгейінен сәл жоғары, тығыз қамыстың арасында, батпақтарда, қамыстың шоғырларында немесе ұзын, күтілмеген шөпте орналасады. Әр құс 3–6 дақты жұмыртқа туады, олар ақшыл сары тас түсінен қызыл қоңырға дейін, қызыл қоңыр түсті дақтармен жабылады. Инкубация кезеңі 23–27 күнге созылады және оны екі жыныстың да өкілдері орындайды. Жылдам жетілетін балапандар қара түсті жұмсақ қауырсындармен жабылады және шабадан шыққаннан кейін көп ұзамай одан шыға алады, бірақ көбінесе бірнеше күн ұяда қалады. Кішкентай балапандар 10–14 күн бойы ата-аналарымен (және топ мүшелерімен) тамақтанады, содан кейін өздері жеуге бастайды. Қайта қалпына келтіру жобаларының және түрдің өзінің де, оның мекендеу ортасының да қорғалуының нәтижесінде батыс батпақтардың саны қалпына келді. 1990 жылдарға қарай ол жергілікті жерлерде кең таралған, ал 2000 жылға қарай Иберия түбегіндегі таралу аймағы 1900 жылғымен салыстырылатын болды. 1957 жылы Сицилиядан жойылған, бұл оның Италиядағы ареалын Сардиниямен шектеді, онда 1999 жылы 450–600 көбейетін жұп болды. 2000 жылдан бастап Сицилияға қайтадан қоныстандырылды. Қорғалған жағдайда батыс батпақтар адамдар басқаратын жерлерде жақсы өркендей алады, ал кейбір жерлерде күріш далаларында тіршілік етеді, бұл күріштерге зиян келтіретіндіктен шаруалармен қақтығыстарға әкеледі.
Western swamphens are generally seasonal breeders, correlating with peak rainfall in many places, or summer in more temperate climes. Pairs nest in a large pad of interwoven reed flags, etc., on a mass of floating debris or amongst matted reeds slightly above water level in swamps, clumps of rushes in paddocks or long unkempt grass. Each bird can lay 3–6 speckled eggs, pale yellowish stone to reddish buff, blotched and spotted with reddish brown. The incubation period is 23–27 days, and is performed by both sexes. The precocious chicks are feathered with downy black feathers and able to leave the nest soon after hatching, but will often remain in the nest for a few days. Young chicks are fed by their parents (and group members) for between 10–14 days, after which they begin to feed themselves. As a result of reintroduction schemes and protection of both the species and its habitat, the western swamphen has since recovered. By the 1990s it was locally common, and by 2000 its range in the Iberian Peninsula was similar to its range in 1900. It was extirpated from Sicily in 1957, effectively restricting its Italian range to Sardinia where the population was 450–600 breeding pairs in 1999. Beginning in 2000, it was reintroduced to Sicily. When protected, western swamphens are able to thrive in human managed habitats, and in some places they live in paddy fields, resulting in conflicts with farmers as they can be destructive to the rice.