Кіріспе

1983 жылы Стивен Кингтің романы

«Кристин» – американдық жазушы Стивен Кингтің 1983 жылы жарық көрген қорқыныш романы. Ол зұлым күштермен иеленгендей көрінетін 1958 жылғы Plymouth Fury машинасының тарихын баяндайды. 2013 жылдың сәуір айында PS Publishing 30 жылдық мерекелік шектеулі басылымда «Кристин» романын жариялады.

Қысқаша мазмұны

1978 жылы, ардагер жасөспірім Арнольд "Арни" Каннингэм және оның досы Дэннис Гилдер 1958 жылы Роланд Д. Лебейдің сатылған ескірген Плимут Фьюриін байқады, ол артқа қолдаушысымен бірге қартайған ер адам. Дэннистің күмәндануына қарамастан, Арни машинаны LeBay атаған Кристинді 250 долларға сатып алады. Арни қағаздарды толтырып жатқанда, Дэннис Кристиннің ішінде отырады және машина мен оның айналасындағы жағдайды 20 жыл бұрын жаңа болған кездегідей көреді. Денис қорқып, Кристинді ұнатпайтынын айтады. Арни Кристинді Уилл Дарнелл басқаратын гаражға өзі жасаңыз деп әкеледі, ол гаражды заңсыз операцияларды жүргізу үшін пайдалануда. Арни көлікті қалпына келтіргенде, көзілдірігін киюді тоқтатады және акнесі жоғалады, бірақ ол сонымен бірге оқшауланып, күлкісіз және күдікті болады. ЛеБей қайтыс болғаннан кейін, Дэннис оның кіші інісі Джорджты кездестіреді, ол ЛеБейдің ашу мен зорлық-зомбылық тарихы туралы айтады. Ол сондай-ақ ЛеБейдің кішкентай қызы Кристиннің артқы орындығында гамбургерге тұншығып өлді және оның әйелі кейіннен көмірқышқыл газымен улану арқылы алдыңғы орындықта өзін-өзі өлтірді. Деннис Арни ЛеБейдің көптеген мінез-құлқын қабылдап, 1950 жылдардағы майлы киім киіп жүргенін байқады. Ол сондай-ақ Арни Дарнеллмен жақын қарым-қатынаста екенін, Дарнеллдің контрабанда операцияларында курьер ретінде әрекет ететінін көреді. Арни Кристинді қалпына келтіруді аяқтаған кезде, ол Леи Кэбот есімді тартымды студентпен кездесе бастайды. Ата-анасы Кристинді әуежайдың көлік тұрағына ұстауға мәжбүр етеді. Көп ұзамай Арниді мектептен шығарып жібергені үшін кінәлайтын Кларенс "Буди" Реппертон Кристиннің қайда ұсталғанын біліп, өз тобының көмегімен машинаны бұзады. Арни Кристиннің өзін-өзі қалпына келтіру қабілетін біледі, оны Дарнеллдің гаражынан жеткілікті зақым болғанша, оны жүгіруге жеткілікті етіп итеріп, содан кейін ол толық қалпына келгенше, оны қоқыс шелегінен өткізеді. Ол бұл процесте арқасын ауыстырады және Лебей сияқты арқалық тірек кие бастайды. Арнимен кездесу кезінде Ли гамбургерге тұншығып қалады да, автостопшының араласуымен ғана құтқарылады. Ли Кристиннің панельдегі жарығының жасыл көзге айналғандай көрінгені, оқиға кезінде оны бақылап отырғаны және Арни оны құтқару үшін жартылай тырысқаны байқалады. Арнидің сүйіспеншілігі үшін Кристин екеуі бәсекелесіп жатыр деп сенген Ли енді ешқашан көлікке кірмеуге ант береді. Қалада көлікпен байланысты бірнеше түсінбейтін өлім оқиғалары орын алады. Құрбандар арасында Дарнелл, Бадди және оның вандализмге қатысқан барлық серіктестері бар. Полиция Кристинді барлық кісі өлтірумен байланыстырады, бірақ көлікте ешқандай дәлел табылмады. Полиция детективы Руди Джанкинс Арниге күдікпен қарайды, оның алибисі бар. Лебейдің кекшіл рухы билеген Кристин осы кісі өлтірулерді өз бетімен жасап, содан кейін өзін-өзі қалпына келтіреді. Ли мен Деннис Кристин мен ЛеБейдің өткенін ашу кезінде қарым-қатынас жасайды. Дэннис Лебей Кристинді өзінің рухы үшін ыдыс ету үшін қызы мен әйеліне құрбандыққа берген деп болжайды. Олар Арнидің Кристинді сатып алғанға дейінгі және кейінгі қолтаңбаларын ЛеБейдің қолтаңбаларымен салыстырып жатыр. Арни Ли мен Деннистің Деннистің көлігінде жақын қарым-қатынас жасап, ашуға ұшырағанын байқайды. Көп ұзамай Юнкинс жол апатынан қаза табады. Деннис пен Ли келесі кезекті өздері күтіп тұрғанын сезініп, машинаны жойып, Арниді құтқаруды жоспарлайды. Арни колледжге бара жатқанда, Дэннис пен Ли Кристинді гаражға шақырып, оны Petunia деген лақап атпен танымал қызғылт түсті септиктік танкермен ұрып-соғады. Денис ЛеБейдің рухы апат болғаннан кейін оны тоқтатуға тырысқанын көреді. Денис Арни мен оның анасының жол апатынан қайтыс болғанын біледі, ал Кристин Арнидің әкесі бұрын өлтірілген. Куәгерлер Денисті ЛеБайдың арманы Кристин арқылы Арнимен байланысты деп санайды, ол машинадан қашып кетіп, Арниді қайтарып алуға тырысты, бірақ Арни онымен жекпе-жек өткізді, нәтижесінде апат болды. Төрт жылдан кейін Дэннис пен Ли қарым-қатынасын тоқтатты. Ол Лос-Анджелестегі көлік апаты туралы оқиды, онда театр қызметкері - Бадди бандысының соңғы тірі қалған мүшесі - бетон қабырғаға соққы берген машинамен өлтірілді. Денис Кристин өзін қайта қалпына келтіріп, өзіне қарсы шыққандардың бәрін өлтіруге бел буған шығар деп болжайды.

Қабылдау және бейімделу

Кристин 1984 жылы ең үздік фантастикалық роман үшін Locus Award номинациясын алды. Америка кітапханалар қауымдастығы 1990 және 1999 жылдар аралығында Кристинді АҚШ-та ең көп тыйым салынған және сынға алынған кітаптардың 95-і деп атады. Роман жарық көргеннен кейін сегіз ай өткен соң, желтоқсан айында Джон Карпентер режиссерлік еткен фильм шықты. Фильм сыншылардан жағымды пікірлер алды және прокатта 21 миллион доллар жинады. Содан бері бұл фильм культты классикаға айналды. 2003 жылы «Арман аулаушы» фильмінің экранизациясын насихаттаған кезде Стивен Кинг Кристинді өзінің туындыларының екі «жалықтырған» экранизациясының бірі деп атады, былай деді: «Мен қазіргі заманда ең көп бейімделген романист болуым мүмкін, және мен мұны мақтанышпен емес, қызыққандықпен айтамын. Осы отыз жылдың ішінде көптеген лайықты адаптациялар жасалды, олардың ең жақсыларында мен танымал болған элементтердің көпшілігі болған жоқ: ғылыми фантастика, фэнтези, мистика және жағымсыз көріністер. Ал кітаптарында осы элементтер бар фильмдер көбінесе ұмытылып кетеді немесе тіпті ұятты болады. Басқалары – мен ең алдымен Кристин және Стэнли Кубриктің «Тілсіздік» фильмін ойлап отырмын – жақсы болуы керек еді, бірақ олар жақсы емес. Олар шынымен де жалықтырады. Менің ойымша, жаман фильмнен гөрі жалықтырған фильмді көруге қаламамын». 2021 жылдың маусым айында Sony Pictures Entertainment және Blumhouse Productions фильмді қайта түсіруді жоспарлап отырғанын жариялады, сценарийін жазып, Брайан Фуллер режиссерлік етеді, ал Джейсон Блум, Винченцо Натали және Стив Хобан продюсерлік етеді.