Кіріспе

Музыка термині, Windows қолданбасы. Музыкада, groove – это жылдам ырғақ немесе "свинг" сезімімен өзгеріп отыратын үлгінің ("сезім") әсері. Джазда ол музыкалық топтың ырғақ бөлімі (мысалы, барабандар, электр гитарасы немесе контрабас, гитара және пернетақта аспаптары) орындайтын музыканың өзара әрекеттесуінен туындаған ырғақтық бірліктердің сапасы ретінде сезіледі. Groove – халық музыкасының маңызды белгісі, оны сальса, рок, соул, фанк және фьюжн сияқты көптеген жанрларда кездестіруге болады. Кең көлемді этномузыкалық тұрғыдан алғанда, groove – «тыңдаушыны өзіне тартуға ұмтылатын ерекше, тұрақты және тартымды түрде сақталатын, бірақ нақты анықталмаған реттелген сезім» деп сипатталады.

Музыканттардың көзқарасы

Джаз контекстінде ырғақты "сезімді" сипаттауға қолданылатын "свинг" термині сияқты, "көктің" (groove) ұғымын да анықтау қиын болуы мүмкін. Марк Сабателланың "Көкті қалыптастыру" атты мақаласында "көк – мүлдем жекелей сезім" делінеді. Ол "бір адам белгілі бір барабаншының керемет сезімі бар деп ойлай алады, ал екіншісі сол барабаншының тым қатаң естілетінін, үшіншісі болса тым еркін деп ойлауы мүмкін" деп мәлімдейді. Сол сияқты, бас-гитараны оқытатын педагог "көк – ұғымсыз нәрсе" болғанымен, оны "музыканың тыныстауына себеп болатын нәрсе" және "әнде қозғалыс сезімі" деп анықтауға болады дейді. Музыкалық контексте, жалпы сөздіктерде көк "жағымды, қуатты ырғақ" немесе "ырғақты музыканы жасау, билеу немесе одан ләззат алу" деп берілген. Стив Ван Тележуис көкті, осы мағынада, "тіпті билемейтін адамдардың таңданып билегісі келетін" ән немесе орындалыстың сәті деп түсіндіреді, себебі музыканың осындай әсері бар. Бернард Кокелет "көк – тәжірибелі музыканттың ырғақты жазылған (немесе жазылатын) нұсқасымен салыстырғанда ойнау тәсілі, яғни ырғақтың алдында немесе кейін" ойнау арқылы ерекшеленетінін айтады. Кокелет "көк ұғымы шын мәнінде эстетика мен стильмен байланысты" екенін, "көк – көркемдік элемент, яғни адамзаттық элемент, және ол гармониялық контекстке, әндегі орнына, музыканттың аспабының дыбысына, сондай-ақ басқа музыканттардың көгімен өзара әрекеттесуге байланысты өзгеріп отырады" дейді, оны "ұжымдық" көк деп атайды. Ритм секциясының мүшелері, мысалы, бас-гитарист, жасаған шағын ырғақты өзгерістер, тіпті қарапайым әнші-күйшінің ырғағы үшін де, топ ән орындаған кезде сезімді күрт өзгерте алады.

Теориялық талдау

Ұлыбританиялық музыкатанушы Ричард Миддлтон (1999) "грув" ұғымы "музыканттардың өзі қолданғанда бұрыннан мәлім" болғанын, бірақ музыкатанушылар мен теоретиктер осы ұғымды жақында ғана талдай бастағанын айтады. Миддлтон грувты "бір шығарманың ерекше ырғақтық "сезімін" тудыруға негіз болатын ырғақтық үлгілерді түсінуді" көрсетеді дейді. Ол "қайталанатын құрылымнан туған сезім" де өзгерістерге ұшырайтынын атап көрсетеді. Питер Форрестер мен Джон Бейли "осы жоғары деңгейде орындау мүмкіндігі" (яғни "грувқа" қол жеткізу) музыканттар "басқалардың музыкалық идеяларына ашық" болғанда, "басқа қатысушылардың музыкалық идеяларын толықтыру жолдарын табу" және "музыкамен тәуекелге бару" арқылы жақсарады деп санайды. Джефф Прессингтің 2002 жылғы мақаласында "грув немесе сезім" "бір немесе бірнеше мұқият үйлестірілген бір мезгілдегі ырғақтық үлгілерден туындайтын, қайталанатын импульстерді қабылдаумен, осындай импульстердегі құрылымды бөлумен, уақыт циклін қабылдаумен (ұзындығы 2 немесе одан көп импульс), циклдің орналасуын анықтау мүмкіндігімен және дене реакцияларын синхрондастырудың тиімділігімен (мысалы, би, аяқпен дыбыс шығару) сипатталатын танымдық уақыт құбылысы" екені айтылған.

Нейрологиялық көзқарастар

"Кешең" жүйке жүйелері арасындағы сенсорлық-моторлық байланыс мысалы ретінде келтірілген. Сенсорлық-моторлық байланыс – сенсорлық және моторлық жүйелердің үйлесімділігі немесе интеграциясы. Сенсорлық-моторлық интеграция тұрақты процесс емес. Белгілі бір күшті әсерге жауап ретінде бір ғана моторлық команда болмайды. "Сенсорлық-моторлық жолдың дерлік барлық сатысындағы нейрондық жауаптар биофизикалық және синаптикалық процестер, рекурренттік және кері байланыс, оқу, сондай-ақ көптеген ішкі және сыртқы факторлардың әсерінен қысқа және ұзақ мерзімде өзгеріске ұшырайды". Жақындағы зерттеулер қазіргі заманғы кешеңге бағытталған рок музыкасының кейбір стильдері "нақтылық эстетикасымен" сипатталатынын және микроуақыт ауытқулары жоқ барабан ритмдерінде ең күшті кешеңдік әсер байқалатындығын көрсетті.

Жаз

Жаздың кейбір дәстүрлі стильдерінде музыканттар "свинг" сөзін шебер топтың ырғақты үйлесімділігін сипаттау үшін жиі қолданады. Алайда, 1950 жылдан бері орган триосы және латын джазы жанрларындағы музыканттар да "groove" терминін пайдаланады. Жаз флейташысы Герби Манн "groove" туралы көп айтады. 1950 жылдары Манн "60-шы жылдардың басында бразилиялық groove-қа еніп, содан кейін 60-шы жылдардың соңы мен 70-шы жылдардың басында фанки, жанды groove-қа көшті. 70-ші жылдардың ортасында ол диско хиттерін жасады, әлі де ырғақтық groove-та өркендеп дамыды". Ол groove-ты табуға қатысты тәсілін былай сипаттайды: "Тек сізге үстінен жүзуге ыңғайлы толқындарды табу керек". Манн "groove пластинкасының ең жақсы үлгісі" - "Memphis Underground немесе Push Push" дейді, себебі "ритм тобы бір сезімде біріккен".

Регги

Ямайкалық регги, денсхолл және дуб музыкасында "риддим" креол термині барабан ырғағы немесе ерекше бас сызығы арқылы жасалған ырғақ үлгілерін сипаттау үшін қолданылады. Басқа музыкалық контексттерде "риддим" "грув" немесе "бит" деп аталады. Көп көшірілген "риддимдердің" бірі – Real Rock 1967 жылы Sound Dimension тобы жазған. "Ол бір қуатты бас нотасымен басталып, одан кейін жеңіл ноталардың жылдам тізбегі жалғасты. Бұл үлгі қайта-қайта, гипноздық түрде таралды. Дыбыс соншалықты күшті болды ki, баяу билеуге арналған rub a dub деп аталатын регги стилінің пайда болуына себеп болды."

Р&Б

"Грув" сондай-ақ Джеймс Браунның барабаншылары Клайд Стабблфилд және Джабо Старкс сияқты фанк орындаушылармен және соул музыкасымен байланысты. "1950-ші жылдары "фанк" және "фанки" сөздері соул музыкасының контекстінде жиі қолданыла бастағанда, олардың мағынасы бастапқыдағы – жағымсыз иістен – күшті, ерекше грувқа айналды". "Ол кездегі соул би музыкасы ретінде фанктің негізгі мақсаты мүмкіндігінше қарқынды грув жасау болды". Егер барабаншы "өте берік және керемет сезіммен" ойнаса, бұл жай ғана "кепте" деп аталады; ал барабаншы "бұл сезімді ұзақ уақыт бойы сақтап, өзгеріссіз орындаса, мұны көбінесе "терең кеп" деп атайды".

Хип-хоп

"Грув" немесе "свинг" сияқты ұғымдар басқа афроамерикалық жанрларда да қолданылады, мысалы, хип-хопта. Джаз орындаушылары "свинг" деп атаған ырғақтық сезімді хип-хоп саласында кейде "ағын" деп атайды. "Хип-хоп үшін ағын джаз үшін свинг сияқты маңызды". Джаздағы "свинг" ұғымы орындаушылардың әдейі түрде ритмнен кейін қалуы немесе одан бұрын ойнауымен байланысты болса, хип-хоптың "ағын" ұғымы "уақыт туралы күтулермен ойын жасау" туралы, яғни музыканың ырғағы мен пульсі туралы. "Ағын – не айтылып жатыр дегеннен гөрі, қалай айтылып жатыр дегенге қатысты".

Қалқалы металл

1990 жылдары "groove" термині ауыр синкопациямен ойналатын орта темпті траш рифтері мен детонацияланған қуаттық хордтарды пайдалану негізінде құрылған groove metal деп аталатын траш металл түрін сипаттау үшін қолданылды. "Енді жылдамдық басты рөлде емес, Pantera әншісі Фил Ансельмо "қуатты ырғақ" деп атаған нәрсе маңыздырақ болды. Рифтер өлім металл гитараларының қатты бұрмалануы мен өксігіш үнінсіз ерекше ауыр болды, ал ырғақтар ауыр ырғаққа көбірек тәуелді болды". Ауыр металл контекстінде "groove" термині стонер металл, sludge metal, doom metal және death metal жанрларымен, сондай-ақ djent музыкалық стилімен де байланысты болуы мүмкін.