Қолдың қаңқасы: метакарпал сүйектер – алақанды құрайтын, білезік пен саусақтар арасында орналасқан сүйектер. Анатомия, құрылысы, қызметі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қол сүйектері
Bones of hand
Адам анатомиясында метакарпаль сүйектері немесе метакарпус, сонымен қатар "алақан сүйектері" деп те аталады, бұл саусақтардың фалангалары мен қасақана сүйектері (жіңішке білезік сүйектері) арасындағы қолдың орталық бөлігін құрайтын қосымша сүйектер. Олар қолдың алдыңғы жағымен бунақ арқылы байланысады. Метакарпаль сүйектері аяқтағы метатарсал сүйектерімен гомологты (тектік жақын) болып табылады.
In human anatomy, the metacarpal bones or metacarpus, also known as the "palm bones", are the appendicular bones that form the intermediate part of the hand between the phalanges (fingers) and the carpal bones (wrist bones), which articulate with the forearm. The metacarpal bones are homologous to the metatarsal bones in the foot.
Құрылымы
Метакарпаль сүйектері көлденең доғаны құрайды, оған дистальды карпаль сүйектерінің қатаң қатары бекітіледі. Шеткі метакарпальдар (бармақ және кіші саусақтың) алақан қуысының қабырғаларын құрайды және олар жақындағанда бұл ойысты тереңдетеді. Бас бармақ сүйегі ең берік бекітілген, ал бас бармақ метакарпалы трапециямен бунақтасып, басқаларынан тәуелсіз қозғалады. Ортаңғы метакарпаль сүйектері өз негіздеріндегі ішкі құлыптасқан сүйек элементтері арқылы карпальмен тығыз байланысқан. Сақина саусағының метакарпалы біршама жылдамды, ал бесінші метакарпалы жартылай тәуелсіз. Әрбір метакарпаль сүйек денесінен немесе саяқтан және екі ұшынан тұрады: басы – дистальды немесе саусаққа жақын ұшында (саусақтардың жанында), ал негізі – проксимальды немесе карпальға жақын ұшында (білезікке жақын).
The metacarpals form a transverse arch to which the rigid row of distal carpal bones are fixed. The peripheral metacarpals (those of the thumb and little finger) form the sides of the cup of the palmar gutter and as they are brought together they deepen this concavity. The index metacarpal is the most firmly fixed, while the thumb metacarpal articulates with the trapezium and acts independently from the others. The middle metacarpals are tightly united to the carpus by intrinsic interlocking bone elements at their bases. The ring metacarpal is somewhat more mobile while the fifth metacarpal is semi independent. Each metacarpal bone consists of a body or shaft, and two extremities: the head at the distal or digital end (near the fingers), and the base at the proximal or carpal end (close to the wrist).
Денесі
Денесі (шафт) призма тәрізді және иілген, сондықтан бойлық бағытта арт жағы дөңгелек, ал алды жағы ойыс. Ол үш бетке ие: медиалдық, латеральдық және дорсальдық. Медиалдық және латеральдық беттері ойыс, қабырша бұлшық еттерін бекіту үшін, және алдыңғы қабырғамен бір-бірінен бөлінген. Дорсальдық бетінің дистальдық екі бөлігінде тегіс, үшбұрышты, жалпақ аумақ бар, ол кеңейткіш бұлшық еттерінің шеміршектерімен жабылады. Бұл бет екі сызықпен шектеледі, олар саусақтың екі жағындағы кішкентай түйіндерден басталып, жоғары қарай жиналып, сүйектің ортасынан жоғарыда кездесіп, дорсальдық беттің қалған бөлігімен бірге шылана аяғына дейін созылатын қабырға құрайды. Бұл қабырға дорсальдық қабырша бұлшық еттерін бекіту үшін екі көлбеу бетті бөліп тұрады. Саусақтық түйіндерге метакарпофалангалық буындардың жанама байланыс тіндері бекітіледі.
The body (shaft) is prismoid in form, and curved, so as to be convex in the longitudinal direction behind, concave in front. It presents three surfaces: medial, lateral, and dorsal. The medial and lateral surfaces are concave, for the attachment of the interosseus muscles, and separated from one another by a prominent anterior ridge. The dorsal surface presents in its distal two thirds a smooth, triangular, flattened area which is covered in by the tendons of the extensor muscles. This surface is bounded by two lines, which commence in small tubercles situated on either side of the digital extremity, and, passing upward, converge and meet some distance above the center of the bone and form a ridge which runs along the rest of the dorsal surface to the carpal extremity. This ridge separates two sloping surfaces for the attachment of the interossei dorsales. To the tubercles on the digital extremities are attached the collateral ligaments of the metacarpophalangeal joints.
Негізгі
Негізгі (негізгі) немесе білезік шегі кубоид пішіндес, артқы жағы алдыңғы жағынан кеңірек: ол білезік сүйектерімен және іргелес метакарпаль сүйектерімен байланысады; оның жоғары және табаны беттері байланысушы лигаменттердің бекітілуі үшін тегіс емес.
The base (basis) or carpal extremity is of a cuboidal form, and broader behind than in front: it articulates with the carpal bones and with the adjoining metacarpal bones; its dorsal and volar surfaces are rough, for the attachment of ligaments.
Туған аурулар
Псевдогипопаратиреоз және псевдопсевдогипопаратиреоз кезінде төртінші және бесінші метакарпаль сүйектері көбінесе "дөңгеленген" немесе қысқарған болады. Қалыпты бесінші метакарпальге ие дөңгеленген төртінші метакарпаль, Тернер синдромын көрсетеді. Дөңгеленген метакарпальдар (әсіресе төртінші метакарпаль) – невоидті базальді клеткалы карцинома синдромының бір белгісі.
The fourth and fifth metacarpal bones are commonly "blunted" or shortened, in pseudohypoparathyroidism and pseudopseudohypoparathyroidism. A blunted fourth metacarpal, with normal fifth metacarpal, can signify Turner syndrome. Blunted metacarpals (particularly the fourth metacarpal) are a symptom of nevoid basal cell carcinoma syndrome.
Сынған жер
Метакарпаль сүйектің мойны боксшының сынығына жиі ұшырайтын орын, бірақ метакарпаль сүйектің барлық бөліктері (басы, денесі және негізі қоса алғанда) сынуға бейім. Өмір бойы адамдардың 2,5 пайызы кем дегенде бір рет метакарпаль сүйегінің сынуын басынан өткізеді. Беннетт сынығы (бармақтың негізінде) ең көп кездеседі. Емдеудің әртүрлі түрлері бар, олар операциясыз әдістерден, иммобилизациямен немесе иммобилизациясыз, жабық немесе ашық репозиция және ішкі бекіту (ORIF) қолданылатын операциялық әдістерге дейін. Көбінесе, аз немесе ешқандай орын ауыстыруы жоқ сынықтарды операциясыз табысты емдеуге болады. Метакарпаль басының немесе негізінің ішкі буындық сынықтары хирургиялық бекітуді қажет етуі мүмкін, себебі буын бетіне әсер ететін сынық фрагменттерінің орын ауыстыруы көбінесе жақсы қабылданалмайды. Латынша метакарпиум сөзі грекше мета – «кейін» және карпаль – көне грекше καρπός («білезік») сөздеріне жақын. Анатомиялық латын тілінде метакарпиус, метакарпикус, метакарпиус, метакарпеус, метакарпиан және метакарпалис сияқты сөздер кездеседі. Metacarpius сөзі грекше μετακάρπιος сөзіне көбірек сәйкес келеді. Метакарпалис, қазіргі латынша номенклатурасындағы ossa metacarpalia сияқты, Terminologia Anatomica терминінде латын және грек бөліктерінен тұратын күрделі сөз. Кейбіреулер анатомиялық латын тілінде мұндай гибридтердің қолданылуын жақтырмайды.
The neck of a metacarpal is a common location for a boxer's fracture, but all parts of the metacarpal bone (including head, body and base) are susceptible to fracture. During their lifetime, 2.5% of individuals will experience at least one metacarpal fracture. Bennett's fracture (base of the thumb) is the most common. Several types of treatment exist ranging from non operative techniques, with or without immobilization, to operative techniques using closed or open reduction and internal fixation (ORIF). Generally, most fractures showing little or no displacement can be treated successfully without surgery. Intraarticular fracture dislocations of the metacarpal head or base may require surgical fixation, as fragment displacement affecting the joint surface is rarely tolerated well. The Latin form metacarpium more truly resembles Meta– is Greek for beyond and carpal from Ancient Greek καρπός (, “wrist”). In anatomic Latin, adjectives like metacarpius, metacarpicus, metacarpiaeus, metacarpeus, metacarpianus and metacarpalis can be found. The form metacarpius is more true to the later Greek form μετακάρπιος. Metacarpalis, as in ossa metacarpalia in the current official Latin nomenclature, Terminologia Anatomica is a compound consisting of Latin and Greek parts. The usage of such hybrids in anatomic Latin is disapproved by some.