Кіріспе

Жалқаулық пен беймәлімдік – күнә. Жалқаулық католик дініндегі жеті қатты күнәнің бірі болып саналады. Бұл күнәні анықтау және мойындау өте қиын, себебі ол ежелгі заманнан бері ақыл-ой, рухани, ауру түрлері және жағдайлармен байланысты идеялар жиынтығын қамтиды. Бір анықтама бойынша, жалқаулық – күш салуға деген тұрақты қарсылық немесе еңбек етуден жалтарғандық. Қоғамды қолдау және Құдайдың жоспарын іске асыру үшін еңбек етудің қадір-қасиеті туралы пікірлерге сәйкес, әрекетсіздік күнәға шақырады: "Істеуге жарамсыз қолдар шайтанға оңай олжа." ("Босқындық пен зұлымдыққа қарсы" Айзек Уоттс).

Анықтама

"Жалқаулық" сөзі латын тіліндегі acedia (орта ағылшын тілінде acciditties) терминінің аудармасы болып табылады және "қамқорлықсыздық" дегенді білдіреді. Рухани тұрғыдан алғанда, acedia алғаш рет әйелдерге, дін қызметкерлеріне қатысты айтылды, олардың Құдайға деген міндеттері мен жауапкершіліктеріне немқұрайды қарауына себеп болды. Ақыл-ой жағынан, acedia-ның бірнеше ерекше құрамдас бөліктері бар, олардың ең маңыздысы – әсерсіздік, өзіне немесе басқаларға қатысты сезімнің болмауы, осыдан көңілдің жайсыздығы, ашу, әлеусіздік, сондай-ақ пассивті, инертті немесе баяу ойлау туындайды. Денелік тұрғыдан алғанда, acedia – қозғалыстың тоқтауы және жұмыстың қызықты болмауы; ол [жалкоолық сияқты, жалқаулық, босқындық және белсенділіксіздік] арқылы көрінеді.

Католицизм

Өзінің "Теологиялық қорытындысында" әулие Томас Аквинский жалқаулықты "рухани жақсылыққа қасірет" және "жақсылық жасауға немқұрайлылық танытатын, ақылдың әдеміліксіздігі" деп түсіндірді, егер ол адамдарды жақсы амалдардан толығымен алшақтатса, оның салдары жаман болады. Католик шіркеуінің катехизисінде айтылғандай, "акедия немесе жалқаулық Құдайдан нұрды қабылдаудан бас тартуға және жақсылықтан жиренуге дейін барады". Жалқаулық Киелі Рухтан берілген жеті нығметті (даналық, түсінік, кеңес, білім, құлшыныс, қайрат және Құдайдан қорқу) елемейді, бұл рухани өркендеуді өмірге қарай баяулатады – көршіге деген қайырымдылықтың көптеген міндеттерін орындамауға және Құдайға деген ашуға алып келеді. Басқа өлімдік күнәлерден өзгеше, жалқаулық – ол тілек пен/немесе іс-қимылдың жетіспеушілігінен туатын күнә. Ол басқа да үлкен жамандықтардан туындауы мүмкін, мысалы, ұл ашуға беріліп, әкесіне деген міндетін орындамайды. Генри Эдвард Мэннинг жалқаулықтың жағдайы мен әдеті өлімдік күнә болғанымен, жанды жалқаулықтың соңғы өлімдік жағдайына бейімдейтін әдеттің өзі, белгілі бір жағдайларда ғана емес, өлімдік күнә емес деп дәлелдеді. Контрапассо логикасына сәйкес, жалқау адамдар үздіксіз жүгіру арқылы өздерінің жаман әдеттерінен тазаруға тырысады.

Православие

Филокалияда жалқаулықтың орнына "көңіл күйдің төмендеуі" деген сөз қолданылады, себебі көңіл күйі төмендеген адам өмірге деген қызығушылығын жоғалтады.

Басқалар

Жалқаулық – адам істеуге тиіс нәрселерді істемеу ретінде анықталған, бірақ ежелгі замандағы күнә туралы түсінік бойынша, бұл жалқаулық немесе еңбек етпеушілік – апатияның немесе бейжайлықтың белгісі ғана еді, әсіресе Құдайға деген апатия немесе қызығушылықтың жоқтығы. Сонымен қатар, мұндай бейжайлықты махаббаттың жеткіліксіздігі деп қарастыруға болады. Жалқаулық дене күнкөрісін бұрмалап, күнделікті қажеттіліктеріне немқұрайлы қарайды, сонымен қатар ақылды да баяулатып, маңызды мәселелерге назар аударуын тоқтатады. Жалқаулық адамды дұрыс жолдан тайдырып, құлдырауға әкелетін жолға салады. Христиандық автор және клиникалық психолог доктор Уильям Бэкус жалқаулық пен депрессияның ұқсастығын көрсетті. "Депрессия – күш-жігерге қарсылық таныту, ал жалқаулықтың моральдық қаупі осы қасиетте жатыр. Моральдық және рухани шешімдер қабылдау үшін өз еркіңді жұмсау әрекеті әсіресе ұнамсыз және қиын болып көрінеді. Сондықтан жалқау адам күнәнің әдеттеріне беріліп, өзінің ерік-жігерінің жоқтығына сеніп, осы пікірін биологиялық және қоршаған орталық себептерді іздеуге және жалқаулыққа медициналық ем табуға ұдайы табандылық танытқандар қолдайды."