Кіріспе

Орта тап қоғамы үшін қытайша термин – Орташа дәулетті қоғам немесе Сяоканг қоғамы, бұл бастапқыда конфуциандық ілімнен шыққан, жұмыс істейтін орта таптан тұратын қоғамды сипаттауға қолданылатын қытайша термин. 1979 жылдың желтоқсан айында Қытайдың сол кездегі басшысы Дэн Сяопин «Төрт жаңғыру» негізінде «Сяоканг» идеясын алға тартты. Бұл термин соңғы жылдары Қытай Коммунистік партиясының Бас хатшысы Ху Цзиньтао (2002-2012 жылдары) байлықты тең бөлуге бағытталған экономикалық саясатты айтқанда қолданды. Қазіргі Бас хатшы Си Цзиньпиннің қолданысында «қытай арманы» термині одан да маңыздырақ атанды. 2015 жылғы Ұлттық партия съезінде Си Цзиньпин «Төрт толықтыру» деп аталатын саяси ұрандар жиынтығын жариялады, оның ішінде «Орташа дәулетті қоғамды толық құру» кірді.

Шығу тегі

Бұл қоғам "қанағатты да қарапайым" өмір сүре алатын, яғни салыстырмалы түрде жайлы жағдайға қол жеткізген ел ретінде шартты түрде аударылады. Бұл термин алғаш рет 3000 жыл бұрын жазылған "Әдебиеттер жинағында" (Классикалық поэзияда) қолданылған. Сяоканг Энгель коэффициентінің 40-50% құрауымен байланысты болуы мүмкін.

Қазіргі саяси сөз

Қытайдың ең басты көшбасшысы Дэн Сяопин 1979 жылы Сяокаң қоғамы терминін Қытайдың жаңғыруының соңғы мақсаты ретінде қолданды. Сяокаң қоғамының көрінісі – адамдардың көпшілігі орташа жағдайда және орта тапқа жататын, экономикалық өркендеу материктік Қытай халқының көпшілігін жайлы өмірге жеткізуге жеткілікті, бірақ экономикалық жетістіктер ғана қоғамның басты назарында болмайтын жағдай. Сяокаң қоғамы тұжырымдамасына экономикалық өсімнің әлеуметтік теңдік және қоршаған ортаны қорғау сияқты кейде қарама-қайшы келетін мақсаттармен үйлестірілуі керек деген идея нақты енгізілген. Сяокаң қоғамы тұжырымдамасының қайта жаңғыруы, Цзян Цзэминьнің басшылығымен 1990 жылдардағы Қытайдағы әлеуметтік тенденцияларға сын ретінде туды. Көптеген қытайлықтардың пікірінше, онда жаңадан байларға тым көп көңіл бөлініп, Қытайдың ауылдық кедейлеріне жеткіліксіз назар берілді. Бұған қоса, кейбір орталарда Қытай қоғамының тым материалистік болып кеткені және материалдық игіліктерді барлық басқа әлеуметтік қажеттіліктерден жоғары қойғаны туралы алаңдаушылық бар. Сонымен қатар, Сяокаң қоғамы тұжырымдамасы – Қытай Коммунистік партиясының Қытайдың болашағы туралы көзқарасын заңдыландыру үшін классикалық қытайлық ұғымды алғаш рет пайдаланғаны. Оның соңғы қолданылуы Ху Цзиньтао мен Вэнь Цзябаомен байланысты, бұл мақсатты Қытай 2020 жылға дейін қол жеткізуі тиіс еді. Сяокаң – бұл Пекиндегі партиялық журнал «Циши» журналына қатысты жарты айлық журналдың атауы. 2004 жылы құрылған журнал негізінен Қытайдың саяси және экономикалық дамуына назар аударады. Өзін «Insight China» деп таныстыратын Сяокаң, қоғамдық пікірді білдіретін және Қытай саясаты мен әлеуметтік мәдениетіне қатысты өзекті мәселелерді талқылайтын журнал ретінде сипаттайды. Қытайдың мемлекеттік БАҚ-тары «Сяокаң ауылдары» терминін Үндістанмен шекаралық дау кезінде Халықтық азаттық армиясының нақты бақылау сызығының жанында салған құрылыстарды сипаттау үшін қолданды.

Ортақ өркендеу

Жалпы өркендеу – қоғамның өркендеуіне бағытталған, бұл қытай саясатындағы маңызды мәселе. Бірақ, өркендеуге назар аударғанына қарамастан, ол МПС-ке қатысты емес.