Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
XVI-XVII ғасырлардағы музыкалық форма
the musical form of the sixteenth and seventeenth centuries
Треценто мадригалы – 14 ғасырдағы итальяндық музыкалық форма. Ол Ренессанс және ерте барокко мадригалынан мүлдем өзгеше, олармен тек атауы ғана ортақ. Треценто мадригалы шамамен 1340–1370 жылдары гүлденген, 1400 жылға жуық уақытта қысқа қайта жандануды бастан өткерді. Бұл көбінесе екі (немесе сирек үш) дауысқа арналған шығарма, кейде пасторальдық тақырыпта жазылған. Оның алғашқы даму кезеңінде құрылысы қарапайым болды: Франческо да Барберино 1300 жылы оны «жабайы және хаотикалық ән» деп атады. Мадригалдың мәтіні үш бөлімге бөлінеді: бірдей музыкаға қойылған терцеттер деп аталатын екі шумақ және әдетте басқа өлшемдегі риторнелло деп аталатын қорытынды бөлім, нәтижесінде aaB формасы пайда болады.
The Trecento Madrigal is an Italian musical form of the 14th century. It is quite distinct from the madrigal of the Renaissance and early Baroque, with which it shares only the name. The madrigal of the Trecento flourished ca. 1340–1370 with a short revival near 1400. It was a composition for two (or rarely three) voices, sometimes on a pastoral subject. In its earliest development it was simple construction: Francesco da Barberino in 1300 called it a "raw and chaotic singalong". The text of the madrigal is divided into three sections: two strophes called terzetti set to the same music and a concluding section called the ritornello usually in a different meter, creating an aaB form.
Тарих
Мадригалдың пайда болуы тұманды және пікірталас тудырады, бір топ ғалымдар оны ars antiqua дәуірінен келген кондуктус әнінің секулярлық өзгерісі деп санайды, ал екіншілері оны 13 ғасырдағы секулярлық монофониялық әннен, импровизацияланған қосымшамен туындаған деп есептейді. 13 ғасырдан сақталған итальян музыкасының көлемі шала, сондықтан кондуктус, трубадур әндері және треченто музыкасы сияқты ортағасырлық формалар арасындағы байланыс көбінесе болжамға негіделген. Атаудың шығу тегі де (ерте дереккөздерде мадриал, матрикаль, мадрегал және маригалис түрінде кездеседі) белгісіз; екі мүмкіндік бар: материалис сөзінен (формалисқа қарама-қарсы), белгілі бір формасы жоқ өлеңді білдіреді, немесе матрица сөзінен, яғни «ана», ана тіліндегі ән немесе Ана шіркеуі үшін қолданылатын музыка ретінде. Мадригалдың дамуының алғашқы кезеңдері шамамен 1350 жылға дейін немесе одан ертерек жазылған, 1370 жылға қарай жинақталған Росси кодексінде көрінеді. Жоғары дауыстардың әшекейлемесі сүйекті құрылымның үстінде импровизацияланған болуы мүмкін деген пікір бар. Мадригалдың кейінгі даму кезеңдерінде ең жоғарғы дауысы көбінесе өте күрделі болды, ал төменгі дауысы, тенор, одан әлдеқайда қарапайым болды. Бұл форма сол кездегі білушілердің арасында дамыды және оны кішкентай топтар әншілер орындады; 16 ғасырғы мадригалдан айырмашылығы, оның кең танымалдылығын көрсететін дәлел жоқ. 14 ғасырдың соңына қарай оның сұранысы төмендеді, басқа формалар (әсіресе, баллада және француз музыкасы) басымдыққа ие болды, олардың кейбіреулері тіпті одан да жетілдірілген және әшекейленген. 15 ғасырдың басында бұл термин музыкада қолданылымнан шықты. Кейінірек, 16 ғасырғы мадригал бұл мадригалмен байланысты емес, бірақ ол көбінесе 14 ғасырда жазылған мәтіндерді пайдаланды (мысалы, Петрарканың шығармаларын).
The origins of the madrigal are obscure, and debated, with one school of thought seeing it as a secular mutation of the conductus of the ars antiqua, and another seeing it as deriving from 13th century secular monophonic song with an improvised accompaniment. Little Italian music from the 13th century has survived, so links between medieval forms such as the conductus and troubadour song and the music of the trecento are largely inferential. The origin of the name (which appears in early sources as madriale, matricale, madregal, and marigalis) is also unclear; two possibilities are derivation from materialis (in contrast to formalis), designating a poem without a definite form, or from matrix, meaning mother, either as in a song in the mother tongue or music used for Mother Church. The earliest stage in the development of the madrigal is seen in the Rossi Codex, a collection of music from ca. 1350 or earlier, compiled around 1370. It has been suggested that the ornamentation of the upper voices may be improvised above a skeletal structure. In the madrigal's later stages of development its uppermost voice was often highly elaborate, with the lower voice, the tenor, much less so. The form at this time was probably a development of connoisseurs, and sung by small groups of cognoscenti; there is no evidence of its widespread popularity, unlike the madrigal of the 16th century. By the end of the 14th century it had fallen out of favor, with other forms (in particular, the ballata and imported French music) taking precedence, some of which were even more highly refined and ornamented. By the beginning of 15th century the term was no longer used musically. The later, 16th century madrigal is unrelated, although it often used texts written in the 14th century (for instance by Petrarch).