Кіріспе

Эрихтоний (/ɛr//k/'/θ/oʊ/n/i/ə/s/; Ежелгі грек: Ἐριχθόνιος) – грек мифологиясында Троя патшасы. Ол Дардан мен Батеяның ұлы еді (кейбір аңыздарда оның анасы Финейдің қызы Олизона деп айтылады). Ол Илус пен Закинфтің бауыры болды. Эрихтонийдың билігі тыныш және гүлденген кезең болды.

Этимология

Эрихтонийдің этимологиясы нақты емес, мүмкін грек тіліне дейінгі *Эректьёу түрімен байланысты. Ἐриχθόνιος-тың ἐρέχθω, "дірілдеу" деген сөзбен байланыстырылуы кейінгі халық этимологиясы болып табылады; басқа халық этимологияларына ἔριον, erion, "жүн" немесе eris, "жанжал" + χθών chthôn немесе chthonos, "жер" кіреді.

Мифология

Негізінде, бұл Эрихтоний туралы барлық мәлімет Гомерден келген, ол былай дейді (Самуэль Батлердің "Илиада" аудармасы 20.215-234): Бастапқыда Дардан Зевстің ұлы болды және Дарданияны құрды, себебі Илион әлі адамдар тұруға лайықты жазықта орнатылмаған еді, ал оның халқы көптеген бұлақты Ида тауының етегінде мекендеді. Дарданның Ерихтоний есімді ұлы болды, ол замандастарының ең байы еді. Оның үш мың бие және олардың төлдері сулы жайлауларда жайылып жүрді. Борей оларды жайылып жегенде ғашық болды және қара жалы бар биеге айналып, оларды ұрықтандырды. Олардан он екі тай туды, олар құнарлы жазықпен жылдам жүргенде, піскен бидайдың бастарына демейтін, немесе Океанның кең арқасында шапшаңдықпен жүгіретін. Эрихтоний троялықтардың патшасы Тросқа әке болды. Трос үш асыл ұлға ие болды: Ил, Ассарак және өлімдіктердің арасында ең сұлуы болған Ганимед. Сондықтан құдайлар оны Зевстің шарап құюшысы етіп тағайындады, оның сұлулығы үшін, мәңгіліктер арасында өмір сүруі үшін. Иоанн Тзецес және Ликофронның бірі оның әйелі Астиохе, өзен құдайы Симоейстің нимфа қызы деп айтады. "Библиотека" Эрихтонийдің үлкен ағасы Илусты да еске алады, ол жас және баласыз қайтыс болды; бұл, әлдебір Эрихтонийдің немересі, Трояның атауын алған Илдің екінші бір түрі болуы мүмкін. Кейбір деректерде Эрихтоний Ганимедтің әкесі деп есептеледі. Страбон "кейбір жақындағы жазушылардың" Тевкр Аттикадағы Ксипетеондер аймағынан шыққан деген пікірін жазды, ол мифтік дәуірде Троя деп аталған. Олар Эрихтонийдің Аттика мен Троаданың негізін қалаушы ретінде танылғанын және осы екі жерді біріктіруге тырысқан болуы мүмкін екенін айтты. Эрихтоний қырық алты жыл немесе, басқа деректер бойынша, алпыс бес жыл патшалық құрды және оның орнын ұлы Трос бағындырды.