Кіріспе

Американдық импресарио, театрлық шоумен және лирик, канадалық керлер Билли Роуз (туған Уильям Сэмюэл Розенберг; 6 қыркүйек 1899 – 10 ақпан 1966)

Роузтың бойы кішкентай болған. Ол бір шоуға барғанда, әдетте төрт орындыққа бронь жасайтын: біреуін өзіне, біреуін серігіне, ал қалған екеуін алдына қоятын, осылай көрініс бұзылмайтын еді. 1929 жылы ол Фанни Брайсқа үйленді, ол 1931 жылы Бродвейде Билли Роуздың «Жылы кірпе» (Crazy Quilt) қойылымында ойнады. Бұл неке 1938 жылы ажырасып бітті. 1938 жылы ол Нью-Йорк қаласының Таймс-скверіндегі Парамаунт қонақ үйінің жертөлесінде «Билли Роуздың Алмас атқа шабуы» (Diamond Horseshoe) атты түнгі клубын ашты. Бастапқыда ол Форт-Уорт шоуының нұсқасымен ашылды. «Алмас атқа шабуы» клубы 1951 жылға дейін осы атпен жұмыс істеді. 1939 жылғы Нью-Йорк әлемдік көрмесінде Билли Роуздың «Аквакадесі» болды. Бұл Роуздің 1950 жылдың желтоқсанына дейін шығарған «Жылқы тастау» (Pitching Horseshoes) атты синдикаттық бағанына әкелді. Оның ең жақсы кездерінде 2000 газетке таратылды. Роуз бен Холм 1954 жылы ажырасты. 2 шілде 1956 жылы ол шоу-қыз Джойс Мэтьюзбен (1919-1999) үйленді, ал олар 23 шілде 1959 жылы ажырасты. Содан кейін олар 29 желтоқсан 1961 жылы қайта үйленді, бірақ 10 ақпан 1964 жылы қайта ажырасты, ол қайтыс болғанға дейін екі жыл бұрын. (1940 жылдары Мэтьюз екі рет үйленіп, екі рет ажырасқан, ол Мильтон Берл комедияшысы еді.) Кейін 1964 жылы Роуз Дорис Рут Видорға (туған Уорнер; 1912-1978) үйленді, ол кинорежиссер Чарльз Видордың жесірі болған. Билли Роуз Израильдің Иерусалимдегі Израиль мұражайында Билли Роуз мүсіндер бағын құрды. Оның аңызға айналған тәжірибелілігі Роуздің жеке қатысқан мүсіндер бағының ашылу салтанатында болған шағын оқиғамен көрсетіледі. Көптеген құрметті қонақтардың бірі Роузден соғыс болған жағдайда Израиль осы өнер туындыларымен не істейтінін сұрағанда, олардың көпшілігі заманауи, болаттан жасалған абстракциялар болғандықтан, Роуз күлімдемей: «Оларды оқ жасау үшін балқытыңыз» деді. 1949 жылдан 1955 жылға дейін Роуз Зигфельд театрының иесі және операторы болды. Осы кезеңде театр төрт мюзикл және бес пьесаны қойды. 1965 жылы ол Fisher Bros. Building салу үшін театрының бұзылуына келісім берді. Билли Роуз Америка композиторлар, авторлар және баспагерлер қоғамының (ASCAP) кеңесінің мүшесі болды. ASCAP рок-н-ролл әндерін жиі сынаған. Рок-н-ролл орындаушылары өзіндік музыка мен мәтін жаза бастағандықтан, кәсіби ән жазушылар музыка индустриясындағы үстемдігін жоғалтты. ASCAP мүшесі Билли Роуз рок-н-ролл әндерін «қоқыс» деп атады және «көп жағдайда олар жағымсыз қоқыс, олар кіршіксіз комикс журналдарымен тең» деген сөздерін айтты.

Кейінгі жылдар және өлім

1959 жылдан бастап 1966 жылы қайтыс болғанға дейін ол Билли Роуз театрының иесі және операторы болды. Осы кезеңде театрда төрт пьеса, бір мюзикл, бір ревю, үш балет және жиырма тоғыз концерттік өнер көрсетілімі қойылды. Ол қайтыс болғаннан кейін театр өз атын сақтап, 1978 жылға дейін оның мүлігінде болды, содан кейін атауы өзгертілді. Бүгінде ол "Нерландер" театры деп аталады. 1965 жылы Роузға 1964 жылғы Нью-Йорк әлемдік көрмесінің соңғы кезеңін бақылау ұсынылды, бірақ ол бас тартты. Роуз 66 жасында Ямайкадағы Монтего-Бэйдегі демалыс үйінде лобарлы пневмониядан қайтыс болды және оның байлығы мол болды. Ол қайтыс болған кезде оның қызынасы шамамен 42 миллион долларға бағаланды (доллармен), ол барлық мүлкін Билли Роуз қорына (жақсы және сахналық өнерді қолдау үшін) қалдырды және екі қарындасын мұрагерлік құқығынан айырды. Ол Нью-Йорк штатының Хадсон қаласындағы Гастингсте орналасқан Вестчестер Хиллс зиратына жерленген. 1970 жылы Роуз Ән жазушылардың Даңқ залына енгізілді.

Суреттер

Роуз 1975 жылғы «Funny Lady» музыкалық фильмінің басты кейіпкері болды, ол «Funny Girl» фильмінің жалғасы, онда Барбра Стрейзанд ойнаған Фанни Брайс туралы оқиға жалғасады. Сыртқы келбетіндегі айырмашылықтарға қарамастан, актер Джеймс Каан Роуз рөліне бекітілді. 1962 жылғы Дорис Дей қатысқан «Билли Роуздың «Jumbo» фильмі Роуз қойған Бродвейдегі алғашқы қойылымды көрсетеді. Ол фильмнің түсіріліміне қатыспағанымен, келісімшарт талабы бойынша оның аты міндетті түрде фильмнің атында көрсетілуі керек болды. Саул Беллоудың «Беллароза байланысы» повесінде Билли Роуз Еуропадағы нацистерден қашуға тырысқан еврей халқына көмектескен мейірімді адам ретінде бейнеленген.