Кіріспе

Абдул Маджид Забули (1896 жылғы 14 тамыз – 1998 жылғы 23 қараша) – Ауғанстанның банк жүйесін қалаған адам. Ол 1932 жылы "Ашами" компаниясын құрды, ол кейіннен Ауған Ұлттық Банкіне (Ауғанстанның Ұлттық Банкі) айналды.

Ерте өмір және білім

Зәбули 1896 жылы Газни провинциясының Нава ауданындағы Хусейн Хайл ауылында дүниеге келген. Одан кейін Ташкентте білім алды, сосын Берлинде біраз уақыт өткізді. Мохаммед Надир Шахтың үкіметі Зәбулиден Ауғанстанға оралып, мемлекеттік экономикалық мәселелерге көмектесуді сұрады.

Ұлттық банкті құруға алғашқы әрекеттер

1930 жылға дейін Ауғанстанда мемлекеттік және жеке сауда, сондай-ақ банк ісі ақша базарлары арқылы қаржыландырылды. Аманулла ханға қарсы болған көтеріліс сауданы тоқтатқанда, Зәбули ұлттық банк құруды ұсынды. Бұл идея бұрын Аманулла тарапынан да ұсынылған, бірақ діни себептермен қабылданбаған еді. Дегенмен, Зәбулиге Мұхаммед Надир Шах оның орнына акционерлік қоғам құруға рұқсат берді. Компанияға қант, мұнай және автокөлік импорттау, сондай-ақ мақта, қарақұл және жүн экспорттау монополиясы берілді, алайда бұл кәсіп сәтті болмады.

Ауған Ұлттық Банкінің (Bank-e-Mili Afghan) құрылуы

1931 жылы Абдул Маджид Забули Ресеймен мақта саудасы арқылы жинаған инвестициялық капиталын Ауғанстанның алғашқы инвестициялық банкін құруға пайдаланды. Жеке меншікте болғанымен, Bank e Meli Afghan валюталық реттеуге қабілеттілік алып, факті бойынша үкіметтік ұйым сияқты жұмыс істеді. Ол АҚШ-тан Ауғанстанға қару-жарақ және қаржылық көмек беруді сұрады, себебі Ұлыбритания Үндістаннан шыққаннан кейін Ауғанстанда Совет агрессиясы мүмкіндігіне қатысты алаңдаушылықтар болды. Екі сұранысы да қабылданбады.