Кіріспе

Атақ немесе мүлікке ие жесір

Дауэгер – қайтыс болған жұбайынан мұраға алған атақ немесе мүлікке (дауыр) ие болған жесір немесе жесір ер адам. Сын есім ретінде «дауэгер» сөзі көбінесе монархиялық және аристократиялық атақтармен қолданылады. Күнделікті тілде «дауэгер» сөзі кез келген егде жастағы жесір әйелге, әсіресе байлыққа, беделге немесе өзіне сенімді мінезге ие әйелге қатысты қолданылуы мүмкін. Кейбір дауэгерлер жеке тұрғын үйге, «дауыр үйі» деп аталатын жерге көшіп орналасады.

Ұлыбританияда

Ұлыбританияда пэр немесе баронеттің жесірі күйеуі тірі кезде қолданған атағын, мысалы, "Лоамшир графесін" оның мұрагері болған жағдайда, мұрагердің әйелі қарапайым атаққа ие болмаса, сақтап қалуға құқылы. Әйтпесе, ол өзінің есімін немесе "жесір" деген сөзді қоюы тиіс, мысалы, "Жейн, Лоамшир графесі" немесе "Лоамшир графесі жесірі". (Қай жағдайда болсын, оны "Леди Лоамшир" деп атауды жалғастырады.) Ұлыбританияда және басқа бірнеше елде корольдің жесірі үшін "король жесірі" термині қолданылады; егер жесір қазіргі монархтың анасы болса, оны көбінесе "король анасы" деп атайды.

Синосферада

Император шешесі – қытай, жапон, корей немесе вьетнам императорының анасы немесе әйелі қайтыс болған соңғы император әйеліне берілетін атақ. Мысалы, Қытайды 47 жылдан астам билеген Циси император шешесі.

Басқа өңірлерде

Бұл атау күйеуі қайтыс болған ақсүйек әйелдерге қолданылады. Бұл Бельгияның қайтыс болған анасы Фабиолаға қатысты қолданылған. Испанияның королевасы Виктория Евгения күйеуінің өлімінен кейін жесір королева ретінде белгілі болды. Ресей императорларының жесірлеріне «Императордың анасы» атағы беріліп, биліктегі императордың әйелінен жоғары дәрежеде болды.

Бейресми

Байлыққа, беделге және қадірлі немесе авторитарлық мінезге ие қарт жесірлерді көбінесе "жесір" деп атап жүреді. Әдебиеттегі белгілі жесірлердің қатарында Оскар Уайльдтың "Асық болудың маңызы" пьесасындағы Леди Брэкнелл және Агата Кристидің "Лорд Эджвардың өлімі" романындағы Мертонның жесір герцогинясы бар. Мэгги Смит 2010 жылдан 2015 жылға дейін "Даунтон Абби" телесериалында, сондай-ақ 2019 жылғы "Даунтон Абби" және 2022 жылғы "Даунтон Абби: Жаңа дәуір" фильмдерінде Грантемнің жесір графынясы Вайолет Кроули рөлін сомдады.