Кіріспе

Артур Мидің кітабы

«Балалар энциклопедиясы» – Артур Ми бастамасымен жасалған энциклопедия. Оны Лондон қаласындағы Нортклифтің «Amalgamated Press» баспасының еншілес компаниясы – «Educational Book Company» басып шығарған. Ол 1908 жылдан 1964 жылға дейін жарық көрген. Уолтер М. Джексонның «Grolier» компаниясы оны АҚШ-та «Білім кітабы» (1910) деген атпен басып шығару құқығын сатып алды.

Тарату

Ол кеңінен сатылды. Оны мектептерде және мұғалімдерді даярлауда пайдаланды. Ол оны жасаған қоғамның әлеуметтік құндылықтары туралы түсінік береді. Алғашқы басылым бітіп қалғаннан кейін, ол ай сайын жарық көретін "New Children's Encyclopædia" ретінде қайта басылды. 1914 жылы атауы өзгере отырып, "Балалар энциклопедиясы" журналы, "Балалар журналы" және соңында "Менің журналым" болып өзгерді. 1910 жылдың қыркүйегінен бастап журналға "The Little Paper" атты жаңалықтар қосымшасы енгізілді, ол 1919 жылы жарық көрген Артур Мидің "Балалар газетінің" алға басушысы болды.

Басылымдар

"Балалар энциклопедиясы" 1920 жылдардың басында кеңінен қайта жаңартылғанға дейін 12 басылымда 800 000 дана сатылды. Жаңа 59 бөлімді, 7412 беттік, 10 томдық серия 1922 жылдың қазан айында "Балалар энциклопедиясы" деген атпен жарық көрді, диграф алынып тасталды, және 1946 жылға дейін "The Educational Book Co" баспасымен 14 басылымға жетті. Аудармалары Франция, Италия, Испания, Бразилия және Қытайда жарық көрді. Энциклопедияның жаңа басылымдары Мидің 1943 жылы қайтыс болғаннан кейін де жалғасты; соңғы, көптеген өзгерістер енгізілген, әлі де Артур Мидің балалар энциклопедиясы деп аталатын басылым 1964 жылы шықты. Энциклопедияның өзінде авторлық құқық туралы немесе жариялану күні туралы мәлімет болмағанмен, қолданылған атау және мұқабадағы түс пен дизайн толық жинақтың шамамен жасын анықтауға көмектеседі. "The Children's Encyclopædia" алғашқы басылымында "Энциклопедия" деп жазылған және бастапқыда 8 томдық жинақ болып, қоңыр түсті мұқабаға ие болды. Барлық келесі түзетулерде "Энциклопедия" сөзі қолданылды және жинақ 10 томдық болды. 1920 жылғы нұсқалары көк түсті мұқабаға ие. 1940 жылдары мұқабасы қоңыр түсті болып, әр кітаптың арқасында жалындаған шам бейнесі салынған. 1950 жылдары мұқабасы қызыл түсті. Сонымен қатар, 1920 жылдарға жататын кем дегенде бір жасыл мұқабалы нұсқасы бар. Қызыл мұқабасы және арт-деко үлгісі бар бір басылымы 1930 жылдардың ортасына жатады. 1960 жылдардың ортасында АҚШ Конгресі кітапханасы 1925 жылғы 10 томдық басылымын және 1953 жылғы тағы бір басылымын тіркеді, бірақ 1960 жылы "Waverley Book Company" баспасынан шыққан басылым 28-ші басылым ретінде тіркелді. Ол сондай-ақ "Harmsworth's Children's Encyclopedia" және "Mee's Children's Encyclopedia" аттарымен де жарық көрген. 1963 жылы "Grolier Society" жинақты сатып алып, энциклопедияның 1970 жылға дейін тоқтатылатынын жариялады.

Кашмирдегі тәртіпсіздіктер

1973 жылғы мамыр айында Үндістанның Джамму және Кашмир аймағында, «Джамаат-и Ислами» ықпалы артып келе жатқан жерде, ондаған жылдар бойы жергілікті кітапханада сақталған «Білім кітабындағы» бір суретте Бас періште Жәбірейілдің Мұхаммед пайғамбарға Құранның аяттарын айтқандығы анықталды. Мұхаммед пайғамбардың бейнеленген суреті мұсылмандарды қынжыр туғызып, салдарынан төрт адам қаза тауып, жүзден астам адам жарақаттанды. Бұл энциклопедия бұған дейін басылымнан тыс шыққан болатын, бірақ оның сатуына тыйым салынды.