Герард де Малайнс: Англия саудагері және экономист

Кіріспе

Ағылшын саудагері Жерар де Малинз (фл. 1585–1627) – шетелдік саудадағы тәуелсіз саудагер, испандық Нидерландыдағы ағылшын комиссары, сауда мәселелері жөніндегі үкіметтік кеңесші, монета сарапшысы және монета ісі жөніндегі комиссар. Оның туған және қайтыс болған күндері белгісіз.

Өмір

Малинз өзінің ата-бабалары Ланкаширден шыққан екенін айтты. Оның әкесі, монета соғу шебері, шамамен 1552 жылы Герард дүниеге келген Антверпенге көшіп кеткен болуы мүмкін, ал Елизавета Фландриядан білікті жұмысшылардың көмегін алған кезде, валюта қалпына келтірілген (1561) Англияға оралған. Малинз бағалы металдардың елден шығуы тауарлардың ішкі бағасын төмендетіп, шетелде бағаның өсуіне әкелуі мүмкін екенін көрсетті. Бұл сол кездегі экономикалық ой-пікірдің маңызды түсіндірілуі болды. Ол елдің дамуы бағалы металдардың жинақталуымен байланысты дегенді есептегендіктен, импорттық тарифтерді жоғарылатуды және алтын-күміс шығаруға тыйым салуды ұсынды. Малинз (1586 жылы) Төмен елдердегі сауда комиссарларының бірі болып тағайындалды. 1587 жылы Англияда болғанда, ол сэр Фрэнсис Дрейктен Картахенадан әкелген бірнеше інжу-маржандарды сатып алды. Ол жеке кеңесші ретінде үкіметке сауда мәселелері бойынша жиі көмектесті. 1600 жылы ол нақты айырбас бағамын белгілеу комиссиясының мүшесі болып тағайындалды және Кәсіпкерлердің кепілдік беру туралы заң жобасы бойынша Палаталар комитетіне (1601 жылдың қараша және желтоқсан айларында) куәлік берді. Жүн маталарын дұрыс жасау туралы заң қабылданып жатқанда (Жак. I, 2-тарау), ол патшалық кеңеске барлық маталардың салмағы, ұзындығы және ені туралы есеп дайындады. Джеймс I билік құрған жылдары Малинс табиғи ресурстарды дамыту жобаларына қатысты. Олардың арасында 1606 жылы Йоркширдегі қорғасын және Дурхам графтығындағы күміс кен орындарын игеруге жасалған әрекет болды, ол Германиядан жұмысшыларды өз қаражатымен шақырды. Лорд Эур және бірнеше лондондық саудагерлер оған қосылды, бірақ бұл жоба сәтсіз аяқталды. Оның ең басты қызығушылығы – ақша мәселелері, сонымен қатар ол монета соғу шебері болды. 1609 жылы Малинз Томас Кнайвет, 1-ші барон Кнайвет, сэр Ричард Мартин, корольдің алтын шебері Джон Уильямс және басқалармен бірге монета ісі жөніндегі комиссарлардың бірі болды. Одан кейін ол ақша тапшылығын жою үшін, шағын номиналды монеталарды фартингтер арқылы шығаруды ұсынды. Жеке саудагерлер бірнеше жыл бойы патшалық құқығын бұзып, қорғасыннан фартингтерді соғып шығарған. 1612 жылы бұл мәселені шешу үшін Малинз ұсынған жоба жасалды. Бұл жоба қабылданды, ал Экстонның 2-ші бароны Джон Харрингтон жаңа монеталарды шығаруға патент алды (1613 жылдың 10 сәуірінде), ол бұрынғы келісімге сәйкес Малинс пен Уильям Коккэйнге берді. Бастапқы келісімнің шарттары ұнамаған Коккэйн кеткен соң, Малинске Джон Коучман қосылды. Бірақ жобаның басынан-ақ мердігерлер сәтсіздікке ұшырады. Леннокс герцогы Малинске қарағанда жақсы шарттар ұсынып, Лорд Харрингтоннан патент алуға тырысты. "Харрингтон" деп аталған жаңа фартингтер танымал болмады. Олар Стаффордшир, Дербишир, Флинт және Денбиг округтерінде қабылданбады; тіпті оларды қабылдаған округтерде де сұраныс аз болды, ал алты ай ішінде шығарылған монета сомасы 600 фунт стерлингтен аспады. 1614 жылы Лорд Харрингтонның қайтыс болуы жаңа қиындықтар тудырды, патент бұзылды және жеке саудагерлер заңсыз монеталар шығаруды жалғастырды. Малинс Флит түрмесінен патшаға жолдаған өтінішінде (16 ақпан 1619) жұмыс берушілері оны қиратқанын, оған өз монеталарымен төлеуді талап еткенін айтты. Бірақ ол бұл қиындықтарды жеңіп шықты. 1622 жылы ол сауда жөніндегі тұрақты комиссия алдында ақша айналысының жағдайы туралы куәлік берді. Малинс өсімпұлшылардың кедейлерге тигізетін зиянына қатты назар аударды. Ол мемлекеттік бақылаудағы ломбард жүйесін және қайырымдылық қорын құруды ұсынды. Осылайша ол кедей адамдарға орташа пайыздық мөлшерлемемен несие алуға мүмкіндік беруді үміттенеді. 1622 жылы Малинс пен оның саудагер әріптесі Эдвард Мисселден еркін сауда туралы талқылауды бастады. Малинс 1641 жылы Палаталарға өтініш жолдады.

Malynes stated that his ancestors were from Lancashire. His father, a mint master, may have emigrated about 1552 to Antwerp, where Gerard was born, and returned to England at the time of the restoration of the currency (1561), when Elizabeth obtained the assistance of skilled workmen from Flanders. Malynes showed how an outflow of precious metals could lead to a fall in prices for goods at home and a rise in prices abroad. This was an important clarification of the economic thought of the time. He suggested that higher import tariffs should be levied and exports of bullion prohibited, because he believed that a country's growth was related to the accumulation of precious metals. Malynes was appointed (about 1586) one of the commissioners of trade in the Low Countries. He was in England in 1587, when he purchased from Sir Francis Drake some of the pearls which Drake brought from Cartagena. He was frequently consulted on mercantile affairs by the privy council. In 1600 he was appointed one of the commissioners for establishing the true par of exchange, and he gave evidence before the committee of the House of Commons on the Merchants' Assurance Bill (November and December 1601). While the Act for the True Making of Woollen Cloth (4 Jac. I, c. 2) was passing through parliament he prepared for the privy council a report showing the weight, length, and breadth of all kinds of cloth. During the reign of James I, Malynes took part in schemes for developing natural resources. Among them was an attempt to work lead mines in Yorkshire and silver mines in County Durham in 1606, when at his own charge he brought workmen from Germany. He was joined by Lord Eure and some London merchants, but the undertaking failed. Monetary questions were his major concern, and he was an assay master of the mint. In 1609 Malynes was a commissioner on mint affairs, along with Thomas Knyvet, 1st Baron Knyvet, Sir Richard Martin, John Williams the king's goldsmith, and others. Shortly afterwards he engaged in a scheme for supplying a deficiency in the currency, of coins of small value, by the issue of farthing tokens. Private traders had for some years infringed the royal prerogative by striking farthing tokens in lead. A proposal which seems to have been inspired by Malynes, was put forth in 1612 to remedy this. The scheme was adopted, and John Harington, 2nd Baron Harington of Exton obtained the patent for supplying the new coins (10 April 1613), which he assigned to Malynes and William Cockayne, in accordance with an agreement previously made with the former. On the withdrawal of Cockayne, who did not like the terms of the original grant, Malynes was joined by John Couchman. But from the first the contractors were unfortunate. The Duke of Lennox tried to obtain the patent from Lord Harington by offering better terms than Malynes. The new farthings, which were called "Haringtons", were unpopular. They were refused in Staffordshire, Derbyshire, Flint, and Denbigh; and even in counties where they were accepted the demand for them was low, and in six months the issue was less than £600. The death of Lord Harington in 1614 gave rise to new difficulties, the patent was infringed, and private traders continued to issue illegal coins. Malynes, in a petition which he addressed to the king from the Fleet Prison (16 February 1619) complained that he had been ruined by his employers, who insisted on paying him in his own farthings. But he appears to have surmounted these difficulties. In 1622 he gave evidence on the state of the coinage before the standing commission on trade. Malynes was impressed with the effects of usurers on the poorer classes. He proposed the adoption of a system of pawnbroking and a mount of piety, under government control. In this way he hoped to enable poor people to obtain loans at a moderate rate of interest. In 1622 Malynes and fellow merchant Edward Misselden began a famous dispute on free trade. Malynes addressed a petition to the House of Commons of 1641.

Экономикалық теория

Ол меркантилизмге ұқсас идеяларды қолдады. Ол валютаның жетіспеушілігін ақша айырбастаушылардың спекуляциясына байланысты деп мәлімдеді. Мұндай спекуляция Англия валютасының құнын түсіріп, осының салдарынан ағылшын тауарлары шетелде арзанға сатылып, ал шетелдік тауарлар ел ішінде қымбатқа сатылатын болар еді; осыдан сауда балансы теріс болар еді.