Кіріспе

Бразилиядағы Конфедерация шежірелі халық

Конфедерадос (kõfedeˈɾadus) – Конфедерациядан шеттетілгендер, олардың барлығы Оңтүстік штатының ақ тұрғындары (қара құлдарын қоса), АҚШ-тың Оңтүстігінде қайта құру кезеңінде қашып келген және олардың бразилиялық ұрпақтары. Император Педро II мақта өсіруде тәжірибе алуды үміттенеді, сондықтан оларды Бразилияға арзан жер ұсынысымен тартып алды. Американдық Конфедерациядан шамамен 20 000 адам АҚШ-тың Оңтүстігінен Бразилия империясына көшіп келген деп есептеледі. Бастапқыда олардың көпшілігі қазіргі Сан-Паулу штатына қоныстанды, онда олар Американа қаласын құрды, ол бір кезде көршілес Санта-Барбара-д'Оэсте қаласының бір бөлігі болған. Конфедерадоның басқа ұрпақтары кейіннен бүкіл Бразилияда кездесті. Конфедерадо мәдениетінің орталығы Санта-Барбара-д'Оэстедегі Кампо зираты болып табылады, онда аймақтың алғашқы Конфедерадосының көпшілігі жерленген. Олардың протестант діні болғандықтан, оларды католик зиратына жерлеуге болмады, сондықтан олар Бразилиядағы алғашқы католик емес, жергілікті емес зиратты құрды. Конфедерадо қауымы сондай-ақ Санта-Барбара-д'Оэстеде Иммиграция мұражайын құрды, ол бразилиялық иммиграцияның тарихын көрсету және оның елге тигізген пайдасын атап көрсету үшін арналған. Ұрпақтары әлі де бірегей аралас мәдениетті сақтауға арналған Америкалық ұрпақтардың бауырластығы арқылы өз тарихымен байланысты күшейтеді. Конфедерадос сонымен қатар жыл сайынғы Festa Confederada фестивалін өткізеді, ол Кампо зиратын қаржыландыруға жұмсалады. Фестивальде Конфедерация тулары, Конфедерация формасының дәстүрлі киімдері мен шапан юбкалары, бразилиялық стильдегі Оңтүстік Америка тағамдары, Антебеллум кезеңінде Оңтүстік Америкада танымал болған билер мен музыка көрсетіледі.

Тарих

Соғыстан кейін көптеген Конфедерация плантаторлары Одақтың жеңісімен және одан кейін болған конституциялық өзгерістермен қабылданған жаңа қағидалар бойынша өмір сүруге құштар болмады: жеке меншік құлдықтың тоқтатылуы, жаңа еңбек жүйесі және афроамерикалықтардың сайлау құқығымен байланысты саяси биліктің жоғалтылуы. Құлдардың еңбегімен мақта өсіруге үйренгендердің кейбіреуі бұрынғы өмірін жалғастыра алатын Батыс жарты шарда басқа жер іздеді. "Көптеген адамдар, ұзақ жылдар бойы қалыптасқан әдеттері мен қастерлі теорияларының нәтижесінде африкалық құлдық институтына терең байланысып, Бразилияда осы еңбек жүйесін тұрақты пайдалануға мүмкіндік табады деп ойлайды. Бразилия және испандық иеліктер – өркениетті әлемдегі құлдық сақталып қалған жалғыз екі қауымдастық", - деп жазды 1865 жылдың қыркүйегінде "New Orleans Daily Picayune". Бразилия императоры Дом Педро II АҚШ-тың оңтүстігіндегі экономикалық дағдарысты мүмкіндік ретінде қарастырып, Англия мен Францияның тоқыма фабрикаларына экспорт үшін мақта өндірісін ұлғайтуға үміттенді, олар ұзақ жылдар бойы оңтүстікке тәуелді болған. Император осы кеңеюді іске асыру үшін бұрынғы Конфедерациядан мақта өсірушілердің көшіп келуін ынталандырды.

Бразилияға көшіп келу

Соғыс 1865 жылы аяқтар алдында Бразилияға көшіп келу туралы әңгімелер қозғалды, бірақ бұл ел туралы өте аз мәлімет болды. Соғыс аяқталғаннан кейін мәселе жаңадан өрбуге алды және бірнеше көші-қон компаниялары құрылды. Бразилияға жерді, климатты және император ұсынған мүмкіндіктерді тексеру үшін өкілдер жіберілді. 1865 жылдың қараша айында Оңтүстік Каролина штаты колонизация қоғамын құрып, майор Роберт Мериветер мен доктор Х.А. Шоуды Бразилияға колония құру мүмкіндігін зерттеу үшін жіберді. Олар елге қайтып келген кезде екі дворянның жер сатып алып, осында қоныс тапқанын хабарлады. Императордың ұсынысын қабылдаған көптеген оңтүстік тұрғындары соғыс кезінде шаруашылықтары мен үйлерін жоғалтты, Реконструкция кезеңінде Федералды әскерлердің билігінде өмір сүргісі келмеді немесе оңтүстік экономикалық жағдайының жақсаруын күтпеді. Сонымен қатар, Бразилия 1888 жылға дейін құлдықты тоқтату жолына қоймады. Конфедераттар Бразилияға қоныстанған алғашқы ұйымдасқан протестанттық топ болды. Норристер Домингос да Коста Машадоның сесмариясынан жер сатып алып, Рибейрао Киломбоның жағасында, сол кезде Санта-Барбара-д'Оэсте муниципалитетіне, бүгінгі Американа қаласына қарасты жерге орналасты. Келген соң полковник Норрис аймақтың шаруаларына мақта өсіру және жаңа ауыл шаруашылығы техникаларына қызығушылық танытып, ауыл шаруашылығы бойынша практикалық курстар өткізе бастады. Ол АҚШ-тан әкелген соқа қатты қызығушылық тудырды, нәтижесінде, қысқа мерзім ішінде білім алу және өз бақшаларын өңдеу құқығы үшін төлем жасаған көптеген студенттері бар тәжірибелік ауыл шаруашылығы мектебі ашылды. Полковник отбасына жолдаған хатында осыдан 5000 АҚШ доллары тапқанын жазды. 1867 жылдың ортасында оның қалған отбасы және көптеген туыстары келді. Санта-Барбара-д'Оэсте көші-қон мұражайында бүгін еске алынатын көптеген шаруашылықтар АҚШ-тан келген көшіп келгендердің еңбегінің нәтижесінде құрылды. Мақта өсіру және оны өңдеу маңызды рөл атқарды. Олар, әсіресе 1875 жылдан бастап, теміржолдың келуімен және Companhia Paulista de Estradas de Ferro компаниясының Санта-Барбара станциясын салуымен қарқынды сауда-саттық жүргізді. Осы көшіп келгендердің тұрақты болуының арқасында станция маңында пайда болған ауыл "Vila dos Americanos", яки "Vila Americana" деп аталды және қазіргі Американа қаласының құрылуына себеп болды.

Пара

Пара штатындағы Сантарем қаласына АҚШ-тың оңтүстігінде болған Америка Азамат соғысынан көшіп келген отбасылар толқыны келді. Алғашқы болып Рикер отбасы қоныстанды. 1970 жылдары Дэвид Афтон Райкер «Амазонкадағы соңғы конфедерация» атты кітап жариялады, онда осы көші-қонның және жаңа отанға бейімделудің тарихы баяндалады. Конфедерация мүшелері мен олардың ұрпақтары аймақтың бизнес және саяси өмірінде белгілі болды. Бразилияға қанша Конфедерадо иммигранты келгені белгісіз, бірақ Бетти Антунес де Оливейраның Рио-де-Жанейро портының мүрағаттарындағы беспрецедентті зерттеуі 1865 және 1885 жылдар аралығында Бразилияға шамамен 20 000 АҚШ азаматы келгенін көрсетті. Бразилиядағы Конфедерация туы АҚШ-тағыдай саяси мағынаға ие болған жоқ. 1972 жылы губернатор Джимми Картердің аймаққа сапарынан кейін Американа үкіметі тіпті Конфедерация туын өзінің гербіне қосты (бірақ бірнеше жылдан кейін итальяндық текті тұрғындардың көпшілігі оны қаланың ресми символынан алып тастады, себебі Конфедерация ұрпақтары қазір қала халқының оннан бір бөлігін құрайды). Бразилияға сапары барысында Картер Санта-Барбара-д'Оэсте қаласына және әйелі Розалинн Картердің інісінің Cemitério do Campo зиратына барды. Сол кезде Картер Конфедерация ұрпақтарының сөйлеуі мен сыртқы келбеті американдық оңтүстік тұрғындарына ұқсас екенін атап өтті. Америкалық иммигранттар жаңа отандарына пекан, Джорджия жержаңғағы және қарбыз сияқты көптеген жаңа тағамдарды, темір жырғыш және керосин шамдары сияқты жаңа құралдарды, сондай-ақ заманауи стоматология, заманауи егіншілік және алғашқы қан құю сияқты жаңалықтарды әкелді. Бұрыннан бар емес, баптист, пресвитериан және методист сияқты жаңа діни қауымдастар құрылды. Американың оңтүстігіне тән кейбір тағамдар да, мысалы, шахмат пирогы, сірке суымен жасалған пирог және оңтүстік стилінде қуырылған тауық, бразилиялық мәдениеттің бір бөлігіне айналды. Иммигранттар сонымен қатар мемлекеттік мектептер ашып, сол кезде Бразилияда сирек кездесетін қыз балаларын да оқытуға мүмкіндік берді.

Танымал мәдениетте

Йель университетінің тарих профессоры Роллин Г. Остервейс Конфедерадостар туралы "Сантарем" романын жазды.

Мұрағаттық материалдар

Алабама штатындағы Оберн университеті Конфедерациядан эмиграциялағандар туралы материалдардың ерекше жинағын сақтайды, оған хаттар, естеліктер, шежірелер және газеттен алынған үзінділер кіреді, әсіресе полковник Норриске қатысты.