Кіріспе

Бамберг қаласының әкімі және күдікті сиқыршы (1573–1628)
Йоханнес Юниус (1573 – 6 тамыз 1628) – Бамберг қаласының әкімі (немісше: Bürgermeister), Бамберг сиқыршылар соттарының құрбаны. Өлім жазасын күтіп отырғанда түрмеден қызына хат жазған.

Тұтқындау

Юниус алғаш рет жергілікті саясатқа 1608 жылы қатысып, 1614, 1617 және 1621 жылдары, сондай-ақ 1624 жылдан 1628 жылға дейін бургомистр қызметін атқарды. 1626-1631 жылдар аралығында өткен Бамберг сиқыршылық сот процестерін Контрреформацияны таратуға белсенділік танытқан ханзада епископ Иоганн Георг басқарды. Юниусқа күдік тууының себебі – оның әйелінің сиқыршылық үшін өлім жазасына кесілуі болды. Тағы бір бургомистр, Георг Нойдекер де сиқыршылықпен айыпталды және 1628 жылдың сәуір айында тұтқындалғаннан кейін Юниусты өзімен бірге кінәлі деп көрсетті, нәтижесінде ол 1628 жылдың маусым айында қамауға алынды. Юниус басқа да күдікті сиқыршылардың көрсетулерінде де айтылды. Сот құжаттарында Юниус бастапқыда барлық айыптауларды жоққа шығарып, куәгерлерімен кездесуді талап еткені, ал апталар бойы көрсетілген азаптауларға қарамастан, оның ішінде басқыштар, аяққыштар (Бейншраубен) және страппадо қолданылғаннан кейін де қатысы бар екенін мойындамағаны сипатталған. 1628 жылдың 5 шілдесінде ол Құдайды жоққа шығарып, Шайтанға бет бұрғанын және демалыс күні жиырма жеті әріптесін көргенін мойындады. Бір айдан кейін Юниус көпшілік алдында өртеліп өлтірілді.

Өкініш

Оның мойындауында 1624 жылы, қаржылық жағдайы қиын болғанда, оны кейін суккубус екені анықталған әйел азғырып, Құдайдан бас тартса өлтіремін деп қорқытқан. Юний бастапқыда бас тартты, бірақ көп ұзамай одан да көптеген демон пайда болып, оған тағы да шабуыл жасады, соңында оны Ібілісті өзінің Құдайы деп қабылдауға мәжбүр етті. Ол Крикс деген сиқыршы есімін алды, оған Фучсин ("Түлкі") есімді рух берілді, сол кезде бірнеше жергілікті тұрғын өзінің Шайтанмен одақтас екенін жария етіп, оны құттықтады. Одан кейін ол сиқыршылардың жиындарына үнемі қатысып, ондайда қорқынышты, ұшатын қара иттің үстінде мініп баратын. Мұндай жиынның бірінде ол қара жамағатқа қатысып, Бельзевул пайда болды. Өзінің әріптес сиқыршылары мен демон рухтары оған өз балаларын олардың атынан өлтіруді бұйырды, бірақ ол бұл құрбандықты орындай алмады, сондықтан оны ұрып-сапалады. Дегенмен, ол атын құрбандыққа шалып, қасиетті нанды жерлегенін мойындады.

Қызына хат

24 шілдеде, өлім жазасына кесілгенге дейін, Джуниус қызы Вероникаға хат жаза алды. Оны күзетші түрмеден жасырын шығарып, табысты жеткізіп берді. Хатта ол өзінің кінәсіз екенін қорғайды, оған қарсы куәлік бергендердің құпия түрде кешірім тілегенін айтады, сондай-ақ оның азаптауларының қорқынышты екенін (оған күйеуінің інісі мен тағы үш адам жасаған) баяндайды. Хат жазған кезде оның қолы әлі де дірілдеп тұр. Ол сондай-ақ, бастапқыда басқа сиқыршыларды анықтап көрсетпейтін мойындау жасауға тырысқанын, бірақ одан әрі азаптаудың қаупімен есімдерін айтуға мәжбүр болғанын мәлімдейді. Хат: "Көптеген мыңдаған сәлем, жанымдағы қызым Вероника" деп басталып, "Қайыр түн, өйткені әкең Йоханнес Джуниус енді сені көрмейді" деп аяқталады.

Хаттың толық мазмұны

Жүздеген мың жақсы түндер, жанымдағы қызым Вероника. Мен кінәсіз түрмеге түстім, кінәсіз азапталдым, кінәсіз өлуге тиіспін. Себебі, кім түрмеге кірсе, соның сиқыршы болуы керек, немесе өзінің басын бір нәрсе ойлап тапқанша азапталады. Құдай оған мейірімділік көрсетсін. Мен өз басыммен қалай болғанын айтайын. Алғаш рет азап шеккенімде, доктор Браун, доктор Котцендорффер және екі бейтаныс дәрігер болды. Сосын доктор Браун: «Туыс, неге келдің мұнда?» – деді. Мен: «Жалғандықпен, бақытсыздықпен келдім», – деп жауап бердім. «Есті, сен сиқыршысың; өз еркіңмен мойындайсың ба? Егер мойындамасаң, куәгерлер мен палач әкелеміз», – деді ол. Мен: «Мен сиқыршы емеспін, менің ар-ұжданым таза. Мыңдаған куәгер болса да, уайымдамаймын, бірақ куәгерлерді тыңдауға дайынмын», – дедім. Енді канцлердің ұлы алдымда тұрды, содан кейін Хоппен Эльсс. Ол мені Хауптс-морда билеп жүргенін көрді. Мен: «Мен ешқашан Құдайдан бас тартқан емеспін, және бас тартпаймын. Құдай сақтасын, мен не қажет болса, соны көтеремін», – дедім. Сосын, Құдай Тағала да келді, ол да қазаға тартқанға рақым етіп, екі қолымды бір-біріне байлап, үлкен саусақтарды бұрады. Сөйтіп, тырнақтардан және барлық жерден қан ағып шықты. Содан кейін төрт апта бойы қолымды қолдана алмадым, жазуымнан көріп тұрғаныңыздай. Сосын, маған киімдерімді шешіп, қолымды арқама байлап, азаптауға іліп қойды. Мен аспан мен жердің соңы келді деп ойладым. Сегіз рет көтеріп, қайтадан түсірді, сондықтан қорқынышты азап шектім. Бұл 30 маусым күні, жұмада болды. Құдайдың көмегімен мен азапты көтере алдым. Сосын, палач мені түрмеге қайтарып алып, былай деді: «Мырза, Құдай үшін сен маған бір нәрсе айт, себебі сен азапты көтере алмайсың. Тіпті оны көтерсең де, қашып құтыла алмайсың, граф болсаң да. Бір азаптан кейін екіншісі келеді, сен сиқыршы екеніңді мойындағанша. Оған дейін сені жібермейді, барлық сынақтарынан көре аласың, себебі әрқайсысы басқасына ұқсас». Мен жағдайымның қорқынышты екенін білгенімнен, ойлану үшін бір күн және діни қызметкер сұрадым. Маған діни қызметкер берілмеді, бірақ ойлануға уақыт берілді. Енді, жанымдағы балам, мен қандай қауіпке тап болдым және әлі де тап болып тұрмын. Мен сиқыршымын деуім керек, бірақ мен сиқыршы емеспін. Құдайдан бас тартуым керек, бірақ мен бұрын ешқашан бас тартқан емеспін. Күндіз-түні қатты уайымдадым, бірақ соңында маған жаңа ой келді. Мен уайымдамай-ақ қояйын, себебі маған кеңес бере алатын діни қызметкер берілмеді, мен өзім бірдеңе ойлап айтамын. Мен оны ауызбен және сөздермен айтсам, тіпті мен оны шынымен жасамасам да, содан кейін діни қызметкерге мойындап, мені солай етуге мәжбүрлегендерге жауап беремін. Мен мойындадым, бірақ бәрі өтірік болды. Енді, жанымдағы балам, мен саған мойындағандарымды айтайын. Бұл мені қатты азаптан арылту үшін жасалды. Сосын, мен [шаһар демалыс күні] кімдерді көргенімді айтуым керек болды. Мен оларды танымағанымды айттым. «Сен ескі қарақшысың, мен саған палач қою керек. Канцлер онда болмады дейсің бе?» Мен де келістім. «Кім басқа?» Мен ешкімді танымадым. Ол: «Бір көшеден екіншісіне дейін жүріңдер, базардан бастаңдар, бір көшеден шығып, екіншісімен қайтыңдар», – деді. Сол жерде бірнеше адамның атын атауға тура келді. Содан кейін ұзақ көшеге шықтым. Мен ешкімді танымаймын. Сол жерде сегіз адамның атын атауға тура келді. Содан кейін Зинкенверт тағы бір адамды алды. Содан соң жоғарғы көпірден Георгторға дейін екі жақтан. Ешкімді танымай қалдым. Егер мен қамалдағы ешкімді танымасам, кім болса да, қорқынышсыз сөйлеуім керек. Олар мені барлық көшелерде үнемі сұрай берді, бірақ мен бұдан артық ештеңе айта алмадым және айта да алмадым. Олар мені ұстап алып, жалаңаш етіп, шашымды қырқып, азаптап өлтіруді бұйырды. «Бұл қарақшы базарда біреуді таниды, онымен күнде бірге болады, бірақ оны танымайды». Бұл олар Дитмери дегенді білдіреді: сондықтан мен оны да атауға тура келді. Содан кейін мен қандай қылмыс жасағанымды айтуым керек болды. Мен ештеңе айтпадым. «Бұл қарақшыны ұстап алыңдар!» Сондықтан мен балаларымды өлтіремін дедім, бірақ оның орнына атымды өлтірген едім. Бұл көмектеспеді. Мен сондай-ақ киелі тостағанды алып, оны арамдадым. Осыны айтқаннан кейін олар мені тастап, өздері-ақ кетіп қалды. Ал енді, жанымдағы балам, мынау менің мойындауым, ол үшін өлуге тиіспін. Олар – өтірік, ойлап тапқан нәрселер, Аллам маған көмектессін. Осыны мен бұрыннан бастан кешкен азаптан қорқып айтып отырмын. Олар, себебі, бір нәрсе мойындағанға дейін азаптаумен ешқашан тоқтамайды; ол ешқашан жақсы, ол сиқыршы болуы керек. Ол граф болса да, ешкім қашып құтыла алмайды. Балам, бұл хатты ешкімге айтпа, әйтпесе мені қатты азаптайды және түрме сақшыларын өлімге кеседі. Мұндай тыйым қатаң. Балам, осы кісіге бір доллар бер. Мен осыны жазуға бірнеше күн жұмсадым: қолым екеуі де жарақаттанған. Мен жағдайымның қорқынышты екенін білемін. Жақсы түң, сіздің әкеңіз Йоханнес Юниус енді сізді көре алмайды. 24 шілде, 1628 жыл. [Ал хаттың шетінде былай деп қосты: Жанымдағы балам, алты адам бірден маған қарсы мойындады: Канцлер, оның ұлы, Нойдеккер, Занер, Хоффмайстердің Урсельі және Хоппен Эльсс – бәрі де жалған, мәжбүрлеу арқылы, олардың бәрі де маған Құдай атынан кешірім сұрады, олар өлімге кесілгеннен кейін. Олар мен туралы жақсы нәрсе біледі. Олар мен сияқты мәжбүрлеу арқылы айтты.]