Кіріспе

Formula One Grand Prix Жапон Гран-приі (日本グランプリ) – Формула-1 әлем чемпионатының күнтізбесіндегі автожарыс шарасы. Тарихи тұрғыдан алғанда, Жапония маусымның соңғы жарыстарының бірі болып келді, сондықтан Жапон Гран-приі көптеген титулдарды шешетін жарыстарға ұйымдастырылды, және 36 әлем чемпионаты Жапон Гран-приі аясында 13 әлем чемпиондары анықталды. 1999 жылы Малайзия күнтізбеге қосылғанға дейін Жапония Формула-1 жарысын (Тынық мұхиты Гран-приі қоса) өткізген жалғыз Азия елі болды. 1976 және 1977 жылдары өткен алғашқы екі Формула-1 Жапон Гран-приі Фудзи спидвейінде өткізілді, содан кейін Жапония күнтізбеден шығарылды. 1987 жылы ол Сузукаға қайта оралды, ол 20 жыл бойы Гран-приге эксклюзивті түрде төңкерілді және Формула-1 трассаларының ең қиын трассаларының бірі ретінде танылды. 1994 және 1995 жылдары Жапония TI трассасында Тынық мұхиты Гран-приін де қабылдады, бұл Жапонияны бір маусымда екі Гран-приден астам өткізген тоғыз елдің қатарына қосты (қалғандары – Австрия, Бахрейн, Франция, Германия, Ұлыбритания, Италия, Испания және АҚШ). 2007 жылы Гран-при жаңадан жөнделген Фудзи спидвейіне көшті. Фудзиде 2008 жылы өткен екінші жарыстан кейін, жарыс 2009 жылы Фудзи спидвейі мен Сузука трассасының иелері, ұзақ жылдар бойы бәсекелес болған Toyota мен Honda арасындағы кезекті келісімнің аясында Сузукаға оралды. Алайда, 2009 жылдың шілдесінде Toyota әлемдік экономиканың төмендеуіне байланысты 2010 жылдан бастап Фудзи спидвейінде жарыс өткізбейтінін хабарлады, сондықтан Жапон Гран-приі Сузукада өтті. Сузука 2009 жылдан бері жыл сайын Жапон Гран-приін қабылдап келеді, 2020 және 2021 жылдары COVID-19 пандемиясы салдарынан Гран-прилер тоқтатылды. Шара кем дегенде 2029 жылға дейін Сузука трассасында өтеді деп жоспарлануда.

Шығу тегі

Бірінші Жапон Гран-приі 1963 жылдың мамыр айында Нагояның оңтүстік-батысындағы Сузука трассасында спорттық автомобильдер жарысы ретінде өткізілді. 1964 жылы жарыс қайтадан Сузукада өтті. Бұл Жапонияда мотор спортының нағыз басталуы болды. Бірақ, келесі сегіз жыл бойы чемпионатқа кірмейтін Гран-при Йокогамадан батысқа қарай 64 шақырым, ал Токиодан батысқа қарай 106 шақырым жерде орналасқан Фудзи спидвейінде өткізілді. Сол кезде трассада (шын мәнінде толыққанды емес трасса) Даичи айналымы болды, ол көптеген қаза болған оқиғаларға куә болды (1974 жылы бұл айналым алынып тасталды). Кейін ол мотор спортының түрлі түрінде, әсіресе Формула 2, спорттық автомобильдер және Can Am стиліндегі спринт жарыстары ретінде ұйымдастырылды.

Фудзи автожолы

1976 жылы алғашқы Формула-1 Жапон Гран-приі өте жылдам 2,7 мильдік Фудзи спидвейінде, бұрылыстарсыз өткізілді. Бұл жарыс Джеймс Хант пен Ники Лауда арасындағы титул үшін шешуші күрес ретінде танымал болды, себебі ол муссон маусымында өтті. Осы маусымның басында Германия Гран-приінде қазаға ұшыра жаздан кейін Лауда жарыстан бас тартып, өмірінің чемпионаттан маңызды екенін мәлімдеді, бразилиялық Эмерсон Фиттипальди мен Карлос Пейс та осылай шешім қабылдады. Күшті жаңбыр ақыры тоқтады, бірақ баяу пит-стоп Хантты 5-орынға түсірді. Ол табандылықпен 3-орынға көтеріліп, Лаудадан бір ұпай артықшылықпен титулды жеңу үшін қажетті 4 ұпайды жинады. Американдық Марио Андретти жарысты жеңіп, мансабындағы екінші, Lotus командасы үшін алғашқы жеңісін тойлады. Француз Патрик Депайе Tyrrell P34 көлігімен екінші орынды иеленді. Хант келесі жылы екінші Жапон Гран-приін жеңіп алды, бірақ жарыс барысында Жиль Вильнёв пен Ронни Петерсонның соқтығысуы салдарынан Вильнёвтің Ferrari көлігі шектеулі аймаққа аударылып, екі көрермен қаза тапты. 1978 жылғы маусымда сәуір айына жоспарланған жарыс (ол маусым тоқтатылды) Formula One күнтізбесіне тағы он жылдан кейін ғана оралды, ал жарыс Фудзиге одан да ұзақ уақыттан соң қайта келді.

Сузука трассасы

1985 жылдың 7 сәуірінде жоспарланған Жапон Гран-приі Сузука трассасының бір бөлігін қайта жаңарту көп уақыт алғандықтан күштен шығарылды. 1987 жылы Формула-1 Жапонияға оралғанда, Гран-при қайта жаңартылған Сузука трассасында жаңа орналасқан жер тапты. Трасса голландиялық Джон Хугенхольц жасаған және Хондаға тиесілі болған, олар оны сынақ трассасы ретінде пайдаланды. Бастапқыда Сузука – F1 күнтізбесіндегі жалғыз сегіздік пішіндес жарыс трассасы ретінде ерекшеленді. Қиын және жылдам жапон трассасы жүргізушілер мен жанкүйерлер арасында өте танымал болды және Формула-1 тарихындағы ең драматикалық және есте қаларлық сәттерге куә болды. 1987 жылғы алғашқы жарыс дереу классикаға айналды. Онда Найджел Манселл жаттығу барысында «Снейк Эсс» аймағында Williams Honda көлігімен ауыр апатқа ұшырады және бұрынғы Формула-Форд кезеңінде алған ескі жарақатын күшейтетін болғандықтан жарысқа қатыса алмады, нәтижесінде әлем чемпионатының титулы командаласы Нельсон Пикеге берілді; оның мансабындағы үшінші және соңғы титулы. Австриялық Герхард Бергер Ferrari үшін жарысты жеңіп алды, бұл 1985 жылдан бергі олардың алғашқы жеңісі болды.

Ален Прост пен Айртон Сена

Сузука француз Ален Прост пен бразилиялық Айртон Сенна арасындағы алауыздыққа ықпал етті. Бұл ұзаққа созылған бәсеке үлкен дау-дамай мен бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен жарияланды. Бұл күрес сол кезде Формула-1-дегі ең үздік пилоттар деп есептелген екі адамның арасында болды. 1988 жылғы жарыс сол жылы Макларен командасындағы Сенна мен Прост арасындағы әлем чемпионатының шешуші кезеңі болды. Сенна чемпиондыққа үміткер ретінде келді, себебі сол кездегі есеп жүйесі ең жақсы 11 нәтижені ескеретін; Сенна Просттан бір Гран-при көбірек зейнеткерлікке шыққан және французға қарағанда сәл тұрақсыз болған, бірақ бұл бразилиялыққа тиімді болды, себебі сол кездегі есеп жүйесі оған ұпай жинауға көбірек мүмкіндік берді. Макларен сондай-ақ Уильямстан артық және отынды тиімді Хонда қозғалтқыштарын алды, басқалардан әлдеқайда жақсы машинаға ие болды және Италия Гран-присінен басқа маусымның барлық жарыстарында жеңіске жетті – Маклареннің маусымдағы жалғыз екі рет зейнеткерлікке шығуы. Стартта Сенна өте нашар старт алып, желіде тоқтады, бірақ содан кейін машинасын төмен қарай еңкейген пит-страйтта қайта іске қосып алды. Нәтижесінде ол 14-орынға түсіп, Прост көш бастады. Содан кейін жаңбыр жауа бастады, ал жаңбырға маманданған Сенна жолды айналып, бірнеше жылдам айналым жасап, Бергерді 2-орынға иеленгенге дейін, содан кейін Простты тез арада қуып жете бастады. Француздың қорабы бұзылған, бразилиялық Простты қуып жетіп, басып өтті, ал француз Андреа де Чезарис кешіктіріп тұрды. Сенна жарысты жеңіп, алғашқы жүргізушілер чемпионатында жеңіске жетті, Прост 2-орынды иеленді, бірақ соңғысы жалпы есеп бойынша көбірек ұпай жинады. 1989 жылғы жарыс көп күтілген жарыс болды, тіпті турбоқозғалтқыштарға тыйым салатын жаңа ережелерге қарамастан, Макларен-Хонда комбинациясы әлі де үстемдік танытты, олар маусымның осы кезге дейін 14 жарыстың 10-ын жеңіп алды. Бұл жарыс спорт тарихындағы ең есте қаларлық жарыстардың біріне айналды. Прост пен Сенна, 1989 жылы тағы да Макларен командасының мүшелері болды, екеуі де маусымның екінші жарысында басталған жеке алауыздыққа түсіп, жарыс аптасына келгенде олардың қарым-қатынасы мүлдем тоқтап қалды. Жарыс командасының әріптестері үшін ерекше емес, Прост пен Сенна арасында байланыс болмады, және Макларен командасы тиімді түрде 2 жеке команда ретінде жұмыс істеді – Простқа қарағанда Сеннаның айналасында 4-5 есе көп адам болды. Бұл Сеннаның Хонда инженерлерімен Простқа қарағанда жақын қарым-қатынасқа ие болғандықтан болды; Сеннаның жапон жұртшылығы арасындағы танымалдылығы оның шапшаңдығының арқасында Хондаға көп пайда әкелді; және Макларен Хондамен ұзақ мерзімді серіктестікке ұмтылды, өйткені олардың қозғалтқыштары басқалардан жақсы болды. Сенна да, Прост та жарысқа қатысудың маңыздылығын жақсы білді. Прост Сеннадан 16 ұпайға артық еді, ал бразилиялыққа шамадан тыс қиындықтар туды: ол келесі жарыста чемпиондыққа үміткер болу үшін Сузукада жеңіске жетуі керек еді, ол да жеңіске жетуі керек еді. Сенна бірінші орынға Просттан 1,5 секундқа озып шықты, ол біліктілікте жарысқа дайындық үстінде жұмыс істеп жатты. Сеннаның орнатуы бұрыштарда жылдамдығын арттырды, ал Прост тік жолақтарда жылдамдығын арттыратын орнатуды таңдады. Жарыс күні екі Макларен старт сызығының алдыңғы қатарында болды, екі Макларен пилотының да эмоциялары жоғары болды. Бастаушы шамдар жасылға ауысқанда, Прост керемет старт алып, Сеннадан бұрын бірінші бұрылысқа кірді. Екі Макларен пилоты бірден қалған алаңнан алыстауға кірісті, Прост пен Сенна ең жоғары деңгейде жылдамдық көрсетті. 47-ші айналымда 130R жылдам бұрылысынан өткен бразилиялық ойыншы Касио шиканесіне қарай батыл шабуыл жасады. Сенна командаласының ішкі жағынан өтуге қолайсыз жағдайда болды және Просттан өтуге тырысты, бірақ француз Сенна мен Макларен басшысы Рон Денниске айтқан сөзіне адал болуға шешім қабылдады: ол бұрынғыдай есікті ашық қалдырмайды және Макларен екі рет зейнеткерлікке шығуынан ұялуы үшін ғана позициядан бас тартпайды. Прост дәл солай істеді: ол шиканның бірінші бөлігін жасағанда оң жақ бұрылысқа бұрылып, Сеннаға соқты, француздың машинасы бразилиялық машинасына соқтығысып, екі машина да жолдан шығып, шиканның құтылу жолына шықты, екі машинаның да V10 Хонда қозғалтқыштары тоқтады. Прост пен Сенна екеуі де тоқтап қалды, ал Прост чемпиондық жеңіске жеткенін білген соң дереу машинасынан түсті, ал Сенна Сузука трассасының маршалдарына қол салды, олар екі машинаны ажырату үшін жүгіріп келді. Маршалдар Сеннаның машинасын жолға кері итеріп, оны қауіпті жағдайға түсірді. Содан кейін маршалдар машинасын алға итеріп, Сенна қозғалтқышты қайта іске қосып, жолға шықты. 30 секундтан астам уақыт тоқтағаннан кейін де, олардың екеуінің жылдамдығы Бенеттон пилоты Алессандро Наннинидің алдында Сеннаның жеңіске жетуіне жеткілікті болды. Сеннаның алдыңғы бөлігі зақымдалды және Дегнер бұрылысынан өтетін кезінде түсіп қалды, ол бөлікті ауыстыру үшін пит-стоп жасады. Наннини бразилиялық пит-стоп жасағанда Сеннадан өтті, ол пит-стоптан шыққаннан кейін Сенна бұрынғыдай ашуланып, 2 айналым ішінде Нанниниден айналымға 2,5 секундтан астам қосып, италияндықтан таза жеңіске жетті. Сенна жеңіске жетті, бірақ марапаттау рәсімі кейінгі уақытта өтті. Сенна, Прост, Макларен басшылығы және FIA шенеуніктері, соның ішінде FIA және FISA президенті Жан-Мари Балестр, жарыстан кейін бірге отырды. Сенна командадан тыс көмек алғаны үшін дисквалификацияланады деп күтілді, бұл ережеге қайшы келеді, бірақ ереженің ерекшелігі болды: егер пилот қауіпті жағдайда деп танылса, оны итеруге болады. Бірақ Формула-1 падогының көпшілігінің таңғалысына қарай, Сенна шиканды және трассаның белгіленген бөлігін айналып өтуі үшін дисквалификацияланды, ол трассадан шығып, трассаның жанындағы құтылу жолына түсті. Шиканды айналып өту, жарыстағы орнына қарай, заңсыз болды – және бұл күндері пилотқа кері әсер еткен жағдайларда орындалмады және көбінесе назардан тыс қалды – Сенна үшін бұл жағдай болмады. Дегенмен, бразилиялық Сенна шешімге ашуланып, кейіннен осы оқиғадан ұзақ уақыт бойын қалыптасуға қиналғанын айтты. Наннини Сеннаның дисквалификациясы нәтижесінде жарыс жеңісіне ие болды, ал Макларен Сеннаның дисквалификациясына шағымданып, Балестр мен FIA оны қабылдамады, сонымен қатар 100 000 долларлық айыппұл салды және алты айға тоқтатты, екеуі де кейіннен күшін жойды. Прост үшінші рет жүргізушілер чемпионатында жеңіске жетті – бірақ бұл ресми мәртебеге ие болды, тек Сенна Австралия Гран-присінен зейнеткерлікке шыққаннан кейін 2 аптадан кейін, одан бұрын Маклареннің шағымы қабылданбады. 1990 жылғы жарыс 1989 жылғы жарыс сияқты даулы болды. Сенна мен Прост тағы да чемпионатта бірінші және екінші орындарда болды – екеуі де соңғы 46 Формула-1 чемпионатының жарысында 37 жеңіске жетті. Бірақ жағдай өзгерді: Просттың чемпионатындағы жағдайы өткен жылығы Сенна сияқты болды. Француз титулді қорғау үшін соңғы екі жарыста жеңіске жетуі керек еді. Жарыста сондай-ақ қорғаушы чемпион Наннини болмады, өйткені оның мансабы тікұшақ апатынан кейін бірнеше күн өткен соң аяқталды. Жарысқа дейін өткен пилоттардың брифингінің бейнесінде, драйв...

1991-2006 жылдар

1991 жылы тағы да жүргізушілер чемпионаты үшін күрес болды, онда Сенна мен бұл жолы Манселл бәсекеге қабілетті, бірақ сенімсіз Williams үшін жүргізушілер чемпионаты үшін шайқасты. Прост өзінің бәсекеге қабілетсіз Ferrari-інде сол жылы жарыста жеңіске жетпеді және бұл Скудерия үшін оның соңғы жарысы болды; ол 643-ті "көлік сияқты" басқару дескендіктен жарыстан кейін командадан шығарылды. Бұл Феррари үшін шегіне жеткен нәрсе болды, өйткені Прост біраз уақыттан бері итальяндық команда туралы жағымсыз пікірлер айтып келген еді. Жарыс басталды, Манселл 10-шы айналымдағы бірінші бұрышта жолдан шығып кетті, ал Сена 4 маусым ішінде 3-ші рет жүргізушілер чемпионатын жеңіп алды. Сена командаласы Герхард Бергерге бүкіл маусым бойы қолдауы үшін "рахмет айту" мақсатымен жеңіске жетуге мүмкіндік берді. Бірақ жарыстан кейінгі баспасөз мәслихатында Сена 1990 жылы жасаған әрекеттерінің шынымен қасақана болғанын мойындады, содан кейін ол Балестре мен басқа да басқарушы органдарды "ақылсыз адамдар" деп атады. Ол өткен жылы жасаған әрекетіне Балестрдің жүргізушілер чемпионатын үнемі заңсыз түрде манипуляциялауына төзбегендіктен кінәлі екенін мойындады. 1992 жылы Жапон Гран-приі Сузукада алғаш рет чемпионатты анықтамады – Манселл бұған дейін Венгрияда өзінің басым Williams командасымен 4 жарыста жеңіп алған болатын. Ол Сена сияқты жарыстан шықты, ал Манселлдің командаласы Риккардо Патрезе сол жылы жалғыз жеңісін алды. 1993 жылы қызықты оқиға болды; Сенна Ален Просттан (бұрынғы жарыста 4-ші жүргізушілер титулын жеңіп алған) көшбасшылықты алды және оны сақтап қалды; сонымен қатар, ауа райының өзгеруі Сеннаның пайдасына болды, ол ылғалды ауа райында ерекше жақсы өнер көрсетуімен белгілі болды. Алайда, оны британдық жаңадан келген Эдди Ирвин мазалады, ол Просттың британдық әріптесі Деймон Хиллмен шайқасқанда, Сенаны басып өтуге және өзін ашуға тырысты. Сенна өзінің мансабындағы 40-шы жарысын Просттан жеңіп алды, бірақ ол қуанбады. Ол Ирвинді іздеді, солтүстік ирландтықпен қызу пікір алысты және оны бас жағына ұрды; содан кейін Сена жарыстан кейінгі сұхбаттар үшін тікелей теледидарға шықты және ашумен Ирвинге, басқа жүргізушілердің трассадағы жаман мінез-құлқына және БАҚ-қа, олар Сенаның трассадағы қауіпті мінез-құлқының кейбірін сенсацияландырғаны үшін "жауапсыз" деп айыптады. 1994 жылы Прост зейнеткерлікке шықты, ал Сена Сан-Марино Гран-приінде қаза тапты, ал сол жылы Жапон Гран-приі Хилл мен неміс Майкл Шумахердің жүргізушілер чемпионаты үшін күресін көрсетті. Хилл Шумахердің алдында жарыста жеңіске жетті; Сузуканы қатты жаңбыр шапты, бұл Хилл үшін жағдайды қиын етті, өйткені Шумахер ылғалды ауа райының танымал маманы болды. 1995 жылы француз-итальяндық Жан Алеси ылғалды жағдайда құрғақ шинамен керемет айдауды көрсетті. Бастапқыда жаңбыр жауған еді, бірақ трасса құрғап бара жатты. Алекси 7-ші айналымда пит-стопқа кірді, басқалар келген уақытта. Француз жүргізушісі Сузуканы өзінің Ferrari-інде басқалардан 5 секундқа жылдам айнала бастады, ал ол пит-стоптан шыққанда 17-ші орында болды, бірақ 18 айналымның барысында 2-ші орынға көтерілді, машинадан машинаны өткізіп, басқа көліктер де сым шиналарына ауысты. Бірақ Алексиге старттан қашып кеткені үшін айыппұл салынды. Бұл эмоционалды түрде жайлы емес Алесиді тоқтатқан жоқ: ол 10-шы орынға дейін төмендеді, бірақ қатты итеріп, машинадан машинаны өткізіп кетті. Содан кейін ол пит-стопқа кірді, нәтижесінде 8-ден 13-ке түсті. Содан кейін ол 20-ші айналымдағы соңғы бұрышта жолдан шығып кетті, бірақ қалпына келді, нәтижесінде 15-ші орынға түсті. Ол кейін бір айналымда 15-ші орыннан 9-шы орынға көтеріліп, Шумахердің артында екінші орынға шықты, онымен бірге жетекшілік үшін күресті. Бұл таңғажайып көрсеткіш тек 5 айналымға ғана созылды: Алесидің Ferrari-інің жетектегі білігі оның бұрынғы жолдан шығуының нәтижесінде бұзылды және ол жарыстан шықты. Шумахер жарыста жеңіп алды, ол бұрын Айдадағы Тынық мұхиты Гран-приінде жүргізушілер чемпионатында жеңіп алған еді. 1996 жылы жылдың соңғы жарысы болды, онда Williams командасының әріптестері Жак Вильнёв пен Деймон Хиллдің чемпиондық күресі Сузукада шешілді. Вильнёв 37-ші айналымда дөңгелекті жоғалтып, бұрыштардың алғашқы тізбегінде жарыстан шығып, жүргізушілер титулын Деймон Хиллге тапсырды; алайда Хилл ешқашан Формула 1-де бұрынғыдай бәсекеге қабілетті болған жоқ: команда иелері Фрэнк Уильямс және Патрик Хед маусымның басында Хиллдің келісім-шартын жаңартпауға шешім қабылдады. 1997 жылы Майкл Шумахер жеңіске жетті, ал оның титулға таласқан Жак Вильнёв жаттығу сессияларының бірінде сары флагтарды елемегені үшін дисквалификацияланды. 1998 жылы Шумахер мен фин Мика Хяккинен арасында тағы бір драматикалық титул шешілді. Екі жүргізуші де маусым бойы шайқасты, ал Хяккинен соңғы жарысқа Сузукада Шумахерден 4 ұпайға көш жетекшілік етіп келді. Шумахер жарысқа поулден старт алды, бірақ старттағы жолақтың үстінде тоқтап, Хяккиненге стартта алдынан ашық жол берді. Енді жолдың соңынан старт алған Шумахер қарсыласын қуып жете алу үшін күшті күш жұмсады, көптеген ең жылдам айналымдарды көрсетті. Алайда, 28-ші айналымда арттан келген көліктердің соқтығысынан трассаға сынықтар шашырады. Шумахер сынықтардың үстінен өтіп, оң артқы дөңгелегін тесіп алды. Дөңгелек үш айналымнан кейін Шумахердің жарыстан шығуына себеп болды, Хяккинен жеңіске жетіп, алғашқы жүргізушілер чемпионатын жеңіп алды. Хяккинен 1999 жылы да екінші жүргізушілер титулын жеңіп алды, Шумахердің Ferrari командаласы Эдди Ирвинмен күресіп. Келесі 5 жарыстың барлығы Ferrari жеңіп алды; Шумахер 2000–2002 және 2004 жылдары жеңіске жетті, ал оның командаласы Рубенс Баррикелло 2003 жылы жеңіске жетті. Шумахер 2000 жылғы жарыста 3-ші титулын жеңіп алды: ол жарыс ортасындағы жаңбыр кезінде ылғалды жағдайдағы жоғары жылдамдығынан пайдаланып, жарыста жеңіске жетті және Ferrari үшін алғашқы әлем чемпионатын жеңіп алды. Бұл Ferrari-дің 21 жылдағы алғашқы жүргізушілер чемпионаты болды. Ferrari 2002 жылғы маусымын 221 ұпаймен аяқтады, сол кезде қолданылған 10 ұпайлық жүйе бойынша. 2003 жылғы жарыста Шумахер өзінің мансабындағы ең қиын жарыстардың бірін өткерді, кем дегенде 8-ші орынға түсуі керек болды, ол 14-ші орында старт алды, бірақ қажетті ұпайды алып, 6-шы әлемдік жүргізушілер чемпионатын жеңіп алды, Хуан Мануэль Фанхио ұстаған рекордты бұзды. Шумахердің жарысы оқиғаларға толы болды, Такума Сатомен соқтығысты және бауырмен шамалы соқтығысу болды. 2004 жылғы жарысқа іліккен квалификациялық сессия, 9 қазанға жоспарланған, Сузуканы тайфун соққаннан кейін жарыс күніне дейін шегерілді (бұл идея келесі жылдың ортасында тоқтатылды). 2005 жылғы жарыс маусымның ең қызықты жарыстарының бірі болды, өйткені көптеген жетекші жүргізушілер өздерінің квалификациялық жарыстағы ауа райының өзгеруінен кейін жолдың соңына жақын старт алды. McLaren жүргізушісі Кими Райкконен 17-ші орыннан старт алып, жарысты жеңіп алды, соңғы айналымның басында Рено жүргізушісі Джанкарло Физикелланы басып өтті, өйткені Физикелла арттан келген көлікпен тоқтатылды. 2006 жылғы жарыста Майкл Шумахер жетекшілік етті, бірақ қозғалтқыштың бұзылуы оның 8-ші чемпионатқа үмітін жоққа шығарды, ол испандық Фернандо Алонсоға бұйрылды.

Фудзиді қайта дамыту

2006 жылғы 24 наурызда FIA болашақ жарыстарды қайта құрылған Фудзи спидвейінде (қазір Toyota меншігінде) Ояма, Сунто ауданы, Шидзуока префектурасында өткізілетінін жариялады. Жапон Гран-приі Герман Тилке жобалаған трассаға көшірілетіні туралы жаңалық кейбір алаңдаушылық тудырды, себебі Honda-ның меншігіндегі Сузука трассасы көптеген жүргізушілердің сүйіктісі болған, ал Герман Тилке трассалары жүргізушілер мен жанкүйерлер тарапынан әртүрлі бағаланды. 2007 жылғы 8 қыркүйекте 2009 жылдан бастап Фудзи Жапон Гран-приін Сузукамен кезектестіретіні хабарланды. 2007 жылғы жарыс қатты жаңбыр жағдайында өтті және қауіпсіздік машинасының артынан басталды. Льюис Хэмилтон жеңіске жетті, ал оның McLaren әріптесі Фернандо Алонсо ауыр апатқа ұшырады. Хеики Ковалайнен 2-орында келді, бұл сол кезге дейінгі ең жақсы нәтижесі болды, ал Кими Райкконен 3-орында болды, нәтижесінде екі фин жүргізушісі алғаш рет марапаттау тұғырына бірге шықты. 2008 жылы бірінші бұрышта титул үшін күресіп жатқан McLaren және Ferrari екі командасы да қиындыққа тап болды, ал Фернандо Алонсо Renault командасынан жеңіске қол жеткізді. Фелипе Масса титулдық бәсекелесі Льюис Хэмилтонмен соқтығысқандығы үшін айыппұл алғаннан кейін 7-орында қалды, ал Хэмилтон бірінші бұрыштағы оқиға үшін айыппұл төлегеннен кейін ұпай ала алмады.

Сузукаға қайта оралу

2009 жылдың шілдесінде Toyota жаһандық экономикалық құлдырауды Жапон Гран-приінің 2010 жылы және одан кейін Фудзи спидвейіне қайтып келмеуінің себебі ретінде көрсетті. Associated Press хабарлауынша, спидвей "Ф1 жарыстарын өткізуді жалғастыру компанияның өмір сүруіне қауіп төндіретінін" айтты. Нәтижесінде 2010 жылғы Гран-при Сузукада өтті, содан кейін Сузуканың эксклюзивті ұйымдастырушы болары жарияланды. 2009 және 2010 жылғы жарыстарда Red Bull және Себастьян Феттель үстемдік етті, Red Bull екі жылдың екеуінде де 1-2 орындарды иеленді. Себастьян Феттель 2011 жылғы Гран-приде үшінші орын алып, екінші әлем чемпионатының жеңімпазы атанды, ал McLaren-нің Дженсон Баттон (Феттельді жеңуге теориялық мүмкіндігі бар жалғыз пилот) жарысты жеңіп алды. Ол жапон туының стилінде жасалған шұлықты кейін аукционға салып, сол жылдың басында цунамиден зардап шеккендерге көмектесу үшін ақша жинады. Камуи Кобаяши 2012 жылғы Жапон Гран-приінде Дженсон Баттонның жарыс бойындағы қысымына төтеп беріп үшінші орын алды. Кобаяши 1990 жылғы Жапон Гран-приінде Агури Судзукиден кейін 22 жыл ішінде Жапониядағы Формула 1 подиумына тұңғыш рет көтерілді, ал Судзуки мен Такума Сатодан кейін Формула 1 подиумына көтерілген үшінші жапон пилоты болды (2004 жылғы АҚШ Гран-приі). 2013 жылғы жарысты Себастьян Феттель Red Bull командасымен жеңіп, маусымдағы төртінші жеңісін және Сузукадағы төртінші жеңісін тіркеді. Жарысты поул-позициядан бастаған Феттельдің командаласы Марк Уэббер екінші орынды иеленді, ал Ромен Грожан Lotus командасымен үшінші орын алды. 2014 жылы жарыс күні трассаға тайфун соқты, бұл жарыстың кешкі сағатта басталу уақытын өзгертуге қатысты дау тудырды. Жарыс барысында Нико Росберг пен Льюис Хэмилтонның Mercedes машиналары көшбасшылық үшін күресті, нәтижесінде Хэмилтон командаласынан озып жеңіске жетті. Бірақ жарыс трагедиямен аяқталды. 45-ші айналымда Эдриан Сутил Sauber машинасымен Dunlop бұрылысында жолдан шығып кетті, ал оның машинасы кранмен тартылып жатқанда, Marussia машинасының пилоты Жюль Бьянки сол жерде жолдан шығып, кранға қатты соқтығысты. Апаттың қауіптілігіне байланысты жарыс дереу тоқтатылды. Бьянки маршалдар мен команда радиосына жауап бермеді. Ол жақын ауруханаға жеткізіліп, комаға түсті. Оның жазылып келеді деп үміттенген, бірақ Бьянки жарақаттарынан тоғыз айдан кейін қайтыс болды. Бұл келесі жылға арналған трассаға өзгерістер енгізуге әкелді, Dunlop бұрылысында жаңбыр кезінде судың тез ағып кетуіне мүмкіндік беретін дренаждар жасалды, сондай-ақ Бьянки сияқты оқиғалардың алдын алу үшін ұқсас крандар жылжытылды. 2013 жылдың 23 тамызында Жапон Гран-приі үшін келісімшарттың 2018 жылға дейін ұзартылғаны хабарланды. 2018 жылдың тамызында жарыстың 2021 жылға дейін Сузукада жалғасатыны туралы хабарланды. Бірақ 2020 жылғы 11 қазанда өтетін жарыс COVID-19 пандемиясының салдарынан 12 маусымда тоқтатылды. 2022 жылғы 9 қазанда өткен Жапон Гран-приі 2019 жылдан бері Сузукада алғаш рет өткізілді. Жарыс қатты жаңбырдың салдарынан кешіктірілді, нәтижесінде жарыс басталғанда Карлос Сайнс-младший Ferrari машинасымен апатқа ұшырап, жарыс қызыл тумен тоқтатылды. 28 айналым өткізілді. Жарыс тоқтатылғанға дейін FIA екі сары ту көрсетілген кезде трассаға құтқару көлігін жіберді, бұл құтқару көлігі Формула 1 машиналарымен бір уақытта трассада болғанын білдірді. Бұл Пиер Гаслидің қауіпті жағдайына әкелді, ол сол кезде Scuderia AlphaTauri үшін жүргізіп, жарнама тақтасына соқтығысты, нәтижесінде ол жылдам тоқтау жасап, қауіпсіздік машинасына қосылуы керек болды, көлік құтқару көлігіне жақын келді. Бұл жағдай пилоттар тарапынан қатты сынға ұшырады, өйткені Гаслидің отандасы Жюль Бьянки 2014 жылы осындай оқиғадан қаза тапқан. Бұл жарыста ұпайлар беруге қатысты да шатасу болды. Чемпионаттың көшбасшысы Макс Верстаппен жарыстың жоспарланған қашықтығының 75% -ынан кемі аяқталғандықтан жарты ұпай (19-ның орнына 25) алады деп кеңінен сендірілді, бұл оның чемпионатты жеңіп алуға бір ұпай жетпейтінін білдірді. Алайда, толық ұпайлар берілді және Верстаппен 2022 жылғы Формула 1 әлем чемпионы атанды; ол толық ұпайлар берілгенін білгенде өзі таң қалды. Бұл шатасу 2021 жылғы Бельгия Гран-приін жаңбыр бұзғаннан кейін енгізілген 2022 жылғы ережеге енгізілген өзгеріс нәтижесінде болды. 2023 жылғы маусымда ұпайлар беру жүйесі өзгертілді, бұл қызыл немесе жасыл ту көрсетілген жағдайда аяқталған жарысқа берілетін ұпайларды анықтау үшін жылжымалы шкала жүйесін пайдалану үшін. 2023 жылдың 5 шілдесінде Жапон Гран-приінің дәстүрлі қыркүйек/қазан айларынан 2024 жылғы күнтізбеде сәуір айына, Австралия Гран-приі мен қайта оралған Қытай Гран-приі арасына ауыстырылғаны хабарланды, бұл F1-дің аймақтық стратегиясының бір бөлігі болды.

Танымалдық

1987 жылы Формула-1 күнтізбесіне қайта оралғаннан бері Жапон Гран-приі көрермендер арасында ең танымал жарысқа айналды. 1990 жылғы жарысқа үш миллион жанкүйер 120 000 қолжетімді билетті жеребе арқылы ұтып алуға тырысты, себебі Honda Уильямс және Макларен командаларына қозғалтқыш жеткізуші ретінде әлем чемпионаттарында сәтті өнер көрсеткені, ел Сатору Накаджима тұлғасында алғашқы толық уақытты F1 жүргізушісін тәрбиелегені және Айртон Сеннаның Жапониядағы үлкен танымалдылығы осыған себеп болды. Накаджиманың 1991 жылғы F1 маусымында карьерасын аяқтауы және келесі жылы Honda жарыстан шығуына қарамастан, қызығушылық төмендеді, тіпті F1 күнтізбесіне Тынық мұхиты Гран-приі қосылса да, бұл жарыс 1994 және 1995 жылғы F1 маусымдарында Жапонияда өткізілді. 1995 жылғы Жапон Гран-приі – сатылған билеттердің барлығы сатылмаған алғашқы жарыс болды. Кейіннен Такума Сато сияқты жаңа жапондық жүргізушілердің пайда болуы және Honda мен Toyota толыққанды өндіруші командалар ретінде қатысуы жарыстың бұрынғы танымалдылығын қайта қалпына келтірді. Дегенмен, Honda және Toyota 2008 және 2009 жылдары Формула-1-ден шығып кетті, екі команда да экономикалық себептерді көрсетті. Honda 2015 жылы McLaren үшін қозғалтқыш жеткізуші ретінде Формула-1-ге оралды, бұл серіктестік 2018 жылға дейін сақталды. Honda 2018 жылы Toro Rosso (кейін AlphaTauri және RB болып өзгерді) үшін, ал 2019 жылы Red Bull Racing үшін қозғалтқыштар жеткізуді бастады, бірақ 2021 жылғы маусымнан кейін тағы да Формула-1-ден кетіп қалды. Honda 2022 жылғы маусым үшін Red Bull Powertrains қозғалтқыштарын әзірлеуге қолдау көрсетті және 2023-2025 жылдар аралығында RBPT қозғалтқыштарын әзірлеуге көмектеседі, ал 2026 жылғы маусымнан кейін Aston Martin үшін қозғалтқыш жеткізушісі болады.