Жабық торғай (Curruca nisoria) – Еуропа мен Азияда көбейетін, Африкаға қыстайтын, ірі денелі, сұр түсті әдемі құс. Сипаттамасы, мінез-құлқы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрі
Species of bird
Бауызды құс (Curruca nisoria) – Орталық және Шығыс Еуропаның, сондай-ақ Батыс және Орталық Азияның қоңыржай аймақтарында көбейетін әдеттегі құс. Бұл қызылқұстар отрядының құсы көшпенді болып келеді және тропикалық Шығыс Африкада қыстайды. Бұл Curruca құстарының ең ірісі, ұзындығы 15,5–17 см, салмағы 22–36 г, көбінесе жоны сұр, астыңғы жағы ақшыл. Ересек еркектердің жоны қара сұр, қанат пен құйрық қауырсындарының ұштары ақ, ал астыңғы жағында айқын жолақтары бар. Анасы да осы сипатта, бірақ сәл ақшыл және жолақтары аздау. Жастар жоны қоңыр сұр, астыңғы жағы ашық сары, жолақтары өте сирек, айқын ерекшеліктері аз; оларды бақ құстарымен шатастыру оңай, бірақ құйрық қауырсындары мен қанаттағы ақ жиектерінің жұқалығымен және олардың сәл ірілігімен ерекшеленеді. Ересектердің көзі сары, жастардың көзі қара түсті; тұмсығы қара, түбі ақшыл, аяқтары мықты, сұр қоңыр.
The barred warbler (Curruca nisoria) is a typical warbler which breeds across temperate regions of central and eastern Europe and western and central Asia. This passerine bird is strongly migratory, and winters in tropical eastern Africa. It is the largest Curruca warbler, 15.5–17 cm in length and weighing 22–36 g, mainly grey above and whitish below. Adult males are dark grey above with white tips on the wing coverts and tail feathers, and heavily barred below. The female is similar but slightly paler and has only light barring. Young birds are buffy grey brown above, pale buff below, and have very little barring, with few obvious distinctive features; they can easily be confused with garden warblers, differing in the slight barring on the tail coverts and the pale fringes on the wing feathers, and their slightly larger size. The eye has a yellow iris in adults, dark in immatures; the bill is blackish with a paler base, and the legs stout, grey brown.
Таксономия
Curruca туысы ішінде өте ерекше; жолақты астыңғы жағы тек Кипр сойқышымен ғана ортақ, бірақ оның жолақтары қара және жалпы түсі мүлдем басқа. Жолақты сойқыш Curruca сойқыштарының көне тегін білдіреді және туысы ішінде ерекше жақын туыстары жоқ сияқты. Екі түршесі танылған. Атаулы Curruca nisoria nisoria түршесі түрдің көп бөлігінде кездеседі, ал Curruca nisoria merzbacheri түршесі Орталық Азиядағы ареалдың шығыс шетінде кездеседі. Соңғысы атаулы түршеге қарағанда сәл ақшыл және жолақтары азырақ, бірақ олардың айырмашылығы өте аз және ареалдар қабаттасқан жерде араласады. nisoria деген сөз ортағасырлық латын тілінде еуразиялық бүркіттің атауы, оның да денесінде жолақтар бар.
Within the genus Curruca it is highly distinctive; the barred underside is shared only with the Cyprus warbler, which has black barring and an entirely different overall colour pattern. The barred warbler seems to represent an ancient lineage of Curruca warblers on its own and does not appear to have any particularly close relatives in the genus. Two subspecies are recognised. The nominate Curruca nisoria nisoria occurs over most of the species' range, while Curruca nisoria merzbacheri occurs at eastern end of the range in central Asia. The latter is marginally paler and less heavily barred than the nominate subspecies, but they are barely distinct and intergrade where the ranges meet. The specific nisoria is Medieval Latin for the Eurasian sparrowhawk, which is also barred.
Экология
Бард-варбер – ашық дала құсы, ұя салу үшін бұталар қажет, тіршілік ортасы қызыл арқалы шыршыға өте ұқсас. Ұясы төменгі бұталар мен жиделі бұталардың арасына салынады, 3-тен 7-ге дейін жұмыртқа салады. Көптеген сонықтар сияқты, ол негізінен жәндіктермен қоректенеді, бірақ жаздың соңы мен күзде жидектер мен басқа жұмсақ жемістерді де көп жейді. Оның әні – бақша сонығының әні сияқты жағымды, көптеген анық ноталары бар, бірақ одан қаталдау, әуенділігі төмен және сәл жоғарырақ, әдеттегі аққұба әніне еске түсіреді. Ұлыбритания мен Ирландиядағы жазбалардың басым көпшілігі – бірінші жылдық құстар, ал ересек құстар өте сирек кездеседі.
The barred warbler is a bird of open country with bushes for nesting, with very similar habitat preferences to the red backed shrike. The nest is built in low shrub or brambles, and three to seven eggs are laid. Like most warblers, it is mainly insectivorous, but also takes berries and other soft fruit extensively in late summer and autumn. Its song is a pleasant chattering like a garden warbler with many clear notes, but is harsher and less melodious, and slightly higher pitched, with some resemblance to the common whitethroat's song. The vast majority of British and Irish records are of first year birds, with adults occurring only exceptionally rarely.