Кіріспе
Теннесси вискиі – АҚШ-тың Теннесси штатында өндірілетін виски. Кейбір халықаралық сауда келісімдерінде бурбон вискиі ретінде заң жүзінде анықталғанымен, Теннесси вискиі Теннессидің ең ірі он экспорт тауарының бірі болып табылады. АҚШ Дестилленген спирттер кеңесінің мәліметінше, 2013 жылы АҚШ-тағы бурбон және Теннесси вискиі нарығы 2,4 миллиард долларға жетті, ал бурбон және Теннесси вискиінің экспорты 1 миллиард доллардан асты. Теннесси вискиінің екі ірі өндірушісі бар: Линчбург қаласында орналасқан Джек Дэниелс (Луисвилл, Кентукки штатындағы Браун Форман компаниясына тиесілі) және Таллахома қаласының жанындағы Каскад Холлоудағы Джордж Дикель (Лондон қаласындағы Diageo компаниясына тиесілі), сондай-ақ штаттың барлық аймақтарында көптеген жергілікті өндірушілер жұмыс істейді. 2017 жылдың маусым айында Теннесси дистилляторлар гильдиясы Теннесси виски жолын ашты – штат бойынша 25 тоқталымдық дистилляциялық тур, ол Теннесси вискиін және жергілікті виски мәдениетін одан әрі насихаттауға бағытталған.
Tennessee whiskey is straight whiskey produced in the U. S. state of Tennessee. Although it has been legally defined as a bourbon whiskey in some international trade agreements,
Tennessee whiskey is one of the top ten exports of Tennessee. According to the Distilled Spirits Council of the United States, as of 2013, the U. S. market for bourbon and Tennessee whiskey reached $2.4 billion, and exports of bourbon and Tennessee whiskey grew to exceed $1 billion. There are two major producers of Tennessee whiskey, Jack Daniel's based in Lynchburg (owned by the Louisville, Kentucky based Brown Forman) and George Dickel based in Cascade Hollow near Tullahoma (owned by the London based Diageo), as well as numerous locally based producers throughout the state. In June 2017, the Tennessee Distillers Guild launched the Tennessee Whiskey Trail, a 25 stop distillery tour across the state, to further promote Tennessee whiskey and local whiskey culture.
Тарих
Теннессиде виски өндірісі Пенсильвания және Вирджиниядан келген шотланд-ирландтардың көшіп келуімен басталды. Президент Эндрю Джексон Ақ үйінде Теннесси вискиін ұсынды, және бұл дәстүрді Джеймс Полк жалғастырды. Вискиді шаған көмірі арқылы сүзуді 1825 жылы Таллахомадағы Альфред Итон қолданды, бірақ бұл процеске дейін Теннесси штатының шегінен тыс жерлерде де қолданылған болуы мүмкін. Jack Daniel's 1875 жылы тауарлық марка ретінде тіркелді. 19 ғасырдың соңында штатта 700-ден астам лицензияланған дистилляциялық заводтар болды. 1910 жылы штат бойынша алкогольді сату мен өндіруге толық тыйым салынды, бұл индустрияны құртты. 1933 жылы тыйым алынғаннан кейін, Jack Daniel's Личбургке операцияларын қайта көшірді (компанияның Миссури және Алабама штаттарындағы өндіріс әрекеттері сатуға жарамды өнім бермеді) және тыйымнан кейін ашылған алғашқы дистилляциялық завод болды. Штатта келесі лицензия алған дистилляциялық завод, George Dickel, 1958 жылы қайта жаңартылған марка ретінде іске қосылды.
Робертсон округі
Робертсон округі, 19 ғасырда штаттың басқа округтерінен гөрі көбірек виски қайнатып шығарды, және "Кентукки бурбонына ұқсас, бірақ толыққанды бірдей емес" делінетін "ерекше" қышқыл қорытылған виски өндірді. Құрғақ заң Робертсон округінің 20 ғасырға дейін жеткен қалған бірнеше виски қайнату зауыттарын жойды. Осылай виски өндіретін компаниялар, бұл қадам вискидің дәмін жақсартады деп санайды. Сүзгілеу процесі, бастапқыда қызметін бастаған кезде Джек Дэниелс виски қайнату зауыты орналасқан Теннесси штатының Линкольн округінің атымен аталды. Алайда, 1871 жылы округ шекарасы өзгеріп, Джек Дэниелс виски қайнату зауыты мен оның төңірегіндегі аумақ жаңа құрылған Мур округіне кірді. Қызығы, қазіргі Линкольн округінің шекарасында өндірілетін жалғыз виски – Причард, ол Линкольн округі процесін қолданбайтын Теннесси вискиінің жалғыз түрі.
Құқықтық мәртебе
Федералдық деңгейде Теннесси вискиінің анықтамасы Солтүстік Америка еркін сауда келісімі (НАФТА) бойынша заңды түрде бекітілді, ол "тек Теннесси штатында ғана өндірілуіне рұқсат етілген тура Бурбон вискиі" болуы тиіс. Канаданың азық-түлік және дәрі-дәрмек заңдарында Теннесси вискиі "Теннесси штатында өндірілген тура Бурбон вискиі" болуы керек делінген. Штаттық деңгейде Теннесси штаты Теннесси вискиіне қатаң талаптар қойды. Штат заңдары бойынша вискинің Теннессиде өндірілуі ғана жеткіліксіз; ол сонымен қатар сапа мен өндірістің нақты стандарттарына сай болуы керек. 2013 жылдың 13 мамырында Теннесси штатының губернаторы Билл Хаслам 1084 нөміріндегі заңға қол қойды, ол Линкольн округі процесін (күлтегін көмірімен сүзуді қамтиды) штатта "Теннесси вискиі" деп таңбаланған өнімдер үшін міндетті етуді талап етеді, сондай-ақ бурбонға қойылатын қолданыстағы талаптармен бірге (мысалы, дәнді құрамында кемінде 51% жүгері болуы, жаңа күйдірілген емен бөшкелерде пісірілуі, дистилляциялау, пісіру және құю кезінде спирт концентрациясының шектеулері). Заңда Бенджамин Причардқа ерекше шарттар қарастырылған, ол Линкольн округі процесін қолданбайды. Федералдық заңға сәйкес, этикеткадағы шығу тегі туралы мәлімдемелердің дұрыс болуы қажет, сондықтан Теннесси заңы Теннесси вискиіне нақты анықтама береді. 2014 жылы Теннесси штатының заң шығарушы органында 2013 жылғы заңға түзетулер енгізу туралы заң жобасы ұсынылды, ол пісіру процесінде бөшкелерді қайта пайдалануға рұқсат береді. Джордж Дикельге иелік ететін Diageo бұл ұсынысты қолдады. Арнетт ұсынылған түзетуді сынап, Diageo-ны шотланд вискиі мен бурбон брендтерін қорғау үшін Теннесси вискиінің сапасын нашарлатуға тырысып жатыр деп айыптады. Diageo 2013 жылғы заңның Джек Дэниелс тарапынан ұсақ бәсекелестерді нарықтан ығыстыруға жасалған әрекет екенін мәлімдеді. 2013 жылдың өзінде Теннессидің көптеген округтерінде алкогольді ішімдіктерді сатуға тыйым салынған күйде қалды. 2009 жылы Теннесси Бас Ассамблеясы көп жылдар бойы ішімдік спиртін дистилляциялауды Теннессидің 95 округінің тек үшеуімен (Линкольн, Мур және Кофе) шектеген заңға түзетулер енгізді. Түзетулерге сәйкес, тағы 41 округте дистилляция зауыстарын ашуға рұқсат берілді. Бұл өзгеріс көбірек шағын дистилляция зауыстарындарын құруға және Теннесси вискиін өндірушілердің санын арттыруға ықпал етеді деп күтілуде.
Теннессиде жасалған виски "Теннесси виски" емес
Теннессидің барлық вискиі Теннессиден шығарылған, бірақ Теннессиден шығарылған барлық виски "Теннесси вискиі" емес. Мысалы, Ole Smoky Distillery (2010 жылы құрылған) Теннессиде орналасқан және бірнеше виски өнімдерін өндіреді, бірақ олар "Теннесси вискиі" ретінде сатылмайды, себебі олар осы атауға қажетті барлық талаптарға сай келмейді. Олардың орнына, көбінесе басқаша атаулармен сатылады, мысалы, "Теннесси ай шарабы". Джордж Дикель 2012 жылы қара бидай вискиін өндіруді бастады, оны "Теннесси вискиі" деп атауға болмайды, өйткені ол қара бидайдан жасалған ашытқыдан дайындалады және Теннессиде дистилленбейді. Оның өндірісінің көп бөлігі Индиана штатында келісімшарт бойынша жүзеге асырылады, содан кейін виски Diageo компаниясының Плейнфилд (Иллинойс штаты) қаласындағы бөтелкелеу зауытына жіберіледі, онда Дикель дистилляциясының көмірімен сүзіліп, бөтелкеге құйылады. 2014 жылдың басында бренд стандартты ашытқысының ескірмеген нұсқасын қолданып, 80%-дан астам жүгеріден тұратын ақ жүгері вискиін ұсынды, бұл оны "жүгері вискиі" ретінде сатуға мүмкіндік берді. Бөтелкенің еш жерінде "Теннесси вискиі" деп жазылмаған. Дикель кейіннен бурбон вискиін шығарды. 2012 жылы Jack Daniel's Tennessee Rye вискиінің өндірісі басталды. Оның құрамында 70% қара бидай болғандықтан, ол "Теннесси вискиі" деп танылмайды. Алғашқы, ағашта ескірмеген шектеулі шығарылым "Дәннен алынған спирттік ішімдік" деп аталды. Екі жыл ескіргеннен кейін шығарылған екінші шектеулі шығарылым "Rested Rye" деп аталды және қара бидай вискиі ретінде танылды. 2017 жылы толық ескірген нұсқасы жарық көрді. 2017 жылдан бері Бенджамин Причард сонымен қатар "Теннесси қара бидай вискиі", "малти вискиі", бурбон деп белгіленген екі виски және "Линкольн округінің шарабы" деп аталатын ескірмеген жүгері вискиін өндіреді. Причардтың "Теннесси вискиі" сияқты, бұл вискилер де ескірмес бұрын көмірмен сүзгіленбейді. 2014 жылы Popcorn Sutton's Tennessee White Whiskey Теннессиде өндірілген ескірмеген жүгері вискиі болды. Соңғы кезде, ән 2015 жылы Крис Степлтонның Traveller альбомында қайта орындалды.