Кіріспе
1892 жылы Жапонияда Дегучи Нао құрған Оомото (大本) діні, сондай-ақ Оомото кё (大本教) деп те аталады. Бұл дін 1892 жылы Дегучи Нао (1836–1918) құрған және көбінесе Шинтодан бастау алған жаңа жапон діні ретінде жіктеледі. Қозғалыстың рухани лидерлері әрдайым Дегучи отбасынан шыққан әйелдер болған. Алайда, Дегучи Онисабуро (1871–1948) Омотода сеиши (рухани ұстаз) ретінде маңызды тұлға саналады. 2001 жылдан бері қозғалыс бесінші басшысы Куренаи Дегучидің басшылығымен жүзеге асырылуда.
Oomoto (大本), also known as Oomoto kyo (大本教), is a religion founded in 1892 by Deguchi Nao (1836–1918), often categorised as a new Japanese religion originated from Shinto. The spiritual leaders of the movement have always been women within the Deguchi family; however, Deguchi Onisaburō (1871–1948) has been considered an important figure in Omoto as a seishi (spiritual teacher). Since 2001, the movement has been guided by its fifth leader, Kurenai Deguchi.
Тарих
Киото префектурасының Аябе деген шағын қалашығындағы үй шаруасындағы әйел Дегучи Нао 1892 жылы жапондық Жаңа жылда "рухани арман" көргенін, оны Ушитора но Конджин иеленіп, оның сөздерін жеткізе бастағанын мәлімдеді. Дегучидің ресми Оомото өмірбаянына сәйкес, ол ұзақ уақыт кедейлікте жүрген отбасынан шыққан және балаларына және мүгедек күйеуіне тамақ беру үшін барлық мүлкін аманатқа берген. Дегучи, әрине, басқаша танымал тұлға емес еді, және оның тәуелсіз есептері жоқ. 1895 жылдан кейін, ізбасарларының саны артып, ол Конкокёкио дінінің мұғалімі болды. 1898 жылы ол камигакари (рухтардың иеленуі) бойынша бұрын зерттеулер жүргізген Уэда Кисабуромен кездесті. 1899 жылы олар Кинмейкайды құрды, ол сол жылы Кинмей Рейгаккай болды. 1900 жылы Кисабуро Наоның бесінші қызы Сумиге үйленіп, Дегучи Онисабуро деген есімді қабылдады. Омото Наоның автоматты жазбалары (Офудесаки) мен Онисабуроның рухани әдістері негізінде құрылды. 1908 жылдан бастап топ әр түрлі атауларды алды – Дай Нихон Шусейкай, Тайхонкё (1913) және Кодо Омото (1916). Кейіннен бұл қозғалыс Кодо Омотодан ("императорлық жолдың ұлы бастамасы") жай ғана Омотоға ("ұлы бастамасы") өзгеріп, 1929 жылы Шова Сейненкайды және 1934 жылы Шова Шинсейкайды құрды. Асано Васабуро, Жапонияның әскери-теңіз колледжінің мұғалімі, 1916 жылы қозғалысқа түрлі зиялыларды және жоғары әскери лауазымды адамдарды тартты. 1920 жылы топтың өз газеті, Тайшо ничиничи шинбуны болды және шетелге кеңейе бастады. Оның танымалдығының көп бөлігі 1919 жылдан 1921 жылға дейін кеңінен қолданылған "чинкон кишин" деп аталатын рухтардың иеленуіне әкелетін әдістен туындады. Полицияның жолын кескеннен кейін, Онисабуро 1923 жылы чинкон кишинге тыйым салды. Омотоның танымалдығынан үрейленген Жапон императорлық үкіметі, kokutai және императорлық жолды жария еткен, сектаны Окунитокотачиге Аматерасудан жоғары табыну үшін айыптап, Жапония императоры шыққан деп мәлімдеген Күн құдайы. Бұл Омотоның патшаны қорлау туралы заң бойынша қудалануына әкеп соққан екі үлкен оқиғаға әкелді, олар: 新聞紙法 және 1925 жылғы Қоғамдық қауіпсіздікті сақтау туралы заң. 1921 жылы алғашқы Омото оқиғасы (Омото жикен) нәтижесінде Омото штабы қиратылды, сондай-ақ Онисабуро мен екі адам түрмеге қамалды. 1924 жылы отставкадағы теңіз капитаны Ютаро Яно және оның Қара айдаһар қоғамындағы серіктестері Онисабуроны Моңғолияға саяхатқа шақырды. Онисабуро Омото шәкірттерінің бір тобын басқарды, оның ішінде Айкидоның негізін қалаушы Морихеи Уэсиба да болды. Олар қытайлық әскери қолбасшы Чжан Цуолиннің әскерлері тұтқындады, бірақ олар жапон азаматтары екенін түсінгеннен кейін босатылды. Жапонияға оралғаннан кейін ол дүниежүзілік бауырластық пен әлемдік бейбітшілікті насихаттау үшін Джинруиаизенкай сияқты діни одақтастарды ұйымдастырды. Бұл қозғалысқа Корея, Қытай, Ресей, Германия және Болгариядан келген шетелдік діндер, соның ішінде Қызыл Свастика қоғамы да қосылды. 1935 жылы екінші Ōmoto оқиғасы болды, ол тағы да штаб-пәтерлерін қиратып, басшыларын түрмеге қамады; Ōmoto Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін заңсыз болды. Екінші Омото оқиғасы кезінде Омото 1925 жылғы Қоғамдық қауіпсіздікті сақтау заңы бойынша сотталған алғашқы діни ұйым болды. Соғыстан кейін ұйым Aizen'en ретінде қайта пайда болды, бұл дүниежүзілік бейбітшілікке қол жеткізуге арналған қозғалыс болды және осы мақсатпен ол 1946 жылы Діни корпорациялар туралы бұйрыққа сәйкес тіркелді. 1949 жылы Омото Дүниежүзілік федералистік қозғалысқа және әлемдік бейбітшілік науқанына қосылды. 1952 жылы топ өзінің бұрынғы атына оралып, діни корпорациялар заңы бойынша діни корпорация Ōmoto болды. Қазіргі уақытта қозғалыстың штаб-пәтері Киото префектурасында орналасқан және оның шамамен 170 000 мүшесі бар. Аябеде діни қызмет көрсететін ғибадатхана және Камеокадағы кеңселер, мектептер, баспаханалар мен киелі орындарды қамтитын Камеока қамалының бұрынғы жерінде үлкен саябақтағы миссионерлік қызмет бар.
Халықаралық қызмет
Онисабуро Дегучи заманында эсперанто тілі Оомото дінінде маңызды рөл атқарды. 1924 жылдан бастап дін эсперанто тілінде кітаптар мен журналдар шығарып келеді, бұл дәуірге дейін жалғасуда. 1921 жылы Бахаи дінімен байланыс жасаған кезде олар эсперантоны енгізгендігі айтылады. Оомото және оның жақтастары Но театры мен шәй ішу рәсімі сияқты жапон өнері мен мәдениетін насихатайды. Оомото бейбітшілік науқандарымен, гуманитарлық көмекпен және осыған ұқсас басқа да қызметтермен айналысады. 1925 жылдан 1933 жылға дейін Оомото Парижде миссия ұстады. Одан миссионерлер Еуропа бойынша саяхаттап, Онисабуро Дегучидің әлемді біріктіретін Мәсіх немесе Майтрея екенін жариялады.