Кіріспе
Жүз жыл, 501–600 жылдар. Юлиан күнтізбесі бойынша VI ғасыр – 501-ден 600 жылға дейінгі кезең. Батыста бұл ғасыр классикалық антикалық дәуірдің аяқталуын және орта ғасырдың басталуын білдіреді. Алдыңғы ғасырдың соңында Батыс Рим империясының құлауынан кейін Еуропа көптеген шағын герман мемлекеттеріне бөлінді, олар жер мен байлық үшін қатыгез бәсекелестікке түсті. Осы құлпырадан франктер билікке көтеріліп, қазіргі Франция мен Германияның көп бөлігін қамтитын үлкен аумақты құрды. Сонымен қатар, шығыс Рим империясы император Юстиниан басшылығымен кеңейе бастады, ол вандалдардан Солтүстік Африканы қайтарып алды және Рим империясының бұрынғы Батыс Рим империясы билеген жерлерге бақылауын қайта орнату үмітімен Италияны толыққанды қайтаруға тырысты. Рим империясының, оның әдебиеті мен мәдениетінің құлауына байланысты, VI ғасыр қараңғы орта ғасырдың ең жақсы зерттелмеген кезеңі деп есептеледі. Өзінің екінші алтын ғасырында Сасанид империясы Хосров I билігінде 6 ғасырда өркендеді. Көбінесе хундар басып алған Солтүстік Үндістанның классикалық Гупта империясы 6 ғасырдың ортасында құлады. Жапонияда Кофун дәуірі Асука дәуіріне ұласты. 150 жылдан астам уақыт бойы Солтүстік және Оңтүстік династияларға бөлінгеннен кейін, Қытай VI ғасырдың соңында Суй династиясының билігінде қайта біріктірілді. Кореяның үш патшалығы ғасыр бойы сақталды. Гөктүрктер Руранды жеңіп, Орталық Азиядағы маңызды күшке айналды. Америкада Теотиуакан 6 ғасырда, б.з. 150-450 жылдар аралығындағы өркендеуінен кейін құлдырауға бастады. Орталық Америкадағы майя мәдениетінің классикалық кезеңі.
The 6th century is the period from 501 through 600 in line with the Julian calendar. In the West, the century marks the end of Classical Antiquity and the beginning of the Middle Ages. The collapse of the Western Roman Empire late in the previous century left Europe fractured into many small Germanic kingdoms competing fiercely for land and wealth. From the upheaval the Franks rose to prominence and carved out a sizeable domain covering much of modern France and Germany. Meanwhile, the surviving Eastern Roman Empire began to expand under Emperor Justinian, who recaptured North Africa from the Vandals and attempted fully to recover Italy as well, in the hope of reinstating Roman control over the lands once ruled by the Western Roman Empire. Owing in part to the collapse of the Roman Empire along with its literature and civilization, the sixth century is generally considered to be the least known about in the Dark Ages. In its second golden age, the Sassanid Empire reached the peak of its power under Khosrau I in the 6th century. The classical Gupta Empire of Northern India, largely overrun by the Huna, ended in the mid 6th century. In Japan, the Kofun period gave way to the Asuka period. After being divided for more than 150 years among the Northern and Southern dynasties, China was reunited under the Sui dynasty toward the end of the 6th century. The Three Kingdoms of Korea persisted throughout the century. The Göktürks became a major power in Central Asia after defeating the Rouran. In the Americas, Teotihuacan began to decline in the 6th century after having reached its zenith between AD 150 and 450. Classic period of the Maya civilization in Central America.
Өнертабыстар, жаңалықтар, жаңалықтар
Дионисий Экзигус 525 жылы Исаның тууына байланысты Anno Domini жүйесін жасады. Бұл жүйе Григориан күнтізбесі мен Біздің заманымыз (Common Era) жүйелерінің негізі болды. Алмазды кесу және жылтырату технологиясы Үндістанда пайда болды. 6 ғасырда жазылған "Ратна Парикша" атты мәтінде алмазды кесу туралы мәліметтер бар. Гаммон (нард) Персияда Бурзо тарапынан ойлап табылды. Шахмат, шатуранга түрінде Үндістаннан Пәрсияға келді және шатранджке өңделді. Франк мемлекетінде көкірекке бекітілетін ат жабдығы қолданылды. Византия империясы Қытайдан жібек өндірісінің технологиясын алды. Қытайдың Чэнь әулеті 577 жылы тұспалдақтарды ойлап тапты. Жібек Византия империясында қорғалатын сарай өнеркәсібі болды. Вагбхата – үнді медициналық кітаптары. 589 жылы қытай ғалымы Ян Житуй тарихта алғаш рет дәретхана қағазын қолдану туралы айтты. Ауыл шаруашылығы тарихы үшін маңызды, қытай авторы Цзя Сиксия 535 жылы "Ци Мин Яо Шу" трактатын жазды, және ол 160 бұрынғы қытай агрономиялық кітаптарынан үзінділер келтірсе де, бұл ең көне қытай ауыл шаруашылығы трактаты болып табылады. Жүзге жуық мың қытай таңбасымен жазылған кітапта жерді дайындау, егін салу, өсіру, бау-бақша шаруашылығы, орман шаруашылығы, мал шаруашылығы, сауда және дақылдарды тағам ретінде пайдалану туралы мәліметтер келтірілген.