Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Англосаксон тіліндегі дұға кітабы
Anglo Saxon prayer book
"Керн кітабы" (Кембридж, Кембридж университеті кітапханасы, MS Ll. 1. 10) – 9-ғасырдың басындағы аралдық немесе англосаксон латын тіліндегі жеке дұғалар кітабы, құрамында ежелгі ағылшын тіліндегі бөлімдері бар. Бұл кітап сияқты ерте дұға кітаптарының төртеуінен бірі, ал қалғандары – Патшалық дұға кітабы, Харлеи дұға кітабы және Нүннаминстер кітабы. Қазіргі кезде ол шамамен 820-840 жылдары Англияның Солтүстік Умбриа/Мерсия аймағында жасалған деп есептеледі. Кітаптың түпнұсқасы Жаңа өсиеттен Евангелие үзінділері, Лайдценннің "Лорика" нұсқасымен бірге дұғалар мен әндер жинағын, қысқартылған немесе қысқаша Забурды және "Тозақтың жеңілуі" литургиялық драмасының мәтінін қамтиды. Бұл мәтіндер жеке құлшылық пен ой-толғаныс үшін қолданылатын дереккөзді құру мақсатымен біріктірілген. Стилистикалық және палеографиялық ерекшеліктеріне сәйкес, "Керн кітабы" 8 және 9 ғасырларда Англияның оңтүстігінде жасалған Кентербери немесе Тиберий қолжазбалары тобына жатқызылған. Бұл англосаксон қолжазбасы осы топтағы ең күрделі және әсемделінген кітап саналады. Кітаптың мәтіндері, өрнектері мен әшекейлерінде ирландиялық/кельт, англосаксондық, континенттік және Жерорта теңізі мәдениеттерінің әсері көрінеді. Мишель П. Браунның осы қолжазбаға жасаған зерттеуі кітаптың әртүрлі англосаксондық бөлімдерінің тұжырымдық тұрғыдан өзара байланысты екенін және басты назарда Қасиеттілердің қауымдастығы ("communio sanctorum") доктринасына арналғанын көрсетеді. Бұл доктрина Апостолдар Символының ("Symbolum Apostolorum") тоғызыншы жолында кездеседі және тірі де, өлген әрбір христиан мен Мәсіх арасындағы, сондай-ақ христиандардың өзара рухани байланысына негізделген. Бұл байланыс түпкілікті түрде "апостолдық өмір" мен ерте христиан қауымдастықтарының қарым-қатынасынан туындайды. Бұл доктрина 9 ғасырға жататын англосаксондық "Иман туралы жазбада" кездеседі. Алайда, Қасиеттілердің қауымдастығы доктринасынан басқа, мәтіндер мен суреттерде тәубе мен Пасха элементтері, оның ішінде крещение және қауымдастық (Евхаристия), сондай-ақ кешірім мен құтқарылу туралы ұғымдар да бар.
The Book of Cerne (Cambridge, Cambridge University Library, MS Ll. 1. 10) is an early ninth century Insular or Anglo Saxon Latin personal prayer book with Old English components. It belongs to a group of four such early prayer books, the others being the Royal Prayerbook, the Harleian prayerbook, and the Book of Nunnaminster. It is now commonly believed to have been produced sometime between ca. 820 and 840 AD in the Southumbrian/Mercian region of England. The original book contains a collection of several different texts, including New Testament Gospel excerpts, a selection of prayers and hymns with a version of the Lorica of Laidcenn, an abbreviated or Breviate Psalter, and a text of the Harrowing of Hell liturgical drama, which were combined to provide a source used for private devotion and contemplation. Based on stylistic and palaeographical features, the Book of Cerne has been included within the Canterbury or Tiberius group of manuscripts that were manufactured in southern England in the 8th and 9th centuries AD associated with the Mercian hegemony in Anglo Saxon England. This Anglo Saxon manuscript is considered to be the most sophisticated and elaborate of this group. The Book of Cerne exhibits various Irish/Celtic, Anglo Saxon, Continental, and Mediterranean influences in its texts, ornamentation, and embellishment. Recent research of this manuscript by Michelle P. Brown suggests that the various Anglo Saxon component sections of this book are conceptually inter related and primarily associated with the doctrine of the Communion of Saints ("communio sanctorum"). This doctrine is found in the Ninth Article of the Apostles' Creed ("Symbolum Apostolorum") and is based on the spiritual union between each Christian, living and dead, and Christ, and between each other Christian, which ultimately derives its origins in the "vita apostolica" and the inter relationships or fellowship of the Early Christian congregations. This doctrine is found in the Anglo Saxon Creed dating to the 9th century. However, in addition to the doctrine of the Communion of Saints, other themes are embedded in the texts and images that include a penitential and Paschal element that emphasizes baptism and communion (Eucharist), as well as notions of forgiveness and salvation.
Мазмұны мен ұйымдастыруы
Бұл кодекстің бастапқы ерте ортағасырлық аңглосаксондық "негізгі" бөлігі алты түрлі, бірақ ұғымдық тұрғыдан байланысты бөлімдерден немесе мәтіндерден құралған. Қолжазбалық тізбек бойынша бұл бөлімдер:
The original early medieval Anglo Saxon "core" of this codex is composed of six different, but conceptually inter related sections or texts. In collational sequence, these sections are:
2-фолиодағы дұғаға арналған көне ағылшынша үгіт (r)
Бұл мәтін көне ағылшын тілінің диалектісінде, болжам бойынша мерция диалектісінде жазылған. Оның мақсаты – осы кітапты оқитын адамды алдағы рухани мәтіндердің басты мақсатына таныстыру. Браунның сөзіне қарағанда, бұл насихаттың мақсаты – жердегі және көктегі Рим шіркеуі арқылы Киелілер қауымдастығының бірлігін көрсету болған. Бұл кіріспелік дұға көне ағылшын прозасының белгілі ең ерте мысалы саналады.
Written in an Old English dialect, presumably Mercian, this text was to introduce the reader of this book to the main purpose of the following devotional texts. According to Brown the purpose of this exhortation was to emphasize the unity of the Communion of Saints in the form of the Roman Church on earth and in heaven. This introductory exhortation prayer is considered to be the earliest known extent example of Old English prose.
Жаңа Келісім Евангелиелік үзінділері 2 бет (v) -тен 40r-ге дейін
Бұл бөлім Матай, Марқ, Лұқа және Жоханнан алынған Төрт Евангелиядағы Исаның құмарлық және қайта тірілу оқиғаларының үзінділерінен тұрады. Куйперс бұл үзінділердің Вулгата мәтінінен алынғанын, бірақ оларда кейбір аномалиялар немесе ерекшеліктер бар екенін атап өтті. Олар кельт Евангелия кітаптарымен байланысты, бірақ түзетулер енгізілген. Әрбір Евангелия мәтінінен бұрын латын тіліндегі жазулары бар толық беттік көп түсті евангелист миниатюрасы келеді (төменде қараңыз).
This section is composed of extracts of the Passion and Resurrection narratives from the four Gospels of Matthew, Mark, Luke, and John. Kuypers noted that these extracts were from a Vulgate text with some anomalies or peculiarities. They do have some affinities to Celtic Gospel books, but with corrections. A full page polychrome evangelist miniature with Latin inscriptions precedes each Gospel text (see below).
21-ші парақшадағы Акростикалық өлең
Бұл латын тілінде жазылған өлең, оның әр жолы қызыл, күлгін, көк және қызғылт сары сиямен кезектесіп жазылған. Бұл өлеңде Эдельвальд епископы ("Aedeluald episcopus") есімді адам туралы айтылады. Бұл өлең, көшiрмешiнiң қатесiнен пайда болған бос беттi толтыру мақсатымен жазылған болып көрінеді.
This consists of a poem written in Latin with each line written in different alternating colored inks of red, purple, blue, and orange. This poem names Ædeluald Bishop ("Aedeluald episcopus"). It seems that this poem was placed to fill in a blank page caused by a scribal miscalculation.
43 - 47 беттердегі " Дұғалар мен әндер " сериясы
Бұл жетпіс бір дұға мен әнұран, оның ішінде Лаидценннің Лорикасы (43r-44v беттері) латын тілінде жазылған, көне ағылшын тіліндегі түсіндірмелермен бірге. Он үш дұғада (7, 10, 16, 26, 31–32, 63, 67–68, 70 және 72–74 нөмірлері) ирландтық ықпал байқалады, жеті дұғада (18–19, 53–54, 61–62 және 66 нөмірлері) апокрифтік мазмұн бар, ал алты дұғада (1, 15, 18 және 56–58 нөмірлері) Марияға бағытталған құлшылық кездеседі.
These seventy one prayers and hymns, including the Lorica of Laidcenn (folios 43r 44v) were written in Latin, with Old English glosses. Thirteen prayers (Numbers 7, 10, 16, 26, 31–32, 63, 67–68, 70, and 72–74) exhibit Irish influences, seven prayers (Numbers 18–19, 53–54, 61–62, and 66) contain apocryphal content, and Marian devotion is found in six (Numbers 1, 15, 18, and 56–58) prayers.
87 - 98 беттеріндегі қысқаша Забур кітабы
Бұл бөлімде Ескі өсиет Забурларының қысқартылған таңдаулы өлеңдері дұға ретінде біріктірілген. Керн кітабында барлығы 272 өлең бар, ал мұндай ерте Забур жинақтарында кездесетін 365 өлеңнің толық саны емес. Бұл кітапта 118-ден 136-ға дейінгі Забур өлеңдері жоқ, бұл оның көшірілген түпнұсқасындағы қателерден немесе осы жоқ өлеңдер жазушының немесе тапсырыс берушінің мақсатына сай келмегендіктен болуы мүмкін. Мұндай қысқартылған Забур өлеңдері ирландтық әсерге нұсқауы мүмкін, алайда қолданылған Забур мәтіндері Ежелгі Латын Римдік Забур нұсқасынан алынған, бұл ағылшын-саксондық туындысы туралы болжамды қолдайды. Бұл бөлім латын тіліндегі "hoc argumentum forsorum [sic. versorum] oeðelpald episcopus decrepsit" ("Епископ Эдельуальд осы жолдарды тоздырып бітірді") деген тақырыпшамен кіріспесімен келеді.
This section is composed of a selection of abbreviated Old Testament Psalm verses that are so ordered as to form a continuous prayer. The Book of Cerne only contains 272 verses, not the full 365 verses that are commonly found in these early Psalters. Psalms 118 to 136 are missing from this book, which may be due to errors in the exemplar from which it was copied, or these missing verses may not have suited the scribe's or patron's intentions. This form of abridged Psalm verses may suggest Irish influences, however, the Psalm texts used are from the Old Latin Romanum Psalter version, which supports the inference for an Anglo Saxon composition. This section is introduced by a rubric in Latin "hoc argumentum forsorum [sic. versorum] oeðelpald episcopus decrepsit" ("Bishop Ædeluald has worn out these lines of proof").
"Адамзаттың азаптары" мәтіні 98v-99v парақшаларда
Бұл литургиялық драманың мәтіні баяндаушы, Адам және Хауа арасындағы апокрифтік диалог түрінде, ал хор/корус мәтінде қара және қызыл сиямен кезектесіп көрсетілген. Жаңа өсиеттің бұл қосымша оқиғасы Исаның айқышқа шегеленуі мен қайта тірілуі арасындағы тозаққа түсуін, әлемнің жаратылуынан бері өлген барлық адалдардың құтқарылуы үшін баяндайды. Дегенмен, қолдағы мәтін толық болмауы мүмкін, соңғы бөлігі қазір жоғалған. Дэмвиллдің сөзіне сүйенсек, бұл литургиялық драма осы мәтіннің ең ерте белгілі мысалы болып көрінеді, Никодимнің Жаңа өсиет Евангелиясының латын нұсқасындағы "Дескенсус ад Инфернос" мәтінінен, сондай-ақ қазір жоғалған латын псевдо-Августиндік уағыздың ықпалында, ол "Бликлинг уағыздарында" (Принстон университеті кітапханасы, В.Х. Шельде жинағы, "Бликлинг уағыздары") және Рим псалтырында сақталған көне ағылшын нұсқасында кездеседі. Бұл бөлім мен алдыңғы қысқартылған псалмыр өлеңдері арасында ұғымдық немесе композициялық байланыс бар, себебі бұл тозақтың қирауы псалмыр өлеңдерінен жасалған пастиш. Әндердің метрикалық құрылымымен және қысқартылған псалмырдың қосылуымен ирландиялық ықпал байқалады.
The text of this liturgical drama is in a form of an apocryphal dialogue between the narrator, Adam, and Eve, with a choir/chorus that is indicated in the text by alternating black and red inks. This extra New Testament story tells of when Jesus went into Hell between the Crucifixion of Jesus and his resurrection for the salvation of all the righteous who had died since the beginning of the world. However, the existing text may be incomplete with its ending now lost. According to Dumville this liturgical drama seems to be one of the earliest known examples of this text, influenced by the text of the Descensus ad Infernos found in the Latin version of the extra New Testament Gospel of Nicodemus, as well as a now lost Latin pseudo Augustinian homily that has survived in an Old English version found in the Blickling Homilies (Princeton, Princeton University Library, W. H. Schelde Collection, Blickling Homilies), and the Roman Psalter. There is a conceptual or compositional relationship between this section and the preceding Breviate Psalter verses, as this Harrowing of Hell is a pastiche of verses from the Psalms. An Irish influence is suggested by the metrical structure of the hymns as well as the inclusion of the Breviate Psalter.
Кейінгі жинақталулар
Орта ғасырдың ерте дәуіріне жататын бұл негізгі бөлік, 14-дан 16 ғасырдың басына дейінгі кезеңдегі, Дорсеттегі Бенедикттік Серне аббатханасымен байланысты және осы кодекске қазіргі атауын берген екі кешіктірілген қосымшалардың арасында қалыптасқан. Негізгі бөліктен бұрынғы жоғарғы қосымшалар 26 жапырақтан тұрады, онда Серне-Аббас аббатханасына қатысты қырық пен елу аралығындағы шарттар мен 14 ғасырға жатқан Сент-Августинге еске салған дұға бар. Негізгі бөліктен кейінгі төменгі қосымшалар 28 жапырақтан тұрады, онда Де Беата Мария мәтіні және 14 ғасыр мен 16 ғасырдың басындағы (таратылғанға дейін) аббатханадағы қасиетті заттардың тізімі қамтылған.
This early medieval core is sandwiched between two later sets of accretions dating from the 14th to the early 16th century AD that relate to the Benedictine Cerne Abbey in Dorset, and have provided this codex with its current name. The top set of accretions preceding the core is composed of 26 leaves containing between forty and fifty charters pertaining to the Abbey at Cerne Abbas and a prayer attributed to St. Augustine that date to the 14th century. The bottom set of accretions following the core is composed of 28 leaves that include a text of the De Beata Maria and an inventory of the relics contained within the abbey dating between the 14th century and the early 16th century (pre Dissolution).
Сценарий
Cerne кітабының негізгі жазуы Оңтүстік Умбриа/Мерсиялық нүктелі кішкентай әріптерді қолданады, бұл Т. Дж. Браун анықтаған II кезең кішкентай әріптерімен сәйкес келеді. Тоғызыншы ғасырдың түпнұсқа ағылшын-саксон мәтіндерінің барлығында салыстырмалы түрде жоғары сапалы жазуда аз ғана өзгерістер байқалады, ол "жазу медиасы" кластық жазуға немесе негізгі ағымдық кішкентай әріптерге сәйкес келеді. Мәтіннің көп бөлігі кішкентай әріптерден тұрғанымен, жоғары дәрежелі әріптерде, мысалы, үлкен әріптерде, унциалдарда және жартылай унциалдарда қолданылатын түрлері бар, олар кейде нақты сөздерді немесе тыныс белгілерін көрсету сияқты маңызды тұстарды көрсету үшін мәтінге енгізілген. Осы кодекстегі палеографиялық дәлелдерге сүйенсек, түпнұсқа ағылшын-саксон мәтінін жазуға бір ғана жазушы қатысқан деген қорытындыға келеміз.
The basic script in the Book of Cerne uses a Southumbrian/Mercian pointed minuscule that is consistent with Phase II Minuscule type identified by T. J. Brown. Throughout the original ninth century Anglo Saxon texts there is little variation seen in the relatively high quality script, conforming to a "cursive media" grade script or basic cursive minuscule lettering. Although minuscule letters are found throughout the majority of the text, there are variant examples that were used on higher grade letters, such as capitals, uncials, and half uncials, that are occasionally embedded within the text to emphasize certain points, such as indicating punctuation marks to emphasize pauses. Based on the palaeographical evidence in this codex, it is inferred that only a single scribe was involved in the writing of the original Anglo Saxon text.
Жарықтандыру және безендіру
Бұл қолжазба төрт толық бетті боялған миниатюралармен, ірі және кіші әріптермен, жалғасқан панельдермен және litterae notibiliores-пен әшекейленіп, безендірілген. Әшекейлік элементтерге жануарларға байланысты, гүлдік, өрілген және иісті мотивтер мен суреттер кіреді. Суретші/жазушы қолданған түс палитрасы алтын, күлгін, көк, қызыл, қызыл/қоңыр, сары, жасыл, ақ және қара пигменттерден құралған. Пигментті байланыстыру үшін тазартылған жұмыртқа ағы немесе кляра қолданылған.
This manuscript was decorated and embellished with four painted full page miniatures, major and minor letters, continuing panels, and litterae notibiliores. The ornamental elements include zoomorphic/animal, floral, interlace, and curvilinear motifs and designs. The color palette employed by the artist/illuminator consisted of pigments of gold, purple, blues, red, red/brown, yellow, green, white, and black. The pigment binding medium was clarified egg white or clarea.
Евангелист миниатюралары
Керн кітабында төрт ізгі хабаршының суреттері Матай, Марқ, Лұқа және Жоханнан алынған үзінділерді қамтитын әрбір Ізгі хабар бөлімінен бұрын келеді. Бұл миниатюралар 2 (Матай), 12 (Марқ), 21 (Лұқа) және 31 (Жохан) парақшалардың кері жағында (v) орналасқан. Төрт жарық бірдей форматта жасалған, бірақ әрбір Ізгі хабар бөлімін көзбен ажыратуға және енгізуге көмектесетін ерекшеліктерге ие. Миниматуралар көбірек сызықтық бейнелеу стилінде орындалған. Жоғары ортада, дөңгелек медальонның немесе дөңгелектің ішінде, сақалсыз және нимб немесе галосы бар Евангелисттің жартылай алдыңғы көрінісіндегі бюсі бейнеленген. Ол сол қолымен Ізгі хабар кітабын ұстап тұр, ал оң қолы әр суретте өзгеше. Бұл медальон екі тік немесе бағанамен сүйенген арка тәрізді шеңбердің ең жоғары нүктесінде орналасқан. Бұл бағаналар негізбен немесе негізсіз, төменгі көлденең еденге тіреледі. Осы жарықтандырудағы әрбір бас әріптері бір-бірінен ерекшеленеді. Арканың ішінде әрбір Евангелисттің ерекше тетраморф жануар символы – Адам/Періште (Матай), Арыстан (Марқ), Тұлпар/Бұзау (Лұқа) және Қыран (Жохан) – Езекиел кітабының 1.10-шы тарауындағы аяннан шабыттандырылған. Төрт евангелиелік жануар символының барлығы қанатты және нимб немесе галомен әшекейленген, әрі әрбір жануар символы алдыңғы немесе артқы аяқтарында кітап ұстап тұр. Әр миниатюраның қасында екі латын жазуы бар, біреуі жоғарыдағы адам бюстінің жанында, екіншісі төмендегі жануар символының жанында орналасқан.
In the Book of Cerne the illuminations of the four evangelists precede each Gospel section containing the selected extracts from Matthew, Mark, Luke, and John. These miniatures are found on the verso (v) sides of folios 2 (Matthew), 12 (Mark), 21 (Luke), and 31 (John). All four illuminations are consistent using the same format, but with nuanced variations that help to visually discern and introduce each Gospel section. The miniatures exhibit a more linear figural style. In the top center set within a circular medallion or roundel is a partial frontal human bust of the Evangelist who is beardless and has a halo or nimbus. He holds his Gospel book in his left hand, while the right hand is variable in each image. This medallion is located at the apex of an arched frame that is supported by two verticals or columns with capitals. These rest on or without a base on a bottom horizontal floor. Each set of capitals in these illuminations is different from each other. Set within the arch is a full length figure is the particular tetramorph beast symbol of each particular Evangelist – Human/Angel (Matthew), Lion (Mark), Ox/Calf (Luke), and Eagle (John) – inspired by the vision found in the Old Testament Book of Ezekiel 1.10. All four evangelical beast symbols are all winged and haloed or nimbed, and each beast symbol holds a book in its fore or hind limbs. Each miniature is also accompanied by a set of two Latin inscriptions written in capital letters, one at the top flanking the human bust and the other at the bottom flanking the beast symbol.
Матай кітабының шағын нұсқасы 2v парақшада
Бұл миниатюраның жоғарғы дөңгелек бөлігінде Евангелист оң қолымен бата беру қимылын жасайды, екі бармақпен сол қолында ұстап тұрған Евангелие кітабына нұсқайды. Аркадағы оның тетраморф жануарының символы – толық бойлы, алға қарап тұрған періште. Аркалардың тіреуіш капителдері немесе бағана бастары қарапайым қос сақиналардан немесе сүйірленген жақтарынан тұрады, ал бағаналар екі қабатты негізге тіреледі. Бұл миниатюра көркемдік тұрғыдан қалған үш суреттен гөрі әлдеқайда күрделі, осылайша оның алғашқы Евангелие кітабы ретіндегі маңызды статусын көрсетеді. Бұл күрделілікке қосымша сәулеттік элементтер (негіздер) және кельт/ирландтық соңғы Ла Тен кескіш спиральдары мен пельта өрнектері шпандельдерге енгізілген. Бұл миниатюраға жазылған латынша мәтін: жоғарыда "+ HIC MATHEVS IN HUMANITATE” (“Міне, Матай адам түрінде”), ал төменде “+ HIC MATHEVS IN ANGELICA ASPECTV VIDETVR” (“Міне, Матай періштелік бейнесінде көрінеді”).
Within the top roundel of this miniature the Evangelist is shown with his right hand in a gesture of benediction with his two index fingers pointing to his Gospel book that he holds in his left hand. His tetramorph beast symbol within the arch consists of a full figure frontal standing angel. The capitals or column heads from which the arches spring consisting of simple double rings or cusps, and the columns rest on two stepped bases. This miniature is artistically more elaborate that the other three illuminations, thus emphasizing its important status as first Gospel book. This elaboration includes the additional architectural elements (bases) as well as the inclusion of Celtic/Irish Ultimate La Tène trumpet spiral and pelta infill designs or motifis in the spandrels. The Latin inscriptions for this miniature read: top "+ HIC MATHEVS IN HUMANITATE” (“Here Matthew is in his human form”), and bottom “+ HIC MATHEVS IN ANGELICA ASSPECTV VIDETVR” (“Here Matthew is seen in his angelic aspect”).
Марқаның кішігірім кітабы 12 - бет
Бұл миниатюраның жоғарғы дөңгелегінде Евангелист оң қолымен құт-нығмет тілеу әрекетін жасайды, екі бармақпен сол қолындағы ІНЖІЛ кітабына нұсқайды. Төменде, арка ішіндегі оның символы – артқы аяқтарымен тік тұрған, қанатты арыстанның үштен екі бөлігін қамтитын бейнесі бейнеленген. Аркалардың тіреуіштері гүл бүршіктерімен жабылған қарапайым тақташа тәрізді капительдерден тұрады. Аркалармен қатар, осы капительдерден шығатын екі бүршігі бар, үшкір гүл жапырағы тәрізді өркен бар. Екі баған негізсіз, тікелей еденге немесе жерге тіреледі. Бұл миниатюраға жазылған латынша жазулар: жоғарыда "+ HIC MARCVS IN HUMANITATE" ("Міне, Марқ адам түрінде"), ал төменде "+ HIC MARCVS IMAGINEM TENET LEONIS" ("Міне, Марқ арыстанның бейнесін ұстап тұр").
Within the top roundel of this miniature the Evangelist is depicted with his right hand in a gesture of benediction with his two index fingers pointing to his Gospel book he holds in his left hand. Below, his beast symbol within the arch consists of a full figure, three quarter profile figure of a winged lion that stands on its hind legs. The capitals from which the arches spring consist of single tablet capitals topped by floral buds. In addition to the arches, a pointed floral leaf shaped bud with two shoots that also spring from these two capitals. The flanking two columns rest on the floor or ground, lacking bases. The Latin inscriptions for this miniature read: top "+ HIC MARCVS IN HUMANITATE" ("Here Mark is in his human form"), and bottom "+ HIC MARCVS IMAGINEM TENET LEONIS" ("Here Mark has the image of a lion").
Лұқа жазған Ізгі хабардың шағын нұсқасы 21 - беттерде
Жоғарғы дөңгелектің ішінде Евангелист оң қолында қалам ұстап, сол қолында ашық Евангелие кітабын ұстап тұр. Аркадағы жануар символы – артқы аяқтарына тірелген қанатты мүйізді бұқаның толық келген, үштен екі бөлігін құрайтын бейнесі. Осы жануар символының артқы жағы басқа жерден алынған немесе көшірілген болуы мүмкін, ал бұзаудың жоғарғы жартысына Каролинг немесе Жерорта теңізі үлгісінің әсері тиген, осылайша аралас бейне қалыптасқан. Аркадан шығатын капительдер қарапайым қос тақташадан тұрады және қызғылт қоңыр мен көк түспен боялған. Мұнда да қабырға бағаналары негізсіз еденге немесе жерге тікелей тіреледі. Бұл миниатюрадағы латын жазуы: жоғарғы жағында + HIC LUCAS IN HUMANITATE (“Мұнда Лұқа адам түрінде”), ал төменгі жағында + HIC LVCAS FORMAM ACCEPIT VITULI (“Мұнда Лұқа бұзау түріне енген”).
Within the top roundel the Evangelist is shown holding a stylus in his right hand and an open Gospel book he holds in his left hand. His beast symbol within the arch consists of a full figure, three quarter profile figure of a winged horned calf/ox standing on its hind hooves. The hindquarters of this beast symbol appears to have been borrowed or copied from elsewhere, and the upper half of the calf was influenced by either a Carolingian or Mediterranean exemplar or model, thereby creating a hybrid image. The capitals from which the arches spring consist of simple double tablet capitals painted in reddish brown and blue. Here again, the flanking columns rest directly on the floor or ground lacking bases. The Latin inscriptions for this miniature read: top = “+ HIC LUCAS IN HUMANITATE” (“Here Luke is in his human form”), and bottom “+ HIC LVCAS FORMAM ACCEPIT VITULI” (“Here Luke has taken the shape of a calf”).
Жоханның Ізгі хабары 31 v парақшадағы шағын нұсқасы
Жоғарғы дөңгелектің ішінде Евангелист екі қолымен жабық Құдай сөзі кітабын ұстап тұрған күйінде бейнеленген. Оның аркадағы жануар символы "империялық" мәнерде оңға бұрылған басы бар толық денелі, алдыңғы бүркіт пішінінен тұрады. Капителдер аркадан өркендейтін ерекше әсем маскалардан, сондай-ақ жапырақ және жануар мотивтерінен құралған. Бұл миниатюраға арналған латын жазулары: жоғарыда + HIC IOHANNIS IN HUMANITATE (“Мұнда Иоанн адам түрінде”), ал төменде + HIC IOHANNIS VERTIT FRONTEM IN AQVILAM (“Мұнда Иоанн бүркіт бейнесіне айналды”).
Within the top roundel the Evangelist is depicted with both his hands holding his closed Gospel book. His beast symbol within the arch consists of a full figure frontal eagle figure with its head turned to its right in profile in an "imperial" fashion. The capitals consist of distinctive elaborate masks from which spring the arch as well as foliate and zoomorphic motifs. The Latin inscriptions for this miniature read: top “+ HIC IOHANNIS IN HUMANITATE” (“Here John is in his human form”), and bottom “+ HIC IOHANNIS VERTIT FRONTEM IN AQVILAM” (“Here John has transformed into the likeness of an eagle”).
Маргинальді
Матай, Лұқа және Жохан Евангелияларының арка тәрізді жақтауларының сыртындағы шеттерінде осы үш Евангелисттің тетраморф жануарларының қара сиямен салынған толық емес сызбалары немесе «дудлдары» кездеседі.
On the outer margins outside the arched frames of the Evangelist illuminations for Matthew, Luke, and John are partial line drawings or “doodles” in black ink of the tetramorph beast symbols for these three Evangelists.
Декоративтік әріптер мен мотивтер
Бұл кодекстің мәтіндік бөлімдерінде тағы да сәндік элементтер кездеседі, оларға үлкен және кіші әріптер, жалғастырылған жазу және ерекше әріптер (litterae notabiliores) жатады. Қолданылған безендіру түрлері негізінен зооморфтық/жануарлық және гүлдік мотивтерден тұрады. Серн кітабындағы зооморфтық безендіруде бронтозаврға ұқсас жануарлар мен гиберно-саксондық, негізінен ирландтық, шығу тегін көрсететін, сонымен қатар Жерорта теңізі (копт және византиялық) ықпалына ие гротесктер кездеседі. Гүлдік сәндік мотивтер көбінесе зооморфтық/жануарлық элементтердің сыртында және ұштарында, жалғау панельдерінің шеңберінде, және жоғарыда сипатталғандай, Марк және Иоанн Евангелисттерінің жарықтандыруларындағы арка тәрізді шеңберлердегі сәулеттік капиталдарында кездеседі.
Other decorative features are found throughout the textual components of this codex, and include the major and minor initials, continuing lettering, and litterae notabiliores. The types of decoration used consist of principally of both zoomorphic/animal and floral motifs. The zoomorphic decoration in the Book of Cerne is characteristically composed of “brontosaurus like” beasts and grotesques that indicate Hiberno Saxon, primarily Irish, origins with influences from the Mediterranean (Coptic and Byzantine). Foliate decorative motifs are primarily found on exteriors and terminals of zoomorphic/animal elements, the frames of the continuation panels and, as described above, the architectural capitals on the arched frames of the Mark and John Evangelist illuminations.
Үлкен инициалдар мен жалғау панелдері
Бұл төрт Евангелие үзінділерінің басында, сондай-ақ Лайдценннің Лорика мәтініне кіріспе ретіндегі Суфрагаре панелінде кездеседі. 43-беттің сырт жағында. Жалғау панельдері – ірі әріптерден кейінгі әріптерге арналған сәндік фондар немесе жиектер. Бұл элементтерде әшекейлі әріптер, жануарлар бейнесіндегі, жануарларға ұқсас, өрілген және иілген безендірулер қолданылған. Евангелие үзінділерінің алғашқы әріптері мен жалғау панельдері алтын және күлгін пигменттермен ерекшеленеді, ал Лорика мәтінінде қызыл, жасыл, сары және көк түстер қолданылады.
These are found at the opening of each of the four Gospel extract texts as well as the Suffragare panel that introduces Lorica of Laidcenn text on fol. 43 recto. Continuation panels are the decorative backgrounds or frames to the letters following the major initials. These elements exhibit the use of display capitals, zoomorphic, sub zoomorphic, interlaced, and curvilinear decoration. The initials and continuation panels for the Gospel extract texts are distinguished by the use of gold and purple pigments, while the one in the Lorica text use the colors red, green, yellow, and blue.
Кіші әріптер
Мәтіндегі кіші әріптер зооморфты түйіндік және иісті мотивтермен әшекейленген.
The minor initials within the text are decorated with interlace and curvilinear motifs with zoomorphic terminals.
Құжаттар мен жазбалар
Бұл хаттардың көбі абстрактілі жануарлар мотивтерімен әшекейленген, бірақ 91-беттің кері жағында бір ғана адам бейнесі кездеседі.
Almost all of these letters are ornamented with abstract zoomorphic/animal motifs, with the exception of one anthropomorphic image found on folio 91 verso.
Кейінгі тарихы
Бұл 9-ғасырға жататын аралдық/англосаксон қолжазбасының кейінгі тарихы да спекуляцияға толы. Дегенмен, қолда бар мәліметтер бұл кодекстің 9-ғасырдың соңы мен 10-ғасырдың басында жазылғаннан кейін, бос Мерсия аймағындағы бір жерге, болжам бойынша Вустерге немесе тіпті Уэссекске көшірілген болуы мүмкін екенін көрсетеді. Бұл эвакуация, басқа шіркеу қолжазбаларымен бірге, кітапты викингтердің шапқыншылықтарынан қорғау үшін қауіпсіз орын немесе сақтаушылық құру мақсатында жасалған. Дорсеттегі Сернедегі бенедиктин аббаттығына қатысты қосымша мәтіндер түпнұсқа аралдық/англосаксон кітабына қосылғанына қарамастан, бұл кодекс осы монастырда физикалық түрде сақталған-сақпағаны әлі де күмәнді. Кодикологиялық деректерге сүйенсек, 16 ғасырда монастырлар таратылғаннан кейін және 1697 жылға дейін Серне Аббас-тан алынған бұл қосымша құжаттар түпнұсқа аралдық/англосаксон негізіне қосылған. Серне кітабы туралы ең алғашқы тарихи мәлімет 1697 жылы Эдуард Бернардтың "Catalogi Librorum Manuscryptorum" еңбегінде кездеседі, ол Норвич епискобы (1691-1707) және Эли епискобы (1707-1714) болған Джон Мурдың жеке кітапханасының тізімінде сақталған. 1714 жылы Мур қайтыс болғаннан кейін оның кітапханасы, Серне кітабымен бірге король Георг I (1714-1727 жылдары билеген) 6000 гинеяға сатып алды. Король бұл кітапхананы 1715 жылдың 20 қыркүйегінде Кембридж университетіне сыйлық ретінде табыс етті.
The subsequent history of this 9th century AD Insular/Anglo Saxon manuscript after its production is equally speculative. However, the existing evidence seems to suggest that at some point after its production in the later 9th and early 10th centuries this codex may have been subsequently relocated somewhere in unoccupied Mercia, presumably Worcester, or even Wessex. This evacuation, along with other ecclesiastical manuscripts, was to provide a safe environment or repository to protect the book from potential Viking raids and incursions. Despite the attachment of accretionary texts to the original Insular/Anglo Saxon book relating to the Benedictine Abbey at Cerne in Dorset, there are even questions concerning whether or not this codex was ever physically housed at this monastery. All one can say for certain based on codicological evidence is that at some point after the Dissolution of the Monasteries in the 16th century, and by 1697, that these accretionary documents from Cerne Abbas were attached to the original Insular/Anglo Saxon core. The earliest historical account of the Book of Cerne is found in an inventory of the personal library of John Moore, Bishop of Norwich (1691 1707) and Bishop of Ely (1707 1714) found in Edward Bernard’s Catalogi Librorum Manuscriptorum dating to 1697. After Moore’s death in 1714 his library, along with the Book of Cerne, was purchased by King George I (reigned 1714 1727) for 6,000 guineas. The king then presented this library to Cambridge University as a royal gift on 20 September 1715.