Кіріспе

Жапонияның бұрынғы провинциясы

Ямаширо провинциясы (山城国) – Жапонияның Кинай аймағында орналасқан провинция. Ол қазіргі Киото префектурасының оңтүстік бөлігін Хонсю аралымен аралап жатыр. Басқа атаулары: 城州; Jōshū, сирек кездесетін 山州; Sanshū және 雍州; Yōshū. «Энгисикиде» жоғарғы провинциялардың бірі ретінде жіктеледі. Ямаширо провинциясы Киото қаласын да қамтыды, себебі 794 жылы Ямаширо императорлық сарайдың ордасы болды, ал Муромачи кезеңінде Ашикага сёгунатының да резиденциясы болды. Астана 1870 жылдары де-факто Токиоға көшкенге дейін Ямаширода орналасқан қалды.

Тарих

"Ямаширо" бұрын "тау" ([[wikt:山) және "эра" ([[wikt:代) мағынасындағы таңбалармен жазылған; VII ғасырда провинцияның атауын "тау" және "тізбек"/"арқа" ([[wikt:山) таңбаларымен тізімдеген жазбалар кездеседі. 794 жылдың 4 желтоқсанында (8 Шимоцуки, Энриакудың 13-ші жылы), Хэйан-кё қаласы құрылған кезде, император Канму жаңа астанасын қоршаған жерді табиғи бекініс ретінде пайдаланғандықтан, "широ" таңбасы ақыры "қала" ([[wikt:城) деп өзгертілді. Кейіннен провинция атынан алынған "широ" ескі "ки" таңбасының орнына 城 таңбасының жапонша оқылуы ретінде қолданыла бастады. Нара кезеңіне тән жазбалардан "аумақ" (山代国) және "тізбек" (山背国) аталымдарының бірге болғаны көрінеді. "Уамё Рюйюшо" бойынша, провинцияның астанасы Кая императорлық сарайы (河陽離宮) болған. "Шугаишо" мен "Сетсуёшу" еңбектерінде Отокуни ауданы орын ретінде көрсетілген. Шуголардың резиденциясына келетін болсақ, бастапқыда Ямаширо провинциясының шугосы мен Киото шугосы бірге тағайындалған, сондықтан Киото шугосының когенин сарайы бөлінуі қажет болды. Кейіннен Рокухара Тандай қосымша лауазым ретінде пайда болды, ол да шуго болып тағайындалды. Муромачи кезеңінде Ямаширо провинциясы Удзи өзенімен екіге бөлініп, әр бөлігіне шуго тағайындалды. Олардың бірі Удзи Макисимада, ал екіншісі Йодо және басқа да аймақтарда тұрды. 1697 жылы, Токугава кезеңінің соңында жарық көрген еуропалық географиялық сөздікте "Ямахиро" "Жапониядағы патшалық" деп сипатталған, ал оның "астанасы" ретінде "Меако" (Мияко, яғни Киото) көрсетілген.

Ғибадатханалар

Облыстық ғибадатханалардың арасында бас діни қызметкері ер адам болғандарымен қатар, Сораку ауданында әйел адам болған ғибадатханалар да болды. Куни-но-Мияның Дайгокудені 746 жылы ғибадатханаға айналдырылды. 882 жылы өрттен қирап, кейін қайта жаңарту жолдары сарқылып кетті. Камакура кезеңінде ол Бёдо-ның еншілес ғибадатханасы болды. Қазіргі Кизугава қаласының орналасқан жері Камомен беттеседі. 1925 жылы провинциялық ғибадатхананың жанынан көптеген ескі плиткалар табылды, олардың бұрын монастырға тиесілі болғаны болжануда. Камо қасиетті орындары – Киото қаласының Кита ауданындағы Камигамо және Сакио ауданындағы Шимогамо ғибадатханалары Ямаширо провинциясының екі басты Шинто қасиетті орындары (ичиномия) деп белгіленді. Ямашироның ичиномия мәртебесі басқа провинциялардан өзгеше болды, мұның себебі Дзинги канмен байланысты болуы мүмкін; 11-ші ғасырдың соңынан бастап, әр түрлі провинцияларда басты қасиетті орындар құрыла бастағанда, Кинай аймағында бұл мәселе 12-ші ғасырдың басында шешілген деп есептеледі. Екінші дәрежелі қасиетті орындар (ниномия) болған жоқ. Сожа болған-болмағаны белгісіз.