Сяохо Юань – қытай әскербасы, Цао Цао қолбасшысы. Батыс Қытайдағы Ма Чжао, Хан Суйға қарсы күресіп, тайпаларды бағындырған. Диңцзюнь тауында қаза тапты.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытай әскери генералы (219 жылы қайтыс болған)
Chinese military general (died 219)
Сяо Юань (219 жылдың ақпанында қайтыс болған), әдепті аты Миокай, Қытайдың Шығыс Хан әулетінің соңғы кезеңінде Цао Цаоның қол астында қызмет еткен қытай әскери генералы және саясаткері. Ол 210-шы жылдары Батыс Қытайда (қазіргі Ганьсу, Нинся және Шэньси провинцияларының бір бөлігінде) жасаған ерліктерімен танымал. Ол Лианг провинциясында және оның төңірегінде Цао Цаоның қарсыластары Ма Чао мен Хан Суйды жеңіп, бірнеше Ди және Цианг тайпаларын бағынуға мәжбүр етті. Ол Ханжун округін қарсыласы Лю Бейдің шабуылдарынан қорғағанда Дингжун тауы шайқасында қаза тапты. Сяо Юаньның өлімі 14 ғасырдағы «Үш патшалықтың романсы» тарихи романында кеңінен суреттелген, онда Лю Бейдің генералы Хуан Чжун күтпеген шабуыл кезінде оны өлтірді.
Xiahou Yuan (died February 219), courtesy name Miaocai, was a Chinese military general and politician serving under the warlord Cao Cao in the late Eastern Han dynasty of China. He is known for his exploits in western China (in parts of present day Gansu, Ningxia and Shaanxi provinces) in the 210s, during which he defeated Cao Cao's rivals Ma Chao and Han Sui in Liang Province and the surrounding areas, and forced several Di and Qiang tribal peoples into submission. He was killed in action at the Battle of Mount Dingjun while defending Hanzhong Commandery from attacks by a rival warlord Liu Bei. Xiahou Yuan's death was highly dramatised in the 14th century historical novel Romance of the Three Kingdoms, in which he was slain by Liu Bei's general Huang Zhong during a surprise raid.
Ерте өмір және мансап
Сяо Юань Пей мемлекетінің (國) Сяо округінен (縣), қазіргі Бочжоу, Анхуэйден шыққан. Ол Сяо Дуннің жас туысы және Хан әулетінің негізін қалаушы император Лю Бангтың (Император Гао) кезінде қызмет еткен Сяо Иннің ұрпағы. Бірде ол Цао Цаоның жасаған ауыр қылмысы үшін жауапкершілікті өз мойнына алып, оған көмектескен. Кейін Цао Цао оны құтқарып қалды. Ян және Ю провинцияларында ашаршылық болғанда, Сяо Юань мен оның отбасы қиын жағдайға түсті. Ол қайтыс болған інісінің жетім қызын асырау үшін кіші ұлын құрбан етуге шешім қабылдады. 190 жылы, Цао Цао Донг Чжуоға қарсы жорыққа әскер жинағанда, Сяо Юань оған қосылып, Цао Цаоның қол астында Бөлек бөлімнің майоры (別部司馬) және кавалерия командирі (騎都尉) қызметін атқарды. Содан кейін ол Чэнлиу (陳留; қазіргі Кайфэн, Хэнань) және Инчуань (潁川; қазіргі Хэнаньның орталық бөлігінде) округтарының әкімшісі (太守) болып тағайындалды.
Xiahou Yuan was from Qiao County (譙縣), Pei State (沛國), which is in present day Bozhou, Anhui. He was a younger cousin of Xiahou Dun and a descendant of Xiahou Ying, who served under the Han dynasty's founding emperor, Liu Bang (Emperor Gao). He once helped Cao Cao shoulder the blame when Cao committed a serious offence. Cao Cao later saved him. When a famine broke out in Yan and Yu provinces, Xiahou Yuan and his family were adversely affected. He decided to sacrifice his youngest son in favour of his deceased younger brother's orphaned daughter. In 190, when Cao Cao was raising an army to join the campaign against Dong Zhuo, Xiahou Yuan joined Cao and served as a Major of Separate Command (別部司馬) and Cavalry Commandant (騎都尉) under Cao. He was subsequently appointed as the Administrator (太守) of Chenliu (陳留; around present day Kaifeng, Henan) and Yingchuan (潁川; in present day central Henan) commanderies.
Карьерасының ортасы
200 жылы Цао Цао өзінің бәсекелесі Юань Шаомен Гуанду шайқасында қақтығысқанда, Сяо Юань армияны тексеруші полковник (督軍校尉) болып тағайындалды. Цао Цао Юань Шаоны жеңгеннен кейін Сяо Юань Ян, Юй және Сю провинцияларының азық-түліктерін Цао Цаоның армиясына Солтүстік Қытайдағы майдан шебінде тасымалдауды қадағалауға тағайындалды. Сол кезде Цао Цаоның әскеріне азық-түлік жетіспейді, бірақ Сяо Юань азық-түлікті уақтылы жеткізе алды, бұл әскердің моральін арттыруға көмектесті. 206 жылы Чан Си (昌狶) көтеріліс бастады, сондықтан Цао Цао Ю Цзиньді көтерілісті басу үшін әскерді басқаруға жіберді. Ю Цзинь сәтті болмады, сондықтан Цао Цао Сяо Юаньға Чан Сиге қарсы екінші жорыққа Ю Цзиньмен қосылуға бұйырды. Бұл жолы олар көтерілісшілерді жеңіп, 10-нан астам жау гарнизонын басып алды, ал Чан Си Ю Цзиньге берілді. Сяо Юань өзінің табысынан кейін армияны ұйымдастыратын полковник (典軍校尉) болып тағайындалды. Сяо Юань ұрыста өзінің бірліктерінің жылдам қозғалысымен танымал болды және ол жиі жауларын таңғалдырды. Цао Цаоның әскерінде бұл туралы былай делінген: "Армияны ұйымдастыратын полковник Сяо Юань үш күнде 500 ли, ал алты күнде 1000 ли жол жүреді". 207 жылы Сю Хэ (徐和) және Сима Джу (司馬俱) бастаған Жінань (濟南; қазіргі Жанцзянь, Шандоң) және Леан (樂安; қазіргі Шандоң) қалаларындағы Сары туран көтерілісшілері қалаларға шабуыл жасап, лауазымды адамдарды өлтірді. Сяо Юань Тайшань (泰山; Тай тауының маңында), Ци және Пиньюань округтерінің әскери күштеріне көтерілісшілерге шабуыл жасауға басшылық етті. Ол оларды жеңіп, Сю Хэні өлтіріп, аймақтағы түрлі округтерді тыныштады. Ол жаудың азық-түлік қорын жинап, өз жасақтарына бөліп берді. 209 жылы, Цао Цао Қызыл жартастар шайқасында Сунь Куан мен Лю Бэйдің одақтас күштеріне қарсы жеңілгеннен кейін, Лей Сюге (Луцзян округінде (廬江郡; қазіргі Хэфэй, Анхуй) көтеріліс бастағандықтан) шабуыл жасауға бұйрық берді. Лей Сюді жеңгеннен кейін Сяо Юань батысқа шабуыл жасайтын қорғаушы генерал (征西護軍) болып тағайындалды және Сюй Хуанмен бірге Тайюань округіндегі (太原郡; қазіргі Шанси) көтерілісшілерге шабуыл жасауға әскерлерді басқаруға бұйырды. Олар 20-дан астам жау лагерін басып алды, көтерілісшілердің басшысы Шан Яоны (商曜) өлтірді және көтерілісшілердің базасындағы халықты қырғынға ұшыратты.
In 200, when Cao Cao clashed with his rival Yuan Shao at the Battle of Guandu, Xiahou Yuan was appointed acting Colonel Who Inspects the Army (督軍校尉). After Cao Cao's victory over Yuan Shao, Xiahou Yuan was put in charge of overseeing the transport of provisions from Yan, Yu and Xu provinces to Cao Cao's armies at the frontline in northern China. Cao Cao's forces were lacking food supplies at that time, but Xiahou Yuan was able to deliver the supplies in time and this helped to boost the army's morale. In 206, Chang Xi (昌狶) started a rebellion, so Cao Cao sent Yu Jin to lead an army to suppress the revolt. Yu Jin was unsuccessful, so Cao Cao ordered Xiahou Yuan to join Yu Jin in a second expedition against Chang Xi. They defeated the rebels this time and captured over 10 enemy garrisons while Chang Xi surrendered to Yu Jin. Xiahou Yuan was appointed Colonel Who Arranges the Army (典軍校尉) after his success. Xiahou Yuan was known for the swift movements of his units in battle, and he often took his enemies by surprise. There was a saying in Cao Cao's army to describe this: "Xiahou Yuan, the Colonel Who Arranges the Army, travels 500 li in three days and 1,000 li in six days." In 207, Yellow Turban rebels in Jinan (濟南; near present day Zhangqiu, Shandong) and Le'an (樂安; in present day Shandong), led by Xu He (徐和) and Sima Ju (司馬俱), attacked cities and killed officials. Xiahou Yuan led military forces from Taishan (泰山; near Mount Tai), Qi and Pingyuan commanderies to attack the rebels. He defeated them, killed Xu He, and pacified the various counties in the region. He also collected the enemy's food supplies and distributed them among his own troops. In 209, after Cao Cao returned from his defeat at the Battle of Red Cliffs against the allied forces of Sun Quan and Liu Bei, he ordered Xiahou Yuan to lead an assault on Lei Xu, who had started a revolt in Lujiang Commandery (廬江郡; in present day Hefei, Anhui). After defeating Lei Xu, Xiahou Yuan was appointed acting Protector General Who Attacks the West (征西護軍) and ordered to lead troops together with Xu Huang to attack rebels in Taiyuan Commandery (太原郡; in present day Shanxi). They conquered over 20 enemy camps, killed the rebel chief Shang Yao (商曜), and massacred the population in the rebel base.
Батыс Қытайдағы науқандар
211 жылы Сяо Хуань Цао Цао тарапынан Хан Суй мен Ма Чао бастаған батыс әскерлерінің коалициясына қарсы Тоң асуы шайқасына қатысты, онда Цао коалицияны жеңді. Кейіннен ол Чжу Линмен бірге Юми және Цян округтеріндегі Ди тайпаларын бағындыру үшін жеке күштерді басқарды. Осыдан кейін ол Цао Цаоның бас әскерімен Андин округінде (安定郡; қазіргі Нинся мен Гансуның бір бөлігін қамтиды) кездесті, онда олар Хан Суй мен Ма Чаоның одақтасы Ян Цюнді қарсылық көрсетуден айнытылды. 212 жылы Цао Цао Еге (қазіргі Хэбэй провинциясының Ханьдань қаласы) оралды, ал Сяо Хуань, Чжу Лин және Лу Жао (路招) Чанъаньда гарнизонды қорғау үшін қалды. Сяо Хуань сол кезде Армияны қорғайтын генерал (護軍將軍) лауазымын атқарды. Ол Наншанда Лю Сюнь (劉雄) бастаған қарақшылар тобын жеңіп, оларды қарсылық көрсетуден айнытылды. Ол сондай-ақ Ху округінде (縣) Лян Синді қоршап алды, жеңіп, өлтірді. Оның еңбегін мойындап, Хан императорлық соты оны Бочан ауылының маркизі (博亭侯) етіп тағайындады. 213 жылы Ма Чао Лян провинциясының инспекторы Вэй Канға провинциялық астана Жиде (; немесе Джиченг, қазіргі Ганьсу провинциясының Ганьгу округінде) шабуыл жасады. Сяо Хуань Вэй Канға көмектесу үшін күш-жабдықты бастап кетуге ниеттенді, бірақ Жи Ма Чаоға түскендіктен, кешікті. Сяо Хуань мен оның әскері Джиден 200 лиден астам қашықтықта болды. Ма Чао армиясын бастап Сяо Хуаньға қарсы аттанды. Сяо Хуань Ма Чаоға қарсы жеңіске жетпеді және Цян округінің (縣) Ди тайпалары көтеріліс бастағанын естігенде, әскерін қайтарып алуға шешім қабылдады. 214 жылы Чжао Ку (), Ин Фэн (尹奉) және тағы бірнеше адам, Ма Чао Лян провинциясын басып алғаннан кейін оған бағынуға мәжбүр болды, олар Ма Чаоны провинциядан қуу үшін жасырын жоспар құрды. Цзян Сюй Ма Чаоны өзіне шабуыл жасауға итермелеу үшін Луда (鹵; немесе Лученг, қазіргі Ли округі, Гансу) көтеріліс бастады, ал Чжао Ку және басқалар Ма Чаоны көтерілісті басу үшін Луға әскерін баруға шақыруды жасады. Ма Чао бұған көнді. Ол Джиден кеткеннен кейін, Чжао Ку және басқалар оған қарсы шығып, әйелі мен балаларын өлтірді. Сонымен қатар, Ма Чао Луны Цзян Сюден қайтарып алмады, сондықтан ол қашып қалды. Ма Чао Ханчжунға шегінді, онда ол жауынгер Чжан Лудан әскерлерді қарыз алды және Цзян Сюй мен оның одақтастарына Цы тауында (祁山; қазіргі Ли округінің айналасындағы таулы аймақтар, Гансу) шабуыл жасауға оралды. Цзян Сюй Чанъанға көмек сұрауға хабаршы жіберді. Сяо Хуань мен Чанъаньдағы офицерлер Цзян Сюй мен оның одақтастарына көмектесу туралы кеңес өткізді. Көптеген офицерлер кез келген қадам жасамас бұрын Цао Цаодан бұйрық күту керек деп ойлады. Алайда Сяо Хуань басқаша ойлады: "Біздің мырзамыз 4000 ли алыста, Йеде тұрады. Біздің хабарды алған кезде Цзян Сюй мен оның одақтастарының бәрі жойылады. Сондықтан оларға дереу көмек жіберуіміз керек". Ол Чжан Хеге 5000 жаяу және атты әскерді авангард ретінде бастап, Чэньчандағы (陳倉; қазіргі Шэньси провинциясының Баоцзи қаласының Чэньчан ауданы) тар асу арқылы Цы тауына қарай бет алды, ал ол өзі жабдықтарды бақылап, басқа әскермен соңынан ерді. Чжан Хенің 5000 жасағы Вэй өзеніне жеткенде, Ма Чао бастапқыда бірнеше мың Ди және Циан аттыларын жауға қарсы тұру үшін жіберді, бірақ екі жақ та шайқасқа қатыса алмастан кейін кері шегінуді талап етті. Чжан Хе одан әрі алға басып, Ма Чаоның әскерлері қалдырған әскери жабдықтарды басып алды. Сяо Хуань әскері келген кезде Лян провинциясының көптеген округтері бейбітшілік орнаған болатын. Жеңіс алғаннан кейін Сяо Хуань Ма Чаоның одақтасы Хан Суйға қарсы шабуылға дайындалды, ол Сяо Хуаньның жақындағанын естігенде кері шегінді. Сяо Хуань Хан Суйдың азық-түлік қорын тартып алып, оны Люэян аймағына қуып жетеді. Хан Суй Сяо Хуаньның орнынан 20 ли қашықтықта база құрды, сондықтан Сяо Хуаньның қол астындағылары генералдарын Хан Суйға немесе Шыңгуодағы Ди тайпаларына шабуыл жасауға шақырды. Сяо Хуань екі нұсқаның ешқайсысын таңдамады, өйткені Хан Суй әскерлері шайқасқа жақсы дайындалғанын және Синггуоның бекіністері мықты екенін білген. Оның орнына Чанлидегі (長離; Гулу өзені бойында, Гансу) Цян тайпаларына шабуыл жасауды жоспарлады. Ол Хан Суйдың көптеген сарбаздары Чанглиден келген Цян тайпасының адамдары екенін атап өтті, сондықтан олар Чанглидің шабуылға ұшырағанын естісе, өз үйлерін құтқару үшін қайта оралатын болады. Егер Хан Суй әскерлері қазіргі позициясын ұстап тұруға шешім қабылдаса, олар оқшауланады; егер олар Чанглиді қорғауға келсе, Сяо Хуань әскерлері оларды шайқасқа тарта алады. Сяо Хуань өзінің қол астындағыларына азық-түлік пен ауыр жабдықтарын күзетуді бұйырды, ал ол жеңіл қаруланған жаяу және атты әскерін Чанлиге шабуыл жасауға алып кетті, көптеген Цян лагерлерін өртеп, көптеген адамдарды өлтірді. Сяо Хуань күткендей, Хан Суй әскеріндегі Цян тайпасының адамдары Чанлиге қайтып келді және Сяо Хуань әскерімен кездесті. Сяо Хуаньның адамдары Хан Суйдың үлкен әскерін көргенде қорқып, шайқас алдында лагерь құрып, қорғаныс құрылыстарын салуды ұсынды. Алайда Сяо Хуань: "Біз ұзақ жол жүрдік. Әскерлеріміз осы қорғаныс құрылыстарын бітіргенге дейін шаршап, жаумен шайқасуға күші қалмайды. Жау саны жағынан бізден артық болса да, олармен күресу оңай", - деді. Ол дереу Хан Суй әскеріне шабуыл жасады және жауды жеңіп, туларын басып алды. Содан кейін ол Люэян округіне оралды және Шыңгуоға қоршау салды. Шыңгуодағы Ди басшылары Ма Чаоға қосылу үшін қашқан, ал қалғандары қарсылық көрсетуден айнытылды. Сяо Хуань сондай-ақ Гаопиндегі (高平; қазіргі Нинся провинциясының Гуюань қаласы) кейбір Сюнну лагерьлеріне шабуыл жасады, Сюннуларды қуып шығарды және олардың азық-түліктері мен малдарына қол жеткізді. Хан императорлық соты оған аймақтағы істерді бақылауға рұхсат берді. 180 жылдардағы Лян провинциясы көтерілісі кезінде көтерілісші басшы Сон Цзянь (宋建) Фухань округінде (枹罕縣; қазіргі Ганьсу провинциясының Линься қаласының маңында) "Ханды тыныштандыратын Өзен бастауының патшасы" (河首平漢王) деп жариялады. Сяо Хуань Лян провинциясын бағындырғаннан кейін Цао Цао оған Сон Цзяньға шабуыл жасауды бұйырды. Сяо Хуань Фуханды қоршап алды, бірнеше айдың ішінде округті бағындырды және Сон Цзяньді және оның барлық ізбасарларын тұтқынға алып, өлім жазасын берді. Ол сондай-ақ Чжан Хеге аймақтағы басқа Цян тайпаларын қарсылық көрсетуден айнытуды бұйырды. 215 жылға қарай Қытайдың батысының көп бөлігі бағындырылды және Цао Цаоның билігіне бағынды. Цао Цао Сяо Хуаньды мақтау үшін бұйрық жазды: "Сон Цзянь 30 жылдан астам уақыт бойы қиындықтар тудырды. Сяо Хуань оны бір қозғалыспен жойды және бұрын-соңды болмаған жетістікке жетті. Конфуций бір кезде: 'Мен сенің істегеніңдей жасай алмаймын' деді".
In 211, Xiahou Yuan participated in the Battle of Tong Pass on Cao Cao's side against a coalition of western warlords led by Han Sui and Ma Chao, in which Cao emerged victorious against the coalition. He and Zhu Ling later led a separate force to pacify the Di tribes in Yumi (隃糜) and Qian (汧) counties. Following that, he rendezvoused with Cao Cao's main force in Anding Commandery (安定郡; covering parts of present day Ningxia and Gansu), where they forced Yang Qiu, an ally of Han Sui and Ma Chao, to surrender. In 212, Cao Cao returned to Ye (in present day Handan, Hebei), leaving behind Xiahou Yuan, Zhu Ling and Lu Zhao (路招) to garrison in Chang'an. Xiahou Yuan held the appointment of acting General Who Protects the Army (護軍將軍) at the time. He defeated a group of bandits led by Liu Xiong (劉雄) in Nanshan (南山) and forced them to surrender. He also besieged Liang Xing (梁興; an ally of Han Sui and Ma Chao) in Hu County (鄠縣) and defeated and killed Liang Xing. In recognition of his contributions, the Han imperial court enfeoffed him as the Marquis of Bochang Village (博昌亭侯). In 213, Ma Chao besieged Wei Kang, the Inspector (刺史) of Liang Province, in the provincial capital Ji (兾; or Jicheng, in present day Gangu County, Gansu). Xiahou Yuan wanted to lead reinforcements to help Wei Kang but arrived too late as Ji had already fallen to Ma Chao while Xiahou Yuan and his army were still more than 200 li away from Ji. Ma Chao led an army out to face Xiahou Yuan. Xiahou Yuan would be unsuccessful against Ma Chao and he decided to withdraw his troops when he heard that the Di tribes in Qian County (汧縣) had started a rebellion. In 214, Zhao Qu (趙衢), Yin Feng (尹奉) and several others, who were forced to submit to Ma Chao after he seized control of Liang Province, secretly plotted to drive Ma Chao out of the province. Jiang Xu started a revolt in Lu (鹵; or Lucheng, in present day Li County, Gansu) to lure Ma Chao to attack him, while Zhao Qu and the others pretended to urge Ma Chao to lead his troops to Lu to suppress the revolt. Ma Chao fell for the ruse. Soon after he left Ji, Zhao Qu and the others turned against him and killed his wife and child(ren). At the same time, Ma Chao also failed to recapture Lu from Jiang Xu, so he became stranded. Ma Chao retreated to Hanzhong Commandery, where he borrowed troops from the warlord Zhang Lu and returned to attack Jiang Xu and his allies at Mount Qi (祁山; the mountainous regions around present day Li County, Gansu). Jiang Xu sent a messenger to Chang'an to request for reinforcements. Xiahou Yuan and the officers in Chang'an held a meeting on whether to help Jiang Xu and his allies or not. Many of the officers thought that they should wait for orders from Cao Cao before making any move. However, Xiahou Yuan had a different opinion and he said, "Our lord is 4,000 li away in Ye. By the time he receives our report, Jiang Xu and his allies are done for. Therefore, it is imperative that we send reinforcements to them immediately." He appointed Zhang He to lead 5,000 infantry and cavalry as the vanguard and head towards Mount Qi via a narrow pass at Chencang (陳倉; present day Chencang District, Baoji, Shaanxi), while he supervised the supply train and followed behind with another army. When Zhang He's 5,000 strong army reached the Wei River, Ma Chao initially sent a few thousand Di and Qiang horsemen to resist the enemy, but later called for a retreat before both sides could engage in battle. Zhang He advanced further and seized the military equipment left behind by Ma Chao's forces. When Xiahou Yuan's army arrived, most of the counties in Liang Province had been pacified. After the victory, Xiahou Yuan prepared for an offensive against Ma Chao's ally Han Sui, who retreated when he heard of Xiahou Yuan's approach. Xiahou Yuan captured Han Sui's food supplies and pursued him to Lueyang County. Han Sui had set up a base some 20 li away from Xiahou Yuan's position, so Xiahou Yuan's subordinates urged their general to attack either Han Sui or the Di tribes in Xingguo (興國; northeast of present day Qin'an County, Gansu). Xiahou Yuan chose neither of the two options as he knew that Han Sui's troops were well prepared for battle and that Xingguo's fortifications were strong. Instead, he planned to attack the Qiang tribes in Changli (長離; along the Hulu River, Gansu). He pointed out that many of Han Sui's soldiers were Qiang tribesmen from Changli, so they would return to save their home if they heard that Changli was under attack. If Han Sui's troops decided to hold their current position, they would be isolated; if they came to defend Changli, Xiahou Yuan's forces would be able to engage them in battle. Xiahou Yuan then ordered his subordinates to guard their supplies and heavy equipment while he led a unit of lightly armed infantry and cavalry to raid Changli, burning down many Qiang camps and killing many people. As Xiahou Yuan expected, the Qiang tribesmen in Han Sui's army returned to Changli and encountered Xiahou Yuan's army. Xiahou Yuan's men were fearful when they saw Han Sui's larger army, so they proposed setting up camps and defensive structures before fighting the enemy. However, Xiahou Yuan said, "We've travelled over a long distance. Our troops will be worn out by the time they finish erecting these defensive structures, and won't have energy left to fight the enemy. The enemy may have superiority in numbers but they are easy to deal with." He then launched an attack on Han Sui's forces and scored a major victory over the enemy, capturing their flags and banners. After that, he returned to Lueyang County and laid siege on Xingguo. The Di chieftains in Xingguo fled to join Ma Chao while the others surrendered. Xiahou Yuan also attacked some Xiongnu encampments at Gaoping (高平; in present day Guyuan, Ningxia), drove the Xiongnu away, and captured their supplies and livestock. The Han imperial court authorised him to oversee the affairs in the region. During the Liang Province Rebellion in the 180s, a rebel chief Song Jian (宋建) declared himself "King of the River Source Who Pacifies Han" (河首平漢王) in Fuhan County (枹罕縣; around present day Linxia, Gansu). After Xiahou Yuan pacified Liang Province, Cao Cao ordered him to attack Song Jian. Xiahou Yuan besieged Fuhan, conquered the county within months, and captured and executed Song Jian and all his followers. He also sent Zhang He to force the other Qiang tribes in the region to surrender. By 215, most of western China had been pacified and submitted to Cao Cao's control. Cao Cao wrote an order to praise Xiahou Yuan: "Song Jian had been causing trouble for over 30 years. Xiahou Yuan eliminated him in one movement and made an unprecedented achievement. Confucius once said, 'I cannot do as well as you.'"
Ханжунг маңындағы шайқастар
216 жылы Хан императорлық соты Сяо Хуаньға маркиздікте қосымша 300 салық салынатын үй шаруашылығын берді, бұл олардың жалпы санын 800-ге жеткізді. Кейіннен Сяо Юань Сябианда (下辯) Вуду (武都; қазіргі Лонгнан, Гансу) Ди және Цян тайпаларына шабуыл жасап, 100 000-нан астам хю (斛; үлкен өлшем бірлігі) астықты басып алды. Сао Сао өзінің әскерін Ханчжун командалығындағы жауынгер Жан Луға шабуылға бастағанда, Сяо Юань Лианг провинциясындағы барлық әскери шенеуніктер мен ақсүйектерді Сао Саомен Хю селосында (休亭) кездестірді. Цян және тайпа басшылары Сяо Юаньмен Сао Саомен кездесулерге қатысқан сайын қорқып жүрді. Чжан Лу Янпин шайқасында жеңілгеннен кейін Сао Цаоға бағынды. Сяо Хуань Бас қорғаушы (都護將軍) болып тағайындалды және Жан Хе мен Сюй Хуанның көмегімен Ба Комендатурасын (巴郡) бейбіттендіруге бұйрық берілді. Кейіннен Цао Цао Еге (қазіргі Хандан, Хэбэй) оралды және Сяо Юаньды және басқаларын жаңадан бағындырылған Ханчжун командалығын қорғауға қалдырды. Сяо Юань батысқа шабуыл жасайтын генерал (征西將軍) болып тағайындалды. 217 жылы Цао Цаоның қарсыласы Лю Бей, 215 жылы И провинциясын (қазіргі Сычуань мен Чунцинді қамтиды) басып алған, Ханчжунды Цао Цаодан тартып алу үшін жорық бастады. Лю Бейдің әскерлері Янпин асуына (陽平關; қазіргі Нинцзян округі, Шэньси) жеткенде, Сяо Юань өз әскерін қарсылыққа басшылық етті, екі тарап та шамамен бір жыл бойы тоқталмай соғысты. 219 жылдың ақпан немесе наурыз айларының бір түнінде Лю Бей Сяо Юань лагерінің айналасындағы тікенді қоршауларды өртеп жіберді, сондықтан Сяо Юань Жан Хені лагердің шығыс бөлігін қорғауға жіберді, ал оңтүстікті қорғауға жеңіл қаруланған күшке жеке өзі басшылық етті. Жан Хе Лю Бейдің мазақтауына ашуланып, оған шабуыл жасады, бірақ жауды жеңе алмады. Сяо Юань өз әскерлерінің бір бөлігін Жан Хеге көмекке жіберді. Лю Бейдің генералы Хуан Чжун Сяо Юаньға қарсы күшті шабуыл жасады, бірақ оның әскерлерінің соғыс тәжірибесі Сяо Юань әскерлеріне қарағанда кем болды. Сяо Юань шайқаста қаза тапты. Сяо Хуаньға "Мин маркизі" (愍侯) деген сүбелі атақ берілді, бұл сөзбе-сөз "аянышты маркиз" дегенді білдіреді. Сао Цао бірде Сяо Юаньға бірнеше жеңістерден кейін мынадай кеңес берді: "Генерал өзінің кемшіліктерін ескеруі керек, жеңілуге болатын жағдайларға дайын болуы керек және тек батырлыққа ғана сүйенбеуі керек. Батылдық – оның туа біткен қасиеті, бірақ ол әрекет жасағанда даналық пен стратегияны да қолдануы керек. Тек батырлықты білетін адам – жай ғана дұшпандармен күресе алатын қарапайым адам ғана."
In 216, the Han imperial court awarded Xiahou Yuan with an additional 300 taxable households in his marquisate, bringing the total number to 800. Subsequently, Xiahou Yuan led an attack on the Di and Qiang tribes of Wudu (武都; in present day Longnan, Gansu) at Xiabian (下辯), capturing over 100,000 hu (斛; a large unit of measurement) of grain. When Cao Cao led his forces to attack the warlord Zhang Lu in Hanzhong Commandery, Xiahou Yuan led all the military officers and nobles in Liang Province to meet Cao Cao at Xiu Village (休亭). The Qiang and tribal chieftains were fearful of Xiahou Yuan whenever they attended meetings with Cao Cao. Zhang Lu surrendered to Cao Cao after his defeat at the Battle of Yangping. Xiahou Yuan was appointed acting Protector General (都護將軍) and was ordered to pacify Ba Commandery (巴郡) with the aid of Zhang He and Xu Huang. Cao Cao later returned to Ye (in present day Handan, Hebei) and left Xiahou Yuan and others behind to defend the newly conquered Hanzhong Commandery. Xiahou Yuan was appointed General Who Attacks the West (征西將軍). In 217, Cao Cao's rival Liu Bei, who had taken over Yi Province (covering present day Sichuan and Chongqing) in 215, launched a campaign to wrestle control of Hanzhong from Cao Cao. When Liu Bei's forces reached Yangping Pass (陽平關; in present day Ningqiang County, Shaanxi), Xiahou Yuan led his men to resist the enemy and both sides were locked in a stalemate for nearly a year. One night in February or March 219, Liu Bei set fire to the barbed fences around Xiahou Yuan's camp, so Xiahou Yuan sent Zhang He to defend the eastern part of the camp while he personally led a lightly armed force to guard the south. Zhang He attacked Liu Bei when the latter taunted him, but he failed to overcome the enemy. Xiahou Yuan then sent a fraction of his own troops to help Zhang He. Liu Bei's general Huang Zhong launched a fierce assault on Xiahou Yuan even though his men had less battle experience than Xiahou Yuan's troops. Xiahou Yuan was killed in action. Xiahou Yuan was granted the posthumous title "Marquis Min" (愍侯), which literally means "sympathetic marquis". Cao Cao once gave the following piece of advice to Xiahou Yuan after he scored a series of victories: "A general should consider his weaknesses, be prepared for situations in which he cannot win, and not rely solely on sheer bravery. Courage is a base instinct he should possess, but he should also use wisdom and strategy when he makes moves. One who knows only bravery is no more than an ordinary man who can fight enemies."
Үш патшалықтың романсында
Сяохоу Юань – 14 ғасырдағы «Үш патшалықтың романсы» тарихи романының кейіпкері, ол Үш патшалық дәуіріне дейінгі және оның кезіндегі тарихи оқиғаларды көркемдеп суреттейді. Ол роман ішінде бірнеше рет пайда болады, ең әйгілісі – Цао Цаоның офицерлері арасында, жаңадан салынған Қола құс мұнарасында өткен садақ ату жарысында, онда ол ең дарынды садақшы ретінде бейнеленді. Бірақ ең маңыздысы – 219 жылы Дингжун тауы шайқасында қаза табуы. Толығырақ «Дингжун тауы шайқасы» бөлімін қараңыз.
Xiahou Yuan is featured as a character in the 14th century historical novel Romance of the Three Kingdoms, which romanticises the historical events before and during the Three Kingdoms period. He made several appearances in the novel, notably one during an archery contest between Cao Cao's officers at the newly made Bronze Bird Tower where he was shown as the most talented archer. But the most significant one was his death at the Battle of Mount Dingjun in 219. See Battle of Mount Dingjun#In fiction for details.
Танымал мәдениетте
Сяохоу Юань Koei компаниясының Dynasty Warriors және Warriors Orochi видео ойындары сериясында ойналатын кейіпкер ретінде бейнеленеді. Ойындарда ол Сяо Дунның інісі болып табылады және сәл жаңылғыш, бірақ оған қарамастан, күшті және адал адам ретінде көрсетіледі. Ол сондай-ақ стратегиялық ойын сериясының барлық бөлімдерінде – «Үш патшалықтың романсы» және нақты уақыттағы стратегиялық ойын «Kessen II»-де де пайда болады, олардың барлығы Koei компаниясымен жасалған. Сяохоу Юань «Total War: Three Kingdoms» ойынында да ойналатын кейіпкер ретінде көрінеді және ойында Цао Цаоның қызметіндегі генерал ретінде маңызды рөл атқарады.
Xiahou Yuan is featured as a playable character in Koei's Dynasty Warriors and Warriors Orochi video game series. In the games, he is Xiahou Dun's brother, and is portrayed as being a bit hapless, but powerful and loyal nonetheless. He also appears in all instalments of the strategy game series Romance of the Three Kingdoms and the real time wargame Kessen II, all of which were produced by Koei. Xiahou Yuan also appears as a playable character in Total War: Three Kingdoms, and is prominently featured in the game as a general in the service of Cao Cao.