Кіріспе

Шотландияның Эдинбург қаласындағы сәулеттік құрылыс, Ұлыбритания

Джон Нокс үйі, көбінесе Джон Нокс үйі деп танылатын, Шотландияның Эдинбург қаласындағы тарихи үй. 16 ғасырда протестант реформаторы Джон Ноксқа тиесілі болған және онда тұрған деген қағида бар. Оның есімі үймен байланысты болғанымен, ол Уорристон Клоузде тұрған көрінеді, онда оның нақты тұратын жерін көрсететін тақта орнатылған.

Тарих

Үйдің өзі 1490 жылдан бастап салынды, онда әдемі ағаш галереясы және қолмен боялған төбесі бар. Ол Уолтер Ридпатқа тиесілі болған, оның немересі Джон Аррес оны мұраға алды және 1556 жылы қызы Мариота Арреске қалдырды. Ол алтын шебер Джеймс Мосманға үйленді. Оның қайын атасы Джон Мосман, ол да алтын шебер, Джеймс V үшін Шотландия коронасын жаңартты. 1567 жылы Джеймс Мосман Мэри, Шотландия королевасының зергерлік бұйымдарын Лохлевен қамалында тұтқын болған кезде өңдеп жатты. Мэри Англияға жер аударылғанда ол оған адал болды. Мосман Джеймс Кокимен бірге Эдинбург қамалында «Ұзақ қоршау» кезінде қамалды ұстаған Мэридің қолдаушылары үшін монеталар жасады. Екі алтын шебер қамалда қалған Мэри, Шотландия королевасының әшекейлерін бағалады, оларды қарызға кепіл ретінде пайдалануға болады. 1573 жылдың тамызында қамал тапсырылғанда Мосман фальшификация жасады деген айып тағылып, ол асылып, төртке бөлініп, басы кесілді. Үй сатқындық үшін тәркіленді және Шотландияның Джеймс VI атынан Джеймс Кармайклға берілді. 1849 жылы ағаш конструкциясының артында ою-өрнектер табылған, ал 1850 жылы Александр Хэндисайд Ричи оларды қалпына келтірді. Ғимарат 1984 жылы қайта жаңартылды. Келесі бірнеше ғасырлар бойына көптеген әшекейлер мен картиналар қосылды, ал үй мен оның ішіндегі заттар қазір мұражай болып табылады. Ғимарат Шотландия шіркеуіне тиесілі және қазір жаңа, іргелес Шотландия әңгімелеу орталығының бөлігі ретінде басқарылады.

Джон Нокспен байланысы

Келушілерге арналған буклетте былай делінген: «Бұл үй Эдинбург қамалы кезінде бірнеше ай ғана Нокске тиесілі болған, бірақ оның осы жерде қайтыс болғанына сенгендер көп». 19-ғасырдың ортасынан бастап Роберт Чемберс және сэр Дэниел Уилсон сияқты викториялық жазушылар Нокс есімін осы үймен байланыстырған танымал дәстүрді қайталау арқылы бұл үй «Джон Нокс үйі» деп кеңінен танылды. Бұл дәстүр алғаш рет шамамен 1800 жылы жазылған. Үйдің сыртқы келбеті сол заманға сай көрінгенімен, ешқандай зерттеулер талаптың негізділігін немесе оның жалғандығын анықтауға мүмкіндік бермеді. Дегенмен, оның айқындылығына байланысты, бұл ғимарат Нокске жақсы таныс болған болуы мүмкін. Нокс нақты қандай жерде тұрғаны Уорристон Клоуздегі тақтамен белгіленген, ол Хай-стриттің жоғары жағында орналасқан. 1843 жылы Шотландия шіркеуіндегі бөліністен кейін үйді жаңағы еркін шіркеу сатып алды, бұл оның Нокспен байланысты екеніне деген сенімді күшейтті. 1849 жылы қалалық кеңес оны бұзуға ниеттенген, бірақ алғашқы қалаларды сақтаушы лорд Кокберннің күш-жігері арқасында ол құтылды. Үйдің батыс жағындағы ғимарат – Мубрай үйі. Оның иесі Роберт Мубрай 1560 жылдары Нокс тұрған Уорристон Клоуздегі үйдің де иесі болған.