Кіріспе

Бельгияның Тюин қаласында орналасқан халықаралық қанатты иттер федерациясы. Халықаралық қанатты иттер федерациясы (FCI) – ұлттық қанатты иттер клубы мен таза тұқымды тіркелімдердің ең ірі халықаралық федерациясы. FCI штаб-пәтері Бельгияның Тюин қаласында орналасқан және 98 мүшесі мен серіктес ұйымы бар (әр елден біреу).

Тарих

FCI 1911 жылы Австрия, Бельгия, Франция, Германия және Нидерландының кинологиялық клубтарының қолдауымен құрылды. Оның мақсаты – таза тұқымды иттерді өсіру, көрмеге қою және төрелік ету салаларында жаһандық біркелкілікке қол жеткізу еді. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде таратылып, 1921 жылы Бельгия мен Франция қайта құрды. Құрылғалы бері FCI құрамына әлемнің көптеген елдерінен кинологиялық клубтар кірді, оның ішінде Еуропа, Африка, Америка, Азия және Океания елдерінен келген мүшелер бар.

Функция

FCI-нің мақсаты – барлық FCI мүше елдерінің тектіктерді және төрешілерді өзара тануын қамтамасыз ету. Ұлттық кинологиялық клубтардан өзгеше, FCI тіркеуші ұйым емес және жеке итке тектік куәліктерді бермейді. Тектік куәліктерді беру және селекционерлердің тізімін жүргізу – FCI мойындаған ұлттық кинологиялық ұйымдардың жауапкершілігінде. Қазіргі таңда FCI 356 тұқымды мойындайды, әр тұқым белгілі бір елдің «мүлігі» ретінде қарастырылады, әдетте тұқымның алғаш рет пайда болған еліне сүйене отырып. Осы «тұқым иесі» елдері белгілі бір тұқымның стандартын жасайды, ал тұқым стандарты – тұқымның идеалды типінің толық сипаттамасы болып табылады және FCI стандарттар мен ғылыми комиссияларының қатысуымен және бақылауымен жасалады. FCI осы тұқым стандарттарын жариялауға және сақтауға, сондай-ақ тұқым стандартын FCI-нің төрт жұмыс тіліне (ағылшын, француз, неміс және испан) аударуға жауапты. Солтүстік Америкадағы ресми таза тұқымды тіркелімдер, FCI-ге мүше немесе серіктес емес, олардың ішінде American Kennel Club (AKC), Canadian Kennel Club (CKC) және United Kennel Club (UKC), ал Еуропада – Ұлыбританияның The Kennel Club (TKC). Мүшелікке немесе серіктестікке ие болмаса да, FCI белгілі бір жағдайларда тектіктерді өзара тану туралы ұзақ мерзімді келісімге (немесе «Келісім хатына») және АҚШ, Ұлыбритания және Канаданың AKC, TKC және CKC арасындағы ынтымақтастыққа ие. Сонымен қатар, TKC мен FCI төрешілерді өзара тану туралы келісімдерге қол қойды. FCI UKC-ді мойындамайды және тиісті келісім жоқ. AKC өкілі Денис Флеймнің айтуынша, қолдануға жарамды стандартты жасау қиын, ал «FCI стандарттары көбінесе көптеген дисквалификацияларды қамтиды, олар кейде субъективті болып келеді және иттің мансабына тигізетін әсері соншалықты ауыр емес». Керісінше, FCI кейбір мәселелер бойынша, әсіресе AKC және UKC сияқты мүше емес ұлттық кинологиялық клубтарға қарағанда, жануарлардың жалпы денсаулығы мен әл-ауқаты жөнінде қатаң ұстанымға ие. AKC және UKC-ден айырмашылығы, FCI құлақтарды және құйрықтарды кесіп тастау тәжірибасын тыйымдауға, сондай-ақ FCI мүше елдерінде құлақтары және құйрықтары кесілген иттерді көрмеге жібермеуге бағытталған. Бұдан өзге, FCI тұқымның денсаулығына зиян келтіретін, гендік қордың шектелуіне немесе брахицефалиялық тыныс жолдарының синдромына байланысты жағдайларда, иттердің сыртқы түріне қарағанда, олардың денсаулығын жақсартуға көбірек мән береді.