Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз жазушысы (1568–1625)
French novelist (1568–1625)
Оноре д’Урфе, Вальромей маркизі, Шатонёф графы (11 ақпан 1568 – 1 маусым 1625) – француз жазушысы және әр түрлі жанрда жазған автор.
Honoré d'Urfé, marquis de Valromey, comte de Châteauneuf (11 February 15681 June 1625) was a French novelist and miscellaneous writer.
Өмір
Ол Марсельде Клод д'Урфенің немересі ретінде дүниеге келді және Турнон колледжінде білім алды. Лиганың жақтасы болған ол 1595 жылы тұтқынға алынып, бірақ көп ұзамай босатылғанымен, қайтадан тұтқындалып түрмеге қамалды. Түрмеде ол Ронсарды, Петрарканы және, ең бастысы, Хорхе де Монтемайордың "Дианасын" және Тассоның "Аминтасын" оқыды. 1594 жылы Лига жеңілгеннен кейін д'Урфе анасының туысы болған герцогтың билігіндегі Савойяға көшті. Сол жерде ол "Эпитр моральдерін" (1598) жазды. Оноренің ағасы, граф Анн д'Урфе, 1571 жылы әдемі Диана де Шатоморанға үйленді, бірақ 1598 жылы Климент VIII олардың некесін жойды. Анн д'Урфе 1603 жылы дін қызметкеріне бекітілді және 1621 жылы Монбрисон деканы болып қайтыс болды. Диананың зор байлығы болды, ал Д'Урфе әулетінен ақшаны алудан сақтау үшін Оноре 1600 жылы оған үйленді. Бұл неке де бақытсыз болды; Д'Урфе өзінің әйелінен бөлек Савойя сарайында, камерагерлік қызметін атқарды. Кейіннен жасалған мүліктің бөлінуі қаржылық қиындықтарға байланысты болуы мүмкін. Ол Генуялықтарға қарсы жорық кезінде Виллафранкада жылқыдан құлап, алған жарақаттарынан көз жұмды.
He was born at Marseille, the grandson of Claude d'Urfé, and was educated at the Collège de Tournon. A partisan of the League, he was taken prisoner in 1595, and, though soon set free, he was again captured and imprisoned. During his imprisonment he read Ronsard, Petrarch and above all the Diana of Jorge de Montemayor and Tasso's Aminta. After the defeat of the League in 1594, d'Urfé emigrated to Savoy whose duke was a relative of his mother. Here, he wrote the Epîtres morales (1598). Honoré's brother Anne, comte d'Urfé, had married in 1571 the beautiful Diane de Châteaumorand, but the marriage was annulled in 1598 by Clement VIII. Anne d'Urfé was ordained to the priesthood in 1603, and died in 1621 dean of Montbrison. Diane had a great fortune, and to avoid the alienation of the money from the D'Urfé family, Honoré married her in 1600. This marriage also proved unhappy; D'Urfé spent most of his time separated from his wife at the court of Savoy, where he held the charge of chamberlain. The separation of goods arranged later on may have been simply due to money embarrassments. He died from injuries received by a fall from his horse at Villafranca, during a campaign against the Genoese.
Шығармалары
Савойда ол өзінің "L'Astrée" романының жоспасын ойлап тапты, оның оқиғасы туған Форц провинциясындағы Линьон өзенінің жағалауында өріледі. Бұл Селадон мен Астреяның махаббатын көптеген сырғанулармен ұзақ баяндайтын ақырын дамып жатқан роман. Жақында ақындарының үйленулерінің мән-жайлары осы романның негізгі идеясы автобиографиялық деген пікірді жоңқылтты, бірақ кейбір эпизодтар Генрих IV-нің бастан кешкендерінің аздап жасырылған оқиғалары екені айтылады. Романдағы шабандоздар мен шабандоз қыздары пасторальдық туындыларға тән, олар махаббат туралы ешқандай қарапайымдыққа жатпайтын күрделі және мұқият пікірталас жүргізеді. "L'Astrée" романының бірінші бөлімі 1607 жылы, екіншісі 1610 жылы, үшіншісі 1619 жылы жарық көрді, ал төртінші бөлімі 1627 жылы басылды. 1628 жылы Д'Урфедің хатшысы Балтазар Баро бесінші бөлімін қосты. "L'Astrée" уақтылы түрде романдық әңгімелерде сәнге айналды, және ешбір трагедия Селадон мен Астреяның үлгісіндегі махаббат туралы ұзақ пікірталассыз аяқталмайтын. "L'Astrée" романының ең жақсы басылымы – 1647 жылғы басылым. Д'Урфе сонымен қатар "Le Sireine" пасторальдық поэмасын (1606 жылы жарық көрген) және "Sylvanire" пасторальдық пьесасын (1627 жылы) жазды.
It was in Savoy that he conceived the plan of his novel L'Astrée, the scene of which is laid on the banks of the Lignon in his native province of Forez. It is a leisurely romance in which the loves of Celadon and Astrée are told at immense length with many digressions. The recently discovered circumstances of the marriages of the brothers have disposed of the idea that the romance is autobiographical in its main idea, but some of the episodes are said to be but slightly veiled accounts of the adventures of Henry IV. The shepherds and shepherdesses of the story are of the usual type in pastorals, and they discourse of love with a casuistry and elaborate delicacy that are by no means rustic. The first part of L'Astrée appeared in 1607, the second in 1610, the third in 1619, and in 1627 the fourth part was edited. In 1628 a fifth was added by D'Urfé's secretary Balthazar Baro. L'Astrée set the fashion temporarily in romance narratives, and no tragedy was complete without wire drawn discussions on love in the manner of Celadon and Astrée. The best edition of L'Astrée is that of 1647. D'Urfé also wrote the pastoral poem Le Sireine (publ 1606) and the pastoral play Sylvanire (1627).
Естелік және мұра
1757 жылы «L'Astrée» туындысы көпшілік назарында болды, немесе кемінде «Celadon» есімі ғашықтықты білдіретін сөз тіркесіне айналды, оны Казанованың итальяндық қонағы бір сөзбен атап өтті. 1908 жылы «L'Astrée» романының көп бөлігі жазылған Вирье-ле-Гранд (Эн) қаласында Д’Урфеге ескерткіш орнатылды. 2007 жылы француз режиссері Эрик Ромер «L'Astrée» романы бойынша «Астрея мен Селадонның махаббаты» (Les Amours d'Astrée et de Céladon) деген атпен фильм шығарды (ағылшын тілінде «Astrea and Celadon Romance» деп аударылды). Фильм 2007 жылғы Венеция кинофестивалінде «Алтын арыстан» сыйлығына ие болды, ал Селадон рөлін сомдаған актері Энди Жилет 2008 жылы «Жылдың ең жақсы жаңа актері» номинациясында «Алтын жұлдыз» сыйлығын жеңіп алды.
In 1757 L'Astrée was sufficiently in the public consciousness, or at any rate "Celadon" had become a byword for amorousness, to be referred to in passing by an Italian guest of Casanova. In 1908 a bust of D'Urfé was erected at Virieu le Grand (Ain), where the greater part of L'Astrée was written. An adaptation of L'Astrée, by French director Eric Rohmer, was released in 2007 under the title Les Amours d'Astrée et de Céladon (in English speaking territories its title was The Romance of Astrea and Celadon). It was nominated for a Golden Lion at the 2007 Venice Film Festival, and star Andy Gillet won an Étoile d'Or in 2008 for Best Male Newcomer for his performance as Céladon.